I SAB/Kr 3/12
PostanowienieWSA w Krakowie2012-08-03
Skład orzekający: WSA Beata Cieloch, WSA Inga Gołowska, WSA Jarosław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej, wniesiona w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (dotyczącego skarg i wniosków), podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg na czynności podejmowane w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących skarg i wniosków obywateli. Postępowanie w sprawie skarg i wniosków nie rozstrzyga konkretnej sprawy administracyjnej, a zatem nie przysługuje w nim skarga na bezczynność. W związku z tym, skarga wniesiona w takim trybie podlega odrzuceniu z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając organom podatkowym odmowę wglądu do wyników kontroli finansowej Towarzystwa "H" oraz zaniechanie podjęcia konkretnych czynności kontrolnych. Organy podatkowe podniosły, że skarżący nie był stroną postępowania kontrolnego i nie przysługuje mu prawo do informacji o jego wynikach, a jego wcześniejsze pisma stanowiły skargę w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
I. Odrzucono skargę. II. Zarządzono zwrot na rzecz skarżącego uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SAB/Kr 3/12 | | POSTANOWIENIE Dnia 3 sierpnia 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2012 r., sprawy ze skargi J. A., na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej, w przedmiocie przeprowadzenia kontroli finansowej, , , postanawia: I. odrzucić skargę, II. zarządzić zwrot na rzecz skarżącego z kasy tutejszego Sądu uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł (sto złotych).
Pismem z dnia 17 lutego 2012 r. J.A. (dalej: Skarżący) reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Aparatu Skarbowego w K. podając jako stronę Dyrektora Izby Skarbowej oraz Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Na uzasadnienie skargi podał, że Skarżący zgłosił Naczelnikowi Urzędu Skarbowego potrzebę przeprowadzenia kontroli finansowej Towarzystwa "H" w K. na podstawie posiadanej przez niego dokumentacji finansowo- rozliczeniowej. Zdaniem skarżącego organ niezasadnie odmówił mu wglądu do wyników przeprowadzonej kontroli i wydania mu protokołu kontroli. Bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej miała zaś polegać na tym, że w ocenie skarżącego Minister Finansów zobowiązał ten organ do podjęcia konkretnych czynności kontrolnych, czego Dyrektor Izby Skarbowej miał zaniechać.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że pismem z dnia 24 września 2011 r. Skarżący zarzucił organowi brak doręczenia dokumentu o sposobie załatwienia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego kontroli finansowej w Towarzystwie "H". Skarżący podał bowiem, że obowiązek udzielenia takiej informacji wynikał z pisma Ministra Finansów z dnia 14 lipca 2009 r. nr [...] . Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia 25 października 2011 r. [...] powiadomił Skarżącego, że ww. pismo Ministra Finansów nie obligowało Naczelnika Urzędu Skarbowego do udzielania skarżącemu dodatkowej odpowiedzi. Organ zaś pismem z dnia 21 lipca 2009 r. nr [...] ustosunkował się do skargi złożonej przez Skarżącego, a leżącej u podstaw ww. pisma Ministra Finansów. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył ponadto, że organy podatkowe we własnym zakresie rozstrzygają o konieczności i ewentualnym zakresie przeprowadzanej kontroli finansowej, spowodowanej uzyskaniem informacji o rzekomych nieprawidłowościach w rozliczeniach należności publicznoprawnych. Organ podniósł, że z uwagi na tajemnicę skarbową o wyniku przeprowadzanych czynności może być informowana jedynie strona postępowania, a przymiot ten nie przysługuje osobie zawiadamiającej administrację podatkową o dostrzeżonych nieprawidłowościach u podmiotów trzecich. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że pismem z dnia 2 czerwca 2009 r. znak [...] oraz z dnia 21 lipca 2009 r. znak [...] zwrócił uwagę Skarżącego, że podjecie decyzji o sposobie wykorzystania przekazanych informacji należy do wyłącznej kompetencji naczelnika urzędu skarbowego, który w omawianej sprawie wszczął postępowanie z urzędu. Tym samym podnoszone zarzuty w przedmiocie bezczynności urzędu należało uznać za bezzasadne.
Z kolei pismem z dnia 17 kwietnia 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego ustosunkował się do zarzutów Skarżącego i podniósł, że w związku z jego pismem z dnia 13 czerwca 2003 r., postanowieniem z dnia 15 września 2009 r. wszczęto postępowanie podatkowe względem Towarzystwa "H" w K. Na skutek tego postępowania w dniu 31 grudnia 2004 r. organ wydał dwie decyzje określające wysokość należności w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłat otrzymywanych przez osoby należącego do składu zarządu, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych pierwsza : za styczeń i maj 1999 r., druga: za styczeń i październik 2000 r., a ponadto decyzję umarzającą postępowanie w sprawie określenia wysokości należności w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001. Ponadto pismem z dnia 28 września 2004 r. organ podziękował Skarżącemu za dostarczone informacje, powiadomił go o wszczęciu postępowania oraz o tym, iż nie będzie on powiadamiany o wynikach tego postępowania. Skarżący natomiast pismem z dnia 7 lutego 2006 r. wniósł o przesłanie kopii dwóch ww. decyzji z dnia 31 grudnia 2004 r. Organ w piśmie z dnia 2 marca 2006 r. odmówił uwzględnienia wniosku z uwagi na fakt, że skarżący nie był stroną ww. postępowania. Także w dniach 10 kwietnia oraz 26 maja 2008 r. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o wydanie kopii ww. decyzji, co spotkało się z podobną reakcją organu. Następnie Skarżący w dniu 26 marca 2009 r. wniósł do organu o wznowienie postępowania i uznanie go za stronę postępowania na podstawie art. 110 -117a O.p. Naczelnik Urzędu Skarbowego z uwagi na brak przesłanek odmówił wznowienia postępowania oraz podtrzymał stanowisko, głoszące, iż Skarżący nie jest stroną ww. postępowania.
Organ podniósł, że w związku ze złożoną przez Skarżącego skargą na odmowę wydania kserokopii decyzji przekazał akta sprawy Dyrektorowi Izby Skarbowej.
Na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2012 r. pełnomocnik Skarżącego nie wskazał podstawy prawnej złożonej skargi na bezczynność oraz wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje :
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2453/11 ( publ. LEX nr 1126338) wskazał, że : "sąd administracyjny, rozpoznając skargę na bezczynność organu, obowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić, czy sprawa, w której została wniesiona skarga, była sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Następnie winien rozważyć, czy dopuszczalność skargi uwarunkowana jest zachowaniem określonego trybu przeciwdziałania bezczynności oraz czy taki tryb przed wniesieniem skargi został wyczerpany. W dalszej kolejności, o ile wynik badania dwóch pierwszych kwestii będzie pozytywny, sąd musi ustalić, czy organowi administracji można przypisać bezczynność rozumianą jako nie wydanie w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a."
Przechodząc zatem do ustalenia dopuszczalności złożonej skargi na bezczynność organów skarbowych należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie Skarżący występował do organów podatkowych o przeprowadzenie kontroli dotyczącej rozliczeń Towarzystwa "H" w K. Następnie niezadowolenie ze sposobu reakcji organów podatkowych na ww. wezwania doprowadziło Skarżącego do złożenia (pismem z dnia 23 czerwca 2009 r.) na ręce Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego "skargi na działalność Aparatu Skarbowego". Sprawę rozpoznawał Wydział Skarg i Wniosków w Biurze Ministra Sprawiedliwości, który przekazał ją według właściwości Ministrowi Finansów. Ten zaś pismem z dnia 14 lipca 2009 r. przekazał ją Dyrektorowi Izby Skarbowej, który udzielił skarżącemu odpowiedzi pismem z dnia 21 lipca 2009 r.
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie ulega wątpliwości, że pismem z dnia 23 czerwca 2009 r. Skarżący wystąpił ze skargą w rozumieniu Działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.). Zgodnie z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Z powyższego przepisu wynika, iż skarga ta wnoszona jest w związku z już podjętym działaniem organu, ewentualnie w związku z brakiem takiego działania, ma na celu zwrócenie uwagi właściwym organom na wszelkie nieprawidłowości powstałe w wyniku takiego działania lub zaniechania. Postępowanie w sprawie tego typu skarg ma cechy samodzielnego jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego uproszczonego i kończy się czynnością materialno-techniczną, określoną w art. 238 § 1 k.p.a., polegającą na poinformowaniu strony o sposobie załatwienia skargi.
Jak wykazano powyżej, wspomniane pismo skarżącego z dnia 23 czerwca 2009 r. wyczerpuje więc kodeksowe rozumienie "skargi powszechnej".
Analiza art. 3 p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości, że sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach skarg na czynności podejmowane w trybie przepisów Działu VIII k.p.a., tj. w postępowaniu w sprawach skarg i wniosków. Brak kognicji sądów administracyjnych w tych sprawach nie budzi wątpliwości w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m.in. postanowienie z dnia 19 stycznia 2012 r., II OSK 2692/11, wyrok z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1961/11; postanowienie z dnia 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09; z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09; z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 26/07, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W postępowaniu uregulowanym w Dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się bowiem konkretnej sprawy administracyjnej. Konsekwencją tego jest, że w tym postępowaniu nie przysługuje również skarga na bezczynność (zob. postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2000 r. sygn. akt III SAB 108/99, LEX nr 48017 oraz WSA w Warszawie z dnia 10 października 2007 r., I SAB/Wa 42/07, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wypada zatem przypomnieć, iż niedopuszczalność skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas gdy skarga: 1) dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.), 2) została wniesiona w sprawie wyłączonej zakresu właściwości tego sądu (art. 5 p.p.s.a.), albo 3) została wniesiona w sprawie podlegającej kognicji sądu powszechnego.
W rozpoznawanej sprawie zachodzi niedopuszczalność z powodu wskazanego w punkcie pierwszym, ponieważ działalność organów państwa i organów administracji publicznej uregulowana przepisami Działu VIII k.p.a., dotycząca skarg i wniosków obywateli, nie jest objęta kognicją sądów administracyjnych.
Z tego względu, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a Sąd odrzucił skargę. Z kolei stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zarządził zwrot na rzecz Skarżącego całego uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło