II SAB/Go 44/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas (spr.) Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant specjalista Ewa Kłosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. sprawy ze skargi P.L.M.a na bezczynność Domu Kultury w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: 1. umorzyć postępowanie, 2. zasądzić od Domu Kultury na rzecz skarżącego P.L.M. kwotę 100 (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2010r. P.L.M. zwrócił się do Domu Kultury o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej podstawy prawnej działania, organizacji podmiotu i sprawowanych funkcji i organach, przedmiocie działalności i kompetencjach, strukturze własnościowej i majątku oraz zasadach funkcjonowania tejże jednostki. Pismem z dnia [...] sierpnia 2010r. P.L.M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Domu Kultury. Skarżący domagał się, aby Sąd stwierdził bezczynność Domu Kultury i nakazał jego kierownikowi udostępnienia informacji publicznej, jak we wniosku z dnia [...] lipca 2010. Wniosek ten "został nadany listem poleconym za potwierdzeniem odbioru i doręczony bezczynnemu podmiotowi 28 lipca 2010. Dwutygodniowy termin ustawowy na udzielenie odpowiedzi minął zatem 11 sierpnia 2010. W tym terminie bezczynny podmiot ani nie udostępnił informacji ani nie odmówił w formie decyzji administracyjnej." Skarżący wniósł dodatkowo o nałożenie na kierownika jednostki kary, o której mowa w art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Domu Kultury poinformował, że żądana informacja została wnioskodawcy udzielona (przesłana) w dniu 16 sierpnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. Ponieważ sformułowania te nie są zbyt jasne, należy przy ich wykładni kierować się art. 61 Konstytucji RP, zgodnie z którym prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Uwzględniając powyższe, za informację publiczną uznać należy każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Niespornym w rozpoznawanej sprawie jest fakt obowiązku udzielenia przez Dom Kultury informacji oczekiwanej przez skarżącego, sformułowanej w jego piśmie z dnia [...] lipca 2010 roku. Zważyć należy, iż bezczynność organu w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec złożonego wniosku strony o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia informacji w nieprzewidzianej do tej czynności formie prawnej. Pamiętać przy tym trzeba, że stosownie do dyspozycji art. 13 ust. 1 ww. ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W rozpatrywanym przypadku skarżony organ, wobec wniosku złożonego w dniu [...] lipca 2010 roku, a który wpłynął do siedziby adresata w dniu [...] lipca 2010 roku, o udostępnienie informacji publicznej pozostawał w bezczynności do dnia doręczenia skarżącemu żądanego dokumentu, co w rozpoznawanej sprawie nastąpiło już po skutecznym wniesieniu skargi. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, iż skarga na bezczynność wpłynęła do organu w dniu 16 sierpnia 2010 r. Organ udzielił odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia 16 sierpnia 2010 roku, zaś ze stempla pocztowego wynika, iż przesyłka zawierająca odpowiedź na wniosek została wysłana tego samego dnia o godzinie 15. Odbiór powyższej przesyłki przez skarżącego nastąpił zatem po tej dacie. Z powyższego w ocenie Sądu wynika, iż dopiero po wniesieniu skargi Dom Kultury udzielił informacji żądanej przez skarżącego. W tym miejscu wskazać należy, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Kodeks postępowania administracyjnego nie ma zastosowania do udostępnienia informacji publicznej, gdyż ustawa o dostępie do informacji publicznej zawiera odesłanie do stosowania tego Kodeksu jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udzielenia informacji, nie zaś do czynności materialno-technicznej polegającej na jej udzieleniu. Podkreślić należy, że gdyby ustawodawca dopuszczał możliwość stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w szerszym zakresie, niż to wynika z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, to uczyniłby to w sposób wyraźny m.in. w art. 13 przez wskazanie środka zaskarżenia w przypadku nieudzielanie informacji w terminie. Przepis ten bowiem określa termin i sposób poinformowania wnioskodawcy o powodach opóźnienia ( podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 roku w spr. I OSK 601/05 oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych z: w Bydgoszczy z dnia 6 grudnia 2007 roku w spr. II SAB/Bd 19/07, w Łodzi z dnia 23 września 2008 roku w spr. II SAB/Łd 33/08, w Warszawie z dnia 24 marca 2006 roku w spr. II SAB/Wa 1/06 ). Skoro omawiana ustawa nie stawia dodatkowych warunków do wniesienia skargi na bezczynność, co oznacza, że skarga taka może być wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa, uwzględniając kolejność działań skarżącego uznać należało, iż przedmiotowa skarga jest dopuszczalna. Wniesiona bowiem została w sytuacji milczenia organu w sprawie, do rozpatrzenia której był on właściwy, a samo żądanie dotyczyło informacji o sprawach publicznych. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nazywaną dalej p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, z innych przyczyn niż wykazane w pkt 1-2. Postępowanie w sprawie bezczynności organu staje się bezprzedmiotowe w przypadku wydania przez organ administracji aktu lub interpretacji lub dokonania czynności - po wniesieniu skargi na bezczynność organu, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Sytuacja taka zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Kwestia sposobu rozstrzygnięcia sprawy ze skargi na bezczynność w przypadku, gdy organ po wniesieniu skargi na bezczynność dokonał czynności lub wydał akt była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2006 r. (sygn. akt I OPS 6/08), w której wyrażono pogląd, że przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. W uzasadnieniu tej uchwały stwierdzono m.in., iż stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy ta decyzja lub akt podjęte zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania. Jest zatem rzeczą oczywistą, że jeżeli do daty orzekania przez sąd organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to - mimo, że pozostawał on w zwłoce - przestaje tkwić w bezczynności. Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się więc bezprzedmiotowe również z tego powodu i dlatego podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2010 roku w sprawie I OSK 1173/10 oraz postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych : w Poznaniu z dnia 10 marca 2010 roku w spr. II SAB/Po 60/10 oraz z dnia 17 sierpnia 2010 roku w spr IVSAB/Po 44/10 we Warszawie z dnia 14 września 201 roku w spr. II SAB/Wa 178/10 ). Kierując się powyższymi rozważaniami stwierdzić należy, że w sytuacji gdy organ w bezczynności już nie pozostawał, przestał istnieć cel postępowania sądowego i w konsekwencji Sąd nie może zastosować trybu przewidzianego w art. 149 p.p.s.a. tj. w przypadku uznania zasadności skargi zobowiązać organ do rozpatrzenia sprawy w sposób prawem przewidzianym. Ponadto podnieść należy, że powoływany przez P.L.M. przepis art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej, którego zastosowania przez Sąd domagał się skarżący jest sankcją karną nakładaną w przypadku stwierdzenia znamion czynu zabronionego polegającego na nie udostępnieniu przez podmiot do tego zobowiązany informacji publicznej. Sąd administracyjny, nawet w przypadku uwzględnienia skargi, nie jest uprawniony do wymierzenia kary na podstawie powołanego przepisu, albowiem przewiduje możliwość nałożenia sankcji karnych jedynie w trybie procedury karnej. Nałożenie powyższej sankcji nie może zatem mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Właściwym do orzekania w tym przedmiocie nie jest sąd administracyjny, lecz sąd powszechny (podobnie postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z dnia 30 lipca 2010 roku w spr. II SAB/Wa 60/09 oraz z dnia 28 kwietnia 2010 roku w spr. VII SAB/Wa 60/10 i w Poznaniu z dnia 23 września 2010 roku w spr . II SAB/Po 43/10 ). Mając na uwadze powyższe uwagi, z powołaniem się na przepis art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd umorzył postępowanie. O kosztach orzeczono na mocy art. 201 § 1 w zw. z art. 54 § 3 wskazanej ustawy uznając, iż wydanie skarżącemu żądanych informacji nastąpiło już po wniesieniu skargi.