I SA/Po 623/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu [...] marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu radcy prawnego Z. F. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 lutego 2018 r. o sygn. akt I SA/Po 623/17 w przedmiocie przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za II kwartał 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. referendarz sądowy przyznał ustanowionemu w sprawie radcy prawnemu Z. F. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę [...]zł + [...] zł tytułem podatku VAT za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. W uzasadnieniu referendarz wskazał, że przedmiotem zaskarżenia jest orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za II kwartał 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 września 2017 r. ustalono wpis stały w wysokości 500,00 zł. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm. - dalej: "rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości") opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: w pierwszej instancji: w innej sprawie – 240 zł. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Zdaniem referendarza w przedmiotowej sprawie, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, należało ustalić opłatę w wysokości wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c), czyli w wysokości [...] zł. W tych okolicznościach referendarz przyznał radcy prawnemu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną przed sądem administracyjnym pierwszej instancji powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej wysokości [...] zł. W ustawowym terminie radca prawny Z. F. złożył sprzeciw, w którym wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w części ustalającej wysokość tytułem nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu w kwocie [...]zł plus [...] zł tytułem podatku VAT za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji i ustalenie radcy prawnemu kwoty tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu w oparciu o przepis § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a), obliczonej na podstawie § 8 i z uwzględnieniem § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1) § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości przez jego niezastosowanie pomimo zaistnienia okoliczności wskazanych w tym przepisie skutkujących podwyższeniem opłaty ustalonej w ust. 1 lecz nieprzekraczającej 150% opłaty, 2) § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości przez jego niewłaściwe zastosowanie, 3) § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości przez jego niezastosowanie, 4) błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy polegający na błędnym uznaniu, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności wskazane w § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości skutkujące podwyższeniem ustalonej opłaty lecz nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4 rozporządzenia, 5) błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy polegający na przyjęciu, iż tocząca się przed Sądem sprawa nie jest sprawą o należność pieniężną lecz jest inną sprawą administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Stosownie do art. 250 § 1 P.p.s.a. adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości koszty nieopłaconej pomocy prawnej obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia. Stosownie do § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w postępowaniu przed sądami administracyjnymi opłaty wynoszą: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł, c) w innej sprawie - 240 zł. Mając na uwadze powyższe przepisy zastosowanie właściwej stawki wynagrodzenia pełnomocnika wymaga ustalenia czy sprawa będąca przedmiotem rozpoznania dotyczy należności pieniężnej, czy też stanowi z tego punktu widzenia inną sprawę. Sąd przyjął, że rozpatrywana sprawa zainicjowana skargą P. T. nie dotyczy należności pieniężnej, a stanowi inną sprawę w rozumieniu § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Podkreślić należy, że zaskarżona w przedmiotowej sprawie decyzja dotyczy orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za II kwartał 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 107, art. 108, art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. 2015 r., poz. 613 ze zm.) odnoszące się do odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki. Powyższe znajduje swoje odzwierciedlenie przy ustalaniu wpisu sądowego od skargi, bowiem w tego typu sprawach pobierany jest wpis stały. W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki pobiera się wpis stały w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193). W tego typu decyzjach, organ podatkowy rozstrzyga, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki dla odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe. Decyzja taka nie może być traktowana jako akt kreujący należność pieniężną, bądź stwierdzający jej istnienie, ponieważ okoliczność ta pozostaje poza granicami sprawy. Przedmiotem sprawy toczącej się przed organem podatkowym nie jest w istocie ustalenie należności pieniężnej, ale ustalenie istnienia przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika. Od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ wysokość zaległego podatku nie jest przedmiotem sporu w sprawie, a zatem przedmiotem zaskarżenia nie są należności pieniężne w rozumieniu art. 231 P.p.s.a. Tak więc to charakter sprawy, w której wniesiono skargę, a ściślej to, czy przedmiot skargi wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi, będzie przesądzał także o tym, jaka będzie podstawa do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia (por. np. postanowienia NSA: z 15 maja 2008 r., II FZ 182/08; z 19 listopada 2008 r., I FSK 1678/08; z 2 grudnia 2008 r., I FZ 424/08; z 15 kwietnia 2009 r., II FZ 118/09, postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 r. sygn. akt II FZ 636/11, postanowienie NSA z dnia 20 marca 2012 r. sygn. akt II FZ 65/12, wyrok NSA z 20 marca 2014 r. o sygn. akt II FSK 1211/12 - wszystkie orzeczenia dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy wyjaśnić, że na gruncie przedmiotowej sprawy strona została wezwana do uiszczenia wpisu stałego od skargi w kwocie 500 zł zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 maja 2017 r. (k. 15 akt sąd.). Jednakże na skutek pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącego o prawo pomocy zarządzenie to utraciło moc. W związku z powyższym Sąd uznał za prawidłowe postanowienie referendarza z dnia 13 lutego 2018 r. przyznające ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi wynagrodzenie tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę [...]zł + [...] zł tytułem podatku VAT za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Powyższa kwota została ustalona w oparciu o treść art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Dodatkowo stosownie do treści § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości zasądzona stawka została podwyższona o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.