III SA/Łd 421/24

WyrokWSA w Łodzi2024-12-03

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Małgorzata Kowalska, Joanna Wyporska-Frankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca wysokość ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników OSP, która w swojej treści modyfikuje sposób naliczania tego ekwiwalentu w sposób sprzeczny z ustawą o ochotniczych strażach pożarnych, stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem jej nieważności?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy, która w swojej treści modyfikuje sposób naliczania ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników OSP, odmiennie niż przewiduje to ustawa o ochotniczych strażach pożarnych, stanowi istotne naruszenie prawa. Sąd stwierdził nieważność części uchwały, która zawierała tę modyfikację, uznając, że rada gminy przekroczyła swoje kompetencje, naruszając tym samym zasady legalności i konstytucyjne warunki wydawania aktów prawa miejscowego.
Stan faktyczny
Wojewoda Łódzki zaskarżył uchwałę Rady Gminy Regnów z dnia 29 listopada 2023 r. nr XLV/277/23, dotyczącą ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników OSP. Wojewoda zarzucił istotne naruszenie prawa, wskazując, że uchwała w § 1 ust. 1 w sposób nieprawidłowy reguluje sposób naliczania ekwiwalentu, pomijając kwestię gotowości do wyjazdu, co jest sprzeczne z art. 15 ust. 2 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych. Gmina Regnów wniosła o oddalenie skargi, wskazując na podjęcie nowej uchwały, która uchyliła zaskarżoną, oraz na nieistotny charakter ewentualnego naruszenia. Sąd zmodyfikował zakres zaskarżenia na rozprawie, ograniczając go do konkretnych słów w § 1 ust. 1 uchwały.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części, tj. § 1 ust. 1 w zakresie słów "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny". Zasądzono od Gminy Regnów na rzecz Wojewody Łódzkiego kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 grudnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz, Protokolant st. sekretarz sądowy Aneta Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2024 roku sprawy ze skargi Wojewody Łódzkiego na uchwałę Rady Gminy Regnów z dnia 29 listopada 2023 roku nr XLV/277/23 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników i kandydatów na strażaków ratowników Ochotniczej Straży Pożarnej w Regnowie 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części, tj. § 1 ust 1 w zakresie słów "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny"; 2. zasądza od Gminy Regnów na rzecz strony skarżącej Wojewody Łódzkiego kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Rada Gminy Regnów w dniu 29 listopada 2023 r. podjęła uchwałę nr XLV/277/23 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników i kandydatów na strażaków ratowników Ochotniczej Straży Pożarnej w Regnowie. Podstawę uchwały stanowił art. 7 ust. 1 pkt 14 i art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.), art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 194 ze zm.). W § 1 ust. 1 uchwały wskazano, że ustala się wysokość ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika Ochotniczej Straży Pożarnej z terenu Gminy Regnów naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny w następującej wysokości: 1) w działaniu ratowniczym lub akcji ratowniczej, a także za udział w zabezpieczaniu obszaru chronionego właściwej jednostki ratowniczo-gaśniczej Państwowej Straży Pożarnej, określonego w powiatowym planie ratowniczym - w kwocie 23,00 zł; 2) w szkoleniu lub ćwiczeniu - w kwocie 10,00 zł. Wojewoda Łódzki wniósł skargę na powyższą uchwałę zarzucając istotne naruszenie prawa, tj. art. 15 ust. 2 w związku z art. 15 ust. 1a pkt 2 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych przez nieuregulowanie mocą § 1 pkt 1 zaskarżonej uchwały ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ochotniczej straży pożarnej za gotowość do wyjazdu w celu realizacji zadań, o których mowa w art. 3 pkt 7 ustawy, co w konsekwencji powoduje, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z brzmieniem art. 15 ust. 2 ustawy. Wojewoda wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. W uzasadnieniu skargi organ wskazał, że 8 września 2023 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1560). Wojewoda wskazał, że Rada w § 1 pkt 1 ustaliła wysokość ekwiwalentu pieniężnego dla strażaka ratownika za udział w działaniu ratowniczym lub akcji ratowniczej, a także w zabezpieczeniu obszaru chronionego właściwej jednostki ratowniczo-gaśniczej Państwowej Straży Pożarnej, określonego w powiatowym planie ratowniczym. W ocenie organu Rada w tym przepisie uchwały uregulowała działania strażaka ratownika, o którym mowa w art. 15a ust. 1a pkt 2 ustawy. Zdaniem skarżącego przyznanie uprawnienia do ekwiwalentu pieniężnego strażakom, o których mowa w art. 15 ust. 1a pkt 2 powinno pozostawać w związku ze sposobem naliczania ekwiwalentu oznaczonym w art. 15 ust. 2 ustawy, który stanowi o uprawnieniu do ekwiwalentu pieniężnego również w przypadku gotowości do wyjazdu w celu realizowania zadań, o których mowa w art. 3 ust. 7 ustawy. Organ zauważył, że możliwość unormowania wysokości ekwiwalentu dla strażaka ratownika OSP, który brał udział w działaniach, o których mowa w art. 3 pkt 7 ustawy ma charakter fakultatywny i decyzja w zakresie przyznania tego uprawnienia pozostaje w kompetencji organu stanowiącego gminy, bowiem ustawodawca w art. 15 ust. 1a wskazał, że uprawnienie to przysługuje stosownie do posiadanych środków. Skoro rada uregulowała wysokość ekwiwalentu dla strażaków, o których mowa w art. 15 ust. 1a pkt 2 ustawy, to w tej sytuacji zobowiązana była również do określenia wysokości ekwiwalentu za gotowość do wyjazdu w celu realizowania zadań, o których mowa w art. 3 pkt 7 i określenia sposobu naliczania wysokości ekwiwalentu pieniężnego zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 2 ustawy. Brak uregulowania "gotowości" w sposób istotny narusza art. 15 ust. 2 ustawy. Pomimo fakultatywnego charakteru tej regulacji zdaniem organu nadzoru zasadne jest twierdzenie, że doszło do pominięcia uchwałodawczego. W odpowiedzi na skargę Gmina Regnów wniosła o jej oddalenie. Wskazała, że 29 maja 2024 r. Rada Gminy Regnów podjęła uchwałę nr II/12/204 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników i kandydatów na strażaków ratowników Ochotniczej Straży Pożarnej w Regnowie, którą uchyliła zaskarżoną uchwałę. W ocenie Gminy - jeśli nawet uznać zarzut za uzasadniony, to ewentualne naruszenie nie powinno prowadzić do stwierdzenia nieważności uchwały. Organ odwołał się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 stycznia 2024 r. III SA/Po 758/23. W ocenie WSA w Poznaniu brak doprecyzowania w uchwale momentu od którego naliczany jest ekwiwalent przez pominięcie słów "od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej" nie stanowi istotnego naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Na rozprawie w dniu 3 grudnia 2024 r. pełnomocnik Wojewody Łódzkiego sprecyzowała stanowisko przedstawione w skardze i wniosła o stwierdzenie nieważności § 1 ust. 1 uchwały w zakresie słów "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 5 i 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.), w związku z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego stanowiących przepisy prawa miejscowego, a także aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, innych niż akty prawa miejscowego, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej. Sądowa kontrola aktów prawa organów jednostek samorządu terytorialnego polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa, dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności. Badana jest zatem wyłącznie legalność aktu administracyjnego. Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który nie miał w sprawie zastosowania. Zgodnie natomiast z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Wobec uregulowania zawartego w art. 147 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 3 pkt 5 i 6 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 3 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie była uchwała Rady Gminy Regnów z dnia 29 listopada 2023 r. nr XLV/277/23 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników i kandydatów na strażaków ratowników Ochotniczej Straży Pożarnej w Regnowie. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z 20 grudnia 2023 r. pod poz. 10677. Podstawy do stwierdzenia nieważności aktu lub uchwały organu gminy wyznaczają przepisy przywołanej powyżej ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W myśl art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei w myśl art. 91 § 4 u.s.g. nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia w przypadku tzw. nieistotnego naruszenia prawa. Wyłączną przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy jest zatem jej sprzeczność z prawem w innym stopniu niż nieistotny. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwo sprzeczności z prawem uchwały lub zarządzenia, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania takiej sankcji. W piśmiennictwie za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. wyroki NSA: z 11 lutego 1998 r. sygn. akt II SA/Wr 1459/97, Lex nr 33805; z 8 lutego 1996 r. sygn. akt SA/Gd 327/95, Lex nr 25639, z 6 listopada 2019 r., sygn. II OSK 2674/19, LEX nr 2777895). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Z kolei naruszenia o charakterze nieistotnym są jedynie przesłanką do wskazania, że akt został wydany z naruszeniem prawa, ale nie stanowią przesłanki do stwierdzenia jego nieważności. Zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. Zawiera normy generalne i abstrakcyjne, ponieważ nie jest adresowana do imiennie określonych osób, lecz do każdej osoby, która jest lub będzie w przyszłości strażakiem ratownikiem OSP, zaś jej abstrakcyjność wyraża się w możliwości wielokrotnego stosowania, przy wielu działaniach i akcjach ratowniczych, a także szkoleniach i ćwiczeniach. Zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP akty prawa miejscowego są źródłami prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Stosownie do art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Oznacza to, że regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie "uzupełnienie" przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów. Za niedopuszczalne uznać należy zarówno pomijanie przez radę gminy materii przekazanej temu organowi do uregulowania na mocy delegacji ustawowej, jak również regulowanie raz jeszcze tego, co zostało już uregulowane w źródle prawa powszechnie obowiązującego bądź modyfikowanie przepisu ustawowego przez akt wykonawczy niższego rzędu, co możliwe jest tylko w granicach wyraźnie przewidzianego upoważnienia ustawowego. Każde unormowanie wykraczające poza udzielone upoważnienie ustawowe należy uznać za naruszenie normy upoważniającej i zarazem naruszenie konstytucyjnych warunków legalności aktu prawa miejscowego wydanego na podstawie upoważnienia ustawowego. Tego rodzaju wykroczenie przez organ uchwałodawczy poza granice normy kompetencyjnej do wydawania aktu prawa miejscowego należy ocenić jako istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością wadliwego przepisu prawa miejscowego. Podkreślić również należy, że w świetle 7 Konstytucji RP, który stanowi, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, zakazane jest domniemywanie kompetencji organu. Wskazany przepis nakazuje, by wszelkie działania organu władzy publicznej były oparte na wyraźnie określonej normie kompetencyjnej. Realizując kompetencję organ musi uwzględniać treść normy ustawowej. Odstąpienie od tej zasady z reguły stanowi istotne naruszenie prawa. Ponadto należy podkreślić, że normy upoważniające powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny. Zakazuje się dokonywania wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych oraz wyprowadzania kompetencji w drodze analogii (por. wyroki WSA: we Wrocławiu z 24 lutego 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 593/09, LEX 646458; w Olsztynie z 7 marca 2019 r. sygn. akt II SA/Ol 91/19, LEX nr 2633802). Jak zostało wskazane powyżej, zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, a jej przepisy stanowią podstawę dla strażaków ratowników OSP do występowania względem gminy z roszczeniem o wypłatę ekwiwalentu w określonej wysokości, płatnego z jej budżetu. Nie jest zatem obojętne, w jaki sposób zostaną zredagowane przepisy omawianego aktu, w szczególności nie mogą one pozostawać w sprzeczności z normą kompetencyjną. W ocenie Wojewody Łódzkiego § 1 ust. 1 zaskarżonej uchwały w zakresie słów "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny" (stanowisko zmodyfikowane na rozprawie w dniu 3 grudnia 2024 r.) stanowi istotne naruszenie prawa. Sąd w składzie orzekającym podzielił stanowisko Wojewody, że § 1 ust. 1 uchwały w zakresie ww. słów narusza treść art. 15 ust. 2 u.o.s.p. Zgodnie z art. 15 ust. 2 u.o.s.p. wysokość ekwiwalentu pieniężnego ustala, nie rzadziej niż raz na 2 lata, właściwa rada gminy w drodze uchwały. Wysokość ekwiwalentu pieniężnego nie może przekraczać 1/175 przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego brutto, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, ze zm.) przed dniem ustalenia ekwiwalentu pieniężnego. Ekwiwalent pieniężny nalicza się za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej lub gotowości do wyjazdu w celu realizowania zadań, o których mowa w art. 3 pkt 7, bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny, a w przypadku kandydata na strażaka ratownika OSP - za każdą rozpoczętą godzinę szkolenia. Ekwiwalent pieniężny jest wypłacany z budżetu właściwej gminy. Przyjęte na gruncie § 1 ust. 1 zaskarżonej uchwały sformułowanie "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny" stanowi modyfikację treści przepisu art. 15 ust. 2 ustawy. Nie budzi wątpliwości, że zaskarżony § 1 ust. 1 uchwały w zakresie ww. słów pozostaje w wyraźnej sprzeczności z zakresem regulacji przekazanej radom gmin (miast) na podstawie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych (ustawy kompetencyjnej), zmieniając (modyfikując) wprowadzoną omówionym przepisem zasadę. Zaskarżony § 1 ust. 1 uchwały w zakresie ww. słów odmiennie bowiem reguluje sposób naliczania ekwiwalentu, a mianowicie "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny", pomija bowiem "lub gotowości do wyjazdu w celu realizowania zadań, o których mowa w art. 3 pkt 7 bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny", jak stanowi ustawa. Należy podkreślić, że uchwała podjęta na podstawie art. 15 ust. 2 u.o.s.p. nie określa konkretnej kwoty ekwiwalentu, jaką otrzymuje strażak ratownik OSP w związku z uczestnictwem w konkretnym działaniu ratowniczym. Wysokość tej kwoty uzależniona jest od liczonego w godzinach przedziału czasu, jaki strażak ratownik OSP poświęcił na uczestnictwo w działaniu ratowniczym. Art. 15 ust. 2 u.o.s.p. zastrzega expressis verbis, że wysokość ekwiwalentu nalicza się "za każdą rozpoczętą godzinę od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej". Posługując się terminologią przyjętą przez ustawodawcę należy zatem odróżnić "ustalenie wysokości ekwiwalentu" od "naliczenia wysokości ekwiwalentu". Ustalenie wysokości ekwiwalentu należy do rady gminy, która w podjętej na podstawie art. 15 ust. 2 u.o.s.p. uchwale ma obowiązek określić kwotową wysokość stawki za każdą rozpoczętą godzinę uczestnictwa strażaka ratownika OSP w działaniu ratowniczym (por. wyrok NSA z dnia 13 września 2023 r., sygn. akt III OSK 2588/22, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem w treści uchwały organ uregulował nie tylko wysokość ekwiwalentu, do czego był uprawniony i zobowiązany, ale odmiennie określił sposób jego naliczania "za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny", co stoi w wyraźnej sprzeczności z zakresem regulacji przekazanej radom gmin na podstawie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych, zmieniając zasadę wprowadzoną w art. 15 ust. 2 u.o.s.p. Prawidłowa wykładnia art. 15 ust. 2 u.o.s.p. powinna prowadzić do wniosku, że wyłączną w tym zakresie kompetencją rady gminy jest jedynie ustalenie samej wysokości (kwoty) ekwiwalentu przez wskazanie jego stawki godzinowej. To u.o.s.p. określa sposób obliczania należnego ekwiwalentu, wiążąc rozpoczęcie jego naliczania ze zgłoszeniem wyjazdu z jednostki straży pożarnej lub gotowości do wyjazdu w celu realizowania zadań, o których mowa w art. 3 pkt 7 bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny. Podejmując akty prawa miejscowego w oparciu o normę ustawową organ stanowiący musi ściśle uwzględniać wytyczne zawarte w upoważnieniu. Odstąpienie od tej zasady narusza związek formalny i materialny między tym aktem a ustawą, co jak już wyżej wskazano, z reguły stanowi istotne naruszenie prawa. Odnośnie stanowiska Gminy Regnów, że podjęcie kolejnej uchwały z 29 maja 2024 r. nr II/12/24 w sprawie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego dla strażaków ratowników i kandydatów na strażaków Ochotniczej Straży Pożarnej w Regnowie usunęło ewentualne niezgodności z ustawą stwierdzić należy, że nie zasługuje ono na aprobatę. Stwierdzenie nieważności uchwały wywołuje bowiem skutek ex tunc, tzn. od momentu wejścia w życie przepisu, co może mieć znaczenie dla kwalifikacji prawnej zdarzeń, które wówczas - tj. w czasie, gdy uchwała pozostawała w obrocie prawnym - zaistniały (por. np. wyrok z 8 grudnia 2011 r., II OSK 1562/11). Nie ma zatem podstaw do umorzenia postępowania. Zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ jednostki samorządu terytorialnego w sprawie z zakresu administracji publicznej nie czyni zbędnym wydania przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę. Następstwa stwierdzenia nieważności uchwały (eliminacja uchwały od daty jej podjęcia) są bowiem dalej idące niż uchylenie uchwały, które wywiera jedynie skutek na przyszłość, tj. od daty uchylenia (por.: uchwała TK z 14 września 1994 r., W 5/94, OTK z 1994 r. nr 2 poz. 44 i wyrok NSA z 22 marca 2007 r., II OSK 1776/06). W uzasadnieniu przywołanego wyżej orzeczenia Trybunał Konstytucyjny wyjaśnił, że dopuszczalna jest skarga na uchwałę, która wprawdzie została uchylona lub zmieniona, lecz jej przepisy "nadal obowiązują" w tym znaczeniu, że można je stosować do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości. Z uwagi na powyższe kwestia uchylenia zaskarżonej uchwały i podjęcia nowej uchwały nie wpływa na możliwość poddania jej kontroli w toku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. W świetle powyższego, uznając, że w niniejszej sprawie organ uchwałodawczy w sposób istotny naruszył prawo, sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność § 1 ust. 1 zaskarżonej uchwały w zakresie słów "naliczanego za każdą rozpoczętą godzinę liczoną od zgłoszenia wyjazdu z jednostki ochotniczej straży pożarnej bez względu na liczbę wyjazdów w ciągu jednej godziny". O kosztach postępowania (wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł) sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.). eg

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło