II SA/Ke 5/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Renata Detka, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 marca 2010 roku sprawy ze skargi W. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M. K. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych w tym VAT w kwocie 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] znak: [...] o odmowie wymeldowania J. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w [...]. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z dnia 16 czerwca 2009r. W. P. wniósł o wymeldowanie J. L. z lokalu w [...], argumentując, iż jest to osoba uciążliwa i nie reguluje czynszu. W dniu 3 sierpnia 2009r. organ I instancji przesłuchał W. P., który zeznał, że J. L. od urodzenia, to jest od 1925r. do 1956r. zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu. Wnioskodawca dodał, iż część budynku została odbudowana i od 1990r. do chwili obecnej mieszka tam J. L.. Z kolei J. L. oświadczyła, iż mieszka w przedmiotowym lokalu od 1952r. Powyższe ustalenia legły u podstaw decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] o odmowie wymeldowania J. L. z przedmiotowego lokalu, wobec braku spełnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139 poz. 993 ze zm.). Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł W. P., zarzucając organowi błędy w ustaleniach faktycznych. Skarżący wyraził jednocześnie pogląd, iż J. L. nie może być zameldowana w budynku, którego nie jest właścicielem. Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – podzielając w całości ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I instancji. Organ odwoławczy podkreślił, iż w niniejszej sprawie nie nastąpiło opuszczenie przedmiotowego lokalu przez J. L. Nie mają przy tym znaczenia podnoszone przez skarżącego sprawy majątkowe, gdyż kwestie meldunkowe służą wyłącznie celom ewidencyjnym i mają na celu potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu, nie tworzą zaś ani nie pozbawiają uprawnień do lokalu. To samo dotyczy uciążliwości pobytu J. L. Jednocześnie Wojewoda stwierdził, iż organ I instancji naruszył art. 36 k.p.a. – poprzez niezawiadomienie stron o niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie i brak wskazania nowego terminu załatwienia sprawy. Ponadto błędnie wskazano w rozdzielniku decyzji Wydział Organizacyjny, Obsługi Interesanta i Rady Miejskiej, Promocji i Kontaktów Zagranicznych Urzędu Miasta i Gminy, gdyż nie przysługuje mu przymiot strony. Powyższe uchybienia nie miały jednakże, zdaniem organu II instancji, wpływu na rozstrzygnięcie merytoryczne niniejszej sprawy. Organ odwoławczy wyjaśnił także, iż jakkolwiek organ I instancji używał zamiennie oznaczenia lokalu nr 125 oraz 126, to z analizy karty osobowej mieszkańca J. L. i W. P. wynika, iż po zmianach numeracji sporny lokal ma nr 126. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach W. P. powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu, zarzucając organom uchybienia w zakresie prowadzonego postępowania dowodowego, podkreślając jednocześnie, iż budynek jest jego własnością. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.), a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ramach tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego, czy też procesowego, skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej ustawą, ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach. Z kolei stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Takie brzmienie cyt. przepisu oznacza, że niezbędnym warunkiem wymeldowania z miejsca pobytu stałego jest opuszczenie lokalu, rozumiane – zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym – jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 sierpnia 2008r., III SA/Kr 385/08, LEX nr 518472, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 2 lipca 2009r., III SA/Po 507/08, Wspólnota 2009/34/38). Podkreślenia wymaga, iż przyczyną wymeldowania nie może być okoliczność, że dom, w którym dana osoba jest na stałe zameldowana, stanowi własność innej osoby (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 21 maja 2008r., II SA/Bk 807/07, LEX nr 523998). W sytuacji, gdy w skardze zarzuca się naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności kontroli Sądu zostaje poddana ocena zastosowania przez