II SA/Ol 549/17
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-07-27
Skład orzekający: Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego, wydanej na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, może zostać uwzględniony na podstawie ogólnych przesłanek z art. 61 § 3 PPSA, pomimo wyłączenia z automatycznego wstrzymania na mocy art. 9 u.g.n.?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego, uznając, że chociaż wniosek podlega ogólnym przesłankom z art. 61 § 3 PPSA, to uwzględnienie go niweczyłoby cel regulacji art. 124 ust. 1a u.g.n. oraz rygor natychmiastowego wykonania decyzji, a także uniemożliwiałoby realizację inwestycji służącej ogółowi społeczeństwa. Sąd podkreślił, że wstrzymanie wykonania aktu nie może szkodzić innym uczestnikom postępowania ani realizacji celów nadrzędnych, takich jak inwestycje celu publicznego.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zezwalającą inwestorowi na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości skarżącej w celu przeprowadzenia linii energetycznej 110 kV. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej realizacja spowoduje trudne do odwrócenia skutki, takie jak zabudowa nieruchomości i wycinka drzew. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą we W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
"[...]" Sp. z o.o. z siedzibą we W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]" utrzymującą w mocy decyzję Starosty G. z dnia "[...]" w sprawie udzielenia "[...]" S.A. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości, położonej w obrębie K., gmina G. oznaczonej jako działki nr "[...]" i "[...]", stanowiącej własność skarżącej Spółki, w celu założenia i przeprowadzenia linii 110 kV G.-O., zgodnie z decyzją Starosty G. z dnia "[...]", nr "[...]". W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazano, że decyzja zezwalająca na natychmiastowe zajęcie nieruchomości w związku z realizacją infrastruktury przesyłowej niewątpliwie wywołuje trudne do odwrócenia skutki. Skutki te wyrażają się m.in. w możliwości dokonania przez inwestora zabudowy nieruchomości i dokonania w niej trwałych zmian. Podniesiono, że zaskarżona decyzja w swej treści dopuszcza m.in. wycinkę drzew. W związku z tym realizacja uprawnień wynikających z decyzji może prowadzić do zaistnienia trudnych, a wręcz niemożliwych do odwrócenia skutków, których wymiar ekonomiczny będzie znaczący, tak dla skarżącej jak i dla inwestora. Podano, że biorąc pod uwagę treść zarzutów podniesionych w skardze oraz planowany zakres inwestycji, nie jest wskazanym by inwestor realizował swoje uprawnienia do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez Sąd kwestii zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
Na wstępie należy podnieść, że zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 9 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2016r. poz. 2147 ze zm., dalej jako: u.g.n.) w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja wydana w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n., a zatem decyzja, która przez ustawodawcę została wyłączona z zakresu działania powyższego przepisu. Jak wskazano w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2016r. (sygn. akt I OZ 1097/16, dostępne w Internecie) wyłączenia przewidziane w art. 9 u.g.n. są w pełni zrozumiałe, gdyż decyzje w tych sprawach są wydawane pod presją okoliczności, po to by uniknąć zbędnej zwłoki. Ratio legis art. 124 ust. 1a u.g.n. to przyśpieszenie rozpoczęcia i realizacji inwestycji linowych. Zatem wstrzymanie wykonania może nastąpić jedynie wyjątkowo. Wyłączenia dokonane w art. 9 u.g.n. należy uznać za wyraz uznania za większe dobro celów, którym służą przepisy wyłączone z działania art. 9 u.g.n. niż celu, jakiemu służy generalnie regulacja art. 9, czyli ochrony własności (zob. komentarz do art. 9 w: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz E. Bończak – Kucharczyk, Lex 2014).
W związku z powyższym wstrzymanie wykonania decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie może nastąpić jedynie w oparciu o ogólne zasady, a mianowicie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369, dalej jako: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.).
Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Przy czym nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Obowiązek wykazania zaistnienia powołanych przesłanek ciąży na wnioskodawcy, który w tym zakresie winien odnosić się do konkretnych okoliczności.
W niniejszej sprawie strona skarżąca podniosła, że trudne do odwrócenia skutki, które spowoduje wykonanie decyzji, to możliwość dokonania przez inwestora zabudowy nieruchomości, dokonania w niej trwałych zmian, a także wycinka drzew. Jak jednak wskazano w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2016r. (sygn. akt I OZ 1041/16, dostępne w Internecie), w którym Sąd także orzekał w przedmiocie wstrzymania decyzji wydanej w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powinien uwzględniać interesy i stanowiska wszystkich uczestników postępowania, bowiem niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., może zachodzić nie tylko po stronie wnoszącego skargę (wnioskodawcy), lecz także po stronie innych uczestników postępowania (p. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 13 maja 2009r., sygn. akt II OZ 410/09, 12 czerwca 2008r., sygn. akt II OZ 588/08, 10 lutego 2006r., sygn. akt II OZ 102/06, 20 kwietnia 2006r., sygn. akt II OZ 407/06, 21 stycznia 2010r., sygn. II OZ 1200/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wstrzymanie wykonania aktu nie może szkodzić innym, a jego zastosowanie jest co do zasady wyjątkowe. Z woli ustawodawcy wyłączony został niejako automatyzm wynikający z art. 9 u.g.n. Zwłaszcza w tego rodzaju sprawach w toku badania przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. konieczne jest także wyważenie racji subiektywnych i obiektywnych, a więc racji indywidualnych i zbiorowych. Uwzględnienie żądania udzielenia ochrony tymczasowej nie może niekorzystnie wpływać na realizację celów nadrzędnych, w tym tzw. inwestycji celu publicznego, przy czym oczywiście prowadzić do negacji praw jednostki.
Wskazać zatem należy, że zaskarżoną decyzją udzielono zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości celem realizacji inwestycji celu publicznego polegającej na założeniu i przeprowadzeniu linii 110 kV G.-O. Przy czym decyzja ta stanowi wykonanie decyzji Starosty G. z dnia "[...]" ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, utrzymanej w mocy decyzją Wojewody "[...]", co do której nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2017r. (sygn. akt II SA/Ol 341/17) skarga została oddalona. Podnieść zatem należy, że z pisma inwestora ("[...]" S.A.) z dnia "[...]", znajdującego się w aktach administracyjnych wynika, że planowana napowietrzna linia elektroenergetyczna spełniać będzie istotną funkcję w systemie rozdziału i jakości energii elektrycznej na obszarze województwa, będzie przebiegać przez teren 2 powiatów i 3 gmin, a jej wykonanie istotnie zwiększy zdolność przesyłową i pewność zasilania odbiorców, a także poprawi bezpieczeństwo energetyczne regionu oraz zmniejszy straty energii przy przesyle prądu. W tych okolicznościach Sąd uznał, że uwzględnienie wniosku skarżącego z jednej strony niweczyłoby cel uregulowania zawartego w art. 124 ust. 1a u.g.n., a także rygor natychmiastowego wykonania decyzji, a z drugiej - uniemożliwiałoby realizację inwestycji służącej ogółowi społeczeństwa zamieszkałego w regionie. Te okoliczności – w ocenie Sądu – przemawiają przeciwko uwzględnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie bez znaczenia jest także okoliczność, że w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, w której wykonaniu wydano zaskarżoną decyzję, nałożono na inwestora ("[...]" S.A.) obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego lub w przypadku braku takiej możliwości – do zapłaty odszkodowania.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło