II SA/Ol 769/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu w dniu 18 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 16 sierpnia 2022 r. nr SKO.521.9.2022 w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego postanawia odrzucić skargę. W dniu 22 września 2022 r. R. P. (dalej jako: "skarżący") zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem organu, decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z 16 sierpnia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Olsztyna z 31 grudnia 2021 r., którą organ I instancji wymierzył skarżącemu karę pieniężną w kwocie 140,60 zł za zajęcie pasa drogowego ul. [...] o powierzchni 7,03 m2 przez umieszczenie kiosku handlowego z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w decyzji. Postanowieniem z 2 stycznia 2023 r. sygn. akt II SPP/Ol 85/22 starszy referendarz sądowy odmówił zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z 14 lutego 2023 r. tutejszy Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza. Wyjaśniono skarżącemu, że z powodu niewykonania wezwania do przedłożenia żądanych dokumentów i wyjaśnień nie można było uznać jego oświadczeń za uprawdopodobnione. W konsekwencji, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 14 lutego 2023 r. skarżący został wezwany w dniu 27 lutego 2023 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz ponownie wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Postanowieniem z 24 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SPP/Ol 23/23 starszy referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez tutejszy Sąd postanowieniem z 24 maja 2023 r. Sąd wskazał, że w dalszym ciągu skarżący nie złożył dokumentów i wyjaśnień w żądanym zakresie, a tym samym nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z 19 lipca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. W dniu 30 sierpnia 2023 r. skarżący ponownie został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 14 lutego 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścił wpisu sądowego. W piśmie z 6 września 2023 r. podniósł, że nie jest w stanie uiścić opłaty. Oświadczył, że jest osobą bezdomną i poważnie schorowaną. Z tego powodu opieka społeczna przyznała mu zasiłek około 600 zł. Wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, zwanej dalej: "p.p.s.a.") od skargi, jako pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym, pobiera się wpis sądowy. Stosownie zaś do art. 220 § 1 cytowanej ustawy sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W przypadku skargi, przewodniczący wzywa wnoszącego, aby pod rygorem jej odrzucenia, uiścił wpis w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W myśl art. 220 § 3 p.p.s.a podlega odrzuceniu przez sąd skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W niniejszej sprawie, na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), strona skarżąca zobowiązana była do uiszczenia wpisu stosunkowego w kwocie 100 zł. Mimo prawidłowo doręczonego wezwania do uiszczenia wpisu oraz zawartego w nim pouczenia o skutkach zaniedbania nałożonego obowiązku, skarżący nie uiścił wymaganego wpisu sądowego, co uzasadniało odrzucenie skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Termin na uiszczenie wpisu sądowego upłynął bezskutecznie 6 września 2023 r. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, (por. postanowienia z dnia 8 maja 2007 r. II FSK 649/06; z dnia 3 lutego 2009 r. I OZ 53/09; z dnia 28 lipca 2009 r. I FZ 252/09; z dnia 7 lutego 2011 r. II FSK 2274/10 publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"), wcześniej prezentowany przez Sąd Najwyższy (por. postanowienie z dnia 23 lutego 1999 r., I CKN 1064/97, OSNC 1999 nr 9, poz. 153; postanowienie z dnia 21 kwietnia 1999 r., I CKN 1461/98, OSNC 1999 nr 11, poz. 196), zgodnie z którym z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów sądowych wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia. W postanowieniu z 30 sierpnia 2023 r. sygn. akt I FZ 211/23, publ. w CBOSA Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że po uprawomocnieniu się postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, bieg terminu do opłacenia skargi, wyznaczony kierowanym do strony ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi, nie zostaje przerwany, nawet jeżeli strona po doręczeniu jej takiego ponownego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (zob. też postanowienia NSA: z dnia 11 stycznia 2008 r. II FZ 617/07; z dnia 16 czerwca 2016 r. II FZ 270/16; z dnia 10 czerwca 2016 r. I FZ 150/16, CBOSA). W postanowieniu z dnia 7 lutego 2011 r. sygn. akt II FSK 2274/10 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że konsekwencji nieuiszczenia wpisu od skargi nie niweczą dalsze czynności skarżącego w postaci kolejnych wniosków o prawo pomocy. Zarządzenie przewodniczącego wzywające do uiszczenia wpisu i postanowienie odrzucające skargę są konsekwencją wyczerpania toku postępowania w przedmiocie prawa pomocy z wniosku, który został prawomocnie, negatywnie załatwiony dla wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 16 września 2008 r. I FSK 1395/08, CBOSA; B. Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, Warszawa 2008, str. 458). Tutejszy Sąd w pełni podziela powyższe poglądy, zgodnie z którymi złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji gdy kwestia ta została już merytorycznie, prawomocnie rozstrzygnięta wskutek uprzedniego wniosku w tym przedmiocie, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Ponowne złożenie wniosku, nawet w terminie przewidzianym dla uiszczenia wpisu, nie może bowiem uchylić skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy. Jest to tym bardziej istotne w sprawie, w której strona, mimo prawomocnych postanowień w przedmiocie prawa pomocy, po raz kolejny nie przedstawia żadnych dokumentów źródłowych, które mogłyby uwiarygodnić jej twierdzenia. Wniosek o przyznanie prawa pomocy z 6 września 2023 r. będzie podlegał odrębnemu rozpoznaniu w sprawie o sygn. akt II SPP/Ol 87/23. Aktualnie skarżącego wezwano do złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Z podanych przyczyn należało orzec jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.