organy przy załatwianiu sprawy przepisów procedury administracyjnej. Zastosowanie się przez organy do zawartych w niej zasad w istotny bowiem sposób rzutuje na prawidłowość ustalonego stanu faktycznego. Nie może budzić wątpliwości, że tylko należycie ustalony stan faktyczny pozwala ocenić zasadność zastosowanych przepisów prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia przepisów postępowania jest bezzasadny. Otóż, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co pozwoli dokonać oceny ustalonego stanu faktycznego, a następnie jego odniesienia do konkretnej normy prawnej. Prawidłowa realizacja tej zasady w pierwszej kolejności nakłada na organ obowiązek oceny, jakie fakty mają znaczenie dla załatwienia sprawy oraz jakimi dowodami okoliczności faktyczne istotne w sprawie mogą być wykazane. Konkretyzację tej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ prowadzący postępowanie do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Wbrew zarzutom skargi w sprawie niniejszej materiał dowodowy został zebrany wyczerpująco i poddany wnikliwej analizie, co skutkowało prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy. W szczególności wskazać trzeba, iż Burmistrz Miasta i Gminy przesłuchał zarówno wnioskodawcę – W. P. (w dniu 3 sierpnia 2009r. – k. 22), jak i J. L. (w dniu 11 sierpnia 2009r. – k. 27). Ze zgodnych wyjaśnień stron wynika, iż J. L. od urodzenia (1925r.) do 1956r. zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu, a następnie wprowadziła się doń ponownie ok. roku 1990 – 1991. Powyższe potwierdza także w sposób pośredni treść wniosku W. P. (k. 7), w którym zawarte jest stwierdzenie, iż J. L. "jest osoba uciążliwą, jak również zakłóca mi ciszę nocną". W piśmie tym skarżący podnosi także, iż "nie jest w jego interesie utrzymywanie" uczestniczki w budynku stanowiącym jego własność. Wskazania również wymaga, iż organ odwoławczy w sposób niebudzący wątpliwości potwierdził – poprzez analizę kart osobowych mieszkańców – iż J. L. i W. P. mieszkają pod tym samym adresem w miejscowości [...]. Zebrany przez organ materiał dowodowy potwierdza prawidłowe ustalenia organów, iż J. L. cały czas mieszka w przedmiotowym lokalu, czemu zresztą w sposób wyraźny skarżący nie zaprzeczył. Gdyby nawet przyjąć, iż J. L. przez kilka miesięcy mieszka u córki na [...] (co podnosił skarżący) to i tak brak jest podstaw do orzeczenia o jej wymeldowaniu. Sam fakt przejściowej nieobecności, czy też występowanie nawet regularnych okresów fizycznej nieobecności w miejscu stałego zameldowania nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia, że doszło do opuszczenia stałego pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 12 czerwca 2008r., III SA/Wr 533/07, LEX nr 512911 oraz z dnia 26 czerwca 2008r. IV SA/Wa 601/08, LEX nr 512288). Dla zaistnienia tej przesłanki konieczne jest bowiem, aby całokształt zachowań zameldowanego wskazywał na to, iż lokal, w którym był na stałe zameldowany, przestał być miejscem koncentracji jego interesów życiowych (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 29 stycznia 2009r., III SA/Gd 449/08, LEX nr 484009). W świetle przedstawionych okoliczności faktycznych i prawnych podzielić należy dokonaną przez organy ocenę przeprowadzonych w sprawie dowodów i poczynione w oparciu o nią ustalenia faktyczne, wskazujące jednoznacznie na to, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki niezbędne do orzeczenia o wymeldowaniu. Z zebranego materiału dowodowego w sposób jednoznaczny wynika bowiem, iż J. L. nie opuściła miejsca dotychczasowego pobytu, a lokal położony w miejscowości [...] nie przestał być jej centrum spraw życiowych. Jedynie ubocznie należy wyjaśnić skarżącemu, iż zameldowanie konkretnej osoby w lokalu nie jest źródłem powstania jakichkolwiek praw majątkowych do tego lokalu, a stanowi jedynie rejestrację faktu pobytu danej osoby pod wskazanym adresem (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 września 2008r., II SA/Sz 480/08, LEX nr 523944). Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. O kosztach udzielonej pomocy prawnej Sąd orzekł jak w pkt II sentencji wyroku na podstawie § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, § 20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1348 ze zm.) w związku z art. 250 ustawy p.p.s.a.