II SA/Lu 422/18

PostanowienieWSA w Lublinie2018-09-13

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po upływie terminu do uiszczenia wpisu sądowego i w odpowiedzi na ponowne wezwanie do jego uiszczenia, może skutkować umorzeniem postępowania w przedmiocie prawa pomocy, a tym samym nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu?
Ratio decidendi
Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po upływie terminu do uiszczenia wpisu sądowego i w odpowiedzi na ponowne wezwanie do jego uiszczenia, traktowany jest jako wniosek o zmianę wcześniejszego postanowienia w tym przedmiocie. W takiej sytuacji, gdy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, rozpoznanie wniosku o zmianę postanowienia staje się zbędne, a postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu na podstawie art. 249a PPSA.
Stan faktyczny
Z. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po częściowym przyznaniu prawa pomocy (ustanowienie adwokata) i utrzymaniu w mocy postanowienia odmawiającego zwolnienia od reszty kosztów, Z. W. została ponownie wezwana do uiszczenia wpisu sądowego. Po upływie terminu do wykonania wezwania, wniosła o zwolnienie od wpisu, uzasadniając to złym stanem zdrowia. W międzyczasie jej skarga została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu. Następnie, na podstawie art. 249a PPSA, postępowanie o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy zostało umorzone.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie o zmianę punktu II postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 422/18 poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 13 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. W. o zmianę punktu II postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 422/18 poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi w sprawie ze skargi Z. W. i E. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie o zmianę punktu II postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 422/18 poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Z. W. w terminie otwartym do uiszczenia wpisu sądowego od wniesione skargi wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 22 i k. 71 - 74). Postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 422/18 przyznano Z. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata (pkt I sentencji postanowienia) i odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (pkt II sentencji postanowienia) (k. 81 - 83). Na skutek sprzeciwu wniesionego przez wnioskodawczynię Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie (k. 104 – 107). Z. W. ponownie została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Wezwanie doręczone zostało jej w dniu 23 sierpnia 2018 r. (k. 119). Odpowiadając na wezwanie, po upływie terminu do jego wykonania (data stempla pocztowego – k. 131), który upływał w dniu 30 sierpnia 2018 r., w piśmie z dnia 7 września 2018 r. (data wpływu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wniosła o zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Wniosek uzasadniła złym stanem zdrowia oraz związanymi z tym wydatkami na zakup leków i aparatu słuchowego. Postanowieniem Wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 września 2018 r. odrzucono skargę Z. W. ze względu na nie uiszczenie wpisu sądowego od wniesionej skargi (k. 132 - 135). Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Na wstępie wyjaśnić trzeba, że pismo Z. W. z dnia 7 września 2018 r. potraktować należy jako wniosek o zmianę punktu drugiego sentencji postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r. Skutkiem tego rozstrzygnięcia jest bowiem odmowa zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Zgodnie zaś z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych traktowany powinien być jak wniosek o zmianę wcześniejszego postanowienia w tym przedmiocie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 957/14, czy postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2014 r., sygn. akt II FZ 672/14 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Przechodząc do wniosku z dni 7 września 2018 r. stwierdzić należy, że zachodzi okoliczność czyniąca zbędnym ocenę jego zasadności. Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Kolejne żądanie przyznania prawa pomocy zgłoszone w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 764/14; z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt: II GZ 95/12 i I GZ 652/16 oraz z dnia 17 lutego 2017 r., sygn. akt II GZ 96/17 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zatem żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi, czy też zmiany uprzednio wydanego w tym przedmiocie postanowienia zgłoszone po powtórnym wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi nie przerywa biegu terminu do wykonania tego wezwania. W myśl natomiast art. 220 §3 p.p.s.a. bezskuteczność wezwania, w tym ponownego, do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi skutkować musi odrzuceniem skargi. Zbędnym jest więc rozstrzyganie o zasadności zmiany poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionej skargi uprzednio wydanego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy wniosek o zmianę postanowienia jest reakcją na ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi i zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi, ze względu na nie uiszczenie od niej wpisu sądowego. Taka sytuacja ma zaś miejsce w sprawie niniejszej. Nie tylko bowiem, że pismo skarżącej z dnia 7 września 2018 r. zostało wniesione w odpowiedzi na ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi ale i skarga Z. W. została odrzucona postanowieniem z dnia 12 września 2018 r. Z tych powodów starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie działając na podstawie art. 249a p.p.s.a. umorzył postepowania o zmianę punktu II własnego postanowienia z dnia 10 lipca 2018 r. poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Mając na uwadze wystąpienie przesłanki uzasadniającej umorzenie postępowania o przyznanie prawa pomocy, i co się z tym wiąże to, że wniosek o zmianę punktu II postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2018 r. nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu, starszy referendarz sądowy odstąpił od wezwania Z. W. do wypełnienia urzędowego formularza druk PPF. Konieczność umorzenia postępowania o przyznanie prawa pomocy czyni bowiem zbędnym uprawdopodobnienie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy, bądź wniosku o zmianę uprzednio wydanego w przedmiocie prawa pomocy postanowienia. Temu zaś służy oświadczenie strony wnoszącej o prawo pomocy złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. uchwałę składu 7 Sędziów NSA z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08 – ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło