III SA/Łd 471/13

Dnia 11 lipca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 roku sprawy ze skargi M. D. w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi Miasta [...] grzywny za niewykonanie punktu 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2012 roku w sprawie o sygnaturze III SA/Łd 1155/11 p o s t a n a w i a : 1. odrzucić skargę 2. nakazuje zwrócić M. D. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi zaksięgowaną pod pozycją 1915 w dniu 21 maja 2013 roku. Decyzją z dnia [...]. nr [...] Prezydent Miasta Ł. uchylił czynność materialno – techniczną zameldowania M. D. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A. w Ł. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła M. D. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Ł. Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła M. D. Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012r. w sprawie III SA/Łd 1155/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. W punkcie 2 wyroku orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Od wymienionego wyroku Wojewoda Łódzki wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Do chwili obecnej skarga kasacyjna nie została rozpoznana. W dniu 29 marca 2013r. M. D. wezwała Prezydenta Miasta Ł. do wykonania wyroku WSA w Łodzi w sprawie III SA/Łd 1155/11 i przywrócenia czynności materialno – technicznej zameldowania jej na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A. w Ł.. W wezwaniu podniesiono, że urzędnicy Urzędu Miasta Ł. oraz Urzędu Wojewódzkiego w Ł. informują ją, że nie jest zameldowana w lokalu nr [...] przy al. A.. Nie jest zatem respektowany punkt 2 wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11, w którym Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W dniu 29 marca 2013r. M. D. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na Prezydenta Miasta Ł. z uwagi na jego bezczynność w wykonaniu punktu 2 wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11 z 12 kwietnia 2012r. polegającą na nieprzywróceniu czynności materialno – technicznej zameldowania na pobyt stały w Ł. w lokalu nr [...] przy al. A.. Skarżąca wnosiła o wymierzenie kary grzywny, stwierdzenie istnienia uprawnienia do istnienia stanu zameldowania na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A. oraz poinformowaniu organów zwierzchnich o naruszeniu prawa przez Urząd Miasta Ł. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż w wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11 WSA w Łodzi uchylił decyzję Wojewody [...] z [...]. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...]. o uchyleniu czynności materialno – technicznej zameldowania M. D.na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A.. W punkcie 2 wyroku orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Mimo tego orzeczenia urzędnicy Urzędu Miasta Ł. i Urzędu Wojewódzkiego w Ł. informują skarżącą w ustnych rozmowach, że nie jest ona zameldowana na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A.. Wyrok w sprawie III SA/Łd 1155/11 nie ma dla nich żadnego znaczenia gdyż jest on nieprawomocny. Nie jest zatem wykonywany punkt 2 wymienionego wyroku. Prezydent Miasta Ł. w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podnosząc, że wyrok w sprawie III SA/Łd 1155/11 nie jest prawomocny a więc nie można przywrócić zameldowania skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis art.154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270)- dalej –p.p.s.a. Zgodnie z treścią art.154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art.154 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art.154 § 6 wymienionej ustawy grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z przepisu art.154 § 1 p.p.s.a. wynika, że przesłanką skargi, o której mowa w tym przepisie jest bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania po wyroku uchylającym akt lub czynność. Bezczynność ma natomiast miejsce wówczas gdy organ w powtórnym postępowaniu, prowadzonym na skutek wydania uprzednio wyroku w sprawie sądowoadministracyjnej, mimo upływu wymaganego terminu nie załatwia sprawy tzn. nie wydaje nowego rozstrzygnięcia w sprawie. Termin do wykonania przez organ wyroku sądu zaczyna biec od dnia doręczenia organowi tego wyroku. Niewykonanie wyroku przez organ nastąpi w sytuacji gdy nie ustosunkuje się on w pełni do treści wyroku w terminach określonych w przepisach art.35-38 kpa tzn. w terminie nie załatwi sprawy administracyjnej. Innymi słowy z niewykonaniem orzeczenia sądu, w rozumieniu art.154 p.ps.s.a. mamy do czynienia wówczas gdy właściwy organ, po uchyleniu przez sąd aktu lub czynności, nie wydał stosowanego aktu lub nie dokonał czynności w powtórnie prowadzonym postępowaniu, w terminach określonych prawem.(Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz pod red. R.Hausera i M.Wierzbickiego wydawnictwo C.H.Beck 2011r. str. 549-551, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz pod red. T.Wosia wydawnictwo LexisNexis 2011r. str.795-797, wyroki NSA z 25 listopada 2011r. w spr. II OSK 1975/11 – Lex nr 1152120, z 4 listopada 2010r. w spr. II OSK 1767/10 – Lex nr 746779, wyrok WSA w Białymstoku z 22 lutego 2011r. w spr. II SA/Bk 752/10 – Lex nr 1085798, wyrok WSA w Olsztynie z 30 września 2010r. w spr. II SA/Ol 637/10 – Lex nr 754014, wyrok WSA w Warszawie z 28 września 2010r. w spr. I SA/Wa 541/10 – Lex nr 750838). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest niewykonanie punktu drugiego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 12 kwietnia 2012r. w spr. III SA/Łd 1155/11. W wyroku tym uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji o uchyleniu czynności materialno – technicznej zameldowania skarżącej na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A.. Jednocześnie, na podstawie art.152 p.p.s.a., Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Dla oceny zasadności skargi istotne znaczenie ma ocena charakteru prawnego oraz skutków orzeczenia, o którym mowa w art.152 p.p.s.a. Zgodnie z treścią wymienionego przepisu w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Celem orzeczenia, o którym mowa w art.152 p.p.s.a. jest zabezpieczenie strony, której skarga została uwzględniona, przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez sąd. Chodzi tutaj o zapewnienie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w toku postępowania sądowego przed następstwami wadliwego aktu lub czynności organu administracji, uchylonego przez sąd do momentu uprawomocnienia się wyroku sądowego. Orzeczenie określone w art.152 p.p.s.a. kształtuje sytuację stron w okresie po wydaniu wyroku a przed jego uprawomocnieniem się. Należy zaznaczyć, iż mimo uwzględnienia skargi przez sąd uchylony akt lub czynność nadal funkcjonują w obrocie prawnym. Nie zostały one wyeliminowane z tego obrotu gdyż wyrok sądu jest nieprawomocny. Rozstrzygnięcie, o którym mowa w art.152 p.p.s.a. powoduje jednak zawieszenie skutku prawnego uchylonego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Oznacza to, że uchylony akt, mimo, że istnieje nadal w obrocie prawnym, nie wywołuje skutków materialnych i procesowych wynikających z tego aktu. Innymi słowy zawieszona jest moc (skutek prawny) uchylonego aktu. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 27 kwietnia 2012r. w spr. I OSK 903/12 (Lex nr 12163330), w wyrokach z 18 maja 2011r. w spr. 550/`10 (Lex nr 992413), z 29 września 2010r. w spr. I OSK 1029/10 (Lex nr 744911), z 8 września 2010r. w spr. II OSK 1394/09 (Lex nr 746505), z 22 czerwca 2010r. w spr. II OSK 1319/09 (Lex nr 597194), z 3 marca 2010r. w spr. I OSK 1276/09 (Lex nr 578342), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 8 stycznia 2009r. w spr. III SA/Gd 338/09 (Lex nr 475216), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 25 czerwca 2008r. w spr. II SA/Gl 1062/07 (Lex nr 512285) i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 15 kwietnia 2008r. w spr. VII SA/Wa 150/08 (Lex nr 518815). W niniejszej sprawie w punkcie drugim wyroku w spr. III SA/Łd 1155/11 Sad orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Oznacza to, że mimo nieprawomocnego uchylenia decyzji o anulowaniu zameldowania skarżącej to decyzja ta nadal istnieje w obrocie prawnym lecz nie wywołuje ona skutków prawnych. Skutkiem prawnym decyzji o anulowaniu zameldowania jest to, że skarżąca nie jest już zameldowania na pobyt stały w lokalu nr [...] przy al. A.. W wyniku rozstrzygnięcia, o którym mowa w art.152 p.p.s.a., skutek prawny wymienionej decyzji jest zawieszony. Innymi słowy wymieniona decyzja nie wywołuje skutków prawnych do czasu uprawomocnienia się wyroku co oznacza, że M. D. jest nadal zameldowania w dotychczasowym miejscu stałego pobytu. Skoro decyzja o anulowaniu zameldowania nie wywołuje skutków prawnych to istnieje taki stan prawny jaki obowiązywał przed wydaniem decyzji czyli, że skarżąca jest nadal zameldowania w dotychczasowym miejscu stałego pobytu. Niewykonanie wyroku, w rozumieniu art.154 p.p.s.a., ma miejsce wówczas gdy organ administracji po wyroku sądowym w wymaganym terminie nie wydaje aktu lub nie dokonuje czynności w powtórnym postępowaniu administracyjnym. Sytuacja taka nie miała miejsca w rozpoznawanej prawie. Organ administracji, mimo wydania rozstrzygnięcia określonego w punkcie drugim wyroku w spr. III SA/Łd 1155/11, nie jest zobowiązany do wydania jakiegokolwiek aktu lub dokonania jakiejś czynności. Decyzja o anulowaniu zameldowania skarżącej nadal pozostaje w obrocie prawnym choć nie wywołuje określonych w niej skutków prawnych. Organ administracji w związku z rozstrzygnięciem sądu nie ma obowiązku wydania jakiegokolwiek aktu lub dokonania czynności. Skoro organ nie ma takiego obowiązku to skarga na niewykonanie wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11 o której mowa w art.154 § 1 p.p.s.a., jest niedopuszczalna. Nie ma znaczenia okoliczność podnoszona przez skarżącą, iż pracownicy Urzędu Miasta Ł. oraz Urzędu Wojewódzkiego w Ł. mówią jej, że nie jest już zameldowana w dotychczasowym miejscu stałego pobytu mimo treści punktu drugiego wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11. Nawet jeżeli urzędnicy UMŁ i UW w Ł. faktycznie tak mówią skarżącej to wypowiedzi te nie mają żadnego znaczenia prawnego. Istotne jest to, że na podstawie punktu drugiego wyroku z 12 kwietnia 2012r. wstrzymano wykonanie decyzji o anulowaniu zameldowania M. D. co oznacza, że wymieniona decyzja nie wywołuje skutków prawnych a nie to co faktycznie mówią urzędnicy organów administracji w ustnych rozmowach. Ustne wypowiedzi urzędników organów w tej kwestii nie wywołują żadnych skutków prawnych. Może się oczywiście zdarzyć, że posiadanie zameldowania na pobyt stały będzie miało znaczenie dla czynności organu administracji publicznej. Przykładowo osoba ubiegająca się o wydanie dowodu osobistego podaje adres miejsca zameldowania na pobyt stały. W sytuacji gdyby skarżąca ubiegała się o wydanie takiego dowodu zaś organ administracji uznałby, że nie jest ona zameldowania w lokalu nr [...] przy al. A. i nie wpisałby adresu zameldowania w dowodzie to M. D. może zaskarżyć tę czynność powołując się na treść punktu drugiego wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika jednak aby taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Reasumując Sąd uznał, że skarga jest niedopuszczalna. Wskutek rozstrzygnięcia określonego w punkcie drugim wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11 decyzja o anulowaniu zameldowania skarżącej nie wywołuje skutków prawnych. Organ administracji w związku z treścią rozstrzygnięcia Sądu nie jest zobowiązany do wydania jakiegokolwiek aktu lub dokonania jakiejś czynności. Skoro organ nie jest do tego zobowiązany to niedopuszczalna jest skarga na niewykonanie punktu drugiego wyroku w sprawie III SA/Łd 1155/11. W przekonaniu Sądu skarga, o której mowa w art.154 § 1 p.p.s.a., nie dotyczy sytuacji jaka miała miejsce w niniejszej sprawie. Mając to na uwadze, na podstawie art.58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd odrzucił jako niedopuszczalną skargę M. D.. Na podstawie art.232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zwrócił skarżącej kwotę 200 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego. e.o.