II SA/Łd 876/09

Dnia 3 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. przy udziale - sprawy ze skargi B. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2009 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 375/09 ze skargi P. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], znak: [...]; [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a : odrzucić skargę o wznowienie postępowania. LS Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 roku wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 375/09 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...],[...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przydomową oczyszczalnią ścieków, zewnętrzną instalacją wodociągową i przyłączem energetycznym na działce [...] w K., w gminie N. Postanowieniem z dnia [...] stwierdzono, iż wyrok ten uprawomocnił się w dniu 25 września 2009 roku. Odpis wyroku doręczono pełnomocnikowi B. P., będącej uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego, w dniu 19 sierpnia 2009 roku. W dniu 21 października 2009 roku B. P. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 roku. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż wyrok wspomniany wydany został z pominięciem okoliczności faktycznych, mogących mieć wpływ na wynik sprawy. W dalszej części skargi B. P. przytoczyła szczegółowo przebieg postępowania, toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 246/08, ze skargi B. P. na decyzję Wojewody Ł. z dnia [...] nr [...], znak: [...], zakończonego postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2008 roku o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżąca wskazała, iż w/w postanowienie o umorzeniu zostało wydane przedwcześnie, bowiem w dacie jego wydania otwarty był termin do złożenia skargi na decyzję autokontrolną Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], którą organ uchylił własną decyzję z dnia [...] nr [...], stanowiąca przedmiot skargi w sprawie II SA/Łd 246/08. Zdaniem B. P., Sąd rozpoznając sprawę o sygn. akt II SA/Łd 375/09 powinien wziąć pod uwagę także zarzuty zawarte w złożonej przez nią skardze, będącej przedmiotem sprawy o sygn. akt II SA/Łd 246/08. Konkludując wskazała, iż o pominięciu zarzutów, które przedstawiła w postępowaniu sądowym w sprawie II SAŁd 246/08 dowiedziała się w dniu publikacji wskazanego na wstępie wyroku tj. 21 lipca 2009 roku. W piśmie z dnia 2 lutego 2010r., złożonym po zamknięciu rozprawy, skarżąca wniosła m.in. o połączenie spraw o sygn.akt II SA/Łd 876/09 i II SA/Łd 972/09 oraz o dopuszczenie dowodu ze szkicu geodezyjnego, przedstawiającego działkę B. P. i P. M. na okoliczność możliwości usytuowania na jednej z nich przydomowej oczyszczalni ścieków a na drugiej studni głębinowej, nadto zaś o zobowiązanie Wojewody [...] do "wyjaśnienia przyczyny zajmowania niejednoznacznego stanowiska odnośnie skargi B. P. (...)". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 270 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej w dalszym toku rozważań jako p.p.s.a., w przypadkach określonych w ustawie można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Instytucja wznowienia postępowania opiera się na, przysługującej poza tokiem instancji, skardze o presumpcję wadliwego postępowania i zastąpienie zapadłego orzeczenia, orzeczeniem nowym. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu rozstrzygnięciu powoduje, że przywrócenie stanu sprzed zamknięcia ulegającemu wznowieniu postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Uwzględniają one konieczność wywołania na nowo procesu dotkniętego brakami formalnymi (nieważnością), bez względu ich wpływ na rozstrzygnięcie (art. 271 p.p.s.a.), właściwe przyczyny restytucyjne (art. 273 p.p.s.a.) oraz fakt wydania wyroku na podstawie aktu normatywnego, uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą (art. 272 p.p.s.a.). Wniesienie skargi o wznowienie postępowania ograniczone jest terminem. Jest to termin trzymiesięczny, którego początek odnosi się do momentu powzięcia przez stronę wiadomości - w zależności od podstawy wznowienia - o podstawie wznowienia albo o skutkach wadliwie toczącego się postępowania. Po wniesieniu skargi o wznowienie postępowania sąd dokonuje jej kontroli z punktu widzenia zachowania warunków formalnych, określonych w art. 280 p.p.s.a., toteż skarżący zobowiązany jest wykazać w niej - pod rygorem odrzucenia skargi - przesłanki dopuszczalności wznowienia. Oznacza to oparcie skargi na ustawowej podstawie oraz podanie okoliczności, w odniesieniu do których sąd stwierdza zachowanie terminu. Po myśli zatem, przywołanego przez skarżącą art. 273 § 2 p.p.s.a., można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Ze sformułowania cytowanego przepisu wynika, że "wykrycie" odnosi się do okoliczności faktycznych lub środków dowodowych nieujawnionych w poprzednim postępowaniu i wówczas nieujawnialnych z tego powodu, że nie były znane stronom. Zgodnie natomiast z utrwalonym orzecznictwem, wykształconym na gruncie ustawy z dnia 17.listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 269 ze zm.), której przepisy, dotyczące wznowienia postępowania, zostały niemal w całości (poza przepisem art.400 k.p.c.) recypowane w obowiązującej ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie może stanowić podstawy wznowienia okoliczność faktyczna czy też środek dowodowy jawny z materiału poprzedniego postępowania, a tylko niedostrzeżony przez stronę. Inaczej bowiem skarga o wznowienie postępowania służyłaby korygowaniu błędów popełnionych przez stronę przy prowadzeniu poprzedniej sprawy. Ponadto, zarówno nowe okoliczności, jak i środki dowodowe muszą być tego rodzaju, aby powołanie ich mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazując zatem na nowe okoliczności lub nowe dowody należy równocześnie podać, w jakim zakresie ich uwzględnienie może zmienić podstawę orzekania, wpływając tym samym na treść rozstrzygnięcia. (por. w tym zakresie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15.maja 1968r., sygn.akt I CO 1/68, OSNCP 1969/2/36 i z dnia 24.maja 1984r., sygn.akt II Co 1/82, OSPiKA 1984/2/27, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.maja 2004r., sygn.akt GSK 5/04, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny M.Praw 2004/12/str.535) W rozpoznawanej sprawie, podstawą dla żądania wznowienia postępowania był zarzut rozpoznania jednego tylko zarzutu przedstawionego w skardze P. M. – mianowicie brak aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N. Jak bowiem podnoszono, pozostałe zarzuty zgłoszone przez B. P. nie zostały rozpoznane. Wskazać wszakże należy, iż okoliczności te nie stanowią nowej okoliczności faktycznej ani też nowego środka dowodowego, z którego strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jak bowiem wynika choćby z treści samej skargi o wznowienie postępowania, okoliczności wspomniane (zarzuty sformułowane pod adresem decyzji o pozwoleniu na budowę) były znane i podniesione w toku postępowania. Jedynie wydane rozstrzygniecie nie jest dla strony satysfakcjonujące. W konsekwencji należy stwierdzić, że jakkolwiek skarżąca formalnie powołała ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta - także w świetle samego uzasadnienia skargi - nie występuje. Odrzucając skargę o wznowienie postępowania, Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie podzielił zarazem wyrażanego niekiedy poglądu, że jeżeli skarżący powołuje się na ustawową podstawę wznowienia, a tylko nie zostanie wykazane jej rzeczywiste zaistnienie, to należy skargę oddalić. Za trafne uznać należy bowiem stanowisko, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 271 – 273 p.p.s.a. nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu, po myśli art. 280 § 1 lub też art. 281 p.p.s.a., w zależności od etapu postępowania wznowieniowego. (podobnie np. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2007r., sygn.akt II FSK 1201/06, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 401621, w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 29. stycznia 1968 r., I CZ 122/67, OSNCP 1968/ 8-9/154, w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 28. października 1981 r., I CO 5/81, OSNCP 1982/ 5-6/ poz. 77 oraz w uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30.maja 1996 r., I CRN 101/95, OSNC 1996/10/138). Biorąc pod uwagę powyższe, wobec braku ustawowej podstawy wznowienia, na podstawie art. 281 p.p.s.a. orzeczono o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. W świetle niedopuszczalności wznowienia postępowania, bezprzedmiotowe było natomiast rozstrzyganie wniosków procesowych oraz dowodowych skarżącej, zgłoszonych (po zamknięciu rozprawy) w piśmie z dnia 2 lutego 2010r. M.O.