I SA/Kr 645/18

Straszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 7 września 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. Sp. z o.o. w K., w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., z dnia [...] nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012r. postanawia: oddalić wniosek Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Lobo Sp. z o.o. w K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., z dnia 05.04.2018r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów spółka zatrudnia 289 osób i zajmuje się sprzedażą hurtową niewyspecjalizowaną żywności, napojów i wyrobów tytoniowych. Jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł. Wartość środków trwałych na dzień 31.12.2017r. wynosiła [...] zł, z tego grunty i prawo użytkowania wieczystego gruntu stanowiły [...] zł, a budynki, lokale i obiekty inż. lądowej i wodnej opiewały na kwotę [...]zł. Aktywa obrotowe wynosiły natomiast [...] zł. W ostatnim roku obrotowym spółka osiągnęła zysk bilansowy w wysokości [...] zł, przy przychodzie na poziomie [...] zł, a dochód podatkowy wyniósł [...] zł, przy przychodzie w wysokości [...] zł. Podstawa opodatkowania dostawy towarów oraz świadczenia usług za czerwiec 2018 r. wyniosła [...] zł. Na dzień 31.07.2018 księgowy stan środków pieniężnych w L. sp. z o.o. łącznie w czterech oddziałach wynosił [...] zł a jej średniomiesięczny stan środków pieniężnych wynosi [...] zł. Środki te, są codziennie wpłacane do banków na pokrycie kredytów w rachunkach bieżących oraz na regulowanie bieżących zobowiązań. Codzienne wpływy- wypływy do i z kas wahają się od [...] zł do [...] zł. Na dzień 31.07.2018 kredyty w rachunkach bieżących i obrotowe wynosiły [...] zł. Spółka posiada dwa konta bankowe, w [...] S.A. oraz w [...] S.A. Na obu odnotowywane są znaczne przelewy wychodzące jak i przychodzące (na rachunku prowadzonym przez [...] S.A, dnia 06.08.2018r. zaksięgowano m.in. przelewy przychodzące w kwotach: [...] zł, [...] zł, i przelewy wychodzące w kwotach : [...] zł, [...] zł, na rachunku prowadzonym przez Alior Banku S.A. dnia 06.08.2018r. zaksięgowano m.in. przelewy wychodzące w kwotach: [...] zł, [...] zł. i wpłaty własne w wysokości [...] zł i [...] zł) Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy .Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy ( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnianiu przesłanek przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ppsa, nie ma więc charakteru bezwzględnego. Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc. (por. postanowienie NSA z dnia 30.11.2010r. sygn. I FSK 790/2010, postan. NSA z dnia 30.09.2011r. , sygn. akt II FZ 409/11). Jeżeli strona skarżąca jest podmiotem gospodarczym , to powinno unikać się przerzucania ryzyka prowadzenia działalności na innych obywateli. To bowiem m.in. z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa , z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia (por. postanowienie NSA z dnia 09.03.2011r., sygn. akt II FZ 91/2011, postan. SN z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postan. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04). Warto zauważyć, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 06.10.2004r. , sygn. akt GZ 71/04, postanowienie NSA z dnia 23.07.2013r. , postanowienie NSA z dnia 28.11.2012r. , sygn. akt I GZ 384/12). Jak najbardziej zasadna jest też teza, że przedsiębiorstwo , które nie wykazało , iż utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postan. NSA z dnia 01.04.2008r. , sygn. akt I OZ 208/2008, postan. NSA z dnia 15.09.2011r. , sygn. akt I FZ 244/11, postan. NSA z dnia 11.06.2014r. , sygn. akt II FZ 570/14, postan. NSA z dnia 05.06.2014r. , sygn. akt II FZ 646/14). W rozpatrywanym przypadku spółka spełnia w/w kryteria tj. funkcjonuje w obrocie gospodarczym , nie ogłosiła upadłości czy likwidacji. Posiada środki trwałe i aktywa obrotowe znacznej wartości ( [...] zł i [...] zł). W ostatnim roku odnotowała zysk w wysokości [...] zł, przy przychodzie na poziomie [...] zł, a dochód podatkowy wyniósł [...] zł, przy przychodzie w wysokości [...] zł. Na dzień 31.07.2018 księgowy stan środków pieniężnych w kasie L. sp. z o.o. w K. łącznie w czterech oddziałach wynosił [...] zł a codzienne wpływy - wypływy do i z kas wahają się od [...] zł do [...] zł. Spółka dysponuje więc swobodnie kwotami przewyższającymi wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie (84 130 zł), w ramach dziennych przelewów bankowych. Trzeba natomiast podkreślić, iż zobowiązania prywatne nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznymi, do których zaliczają się koszty sądowe. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych, pozbawione jest podstaw w rozpatrywanym przypadku. W związku z tym, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 1 i 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.