II SA/Go 959/21
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-02-24
Skład orzekający: Jarosław Piątek, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Krzysztof Rogalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej, jest zgodna z przepisami prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę jest decyzją związaną i może zostać wydana, jeśli projekt spełnia wymogi prawa, w tym przepisy rozporządzenia dotyczące odległości budynków od granicy działki. Ściana budynku bez okien i drzwi, nawet jeśli zawiera luksfery, traktowana jest jako ściana pełna, co pozwala na usytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy działki. Przepisy dotyczące odległości między budynkami (§ 271 rozporządzenia) nie mają zastosowania, gdy ściana stanowi ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przepisów techniczno-budowlanych i ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich nie zostały uwzględnione, gdyż decyzja spełnia wymogi prawa.Stan faktyczny
E.M. zaskarżyła decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce sąsiedniej, zarzucając m.in. niewłaściwe rozpoznanie odległości między budynkami, brak oceny rozprzestrzeniania ognia oraz naruszenie warunków oświetlenia dziennego. Skarżąca obawiała się negatywnego wpływu inwestycji na nasłonecznienie i możliwość rozbudowy swojego domu. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, wskazując na zgodność projektu z przepisami prawa budowlanego i rozporządzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 lutego 2022 r. sprawy ze skargi E.M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333, aktualnie: t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm., dalej jako: u.p.b.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako: k.p.a.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił Z.P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą techniczną i wewnętrzną instalacją gazową do realizacji na terenie działki [...] w [...].
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła E.M., zarzucając jej:
1) brak wszechstronnego i zgodnego z treścią § 271 ust. 1-12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1065, dalej jako: rozporządzenie) rozpoznania projektu oraz na tej podstawie wydania pozwolenia na budowę - z uwagi na nie zbadanie i ocenę czy na podstawie przedstawionego projektu czy odległość pomiędzy ścianami budynków jest prawidłowo określona, tj. czy jest zgodna z §271 ust. 1-12,
2) brak należytego i zgodnego z treścią § 216 ust. 1 kolumna 5 Rozporządzenie odniesienia się co do stopnia rozprzestrzeniania ognia ścian zewnętrznych obu budynków (izolacji cieplnej, bo ściana wykonana z cegły jest z natury niepalna) oraz powierzchni o klasie odporności ogniowej (E) - szczelności ogniowej,
3) brak należytego i zgodnego § 60 ust. 3 Rozporządzenia odniesienia się i oceny czy sąsiadujący budynek strony i jego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi będą mieć zapewnione oświetlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kształtu i wielkości.
Mając na uwadze powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Skarżąca w uzasadnieniu podniosła, iż ze względu na stosunki sąsiedzkie chce mieć zapewnioną ochronę swojej własności i zgodnego z przepisami u.p.b. wykonania tego prawa. Powołała zastrzeżenia co do projektu budowy, które wniosła w toku postępowania administracyjnego, w tym podanie w opisie projektu technicznego (pkt 12.0 ppkt 2), że od strony działki nr [...] (której jest właścicielką) zaprojektowano w inwestycji ścianę bez okien i drzwi, jednak z luksferami, które zwyczajowo przerabia się po odbiorze budowlanym w otwory okienne; brak informacji w opisie technicznym odnośnie klasy odpornościowej ww. ściany oraz pokrycia dachu. Strona wskazała, że budynek wybudowano przed wojną, materiały użyte do jego budowy oraz późniejszych remontów mogą rozprzestrzeniać ogień, oznacza to, że w myśl Rozporządzenia odległość między budynkami powinna wynosić 12 metrów, nie zaś przedstawione w opisie technicznym 8 metrów. Zdaniem skarżącej odległość pomiędzy budynkami powinna zostać zwiększona do 16 metrów. Nadto zwróciła uwagę, że ściana zewnętrzna jej domu ma dwa okna od północy. Jedne na wysokości 90 cm o wymiarach 85x115, w drugim pomieszczeniu na wysokości 140 cm o wymiarach 40x70. Wybudowanie planowanej inwestycji w odległości 1,5 m od granicy działki nr [...] (należącej do strony) spowoduje zaciemnienie pomieszczeń i w znacznym stopniu utrudni funkcjonowanie – pogorszy komfort życia domowników. W ocenie skarżącej pogorszenie światła w dłuższej perspektywie może doprowadzić do powstania wilgoci, grzyba, a w konsekwencji destrukcji domu. Jednocześnie planowana jest rozbudowa domu skarżącej od strony północnej, a odległość planowanej inwestycji (1,5 m od granicy) uniemożliwi rozbudowę.
Skarżąca zarzuciła również decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta niezgodność z § 271 pkt 1-12 Rozporządzenia, bowiem brak jest w niej odniesienia do kategorii zagrożenia dla ludzi przebywających w istniejącym oraz projektowanym budynku – czy są to budynki ZL, PM lub IN. Zaznaczyła, że jeśli projektowana w inwestycji ściana równoległa do granicy działki, której jest właścicielką, będzie ścianą oddzielenia przeciwpożarowego wówczas odległości określone w § 271 ust. 1 Rozporządzenia nie obowiązują. Zwróciła uwagę, że decyzja organu nie zawiera odniesienia co do stopnia rozprzestrzeniania ognia pokrycia dachowego w odniesieniu do budynku istniejącego i do budynku projektowanego. W ocenie skarżącej organ I instancji w wydanej decyzji nie odniósł się do powyższych zastrzeżeń lub uczynił to pobieżnie.
Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta wnieśli także W.G., T.G. i J.J., przy czym Wojewoda w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W treści wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że stosownie do treści art. 35 ust. 1 u.p.b. przed wydaniem pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu oraz z wymaganiami ochrony środowiska, a także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, jak również kompletność projektu budowlanego, posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, a ponadto wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Zgodnie natomiast art. 35 ust. 4 u.p.b. w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie wniosek inwestora – Z.P., który wystąpił o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą techniczną i wewnętrzną instalacją gazową na terenie działki [...], w całości spełnia wymogi ustawy Prawo budowlane. Zwrócił uwagę, że projektowany budynek można usytuować ścianą bez okien i drzwi w odległości 1,5 m od granicy z działką należącą do skarżącej, bowiem na podstawie § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Nadto organ podał, że wbrew twierdzeniom skarżącej projektowana ściana zwrócona do działki nr [...] nie zawiera otworów okiennych i drzwiowych, pomieszczenie doświetlane będzie wyłącznie przez luksfery.
Odnosząc się natomiast do zarzutu rozpoznania zgodności projektu budowlanego z pominięciem § 271 Rozporządzenia Wojewoda wyjaśnił, że ww. przepis dotyczy odległości między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, natomiast ściana projektowanego budynku zwrócona w stronę granicy z działką skarżącej posiada klasę odporności ogniowej REI 240 i stanowi ścianę oddzielenia przeciwpożarowego zgodnie z § 232 ww. rozporządzenia. Wobec powyższego § 271 nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania. Organ podkreślił także, iż stosownie do § 213 pkt 1 lit. a rozporządzenia wymagania klasy odporności pożarowej budynków określone w § 12 oraz dotyczące klas odporności ogniowej elementów budynków i rozprzestrzeniania się ognia przez te elementy określone w § 216, z zastrzeżeniem § 271 ust. 8a nie dotyczą budynków mieszkalnych jednorodzinnych do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie.
Zdaniem Wojewody usytuowanie planowanej inwestycji spełnia również warunki dotyczące przesłaniania. Organ zaznaczył, że dokonane w projekcie budowlanym obliczenie wysokości przesłaniania wykazuje, iż odległość między budynkami jest większa od wysokości przesłaniania. Zgodnie bowiem z § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m. Nie zachodzi również ograniczenie nasłoneczniania pomieszczeń budynku skarżącej, ponieważ planowana inwestycja została zaprojektowana od strony północnej do budynku skarżącej. Zdaniem Wojewody analiza uzupełnionego materiału dowodowego nie potwierdziła okoliczności podniesionych przez skarżącą, nadto planowana przez stronę rozbudowa domu nie może być przesłanką do uchylenia decyzji.
E.M., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, pismem z dnia [...] września 2021 r. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., podnosząc takie same zarzuty jak powołane w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz zarzucając naruszenie przepisów postępowania, poprzez nieustalenie/nie wzięcie pod uwagę czy zbliżenie do granicy z działką sąsiednią nie spowoduje ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki, albo w inny sposób będzie negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość a także, czy nie narusza innych przepisów prawa. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżąca w uzasadnieniu wywiedzionej skargi przedstawiła stanowisko zbieżne z odwołaniem, podkreśliła także, że jako pierwsza uzyskała pozwolenie na rozbudowę, zatem powinna skorzystać z pierwszeństwa jego wykonania. Decyzja o udzieleniu pozwolenia na rozbudowę jej domu nie została ani uchylona, ani w żaden sposób unieważniona. Ponownie podniosła, że posadowienie planowanego budynku mieszkalnego bardzo blisko granicy jej działki znacząco wpłynie na nasłonecznienie, komfort domowników, kwestie ewentualnych wilgoci, powstania grzybów oraz utraty wartości rynkowej. Powołując się na wyroki sądów administracyjnych podała, iż organ powinien wziąć pod uwagę, czy zbliżenie do granicy z działką sąsiednią spowoduje ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki, albo w inny sposób będzie negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość, a także czy nie narusza innych przepisów prawa. Strona wyjaśniła, że na podstawie art. 144 k.c. właściciel sąsiedniej nieruchomości może z mocy uprawnień wynikających z prawa własności domagać się powstrzymania się sąsiada od działania zakłócającego korzystanie z nieruchomości na skutek ograniczenia nasłonecznienia gruntu. Immisje pośrednie polegają na wszelkiego rodzaju zachowaniach, które pochodzą z jednej nieruchomości, a dotyczą pośrednio innej nieruchomości. Cechą immisji pośredniej jest oddziaływanie właściciela na własną nieruchomość, które to oddziaływanie przenika w sposób naturalny na nieruchomość sąsiednią.
Dalej skarżąca odniosła się do prawa do nietykalności mieszkania, o którym mowa w art. 23 k.c., przedstawiając obszerną treść wyroku Sądu Apelacyjnego w z [...] grudnia 2016 r., [...], w którym m.in. przedstawiono, iż prawo z powyższego przepisu oznacza nie tylko ochronę przed ingerencją fizyczną, ale też prawo do ochrony przed ingerencją niematerialną w sferę nietykalności mieszkania. Taka ingerencja niematerialna może zaś powodować wtargnięcie w sferę określonego stanu emocjonalnego i psychicznego. Strona zaznaczyła, że nie ujmuje inwestorowi prawa do zabudowy własnej nieruchomości, wnioskuje jedynie o poszanowanie jej prawa własności, poprzez zlokalizowanie planowanego budynku w odległości 12 m od ścian jej nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Nadto organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 u.p.b. każdy ma prawo zabudowy nieruchomości, którą dysponuje na cele budowlane, jeśli jego zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa. Prawo do zabudowy w równym stopniu przysługuje zatem zarówno inwestorowi jak i skarżącej, jeśli projektowane inwestycje spełniać będą warunki określone w przepisach prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie, w myśl art. 135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a.).
W ocenie Sądu skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z infrastrukturą techniczną i wewnętrzną instalacją gazową do realizacji na terenie działki [...].
Stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt 1a u.p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W myśl art. 35 ust. 3 u.p.b. w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia. Zgodnie z art. 35 ust. 4 u.p.b. w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W myśl art. 35 ust. 5 pkt 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3.
Z przywołanych powyżej unormowań wynika, że decyzja o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego nie ma charakteru uznaniowego, lecz związany. Oznacza to, że jej wydanie w żadnej mierze nie jest uzależnione od woli organu czy zgody (względnie braku zgody) sąsiada, a wyłącznie od spełnienia warunków ściśle określonych przepisami prawa. Wskazać należy, że generalną zasadę dotyczącą lokalizacji obiektu budowlanego względem granic z działką sąsiednią zawiera § 12 ust. 1 rozporządzenia. Zgodnie z jego treścią jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.
Przepis § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia wprowadza możliwość odstępstwa od zasady wyrażonej w ust. 1. Zgodnie z treścią § 12 ust. 2 sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. Z kolei zgodnie z § 12 ust. 4 rozporządzenia który stanowi, że w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się:
1) budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej;
2) nadbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy tej działki budowlanej, o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy, nie może być okien i drzwi;
3) budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi.
Cytowane unormowanie reguluje zatem kilka przypadków dopuszczalnych odstępstw od zasad ogólnych sytuowania budowli na nieruchomościach w odpowiedniej odległości od granicy z inną działką. Każdy z przytoczonych trzech punktów ustępu czwartego odnosi się do innej sytuacji i zawiera inne kryteria wymagane do zastosowania w danej sprawie. Sytuacji opisanych w powyższym przepisie, jako odrębnych wyjątków, nie należy łączyć (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 18 czerwca 2019 r., II SA/Łd 219/19, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 kwietnia 2021 r., II SA/’Sz 1004/20, CBOSA). W analizowanej sprawie budynek został zaprojektowany na działce o szerokości mniejszej niż 16 m i dlatego zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia budynek ten może zostać usytuowany ścianą bez okien i drzwi w odległości 1,5 m od granicy z działką skarżącej ([...]). Zaznaczyć należy, iż np. ściana wypełniona luksferami nie może być traktowana jako ściana z otworami okiennymi, a jako ściana pełna (brak możliwości penetracji wzrokowej). Luksfer jest bowiem kształtką budowlaną wykonaną ze szkła, służącą do wypełniania konstrukcji ściennych lub stropowych. Może być wykonana ze szkła przezroczystego lub barwionego, o powierzchni gładkiej lub wzorzystej. Posiada znaczną przepuszczalność światła, sięgającą ponad 60%. Pomimo tego, że luksfery pełnią funkcję doświetlającą, bezspornie nie są oknami. Wobec tego ścianę z luksferami traktować należy jako ścianę bez otworów okiennych, co za tym idzie, brak jest w tym względzie niezgodności z przepisami § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zob. wyrok NSA z dnia 5 października , II OSK 201/21, wyrok NSA z 4 lutego 2009 r. II OSK 92/08, CBOSA). Tym samym fragment ściany częściowo wypełnionej luksferami, cegłą szklaną zgodnie z przepisem § 232 ust. 6 rozporządzenia należy traktować tak samo jak ścianę pełną bez otworów okiennych (tak NSA w wyroku z 19 września 2018 r. II OSK 3364/17, CBOSA). Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że podnoszona przez skarżącą obawa wykonania okna w miejscu przewidzianym dla wypełnienia luksferami nie stanowi podstawy do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu nie są zasadne podniesione w skardze zarzuty naruszenia § 271 ust. 1-12, § 216 ust. 1 rozporządzenia. Za prawidłowe należy uznać stanowisko Wojewody który wskazał, że § 271 dotyczy odległości między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego. Ściana projektowanego budynku jest zaś zwrócona w stronę granicy z działką skarżącej posiada klasę odporności ogniowej REI 240 i stanowi ścianę oddzielenia przeciwpożarowego zgodnie z § 232 ww. rozporządzenia. Wobec powyższego § 271 rozporządzenia nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania. Z kolei stosownie do § 213 pkt 1 lit. a rozporządzenia wymagania klasy odporności pożarowej budynków określone w § 12 oraz dotyczące klas odporności ogniowej elementów budynków i rozprzestrzeniania się ognia przez te elementy określone w § 216, z zastrzeżeniem § 271 ust. 8a nie dotyczą między innymi budynków mieszkalnych jednorodzinnych do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie. W konsekwencji § 271 (z wyjątkiem ust. 8a) nie ma zastosowania do budynków mieszkalnych jednorodzinnych do trzech kondygnacji nadziemnych włącznie.
Należy wskazać, że usytuowanie planowanej inwestycji spełnia również warunki dotyczące przesłaniania. Dokonane w projekcie budowlanym (s.6) obliczenie wysokości przesłaniania wykazuje, iż odległość między budynkami jest większa od wysokości przesłaniania ( § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia). Natomiast w zakresie wymagań przewidzianych w § 60 rozporządzenia (minimalny czas nasłonecznienia pomieszczeń) organy wyjaśniły, że planowana rozbudowa nie spowoduje naruszenia tego przepisu. W skardze podniesiono, że E.M. posiada dwa okna od strony północnej. Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że budynek został zaprojektowany od strony północnej do istniejącego budynku na działce odwołującej, w związku z tym, nie zachodzi ograniczenie nasłoneczniania pomieszczeń budynku odwołującej o którym mowa w § 60 rozporządzenia. Należy podnieść, że rozważanie nasłonecznienia pomieszczeń z oknami w elewacji północnej jest niecelowe, skoro słońce w naturalny sposób do takich okien, w rozumieniu § 60 rozporządzenia, nigdy nie dociera (vide: wyrok NSA z dnia 5 marca 2019 r., II OSK 814/18, CBOSA). Brak w tym zakresie ustaleń w projekcie budowlanym nie stanowi zatem naruszenia prawa mającego istotny wpływ na treść decyzji. Nadto przyszłe, hipotetyczne plany strony w zakresie rozbudowy domu w kierunku północnym nie mogą stanowić przesłanki uzasadniającej zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Ustawodawca w art. 35 ust. 4 u.p.b. expressis verbis wskazał, że organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę jeżeli spełnione są wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 u.p.b. Wprawdzie art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b. stanowi o tym, że obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich przy udzielaniu pozwolenia na budowę można mówić tylko wówczas, gdy zostały naruszone konkretne przepisy obowiązujące w budownictwie, w tym przepisy techniczno-budowlane. Jeżeli zatem postępowanie prowadzone w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę (oraz zmiany tegoż pozwolenia) wykaże sprzeczność z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich". A contrario, jeżeli decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (vide: wyroki NSA z dnia: 14 listopada 2007 r., II OSK 1489/06, 24 września 2015 r., II OSK 182/14, 3 września 2009 r., II OSK 1433/08, CBOSA). Pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich powinno być interpretowane w sposób obiektywny tj. zgodnie z regulującymi proces inwestycyjny przepisami w tym techniczno-budowlanymi. Interesy te muszą zatem znajdować umocowanie w przepisach powszechnie obowiązującego prawa. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być jednak rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia jakie może przynieść planowana inwestycja, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy, w tym także uregulowania prawa konstytucyjnego, prawa cywilnego a w głównej mierze tzw. prawa sąsiedzkiego (vide: wyroki NSA z: 14 czerwca 2010 r., II OSK 960/09 i 30 stycznia 2019 r., II OSK 560/17, CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się, że prawo budowlane nie zajmuje się kwestiami związanymi z naruszeniem prywatności. Prawo budowlane ma za swój przedmiot uzasadnione interesy osób trzecich, o jakich mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b. Celem ich wykazania wymagane jest wskazanie naruszenia konkretnych przepisów prawa. Nie można w tym zakresie ferować dowolnych wniosków i żądań, ponieważ nie chodzi o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść realizacja danej inwestycji, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszenia interesu prawnego. Jednak uzasadnione interesy osób trzecich to prawnie inna kategoria niż prawo do prywatności, którego domeną jest zasadniczo prawo cywilne, regulujące kwestie prawa sąsiedzkiego i miru domowego (vide: wyrok NSA z 11 marca 2020 r., II OSK 1178/18, CBOSA).
Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, że zarzuty skargi okazały się zatem nietrafne. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z przedstawionych względów, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
-----------------------
#
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło