II SA/Łd 529/20

WyrokWSA w Łodzi2021-02-03

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Robert Adamczewski, Agnieszka Grosińska-Grzymkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków może zawierać wymogi dotyczące podawania numerów REGON i NIP we wniosku o zawarcie umowy, żądać dodatkowego umocowania do złożenia wniosku w imieniu osoby korzystającej z lokalu oraz wymagać pozytywnego zaopiniowania wniosku przez urząd gminy jako warunku przyłączenia do sieci?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność części regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, uznając, że wymogi dotyczące podawania numerów REGON i NIP, żądanie dodatkowego umocowania do złożenia wniosku w imieniu osoby korzystającej z lokalu oraz uzależnienie przyłączenia do sieci od pozytywnego zaopiniowania wniosku przez urząd gminy, stanowią istotne naruszenie prawa. Regulacje te wykraczają poza delegację ustawową zawartą w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, naruszając tym samym zasady prawidłowej legislacji i kompetencje organów samorządu terytorialnego.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w Zduńskiej Woli zaskarżył uchwałę Rady Gminy Zapolice w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, zarzucając naruszenie Konstytucji i ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę. Zarzuty dotyczyły wymogu podawania numerów REGON i NIP we wniosku o zawarcie umowy, żądania dodatkowego umocowania do złożenia wniosku w imieniu osoby korzystającej z lokalu oraz uzależnienia przyłączenia do sieci od pozytywnego zaopiniowania wniosku przez urząd gminy. Rada Gminy Zapolice wniosła o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność § 6 pkt 1, § 7 pkt 1 i 3 oraz § 15 ust. 2 regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie gm. Zapolice, stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 lutego 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 lutego 2021 roku sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Zduńskiej Woli na uchwałę Rady Gminy Zapolice z dnia 28 maja 2020 roku nr XX/151/20 w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie gm. Zapolice stwierdza nieważność § 6 pkt 1, § 7 pkt 1 i 3 oraz § 15 ust. 2 regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie gm. Zapolice, stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały. Prokurator Rejonowy w Zduńskiej Woli zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi uchwałę Nr XX/151/20 Rady Gminy Zapolice z 28 maja 2020 r. w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie gm. Zapolice, zarzucając istotne naruszenie art. 7 i art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 19 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1437 ze zm.) – powoływanej jako: "z.z.w.z.o.ś." – polegające na przekroczeniu delegacji ustawowej poprzez: a) zobowiązanie w § 6 pkt 1 Regulaminu wnioskodawcy do podania numeru REGON oraz numeru NIP, co narusza w sposób istotny art. 19 ust. 5 pkt 2 w związku z art. 6 ust. 2 i 6 z.z.w.z.o.ś. i nie stanowi warunku zawarcia urnowy o dostawę wody lub odprowadzanie ścieków; b) nieuprawnione żądanie w § 7 pkt 1 Regulaminu dołączenia przez właściciela lub zarządcę budynku wielolokalowego do wniosku o zawarcie umowy na zaopatrzenie w wodę z osobą korzystającą z lokalu umocowania, do złożenia wniosku w imieniu i na rzecz tej osoby, pomimo istnienia takiego umocowania z mocy prawa - wynika ono z treści art. 6 ust. 6 z.z.w.z.o.ś.; c) nałożenie w § 7 pkt 3 Regulaminu w sposób nieuprawniony na właściciela lub zarządcę budynku wielolokalowego obowiązku dołączenia do wniosku o zawarcie umowy z osobą korzystającą z lokalu oświadczenia o poinformowaniu osoby korzystającej z lokalu o zasadach rozliczeń, o których mowa w art. 6 ust. 6 pkt 3 i 4 z.z.w.z.o.ś.; d) wprowadzenie w § 15 ust. 2 Regulaminu normy stanowiącej pośrednio warunek przyłączenia do sieci w postaci pozytywnego zaopiniowania wniosku złożonego w Urzędzie Gminy w Zapolicach bo dopiero po otrzymaniu takowego ze wspomnianego organu przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne może poinformować wnioskodawcę o dostępności świadczenia usług. Mając powyższe na uwadze Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności § 6 pkt 1 w zakresie w jakim zawarty jest obowiązek wskazanie we wniosku numerów REGON i NIP oraz § 7 pkt 1 i 3 oraz § 15 ust. 2 zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Zapolice wniosła o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa w § 6 pkt 1 Regulaminu organ wskazał, że kwestionowany zapis regulaminu nie zawiera negatywnych konsekwencji dla wnioskodawcy, w przypadku nie podania tych danych. Podanie zaś numeru REGON i NIP dotyczy tylko podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Nadto podanie numerów NIP i REGON w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, nie narusza przepisów o ochronie danych osobowych, skoro podstawą rozliczeń za świadczone usługi jest faktura, która to zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług powinna zawierać numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku. Stosownie też do art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. 2019 r., poz.) przedsiębiorca umieszcza w oświadczeniach skierowanych w zakresie wykonywanej działalności gospodarczej do oznaczonych osób i organów numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz posługuje się tym numerem w obrocie prawnym i gospodarczym. W zakresie zarzutu dotyczącego § 7 pkt 1 Regulaminu organ wskazał, że z § 6 ust. 6 z.z.w.z.o.ś. wynika kto jest uprawniony do złożenia wniosku w przypadku budynków wielolokalowych, natomiast nie wynika z niego w jaki sposób ma być weryfikowany fakt np. pełnienia funkcji zarządcy budynku wielolokalowego. Stąd też mając na względzie art. 19 ust. 5 pkt 2 ustawy intencją lokalnego prawodawcy była możliwość sprawdzenia powyższego poprzez przedłożenie stosownego dokumentu. W zakresie zarzutu dotyczącego § 7 pkt 3 Regulaminu organ wskazał, że intencją lokalnego prawodawcy była ochrona interesów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego jak i indywidualnych odbiorców. Skoro bowiem zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy w przypadku budynku wielolokalowego wniosek o zawarcie umowy składa właściciel budynku lub jego zarządca, to istotnym jest aby mieć pewność, iż właściciel lub zarządca przed złożeniem wniosku, o którym mowa, poinformował osoby korzystające z lokali o zasadach rozliczeń, o których mowa w ust. 6 pkt 3 i 4, oraz o obowiązku regulowania dodatkowych opłat wynikających z taryf za dokonywane przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne rozliczenie. Zdaniem organu użycie innych słów niż te w ustawie lub wprowadzenie pewnego rodzaju doprecyzowania w celu przybliżenia konkretnych okoliczności odbiorcom i przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu nie powinno być traktowane jako istotne naruszenie ustawy w związku z art. 7 i 94 Konstytucji RP. W zakresie zarzutu dotyczącego § 15 ust. 2 Regulaminu organ wskazał, że użycie słów "po otrzymaniu pozytywnie zaopiniowanego wniosku z Urzędu Gminy" nie wpływa w żaden sposób na to, iż to przedsiębiorstwo wodociągowo- kanalizacyjne ma wyłączne uprawnienie do wydawania warunków technicznych przyłączenia do sieci. Modyfikacja art. 19 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków nie była tutaj celem lokalnego prawodawcy, o czym świadczy chociażby zapis w § 15 ust. 2 zdanie drugie Regulaminu czy też § 15 ust. 4 i 5 Regulaminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 3 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - w skrócie: "p.p.s.a." - poddaje tak określonej kontroli administracji publicznej także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego. Zakresu tej kontroli nie wyznaczają zarzuty, wnioski czy podstawa prawna skargi, ale sprawa administracyjna, w której akt został wydany (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.). Na wstępnie należy dodatkowo wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 oraz art. 120 p.p.s.a. Podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy wyznaczają przepisy u.s.g. W myśl art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwo sprzeczności z prawem uchwały lub zarządzenia, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania takiej sankcji. W orzecznictwie przyjmuje się jednak, że tylko istotne naruszenie prawa stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy, a więc uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być zaakceptowane w demokratycznym państwie prawnym, które wpływają na treść uchwały lub zarządzenia (por. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/07, publ. OSS 1988, nr 3, poz. 79 oraz wyrok NSA z 8 lutego 1996 r., SA/Gd 327/95). Do takich naruszeń zalicza się między innymi naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do wydania aktu lub brak podstawy prawnej, bądź naruszenie przepisów prawa ustrojowego lub przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał, jeżeli na skutek tego naruszenia zapadła uchwała innej treści, niż gdyby naruszenie to nie wystąpiło (vide: M. Stahl, Z. Kmieciak "Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny" w: Samorząd terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-1023). O istotnym naruszeniu prawa można zatem mówić wówczas, gdy naruszenie dotyczy przepisów prawa ustrojowego, materialnego czy procedury podejmowania aktów (por. wyroki NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97, publ. OwSS 1998/3/79; z 8 lutego 1996 r., SA/Gd 327/95, publ. OwSS 1996, nr 3, poz. 90; z 26 lipca 2012 r., I OSK 679/12 i I OSK 997/12). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić więc tylko wtedy, gdy pozostaje ona w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawa, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Za nieistotne naruszenie prawa należy natomiast uznać takie naruszenie, które jest mniej doniosłe w porównaniu z innymi przypadkami wadliwości, jak np. nieścisłość prawna czy też błąd, który nie ma wpływu na istotną treść aktu organu gminy. Takie naruszenia są jedynie przesłanką do wskazania, że akt został wydany z naruszeniem prawa, ale nie stanowią przesłanki do stwierdzenia jego nieważności. Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały podkreślić należy, że rada gminy obowiązana jest przestrzegać zakresu upoważnienia ustawowego udzielonego jej przez ustawę w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego, a w ramach udzielonej jej delegacji w tych działaniach nie może wkraczać w materię uregulowaną ustawą. Uchwała rady gminy musi bowiem respektować unormowania zawarte w aktach wyższego rzędu, a prawo miejscowe może być stanowione w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP). Zgodnie z treścią art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Zgodnie z art. 40 ust. 1 u.s.g. gminie przysługuje na podstawie upoważnień ustawowych prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Akty te z mocy art. 41 ust. 1 u.s.g. są uchwalane w formie uchwał. W orzecznictwie ugruntował się pogląd, że akty prawa miejscowego nie mogą zawierać powtórzeń ustawowych ani też ich modyfikować lub uzupełniać, gdyż jest to niezgodne z zasadami prawidłowej legislacji. Rada gminy nie może jeszcze raz normować materii uregulowanych w obowiązujących ustawach, a uchwała zawierająca takie unormowania, jako istotnie naruszająca prawo, powinna być uznana za nieważną w części, w jakiej zawiera takie regulacje. Powtórzony przepis ustawy będzie interpretowany w kontekście uchwały, w której go powtórzono, co może w istocie prowadzić do całkowitej lub częściowej zmiany intencji prawodawcy. W sytuacji gdy w jednym akcie następuje pomieszanie materii ustawowej i tej, którą winien normować regulamin w granicach ustanowionego upoważnienia ustawowego, dochodzi do obniżenia rangi przepisów ustawowych do rangi przepisów prawa miejscowego. Ponadto, porządek prawny narusza modyfikowanie przepisu ustawowego przez akt wykonawczy niższego rzędu – co dopuszczalne jest tylko w granicach wyraźnie przewidzianego upoważnienia (por. m.in. wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., II GSK 2114/11). Uchwała organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, będąca aktem prawa miejscowego, jest jednocześnie źródłem powszechnie obowiązującego prawa na obszarze danej jednostki terytorialnej, musi więc respektować unormowania zawarte w aktach prawnych wyższego rzędu (por. wyrok NSA z 8 kwietnia 2008 r., II OSK 370/07; wyrok WSA we Wrocławiu z 14 lipca 2011 r., II SA/Wr 300/11). Stanowisko to znajduje dodatkowe oparcie w treści § 118 załącznika do rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" w zw. z § 143 tego rozporządzenia, zgodnie z którym w akcie prawa miejscowego nie powtarza się przepisów ustawy upoważniającej oraz przepisów innych aktów normatywnych. Naruszenie tej zasady techniki prawodawczej w konsekwencji prowadzi do nieuprawnionego wejścia prawodawcy miejscowego w sferę kompetencji zastrzeżonych wyłącznie dla ustawodawcy, co może wywołać u adresatów norm wadliwe przekonanie, że transponowane na grunt lokalny normy prawa powszechnie obowiązującego, są jedynie normami prawa miejscowego, które wiążą wyłącznie na obszarze właściwości lokalnego prawodawcy. Ponadto należy zauważyć, że unikanie powtórzeń stanowi o przejrzystości systemu prawa. Natomiast ich wprowadzenie może być przyczyną niejasności interpretacyjnych, gdyż powtórzone ustawowo zdefiniowane pojęcie mogłoby być odmiennie zinterpretowane niż pojęcie zawarte w ustawie (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2017 r., II OSK 991/07). W orzecznictwie wskazuje się także, że chociaż przepisy tego rozporządzenia nie mogą stanowić samodzielnej podstawy do oceny legalności zaskarżonego regulaminu, jednakże wskazane w nich zasady w rzeczywistości uszczegóławiają konstytucyjne wymogi w zakresie poprawnej legislacji, określone w art. 7 i art. 94 Konstytucji RP. Zasady te stanowią element demokratycznego państwa prawnego. Są związane z zasadą pewności i bezpieczeństwa prawnego oraz zasadą zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. Tylko w sytuacji powiązania naruszenia zasad techniki prawodawczej z naruszeniem zasady konstytucyjnej można mówić o wystąpieniu istotnego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności aktu prawnego, co ma miejsce chociażby wówczas, kiedy w wyniku naruszenia zasad techniki prawodawczej dochodzi do sytuacji, kiedy prawodawca lokalny reguluje materię uregulowaną już aktami wyższego rzędu (tj. ustawami), ewentualnie wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego (por. wyrok NSA z 24 października 2018 r., II OSK 2498/16). Zaskarżona uchwała została podjęta w wykonaniu delegacji ustawowej określonej w art. 19 z.z.w.z.o.ś. Zgodnie z art. 19 ust. 5 pkt 2 z.z.w.z.o.ś. regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług. Pod pojęciem szczegółowych warunków i trybu zawierania umów z odbiorcami usług należy rozumieć określenie takich niezbędnych warunków, aby na ich podstawie możliwe było zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę, a w szczególności warunków, jaki ma spełnić odbiorca usług celem zawarcia umowy. Odbiorcą usług jest bowiem każdy, kto korzysta z usług wodociągowo-kanalizacyjnych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na podstawie pisemnej umowy z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym (art. 2 pkt 3 z.z.w.z.o.ś.). Zgodnie z art. 6 ust. 1 z.z.w.z.o.ś. dostarczanie wody lub odprowadzanie ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorcą usług. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane do zawarcia umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków z osobą, której nieruchomość została przyłączona do sieci i która wystąpiła z pisemnym wnioskiem o zawarcie umowy (art. 6 ust. 2 z.z.w.z.o.ś.). Stosownie do art. 6 ust. 3 z.z.w.z.o.ś. umowa, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególności postanowienia dotyczące: 1) ilości i jakości świadczonych usług wodociągowych lub kanalizacyjnych oraz warunków ich świadczenia; 2) sposobu i terminów wzajemnych rozliczeń; 3) praw i obowiązków stron umowy; 3a) warunków usuwania awarii przyłączy wodociągowych lub przyłączy kanalizacyjnych będących w posiadaniu odbiorcy usług; 4) procedur i warunków kontroli urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych; 5) ustaleń zawartych w zezwoleniu, o których mowa w art. 18; 6) okresu obowiązywania umowy oraz odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy, w tym warunków wypowiedzenia. Umowa, o której mowa w ust. 1, może być zawarta z osobą, która posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, do której ma być dostarczana woda lub z której mają być odprowadzane ścieki, albo z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym (art. 6 ust. 4 z.z.w.z.o.ś.). Jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym lub budynkami wielolokalowymi, umowa, o której mowa w ust. 1, jest zawierana z ich właścicielem lub z zarządcą (art. 6 ust. 5 z.z.w.z.o.ś.). Stosownie do art. 6 ust. 6 z.z.w.z.o.ś. na wniosek właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne zawiera umowę, o której mowa w ust. 1, także z osobą korzystającą z lokalu wskazaną we wniosku, jeżeli: 1) instalacja wodociągowa w budynku jest wyposażona w wodomierze, zainstalowane zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi, przy wszystkich punktach czerpalnych; 2) jest możliwy odczyt wskazań wodomierzy w terminie uzgodnionym przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne z właścicielem lub zarządcą; 3) właściciel lub zarządca rozlicza, zgodnie z art. 26 ust. 3, różnicę wskazań między wodomierzem głównym a sumą wskazań wodomierzy zainstalowanych przy punktach czerpalnych wody; 4) właściciel lub zarządca na podstawie umowy, o której mowa w ust. 1, reguluje należności wynikające z różnicy wskazań między wodomierzem głównym a sumą wskazań wodomierzy zainstalowanych przy punktach czerpalnych wody; 5) właściciel lub zarządca określa warunki utrzymania wodomierzy zainstalowanych przy punktach czerpalnych oraz warunki pobierania wody z punktów czerpalnych znajdujących się poza lokalami; 6) został uzgodniony z właścicielem lub zarządcą sposób przerwania dostarczania wody do lokalu bez zakłócania dostaw wody do pozostałych lokali; w szczególności przez możliwość przerwania dostarczania wody do lokalu rozumie się założenie plomb na zamkniętych zaworach odcinających dostarczanie wody do lokalu; 7) został uzgodniony z właścicielem lub zarządcą sposób przerywania dostarczania wody z punktów czerpalnych znajdujących się poza lokalami, bez zakłócania dostaw wody do lokali. Stosownie do art. 6 ust. 7 z.z.w.z.o.ś. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne może wyrazić zgodę na zawarcie umowy z osobą korzystającą z lokalu, w budynkach, o których mowa w ust. 5, w przypadku gdy nie są spełnione warunki, o których mowa w ust. 6. Z powołanych przepisów wynika, że podanie numeru REGON lub NIP nie stanowi warunku zawarcia umowy o dostawę wody lub odprowadzanie ścieków. Określenie, w oparciu o art. 19 ust. 2 pkt 2 z.z.w.z.o.ś. w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków warunków i trybu zawierania umów z odbiorcami usług oznacza, że powinny się w nim znaleźć tylko niezbędne dane konieczne do zawarcia umowy. Jeżeli właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego przedłoży wniosek o zawarcie umowy o dostarczanie wody lub odbiór ścieków z osobą korzystającą z lokalu w takim budynku wskazując na imię i nazwisko takiej osoby oraz jej adres, to już te dane osobowe powinny umożliwić zawarcie umowy. Domaganie się dodatkowych danych osobowych jak numer REGON czy NIP nie jest warunkiem koniecznym do zawierana umów na dostawę wody lub odprowadzanie ścieków (por. wyrok NSA z 15 stycznia 2019 r., II OSK 391/17). Tymczasem w regulaminie, stanowiącym załącznik do zaskarżonej uchwały, wprowadzono wymóg wskazania we wniosku o zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzenie ścieków z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym numeru REGON i NIP odpowiednio wnioskodawcy (w § 6 pkt 1) i osoby korzystającej z lokalu (7 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 1). Przy czym w § 6 pkt 1 regulaminu wymóg ten, również poza regulacją ustawową, powiązano z prowadzeniem przez wnioskodawcę działalności gospodarczej "(o ile wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą)". Z kolei w § 7 pkt 1 regulaminu wymóg ten jednocześnie powiązano z prowadzeniem działalności gospodarczej przez osobę korzystającą z lokalu w budynku wielolokalowym poprzez wskazanie, że wniosek właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych o zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne powinien zawierać elementy wskazane w § 6 regulaminu. Z powołanego wyżej art. 6 ust. 5 z.z.w.z.o.ś. wynika natomiast zasada, że jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym lub budynkami wielolokalowymi, umowa, o której mowa w ust. 1, jest zawierana z ich właścicielem lub z zarządcą. Natomiast zawarcie umowy z osobami korzystającymi z lokali w budynkach wielolokalowych może nastąpić wyłącznie na wniosek właściciela lub zarządcy takiego budynku, po spełnieniu wymagań określonych art. 6 ust. 6 pkt 1-7 ustawy. W przepisach tych jednak nie ma obowiązku dołączania do wniosku umocowania do złożenia wniosku w imieniu i na rzecz osoby korzystającej z takiego lokalu (por. wyrok WSA w Łodzi z 26 kwietnia 2016 r., II SA/Łd 212/16). Zawarty w § 7 pkt 1 regulaminu wymóg załączenia do wniosku właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych o zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę "umocowania do złożenia wniosku w imieniu i na rzecz" osoby korzystającej z lokalu w takim budynku jest więc żądaniem spełnienia pozaustawowego warunku, co uznać należy za działanie nieuprawnione. Również trafnie Prokurator dostrzegł, iż zakwestionowany § 7 pkt 3 Regulaminu, który nakłada na właściciela lub zarządcę budynku wielolokalowego obowiązku dołączenia do wniosku o zawarcie umowy z osobą korzystającą z lokalu oświadczenia o poinformowaniu osoby korzystającej z lokalu o zasadach rozliczeń, o których mowa w art. 6 ust. 6 pkt 3 i 4 ustawy jest nieprawidłowy. Tego rodzaju zapis nie mieści się bowiem w granicach upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 19 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Nadto wskazać należy, że w art. 6 ust. 6 ustawy ustawodawca sprecyzował warunki, które muszą zostać spełnione, ażeby na wniosek właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne zawarło umowę, o której mowa w ust. 1, także z osobą korzystającą z lokalu wskazaną we wniosku. Jednocześnie warto podkreślić, że zgodnie z art. 6 ust. 6a ustawy właściciel lub zarządca przed złożeniem wniosku, o którym mowa w ust. 6, jest obowiązany do poinformowania osób korzystających z lokali o zasadach rozliczeń, o których mowa w ust. 6 pkt 3 i 4, oraz o obowiązku regulowania dodatkowych opłat wynikających z taryf za dokonywane przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne rozliczenie. Niedopuszczalna jest tym samym modyfikacja przepisów rangi ustawowej oraz nakładanie na adresatów aktu prawa miejscowego dodatkowych obowiązków, nieprzewidzianych w ustawie (por. wyrok WSA w Łodzi z 4 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 531/20 – dostępny w CBOSA). Za przekroczenie delegacji ustawowej należy uznać określenie w § 15 ust. 2 Regulaminu, że pośrednio warunek przyłączenia do sieci zależy od pozytywnego zaopiniowania złożonego wniosku w Urzędzie Gminy w Zapolicach, bowiem dopiero z tą chwilą przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne może poinformować wnioskodawcę o dostępności świadczenia usług. Natomiast w świetle art. 19 ust. 5 z.z.w.z.o.ś. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma wyłącznie uprawnienie do wydania warunków technicznych przyłączenia do sieci (pkt 4), technicznych warunków określających możliwość dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych (pkt 5), a następnie dokonania odbioru wykonanego przyłącza (pkt 6), co ma służyć sprawdzeniu zgodności stanu faktycznego z wydanymi warunkami. Są to jedyne uprawnienia przedsiębiorstwa, zaś z art. 15 ust. 4 z.z.w.z.o.ś. wynika wyraźnie obowiązek przedsiębiorstwa przyłączenia do sieci nieruchomości, o ile zostały spełnione powyższe warunki. Gmina nie ma kompetencji do określenia przesłanek negatywnych, tzn. odmowy przyłączenia nieruchomości do sieci, a w szczególności przepisy ustawy nie uzależniają możliwości przyłączenia od wstępnego pozytywnego zaopiniowania wniosku, czy też wyrażenia zgody na przyłączenie przez Urząd Gminy. Z tych względów w powyższym zakresie za wadliwe, wykraczające poza delegację ustawową uznać należy regulacje zawarte w § 6 pkt 1, § 7 pkt 1 i pkt 3 oraz § 15 ust. 2 Regulaminu stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzekł, jak sentencji. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło