I SA/Ke 248/18

WyrokWSA w Kielcach2018-09-18

Skład orzekający: Danuta Kuchta, Artur Adamiec, Magdalena Chraniuk-Stępniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości podatku od nieruchomości, czy też może samodzielnie dokonywać ustaleń w tym zakresie, jeśli podatnik kwestionuje dane z ewidencji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, które stanowią podstawę wymiaru podatków. Organ ten nie posiada kompetencji do samodzielnego dokonywania ustaleń w przedmiocie klasyfikacji gruntu czy jego stanu faktycznego, jeśli dane te są odmienne od tych wynikających z ewidencji. W przypadku niezgodności, podatnik powinien dążyć do zmiany danych w ewidencji gruntów poprzez właściwe organy geodezyjne.
Stan faktyczny
Skarżący kwestionowali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2018. Zarzucali niewłaściwą klasyfikację gruntu (oznaczonego jako Tr – tereny różne, zamiast rolny Br), brak drogi dojazdowej oraz niesłuszną egzekucję podatku. Skarżący argumentowali, że nieruchomość odzyskana po latach była zakwalifikowana jako działka rolna z budynkiem i drogą dojazdową, a przekwalifikowanie nastąpiło bez ich wiedzy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2018 r. sprawy ze skargi H. K., A. K. i J.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na rok 2018 oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z [...]nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. – N. z [...] r. nr [...] w sprawie ustalenia H.K., J. K. i A. K. wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2018 w kwocie 587 zł. Organ ustalił, że z wypisu rejestru gruntów z 30 marca 2018 r. wynika, że A. K., H. K. i J. K. są współwłaścicielami gruntów położonych w obrębie nr 0004 Wola Murowana, nr działki 23/3 o pow. 0.2258 ha, sklasyfikowanej jako Tr – tereny różne (§ 67 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001r. Dz. U. z 2016r., poz. 1034 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem). Do terenów różnych zalicza się wszystkie pozostałe grunty, których nie można zaliczyć do innych użytków, takie jak; grunty przeznaczone do rekultywacji oraz niezagospodarowane grunty zrekultywowane, wały ochronne nieprzystosowane do ruchu kołowego. Kolegium wskazało na przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1785 ze zm.) – zwanej dalej u.p.o.l. określające przedmiot i podmiot opodatkowania (art. 2 ust. 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1), ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2017r., poz. 1892) określające przedmiot opodatkowania (art. 1). Wyjaśniło, że tereny różne jako, że nie stanowią użytków rolnych, gruntów zadrzewionych lub zakrzewionych oraz lasów podlegają w myśl art. 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a nie podatkiem rolnym. Podniosło, że zastosowano stawki podatku do poszczególnych przedmiotów opodatkowania, uchwalone Uchwałą Rady Gminy S. - N. nr RG-XIV/279/16 z 28 listopada 2016 r. podjętą w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości. Mianowicie grunty oznaczone jako Tr opodatkowane zostały jako grunty tzw. pozostałe, stawką 0,26 zł. za 1 m². Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał m.in., że podatek od nieruchomości jest podatkiem typu majątkowego, tj. zależnym tylko od faktu posiadania nieruchomości. Organ podatkowy nie ma ponadto możliwości przyjęcia do wymiaru podatku odmiennych danych od tych, które wynikają z ewidencji gruntów. Jeżeli skarżący nie zgadzają się z zapisami w ewidencji gruntów, które są podstawą wymiaru podatków, powinni zgłosić swoje wątpliwości do właściwego organu geodezyjnego. Organ podatkowy nie może zmieniać danych z ewidencji. Odnośnie kwestii umorzenia podatku ze względu na trudności materialne, Kolegium poinformowało, że w tej sprawie należy złożyć odpowiednio umotywowany wniosek. Wyjaśniło również, że w niniejszym postępowaniu nie ma możliwości kontroli zasadności wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, bowiem odwołanie dotyczy decyzji w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2018. Kwestię egzekucji zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości organ ponadto wyjaśnił w piśmie z 29 marca 2018 r. skierowanym również do skarżących. W odniesieniu do zarzutu nieprawidłowego doręczenia decyzji, Kolegium wskazało, że w aktach sprawy znajdują się potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji, (podatnicy złożyli również odwołanie od przedmiotowej decyzji w terminie). Na powyższą decyzję H. K., J. K. oraz A. K. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., wnosząc o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.. W treści skargi zarzucili obciążenie podatkiem w kwocie 587 zł do powierzchni 2258 m² gruntu w VI klasie ziemi; niewłaściwą klasyfikację gruntu oznaczonego symbolem Tr zamiast Br; brak drogi dojazdowej do opodatkowanej działki, niesłuszną egzekucję kwot z tytułu podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnili nadto, że odzyskana po 35 latach nieruchomość przed wysiedleniem była zakwalifikowana jako działka rolna w klasie VI, zabudowana budynkiem mieszkalnym z drogą dojazdową. Rolniczy charakter działki potwierdzały dokumenty wywłaszczeniowe, a dokumentacja Starostwa Powiatowego sprzed wysiedlenia określała klasę ziemi VI. Przekwalifikowanie działki nastąpiło bez wiedzy skarżących. Od 2013 r. skarżący starali się w Starostwie Powiatowym o przywrócenie statusu prawnego nieruchomości sprzed wysiedlenia. Starostwo odmówiło jednak przeprowadzenia zmian. Skarżący oczekują ponadto wskazania drogi dojazdowej do działki. Podnieśli, że bez możliwości dojazdu do działki, nie można podjąć na niej żadnych prac, co czyni ją bezużyteczną. Skarżący zakwestionowali również zasadność prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podkreślili fakt, niesłusznego, ich zdaniem, zajęcia kwot wielokrotnie przekraczających żądania urzędu gminy. W związku z tym skarżący oczekują zwrotu niesłusznie zabranych pieniędzy wraz z odsetkami. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2017r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W myśl zaś art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018r., poz. 1302), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.). Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 30 maja 2018 r. nr SKO PO-41/1262/282/2018 utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy S. – N. z 12 lutego 2018 r. nr PLF-D-V.3120.3.2596.2018 w sprawie ustalenia H.K., J. K. i A. K. podatku od nieruchomości na rok 2018 w kwocie 587 zł. Na wstępie rozważań zauważyć należy, że w świetle przywołanych powyżej przepisów granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny wyznaczone są przez granice sprawy administracyjnej, która powinna być rozumiana w znaczeniu materialnoprawnym. Zakresem rozpoznania sądu stają się więc wszystkie czynności i akty wydane w danej sprawie administracyjnej, niezależnie od tego, w jakim stadium postępowania i w jakim trybie zostały podjęte. Rozstrzyganie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem innej sprawy administracyjnej niż ta w której wniesiono skargę. W niniejszym postępowaniu sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji SKO w K. wydanej w przedmiocie podatku od nieruchomości na rok 2018. Z tych względów argumenty skarżących dotyczące braku drogi dojazdowej do nieruchomości, nieprawidłowości w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym nie mogą mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Nie dotyczą bowiem postępowania podatkowego zakończonego zaskarżoną decyzją. Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe. Jak wynika z treści znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów z 30 marca 2018 r. A. K., H. K. i J. K. są współwłaścicielami (udział po 1/3) gruntów położonych w obrębie nr 0004 Wola Murowana, nr działki 23/3 o pow. 0.2258 ha, sklasyfikowanej jako Tr – tereny różne. Organ podatkowy powołał także właściwą podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazując, iż jest nią ustawa z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych. W myśl art. 2 ust 1 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. grunty. Zgodnie zaś z art. 2 ust 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W tym miejscu przywołania wymaga § 67 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków z którego treści wynika, iż wśród grup użytków gruntowych wykazywanych w ewidencji wyróżniamy m.in. grunty rolne oraz tereny różne, oznaczone symbolem Tr. Natomiast grunty rolne dzielą się na użytki rolne (zalicza się do nich: grunty orne – symbol R, sady – symbol S, łąki trwałe – symbol Ł, pastwiska trwałe – symbol Ps, grunty rolne zabudowane – symbol Br, grunty pod stawami – symbol Wsr, grunty pod rowami – symbol W, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych – symbol Lzr) oraz nieużytki – oznaczone symbolem N (§ 68 rozporządzenia). Należy nadto wskazać, iż podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. (art. 3 ust. 1 u.p.o.l.). Podstawę opodatkowania w podatku od nieruchomości stanowi dla gruntów – powierzchnia, dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa, dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych (...) - art. 4 ust. 1 u.p.o.l. W świetle powyższego, jako prawidłowe należy ocenić postępowanie organów podatkowych, które ustaliwszy na podstawie wypisu z rejestru gruntów, że skarżący są współwłaścicielami gruntów o pow. 0.2258 ha, sklasyfikowanych jako Tr – tereny różne przyjęły, że grunty te podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W treści skargi skarżący zarzucają organowi podatkowemu przyjęcie wadliwej klasyfikacji gruntu, jako oznaczonego symbolem Tr, albowiem w przekonaniu stron ich działka jest działką rolną o VI klasie ziemi z możliwością zabudowy, a prawidłowym jej oznaczeniem jest symbol Br. Sąd zarzut ten uznaje jako niezasadny. W kontekście powyższego zarzutu wyjaśnienia wymaga przede wszystkim kwestia związania organów podatkowych rejestrem gruntów i budynków, a także zakresem postępowania dowodowego prowadzonego przez organ podatkowy w takiej sprawie, jak przedmiotowa. Ewidencja gruntów i budynków, stosownie do art. 2 pkt 8 i art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 2101 ze zm.; dalej: u.p.g.k.) stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach. Ewidencja gruntów obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków, a także dane dotyczące właścicieli, użytkowników wieczystych i innych osób władających nieruchomościami. Wpisów oraz zmian podmiotowych i przedmiotowych dokonuje się w ewidencji na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dokumentacji architektoniczno - budowlanej, opracowań geodezyjno - kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zgodnie z art. 21 u.p.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem, w myśl cytowanego przepisu, podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dane te dotyczą m.in. rodzajów użytków gruntowych, powierzchni gruntów, czyli wskazują na przedmiot opodatkowania. Ewidencja zawiera także dane wskazujące na podmiot zobowiązany do zapłaty podatku. Ustalenia organów podatkowych oparte o treść ewidencji gruntów stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. Dokonując ustaleń w sprawie organ jest związany zarówno zakresem przedmiotowym jak i podmiotowym zapisów zawartych w ewidencji gruntów i nie jest uprawniony do dokonywania własnych ustaleń w tym przedmiocie. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej, stanowią więc dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych ewidencja gruntów i budynków jest niewątpliwie urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Wyjątkowo tylko organy podatkowe mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów. Sytuacja taka może mieć miejsce tylko wówczas, gdy moc dowodowa ewidencji (dokumentu urzędowego) zostanie podważona w trybie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, gdy zostanie wykazane istnienie innego dokumentu, świadczącego o wadliwości zapisów w ewidencji (zob. wyroki NSA z 26 lipca 2011 r. sygn. akt II FSK 309/10, z 10 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 226/10, z 14 września 2010 r. sygn. akt II FSK 690/09 i II FSK 1014/10 oraz z 13 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1243/08; dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Przyjęcie innego zapatrywania godziłoby w pewność obrotu prawnego, deprecjonując rangę dokumentu urzędowego, a tym samym - pełnioną przezeń funkcję. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione jako uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji w przepisach ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, ani wydanego na jego podstawie rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Podkreślić należy, iż w myśl § 49 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe - w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę jej wprowadzenia. Na zasadzie wyjątku w orzecznictwie za dopuszczalne uznaje się czynienie ustaleń faktycznych przez organ podatkowy co do statusu gruntu lub obiektu jedynie wówczas, gdyby ewidencja gruntów i budynków z danego roku nie zawierała stosownych danych (por. wyrok NSA z 9 marca 2007 r., sygn. akt II FSK 145/06, wyrok NSA z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt II FSK 2365/13). Jak wynika więc z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. w zw. z ww. przepisami rozporządzenia datą zmiany treści ewidencji jest data określona w skierowanym do organu podatkowego zawiadomieniu starosty. To właśnie zawiadomienie jest podstawowym dokumentem, na podstawie którego organ podatkowy powinien ustalać moment, z którym łączyć należy zaistnienie skutków prawnopodatkowych (R. Dowgier w glosie do wyroku z dnia 4 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1190/09, "Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych" 2010r., nr 5, s.5-6). Wyłącznie starostowie upoważnieni są zatem do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Akceptacja przeciwnego poglądu oznaczałaby w praktyce rozszerzenie tego uprawnienia na organ podatkowy (por.: S. Bogucki, K. Winiarski - Zakres związania danymi z ewidencji gruntów i budynków w sprawach wymiaru podatków lokalnych, "Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych" 2015 r. nr 2, s.11-19). W świetle powyższego stwierdzić należy, iż organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, a jednocześnie nie ma kompetencji do zmiany tych danych. Podsumowując, Sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień w zakresie zastosowanego przez organy prawa materialnego. Zarówno podmioty jak i przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie zostały ustalone prawidłowo w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów. Organ zastosował także właściwą stawkę podatkową i przyjął poprawną wielkość podstawy opodatkowania. Spowodowało to ustalenie wobec skarżących prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło