II SA/Po 479/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lutego 2016 r. wniosku T.D. i M. G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi T.D. i M. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi. /-/ Tomasz Świstak T. D. i M. G. i wnieśli skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności. Pismami z dnia 8 czerwca 2015 r. Sąd wezwał skarżących do usunięcia braków formalnych skargi poprzez: uiszczenie wpisów sądowych w kwocie po 500,- zł oraz nadesłania 47 poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów skargi. Wezwanie to zostało prawidłowo doręczone do rąk skarżących w dniu 11 czerwca 2015 r. (k. 60, 61 akt sądowych). Skarżący zostali jednocześnie pouczeni, że niewykonanie wezwań w terminie 7 dni będzie skutkować odrzuceniem skargi, a także o możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W zakreślonym terminie, to jest do 18 czerwca 2015 r. skarżący nie uiścili wpisu, a także nie nadesłali odpisów skargi. W dniu 19 czerwca 2015 w siedzibie Sądu skarżący złożyli osobiście wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz o wyrażenie zgody na dostarczenie odpisów skargi w formie skanów przesłanych za pośrednictwem poczty elektronicznej lub na nośniku CD. Prawomocnymi postanowieniami z dnia 20 sierpnia 2015 r. (dot. M. G.) oraz 3 września 2015 r. (dot. T. D.) referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu odmówił przyznania skarżącym prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 22 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę T. D. i M. G. Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącym w dniu 29 października 2015 r. W dniu 5 listopada 205 r. do Sądu wpłynęło pismo skarżących zawierające wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz uzupełnienia braków formalnych skargi (k. 222 akt sądowych). Wraz z wnioskiem skarżący uiścili wpis sądowy oraz przedłożyli 47 odpisów skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, iż do uchybienia terminowi doszło bez ich winy. Z niewiadomych im przyczyn osoba, która podjęła się w ich imieniu złożyć do Sądu wniosek o prawo pomocy oraz wniosek o złożenia kopii skargi w postaci skanów za pośrednictwem poczty elektronicznej lub na nośniku CD, nie dochowała terminu nie informując ich o tym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a.", przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym jest możliwe, jeżeli strona nie dokonała czynności bez własnej winy. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast w myśl art. 87 § 2 wymienionej ustawy strona domagająca się przywrócenia terminu powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przyjąć należy, iż w przedmiotowej sprawie przeszkoda w uzupełnienia braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego ustała w dniu 29 października 2015 r., kiedy to skarżący dowiedzieli się z treści postanowienia z dnia 22 października 2015 r., iż ich wniosek o prawo pomocy oraz wniosek o złożenie kopii skargi w postaci skanów za pośrednictwem poczty elektronicznej lub na nośniku CD został złożony po terminie do uiszczenia wpisu oraz nadesłania odpisów skargi. Tym samym uznać należy wniosek o przywrócenie terminu złożony został w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i podlega rozpoznaniu. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, iż przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 p.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2012 r. o sygn. II OZ 102/12, z 13 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GZ 921/14, z 20 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GZ 896/14, z 12 lutego 2015 r. o sygn. akt I OZ 91/15 – wszystkie dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ). Zauważyć należ, iż zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, pojęcie winy strony w uchybieniu terminowi w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności. Błędy i zaniedbania osoby, którą posłużył się skarżący obciążają jego samego, a tym samym nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 stycznia 2015 r. o sygn. akt I OZ 1226/14, 9 sierpnia 2011 r. o sygn. akt II GSK 1486/11, 30 czerwca 2011 r. o sygn. akt II OZ 534/11, 28 czerwca 2011 o sygn. akt I FZ 160/11 - wszystkie dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie skarżący były pouczeni o konsekwencji niezachowaniu terminu do dokonania wezwania do uiszczenia wpisu oraz uzupełniania braków formalnych skargi. Niedochowanie terminu przez osobę, którą posłużyli się do dokonania czynności obciąża skarżących zwłaszcza, iż skarżący nie wskazali okoliczności, które udaremniły tej osobie dokonanie czynności w terminie. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 88 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. /-/ Tomasz Świstak