II SA/Op 600/14

WyrokWSA w Opolu2015-02-11

Skład orzekający: Ewa Janowska, Grzegorz Gocki, Elżbieta Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odbycie szkolenia zmniejszającego liczbę punktów karnych po przekroczeniu 24 punktów karnych może skutkować zmniejszeniem tej liczby i tym samym wykluczyć przesłankę skierowania na badania psychologiczne?
Ratio decidendi
Odbycie szkolenia zmniejszającego liczbę punktów karnych jest skuteczne tylko wtedy, gdy przed rozpoczęciem szkolenia liczba posiadanych punktów nie przekroczyła 24. Przekroczenie tej liczby punktów, nawet jeśli szkolenie zostało ukończone, stanowi podstawę do skierowania kierowcy na badania psychologiczne. Przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. jest zgodny z delegacją ustawową i nie narusza prawa.
Stan faktyczny
Skarżący M. B. otrzymał 25 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Na tej podstawie Starosta Kluczborski wydał decyzję o skierowaniu go na badania psychologiczne. Mimo odbycia szkolenia w celu zmniejszenia liczby punktów, skarżący nie kwestionował faktu przekroczenia 24 punktów przed szkoleniem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Starosty w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że szkolenie nie mogło już przynieść skutku w postaci zmniejszenia punktów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lutego 2015 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 września 2014 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. Przedmiot zaskarżenia w niniejszym postępowaniu stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 września 2014 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty Kluczborskiego z dnia 20 marca 2014 r. w przedmiocie skierowania M. B. na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu. Wnioskiem z dnia 25 lutego 2014 r., nr [...], Opolski Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 99 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. nr 30, poz. 151 ze zm.), zwrócił się do Starosty Kluczborskiego o skierowanie M. B. na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu. Swój wniosek uzasadnił okolicznością, iż M. B. w okresie od 19 czerwca 2012 r. do 7 maja 2013 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 25 punktów. W związku z powyższym wnioskiem, pismem z dnia 3 marca 2014 r. Starosta Kluczborski zawiadomił M. B. o wszczęciu postępowania, po czym decyzją z dnia 20 marca 2014 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, skierował M. B., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B, na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że decyzja o skierowaniu na badania psychologiczne przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami została wydana w związku z przekroczeniem przez kierowcę liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie godząc się z powyższą decyzją, M. B., pismem z dnia 4 kwietnia 2014 r., wniósł odwołanie. Zarzucił decyzji pierwszoinstancyjnej naruszenie: art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami przez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy nie przekroczył liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego; art. 130 § 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez jego niezastosowanie; § 8 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego z dnia 25 kwietnia 2012 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie. W uzasadnieniu odwołania opisał stan faktyczny sprawy i stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza powołane przepisy prawa, z uwagi na fakt, iż w dniu 10 marca 2014 r. odbył szkolenie w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w [...], dzięki któremu liczba posiadanych przez niego punktów karnych powinna ulec zmniejszeniu o 6 punktów. Stwierdził, że na dzień wydania decyzji, po odbytym szkoleniu, posiadał 19 punktów karnych, stąd brak było przesłanki do zastosowania art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Wskazał również, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że żaden przepis ustawy Prawo o ruchu drogowym nie zawiera wskazania terminu, w którym należy wziąć udział w szkoleniu, aby skutecznie obniżyć liczbę posiadanych punktów karnych. Powołał m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 15/09, w którym stwierdzono, że zawarty § 8 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego zapis, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24, wykracza poza delegację ustawową wynikającą z art. 130 ust. 4 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zaznaczył także, że powyższe stanowisko podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09. Na koniec dodał, że obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego powiela w istocie zapisy wcześniejszego rozporządzenia, dlatego powołane orzeczenia pozostają nadal aktualne. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu opisaną na wstępie decyzją z dnia 29 września 2014 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego. Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium na wstępie odwołało się do treści art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b i art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami wyjaśniając, iż w przypadku przekroczenia przez kierowcę liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Podkreśliło, że obowiązek organu wydania przedmiotowej decyzji wynika wprost z normy prawnej zawartej w art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy, zaś organ I instancji nie ma możliwości działania w ramach uznania administracyjnego, więc obowiązany jest wykonać dyspozycję przewidzianą w tym przepisie. Dodało nadto, iż starosta nie jest organem prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, prowadzi ją co do zasady komendant wojewódzki policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Dlatego też organ I instancji orzekając w przedmiotowej sprawie był związany domniemaniem prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym. Odwołując się do orzecznictwa sądowego Kolegium akcentowało, że ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Jeżeli jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność. W dalszej kolejności Kolegium wyjaśniło, iż przewidziana przepisem art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym możliwość zmniejszenia liczby punktów dotyczy tylko tych kierowców, którzy w chwili przystąpienia do szkolenia nie przekroczyli 24 punktów, co wynika z treści tego przepisu. Zaznaczyło również, iż szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, problematykę naliczania punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego oraz dokonywania wpisów ostatecznych i tymczasowych określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 488). Jednocześnie odwołując się do treści § 8 ust. 6 tego rozporządzenia wskazało, iż odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Oznacza to, że odbycie szkolenia po przekroczeniu 24 punktów nie powoduje zmniejszenia punktów. Dodało nadto, iż rozporządzenie z dnia 25 kwietnia 2012 r. jest obowiązujące i organy administracji orzekające w tych sprawach nie mają możliwości jego niezastosowania. W kontekście powyższego, jako niezasługujące na uwzględnienie Kolegium uznało zarzuty odwołującego w zakresie wykraczania § 8 ust. 6 tego ww. rozporządzenia poza delegację ustawową wynikającą z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, wskazało Kolegium, iż "przepis wykonawczy (chodzi o § 8 rozporządzenia) odpowiada nie tylko unormowaniom zawartym w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b i art. 130 ust. 3 Prawo o ruchu drogowym, lecz także realizuje wytyczne ustawodawcy, co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego z art. 130 ust. 4". Reasumując Kolegium stwierdziło, iż odbycie przez M. B. szkolenia w dniu 10 marca 2014 r., w sytuacji gdy w okresie od 19 czerwca 2012 r. do 7 maja 2013 r. otrzymał 25 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, stanowiło przesłankę wydania przez Starostę Kluczborskiego decyzji o skierowaniu na badanie psychologiczne w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy w związku z przekroczeniem dopuszczalnej liczby punktów. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniósł M. B. domagając się uchylenia skarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Kluczborskiego. W uzasadnieniu skargi powtórzył zarzuty i argumentację przedstawione w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W szczególności podnosił, że wydanie decyzji w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne, w sytuacji gdy przepisy obowiązujące nie określają jednoznacznie terminu ukończenia szkolenia zmniejszającego ilość punktów karnych, jest niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował. Przeprowadzone w tym trybie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie można organom administracji publicznej skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 września 2014 r., którą organ utrzymał w mocy decyzję Starosty Kluczborskiego z dnia 20 marca 2014 r. o skierowaniu M. B. na badania psychologiczne w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, w związku z otrzymaniem przez niego 25 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowił przepis art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (Dz. U. nr 30, poz. 151 ze zm. - zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami). Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Stosownie do art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b powyższej ustawy, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem silnikowym, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Redakcja tego przepisu wskazuje na to, że wprowadza on kategoryczny obowiązek skierowania kierowcy na badanie psychologiczne, w przypadku stwierdzenia, że na skutek dokonanych naruszeń przepisów ruchu drogowego, suma przypisanych za te naruszenia punktów karnych w prowadzonej przez Policję ewidencji przekroczyła 24. Innymi słowy, organ właściwy w sprawie skierowania na badania psychologiczne, w przypadku stwierdzenia przekroczenia przez kierowcę liczby 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, zobowiązany jest skierować osobę uprawnioną do kierowania pojazdem na badanie psychologiczne. Literalne brzmienie przepisu dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany, a organ nie działa w ramach tzw. uznania administracyjnego. Dodać należy, iż ustawa o kierujących pojazdami, jak wynika to z jej art. 139 pkt 3 weszła w życie, w zakresie przepisu art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b, w dniu 19 stycznia 2013 r. Akta sprawy potwierdzają, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 3 marca 2014 r. a więc pod rządem ustawy nowej. Jednakże z mocy art. 136 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie zaskarżonej decyzji, który stanowi: "W stosunku do osób, które dopuściły się naruszeń przepisów ruchu drogowego przed dniem wejścia w życie ustawy i naruszenia te skutkowały przekroczeniem liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, stosuje się tryb postępowania oraz skutki według stanu prawnego na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów. W tym celu Policja może przetwarzać dane zgromadzone w trybie art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.- zwanej dalej ustawą Prawo o ruchu drogowym). Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodzi, że czyniąc ustalenia faktyczne i dokonując ocen prawnych, w ramach postępowania, którego podstawę materialnoprawną stanowił wyżej wskazany art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, Kolegium brało pod rozwagę, stosownie do art. 136 ust. 1 tej ustawy, art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym co do trybu postępowania i skutków naruszeń. Art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym daje bowiem Policji uprawnienie do przetwarzania danych zgromadzonych w trybie tego przepisu, a zatem zastosowany w niniejszej sprawie tryb postępowania i tok rozumowania był zgodny z prawem. W sprawie bezsporne jest, że M. B. w okresie od dnia 19 czerwca 2012 r. do dnia 7 maja 2013 r. otrzymał łącznie 25 punktów karnych za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego. W następstwie powyższego, Komendant Wojewódzki Policji w Opolu pismem z dnia 25 lutego 2014 r., zwrócił się do Starosty Kluczborskiego o skierowanie skarżącego na badania psychologiczne, po czym organ I instancji w dniu 20 marca 2014 r. wydał decyzję o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne. Nie budzi również wątpliwości fakt obycia przez skarżącego w dniu 10 marca 2014 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Istota sporu w niniejszej sprawie nie dotyczyła zatem faktów popełnienia poszczególnych naruszeń, gdyż tych skarżący nie kwestionuje, a Sąd nie znalazł podstaw by podważyć zaskarżoną decyzję w tym zakresie. Z treści odwołania i skargi wynika natomiast, że w sprawie kwestią sporną pozostaje zagadnienie związane z okresem, w jakim istnieje możliwość zmniejszenia liczby punktów karnych otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zgodnie z wskazanym powyżej art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (art. 130 ust 2 tej ustawy). Stosownie natomiast do art. 130 ust. 3 ww. ustawy kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, przy czym nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Wskazać należy także, iż Minister Spraw Wewnętrznych, działając na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wydał w dniu 25 kwietnia 2012 r. rozporządzenie w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488 - zwane dalej rozporządzeniem z 2012 r.), które weszło w życie w dniu 9 czerwca 2012 r. Uchyliło ono poprzednio obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. W § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. prawodawca stwierdził, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Analogicznie brzmiał § 8 ust. 6 poprzednio obowiązującego rozporządzenia z 2002 r. Rozpatrując kwestię możliwości zmniejszenia ilości punktów na skutek odbycia szkolenia należy mieć na względzie, treść art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że dopiero odbycie szkolenia jest przesłanką zmniejszenia liczby punktów ujawnionych w ewidencji. Decydująca i prawnie doniosła jest zatem wyłącznie data przeprowadzenia szkolenia. Tym samym całkowicie pozbawiony znaczenia prawnego jest wskazywany przez skarżącego fakt, że w dniu 10 marca 2014 r., czyli po wydaniu decyzji przez Starostę Kluczborskiego z dnia 20 marca 2014 r., odbył szkolenie zmniejszające liczbę otrzymanych punktów karnych. Jak bowiem wynika z akt sprawy, w dacie odbywania szkolenia skarżący miał przekroczone 24 punkty, tak więc nie mógł skorzystać z dobrodziejstwa art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W nawiązaniu do argumentacji podniesionej w skardze Sąd pragnie zauważyć, że na tle przepisów art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. zapadały orzeczenia sądów administracyjnych, które dokonywały różnej ich interpretacji. W niektórych wyrokach wskazywano na możliwość przekroczenia delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy, a nawet na niezgodność § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. z ustawą. Tak w powołanym przez skarżącego WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 7 października 201 r., sygn. akt II SA/Ol 786/2010, WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 26/12, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 15/09 , WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 25 maja 2009 r., sygn. akt III SA/Gd 167/09 – dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednakże, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie podziela stanowiska wyrażonego w powołanych orzeczeniach, wobec jednolitej linii orzeczniczej prezentowanej od 2012 r. w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Wskazać bowiem należy, iż w odniesieniu do aspektu przekroczenia delegacji ustawowej do wydania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r., zarówno rozporządzenie z 2002 r., jak też z 2012 r., wydane zostały w celu dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów o ruchu drogowym oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Ustawodawca zawarł zatem wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań delegowanych do rozporządzenia. Pierwszy cel osiągany jest poprzez samo nałożenie obowiązku poddania kierowcy wielokrotnie naruszającego przepisy ruchu drogowego określonym procedurom weryfikacyjnym (tak w zakresie praktycznych umiejętności prowadzenia pojazdów, jak też posiadanych ku temu predyspozycji psychologicznych), drugi natomiast poprzez eliminację z grona uprawnionych do kierowania pojazdami tych kierowców, którzy przeszli ww. procedury weryfikacyjne ze skutkiem negatywnym. W ocenie Sądu, kwestionowany przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. niewątpliwie realizuje wytyczne ustawodawcy, co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego (por. wyroki NSA: z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/11 - – dostępny na ww. stronie internetowej CBOSA oraz z dnia 22 marca 2011 r., sygn. I OSK 723/10, LEX nr 990279 i powołane tam orzeczenia). Prezentowane były też zdania przeciwne (np. wyrok NSA z 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09, LEX nr 706215 oraz wyrok WSA w Gdańsku z 20 maja 2009 r., sygn. akt III SA/Gd 167/09, LEX nr 547550). Ostatecznie kwestię tę przesadził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 280/13, w którym stwierdził, iż "istniejąca w orzecznictwie rozbieżności co do oceny zgodności przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jaka ujawniła się w wyrokach z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09 oraz z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt. I OSK 275/10 ma znaczenie historyczne. W ocenie NSA " Incydentalny pogląd zawarty w wyroku z dnia 15 lipca 2010 r., wobec utrwalonego w późniejszych orzeczeniach jednolitego stanowiska, utracił znaczenie. Ocena, przyjęta w wyroku z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 275/10, że § 8 ust. 6 powołanego rozporządzenia jest zgodny z delegacją ustawową, w późniejszych licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie budziła żadnych wątpliwości (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10, z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1991/11, z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 763/12, z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1690/12 i z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt 2057/12)". Na gruncie rozpoznawanej sprawy dostrzec również trzeba, że kwestia ewentualnego przekroczenia granic upoważnienia ustawowego przy wydaniu powyższego rozporządzenia nie ma decydującego znaczenia. Odczytanie samych tylko uregulowań ustawy Prawo o ruchu drogowym, tj. powołanych wyżej art. 130 ust. 1, 2 i 3 w kontekście art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b wskazuje, że po uzyskaniu 24 punktów karnych kierowca powinien podlegać badaniu pod kątem psychologicznych predyspozycji do kierowania pojazdami, natomiast aby dobrowolne odbycie przez niego szkolenia mogło spowodować zmniejszenie liczby posiadanych punktów karnych, musi się odbyć przed przekroczeniem dopuszczalnej ilości punktów. Niewątpliwie, szkolenie jest przez kierowców odbywane w celu zmniejszenia liczby punktów. Jak już wywiedziono wyżej, odbycie szkolenia jest podstawą do usunięcia punktów z ewidencji. W tej samej jednostce redakcyjnej, tj. art. 130 ustawy, poświęconym instytucji ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i punktów za te naruszenia, ustawodawca zawarł zarówno regulację dotyczącą usuwania punktów z ewidencji po upływie rocznego okresu (ust. 2 ustawy), jak i regulację dotycząca możliwości obniżenia liczby punktów (ust. 3 ustawy). Z uwagi na przyjętą redakcję, przepisów tych nie można interpretować w oderwaniu od siebie, ale we wzajemnej łączności. Jednocześnie ustawodawca wprowadził zasadę, że przekroczenie w ciągu roku określonego limitu wynoszącego – w zależności od daty uzyskania prawa jazdy – 24 punkty albo 20 punktów, skutkuje wszczęciem postępowań administracyjnych mających zweryfikować predyspozycje i kwalifikacje kierowców. Do tych postępowań należy także skierowanie na badanie psychologiczne określone w art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Nie mają one charakteru represyjnego, lecz prewencyjny. Unormowanie zawarte w art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uniemożliwiające usunięcie punktów z ewidencji w sytuacji przekroczenia w okresie roku ustalonego ich limitu, wpływa na interpretację art. 130 ust. 3 ww. ustawy, dotyczącego zmniejszenia liczby punktów w wyniku odbycia szkolenia. Prowadzi to do wniosku, że poddając się szkoleniu kierowca nie może doprowadzić do odliczenia punktów, jeśli ich liczba w ciągu roku od daty popełnienia pierwszego, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przekroczyła dopuszczalną górną granicę. Szkolenie nie jest już bowiem skuteczne, gdyż nie może zniweczyć stanu faktycznego zaistniałego na skutek przekroczenia określonego ustawowo limitu punktów. W tym stanie faktycznym nie jest już możliwe usunięcie punktów z ewidencji na skutek upływu czasu, otwiera się natomiast możliwość oraz obowiązek wdrożenia przez odpowiednie organy procedur weryfikujących i sprawdzających. Przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby do zaistnienia niemożliwej do zaakceptowania sytuacji, w której poprzez permanentne odbywanie szkoleń, kierowcy uporczywie naruszający przepisy ruchu drogowego mogliby nadal w tym ruchu uczestniczyć, podczas gdy celem rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę jest w miarę szybka identyfikacja takich osób i poddanie ich weryfikacji. Regulacja z § 8 ust. 6 rozporządzenia w istocie zawiera zatem postanowienia korelujące z postawieniami ustawy. Reasumując stwierdzić należy, iż zmniejszenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy przed rozpoczęciem takiego szkolenia przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła sumy 24, a wniosek taki jest niezależny od treści § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Skoro zatem, jak wynika z okoliczności sprawy wynika, skarżący w okresie od 19 czerwca 2012 r. do 7 maja 2013 r. wielokrotnie naruszał przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym, za co otrzymał łącznie 25 punktów, a szkolenie w zakresie zmniejszenia liczby punktów ukończył w dniu 10 marca 2014 r.- czyli po przekroczeniu sumy 24 punktów, to Starosta Kluczborskiego zobowiązany był do wydania decyzji o skierowaniu strony na badania psychologiczne. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne i rozważania prawne, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło