II SA/Po 507/12
WyrokWSA w Poznaniu2013-05-08
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała zmieniająca Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, która wprowadza nowe rozwiązania (np. przebieg obwodnicy) po terminie składania uwag, narusza prawo i uzasadnia stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że w przypadku przebiegu obwodnicy procedura planistyczna była prawidłowa, a wprowadzone zmiany nie pozostały poza wiedzą i kontrolą mieszkańców. W przeciwieństwie do procedury dotyczącej szynobusu, kwestia obwodnicy była rozpatrywana w toku procedury planistycznej, a wariant korzystniejszy dla mieszkańców został uwzględniony. W odniesieniu do składowiska odpadów, sąd stwierdził, że skarżący nie wykazali naruszenia ich interesu prawnego, a studium nie wymagało szczegółowości planu miejscowego.Stan faktyczny
Mieszkańcy wsi R. zaskarżyli uchwałę Rady Miejskiej w S. zmieniającą Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie procedury sporządzania studium, w szczególności dotyczące przebiegu obwodnicy S. i lokalizacji składowiska odpadów. Argumentowali, że kluczowe zmiany, takie jak przebieg obwodnicy, wprowadzono po terminie składania uwag, co uniemożliwiło skuteczne zgłoszenie sprzeciwu. Rada Miejska nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Sąd rozpoznał skargi, odrzucając część z nich z powodu nieuiszczenia wpisu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr) Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 maja 2013 r. sprawy ze skarg E. M., Z. M., K. S., R. S., R. N., K. N., I. K.-S., K. D.-Z., B. K.-K., A. K., A. K. K. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oddala skargi
Rada Miejska w S. uchwałą z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] dokonała zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S. Uchwałę podjęto na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. – dalej w skrócie u.s.g.) oraz art. 12 ust. 1, art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm. – dalej w skrócie u.p.z.p.), w związku z uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] listopada 2005 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia opracowania projektu zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania miasta i gminy S. uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej w S. Nr [...] z dnia [...] marca 2001 r.
W dniu [...] marca 2012 r. do Urzędu Miasta i Gminy S. wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa powstałego na skutek podjęcia powyższej uchwały (karty nr 64-66 Tomu I akt sądowych). Wezwanie wniesione zostało przez dwudziestu mieszkańców R., miejscowości położonej na terenie Gminy S., w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. w związku z art. 28 u.p.z.p.
W uzasadnieniu wezwania wskazano, że przy sporządzaniu przedmiotowej zmiany Studium w sposób istotny (z rażącym naruszeniem prawa) naruszono zasady i tryb jej sporządzania, co z mocy prawa – art. 28 u.p.z.p., powoduje nieważność uchwały. Wyjaśniono, że [...] stycznia 2010 r. wyłożono do publicznego wglądu projekt zmiany Studium. Uwagi do projektu zmiany Studium można było składać do [...] marca 2010 r. Wpłynęły 294 uwagi. W wyłożonym projekcie zmiany studium (w części tekstowej i graficznej) w ogóle nie było wzmianki o planowanej trasie przebiegu szynobusu i obwodnicy S. przez R. Z tego powodu nie złożono jakichkolwiek uwag do planowanej trasy, co potwierdza wykaz uwag zgłoszonych na podstawie art. 11 pkt 11 u.p.z.p. do wyłożonego projektu. Podniesiono, że projekt zmiany studium wyłożono do publicznego wglądu w styczniu 2010 r., a dopiero w dniach [...] lutego i [...] marca 2010 r. odbyły się w Urzędzie Miasta S. spotkania w sprawie ewentualnego przebiegu trasy szynobusu. Zatem dopiero wiosną 2010 r., już po terminie składania wniosków oraz uwag, zaczęto "w sposób absolutnie niezgodny z prawem majstrować przy studium". Zdaniem składających wezwanie propozycja umiejscowienia w Studium trasy przebiegu szynobusu i obwodnicy jest niewątpliwie wnioskiem, a nie uwagą, na którego wniesienie był czas do [...] kwietnia 2010 r. Pozytywne rozpatrzenie takiego wniosku skutkować winno umieszczeniem go w projekcie studium i poddaniu procedurze opiniowania i uzgadniania, ale jeszcze przed wyłożeniem projektu do publicznego wglądu. Procedury takiej propozycja trasy szynobusu i obwodnicy nie przeszła i w związku z tym rażące naruszenie prawa jest ewidentne. Podkreślono, że uwaga do studium dotyczyć może czegoś co już istnieje, może być wyrazem krytyki wobec projektu studium, jak i poparcia albo wskazania alternatywnego. Tymczasem rzekoma uwaga Referatu Inwestycji Urzędu Miasta i Gminy S. dotycząca szynobusu, o której mowa w piśmie z [...] czerwca 2010 r., nie posiada żadnej z wymienionych cech, gdyż w istocie jest wnioskiem, a nie uwagą. Jest to sprawa zupełnie nowa i z pojęciem "uwagi" w rozumieniu przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie ma nic wspólnego.
Odwołując się do wyroku tut. Sądu z dnia 14 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Po 441/11, którym stwierdzono nieważność części studium dotyczącej koncepcji przebiegu szynobusu (Kierunki - pkt 5.1.3) wnoszący wezwanie podnieśli, że stwierdzeniu nieważności powinna ulec także część studium dotycząca przebiegu obwodnicy S. – odcinek południowy (Kierunki – pkt 5.1.2.2 I odcinek, który przecina ulicę [...] i przebiega w bezpośrednim sąsiedztwie domów jednorodzinnych mieszkańców R.). Zdaniem wnoszących wezwanie stwierdzeniu nieważności powinna również ulec ta część studium, która dotyczy składowiska odpadów. W tym zakresie podniesiono, że w Studium zawarto nieprawdziwe informacje dotyczące lokalizacji na terenie składowiska niektórych obiektów budowlanych z uwagi na brak wymienienia licznych obiektów. W tym zakresie niezgodność ze stanem faktycznym danych zawartych na stronach 108 i 109 tomu Uwarunkowania potwierdził Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. postanowieniami z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] i [...].
Podniesiono ponadto, że dowodem na rażące naruszenie przez Radę Miejską S. prawa jest również okoliczność wyłożenia do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. projektu innego od tego, który został przedłożony do uchwalenia Radzie. Po porównaniu kopii wyłożonych do publicznego wglądu z odpowiednimi częściami graficznymi uchwalonego studium można dostrzec istotne różnice (symbole, oznaczenia, legenda itp.). Przykładowo w legendzie projektu wyłożonego do publicznego wglądu brak jest (na końcu) symbolu - oznaczenia terenów potencjalnego wydobycia kruszywa i lokalizacji szynobusu.
Rada Miejska w S. nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (karta nr 78 Tomu I akt sądowych).
Pismem z dnia [...] maja 2012 r., które do Urzędu Miasta i Gminy w S. wpłynęło w dniu [...] maja 2012 r. mieszkańcy R. – E. i Z. M., A. i M. Ł., K. i R. S., R. i K. N., I. K.-S., K. D.-Z., M. i Z. D., K., T. i W. Z., B. K.-K., A. K. oraz A. K. K. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. na powołaną wyżej uchwałę Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., żądając stwierdzenia jej nieważności oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. W zarzutach skargi podniesiono rażące naruszenie art. 11 w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p., powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
W odpowiedzi Rada Miejska w S. wniosła o oddalenie skargi. Wskazała, że w przedmiocie przebiegu szynobusu wyrokiem z dnia 14 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzekł w tej części nieważność uchwały. Tymczasem przebieg obwodnicy wraz z alternatywną wersją jej przebiegu wskazany został już na etapie sporządzania projektu Studium i poddany był opiniowaniu i uzgadnianiu przez właściwe organy, a następnie przedstawiony podczas wyłożenia do publicznego wglądu. W wyniku złożenia uwag do projektu dokumentu przez Referat Inwestycji z dnia [...] marca 2010 r. oraz przez część ze skarżących, przebieg ten został skorygowany, tak by możliwie zniwelować oddziaływanie na istniejącą i projektowaną zabudowę mieszkaniową rejonu wsi R. Wobec tego nie jest prawdziwe twierdzenie, iż w wyłożonym do publicznego wglądu projekcie Studium nie było wzmianki o obwodnicy S. Podniesiono, że wszystkie różnice pomiędzy projektem wyłożonym do publicznego wglądu, a wersją przedłożoną Radzie Miejskiej do zatwierdzenia, są logiczną konsekwencją następujących po sobie etapów prac nad projektem. Zmiany te powstały w wyniku wyłożenia projektu studium do publicznego wglądu, który podlegał dyskusji i do którego osoby zainteresowane miały, zgodnie z prawem, możliwość składania uwag. Uwagi te podlegały rozpatrzeniu przez Burmistrza i następnie przez Radę Miejską. Z tej przyczyny projekt przedłożony do publicznego wglądu, czyli sporządzony w środkowej fazie procedury, nie może być tożsamy z końcowym projektem, przedstawionym Radzie do zatwierdzenia. Z tego wynika zmiana w oznaczeniach projektu, symbolach oraz numerach terenów, które z uwagi na uwzględnienie uwag niejednokrotnie ulegały podziałowi na inne.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących składowiska odpadów Rada podniosła, że niewłaściwy jest wywód, iż brak wymienienia wśród uwarunkowań wszystkich istniejących obiektów na terenie istniejącego składowiska mógł mieć wpływ na kierunki zagospodarowania tego terenu. Nie wykazano bowiem, jaki mogło mieć to wpływ na planowane kierunki rozwoju Gminy.
Kończąc podniesiono, że zarzuty skargi są bezpodstawne i wynikają z błędnej interpretacji przepisów u.p.z.p. oraz skarżonej uchwały. Rada wskazała, iż w świetle art. 94 ust. 1 u.s.g. nie można stwierdzić nieważności uchwały po upływie jednego roku od daty jej podjęcia.
Sąd postanowieniem z dnia 25 października 2012 r. odrzucił skargi M. D., Z. D., A. Ł., M. Ł., K. Z., T. Z. i W. Z. z powodu nieuiszczenia wymaganego wpisu od skargi. Postanowienie uprawomocniło się z dniem 14 grudnia 2012 r.
Odpowiadając na wezwanie Sądu w piśmie procesowym z 08 lutego 2013 r. skarżący, których skargi nie zostały odrzucone, wskazali, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny każdego ze skarżących, bowiem uchwalone studium narusza art. 10 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 140 Kodeksu cywilnego (dalej: k.c.) – w studium uwzględnia się uwarunkowania wynikające w szczególności z dotychczasowego przeznaczenia, zagospodarowania i uzbrojenia terenu. Rada Miejska nie dostrzegła, że istniejące na działce nr [...] składowisko odpadów, jest w istocie dzikim wysypiskiem śmieci. Zgodnie ze starym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy S. z 1994 r., dzikie wysypiska powinny zostać zlikwidowane, a teren wsi R. wyznaczono pod lokalizację zakładu utylizacji odpadów dla miasta i gminy S., ewentualnie Gminy K.. Uchwalając studium utrwalono zatem stan niezgodny z prawem, czym innym jest bowiem zakład utylizacji odpadów, a czym innym teren składowania odpadów. Skarżący są właścicielami nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu jakim jest składowisko odpadów. Wskazali na uciążliwości związane z zapachami, gryzoniami, hałasem, spalinami. Podniesiono, że uchwalona zmiana Studium narusza również art. 11 pkt 11 i pkt 12 w zw. z art. 27 i 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 140 k.c. W związku z tym, że tryb umiejscawiania w studium trasy przebiegu obwodnicy był podobny, a wręcz identyczny, jak tryb umiejscawiania przebiegu szynobusu, to ocena i wskazania WSA w Poznaniu zawarte w wyroku sygn. akt II SA/Po 441/11, znane Sądowi z urzędu, nie wymagają powołania i są wiążące. Podniesiono, że skoro wszyscy skarżący uznają, ze przyjęte w studium rozwiązania są dla nich niekorzystne, to jest oczywistym, iż w wyniku uchwalenia kwestionowanego Studium został naruszony ich interes faktyczny. Naruszeniu interesu faktycznego towarzyszyło naruszenie interesu prawnego polegające na nieprzestrzeganiu przez Radę Miejską w S. norm prawnych powszechnie obowiązujących i to w stopniu istotnym, co wskazał Sąd w wyroku z dnia 14 marca 2012 r. Zmiana treści i rysunku zmiany Studium pozostała poza wiedzą zainteresowanej społeczności lokalnej (w tym skarżących) i poza jej kontrolą. Do pisma dołączono kopię mapy zasadniczej obrazującej przebieg obwodnicy S.-odcinek południowy przez R.
Na wezwanie Sądu Burmistrz S. przesłała do akt sprawy tekst Studium (część tekstowa i graficzną) w wersji wyłożonej do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. (na nośniku elektronicznym) oraz wykaz nieruchomości z mapami, na których zaznaczono nieruchomości skarżących wraz z wyciągiem z dokumentacji geodezyjnej dot. tych działek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Rozpatrując przedmiotową sprawę w pierwszej kolejności konieczne jest rozważenie dopuszczalności skargi, w aspekcie przedmiotu zaskarżenia, wyczerpania środków zaskarżenia oraz dochowania terminu do wniesienia skargi.
Podstawą prawną wniesienia przez skarżących skargi do sądu administracyjnego na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S., uchwalonego uchwałą z dnia [...] marca 2001 r. Nr [...], jest przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą podjętą przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Przedmiotowa zmiana studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego została uchwalona na podstawie art. 12 u.p.z.p. Zgodnie z powołaną ustawą, studium uchwala rada gminy i nie jest ono aktem prawa miejscowego (art. 9 ust. 5). Jednocześnie postanowienia studium są kierowane do organów gminy i wiążą je przy sporządzaniu planów miejscowych, nie są natomiast adresowane ani też bezpośrednio nie kształtują sytuacji prawnej podmiotów spoza systemu administracji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 614/07). Przesądza to o uznaniu studium za akt podejmowany w sprawach z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 – dalej zwaną: p.p.s.a.). Tym samym dopuszczalna jest skarga na taki akt (uchwałę) w trybie art. 101 wskazanej ustawy o samorządzie gminnym.
W ocenie Sądu przedmiotowa skarga wniesiona została z zachowaniem trybu określonego w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym oraz terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach skarg na inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, aniżeli akty prawa miejscowego, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Skarżący wezwali Radę Miejską w S. do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie wpłynęło do organu w dniu 27 marca 2012 r. i pozostało bez odpowiedzi. Skarga wpłynęła do Urzędu Miasta i Gminy S. w dniu 17 maja 2012 r., zatem zachowany został termin sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Tym samym skargi wymienionych osób podlegają merytorycznemu rozpatrzeniu.
Na wstępie wskazać należy, iż kontrola legalności dokonywana przez sąd administracyjny, działający na podstawie skargi wniesionej w trybie art. 101 u.s.g., jest przedsięwzięciem złożonym. Sąd administracyjny, orzekając w tym trybie co do aktów o charakterze ogólnym, a do takich należą wszystkie akty planistyczne, nie jest w stanie orzec w sprawie ewentualnego naruszenia indywidualnych praw wszystkich potencjalnych jego adresatów. Konieczne jest tym samym odróżnienie tych wszystkich treści zaskarżonego aktu, które odnoszone są do ogółu adresatów od tych, które wpływają na sytuację prawną konkretnej nieruchomości lub też indywidualnie oznaczonego adresata. Dotyczy to zwłaszcza kontroli nadużycia przez gminę przysługujących jej z mocy ustawy uprawnień do decydowania o przeznaczeniu terenów pod określone funkcje, z powołaniem na przysługujące gminie władztwo planistyczne. Konieczna w tym zakresie kontrola nie jest możliwa z urzędu w odniesieniu do każdego indywidualnego przypadku. Za przyjęciem powyższego stanowiska przemawia indywidualny charakter skargi z art. 101 u.s.g. Uwzględniając powyższe stanowisko należy uznać, iż nie można wykluczyć skargi z art. 101 u.s.g. na akt organu jednostki samorządu terytorialnego, gdy wcześniej doszło już do oceny legalności tego aktu ze skargi innego podmiotu, podzielając tym samym pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 181/09 (dostępny na stronach internetowych http://cbois.nsa.gov.pl w CBOS).
Zróżnicowany charakter prawny treści niektórych kategorii aktów prawa miejscowego, w tym zwłaszcza kształtujących uwarunkowania przestrzenne dla określonych terenów, powoduje, że powaga rzeczy osądzonej, o której stanowi norma art. 101 ust. 2 u.s.g., dotyczy sprawy, w której sąd administracyjny rzeczywiście orzekał i skargę oddalił, z wyłączeniem oceny naruszeń indywidualnych praw poszczególnych podmiotów, a zwłaszcza ewentualnego nadużycia wobec nich władztwa planistycznego gminy. Oznacza to, że jeżeli o legalności określonego aktu orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił, to sąd ten orzekając później, ze skargi innego podmiotu, jest związany dokonanymi wcześniej ocenami w zakresie wyżej wskazanym, a kolejną skargę może rozpoznać w granicach, w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu skarżącego. W konsekwencji ewentualne stwierdzenie nieważności takiego aktu może nastąpić tylko w części dotyczącej interesów prawnych skarżących.
Przedmiotowa uchwała Rady Miejskiej w S. z dnia [...] marca 2011 r. podlegała już kontroli tut. Sądu w postępowaniu ze skargi Stowarzyszenia Zwykłego Mieszkańców Wsi R. (sygn. akt IV SA/Po 502/11), oraz ze skargi wniesionej przez K. D.-Z. (sygn. akt II SA/Po 441/11), przy czym wyłącznie w tym ostatnim przypadku doszło do merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały (skarga Stowarzyszenia została prawomocnym wyrokiem tut. Sądu oddalona z uwagi na brak legitymacji Stowarzyszenia do zaskarżenia przedmiotowej uchwały). W zakresie istotnym dla niniejszej sprawy wskazać należy, że prawomocnym wyrokiem z dnia 14 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Po 441/11 (dostępnym j.w. na stronach internetowych NSA) tut. Sąd stwierdził nieważność uchwały w części tekstowej i graficznej obejmującej pkt 5.1.3. "Koncepcja przebiegu szynobusu". W świetle powyższych wywodów na gruncie rozpatrywanej obecnie sprawy powaga rzeczy osądzonej odnosi się wyłącznie do tej części skarżonej ponownie uchwały.
Rozpoznając skargę na uchwałę rady gminy w trybie art. 101 u.s.g. sąd administracyjny, po stwierdzeniu, że skarga spełnia wymogi formalne do jej wniesienia (wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, termin do wniesienia skargi) może przejść do oceny tego, czy skarżący ma interes prawny w kwestionowaniu uchwały organu samorządu terytorialnego, a następnie oceny, czy interes ten został naruszony. Dopiero bowiem stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę daje możliwość merytorycznego rozpoznania skargi, a zatem oceny, czy naruszenie to nastąpiło w zgodzie z przepisami prawa.
W ocenie Sądu legitymacja skargowa wszystkich skarżących, za wyjątkiem A. K. K. (o czym poniżej), w badanym przypadku wynika wprost z posiadanego przez nich tytułu własności nieruchomości położonych na terenie wsi R., znajdującej się na obszarze objętym zaskarżoną zmianą Studium, jak również z zakresu regulacji zaskarżonej uchwały określającej kierunki zagospodarowania co do tego terenu. Powyższe Sąd zweryfikował w oparciu o dokumentację przedłożoną do akt sprawy przez Burmistrza S. (k. 244-248 z Tomu II akt sądowych) oraz akta sprawy sygn. II SA/Po 441/11 (karty nr 51-59 – w zakresie ustalenia interesu prawnego skarżącej K. D.-Z.). Skarżący E. M., Z. M., K. S., R. S., R. N., K. N., I. K.-S., B. K.-K. i A. K. są właścicielami nieruchomości położonych w R. przy ul. [...], którą zgodnie z wariantem 1 ma przebiegać obwodnica S. (działki nr [...],[...],[...],[...]). Nieruchomości skarżącej K. D.-Z. (działki nr [...],[...],[...]), położone są przy ul. [...] i przylegają do ul. [...]. W tym miejscu zaznaczyć należy, iż ul. [...] skarżący wskazują jako swoje adresy, tymczasem z materiałów geodezyjnych dostarczonych przez Gminę oraz dostępnych na stronach internetowych wynika, iż obecnie ten odcinek ul. [...] jest oznaczony jako ulica [...]. Wskazane rozbieżności w nazewnictwie ulicy nie mają jednakże znaczenia dla sprawy, bowiem z analizy materiałów geodezyjnych wynika, że działki skarżących zlokalizowane są przy ulicy, która ma być w ciągu planowanej obwodnicy – zgodnie z wariantem 1 jej przebiegu przez R. Zatem skargi E. M., Z. M., K. S., R. S., R. N., K. N., I.K.-S., K. D.-Z., B. K.-K. i A. K. okazały się dopuszczalne w świetle powołanej regulacji prawnej bowiem osoby te legitymują się, co do zasady, własnym, indywidualnym interesem prawnym do zaskarżenia uchwały.
Natomiast skarga A. K. K. w ocenie Sądu wywiedziona została wyłącznie w oparciu o przesłanki odnoszące się do interesu faktycznego. Wymieniony skarżący nie wykazał, iż jest właścicielem jakiejkolwiek nieruchomości położonej w R., co również nie wynika z udostępnionej Sądowi dokumentacji geodezyjnej. Wobec braku legitymacji w postaci przysługującego jego osobie prawa własności do nieruchomości stanowiących działki nr [...] obr. R. gm. S. uznać należy, że skarżący A. K. K. nie legitymuje się interesem prawnym do wywiedzenia przedmiotowej skargi, co stanowi przesłankę do oddalenia jego skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g.
Uznanie, że pozostali, ww. skarżący legitymują się własnym, indywidualnym interesem prawnym do zaskarżenia uchwały, nie jest jednak równoznaczne z uznaniem, że równocześnie doszło do naruszenia tego interesu skarżących w sposób niezgodny z obowiązującym porządkiem prawnym. Interes prawny wnoszącego skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 maja 2012 r. sygn. II OSK 574/12 podkreślił, iż kryterium interesu prawnego ma w takim przypadku charakter materialno - prawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji (dostępny j.w. - CBOSA). Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. postanowieniami studium, może mieć miejsce jedynie w sytuacji, kiedy przy uchwalaniu studium zostałyby naruszone zasady sporządzania studium, istotnie tryb sporządzania lub właściwość organów w tym zakresie (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.).
Rozważając w tym kontekście okoliczności przedmiotowej sprawy, Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazali, tak w złożonej skardze, jak i w piśmie procesowym z dnia [...].02.2013 r., aby postanowienia kwestionowanej uchwały doprowadziły do naruszenia ich interesu prawnego lub uprawnienia (w zakresie prawa własności ich działek), które jednocześnie byłoby bezpośrednie, aktualne oraz realne i tym samym naruszające porządek prawny. W tym miejscu zaznaczyć należy, iż zakres kontroli merytorycznej zaskarżonej uchwały przez sąd administracyjny przeprowadzany jest w odniesieniu do poszczególnych skarżących i uzależniony jest od ustalenia, czy podejmując zaskarżoną uchwałę naruszono interes prawny każdego ze skarżących.
Wskazać należy, iż studium nie wywołuje takich skutków prawnych, które są zastrzeżone dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i wobec tego niewystarczające jest powoływanie się przez skarżących na samą możliwość naruszenia ich interesu prawnego lub też utożsamianie skutków prawnych, jakie wywołują aktualne zapisy studium, ze skutkami uregulowań przyszłego planu. Mimo określonego przepisem art. 21 u.p.z.p. wymogu zgodności planu ze studium, to jednak związanie to nie jest do końca kategoryczne i nie pozostaje ono w sprzeczności z prawem, jakie przysługuje gminie w zakresie władztwa planistycznego. To w planie miejscowym gmina określa przeznaczenie gruntów, a zmiana charakteru przeznaczenia gruntu w studium nie stanowi naruszenia prawa, w tym w szczególności prawa własności. Właściciel nadal może korzystać ze swego prawa własności w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego oraz zgodnie z jego społeczno-gospodarczym przeznaczeniem, w myśl art. 140 k.c. Trudno w takiej sytuacji każdorazowo stawiać zarzut naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia postanowieniami studium, które byłoby rzeczywiste i bezpośrednie. Tym samym, sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, że aktami władztwa kształtującymi sposób korzystania z prawa własności są decyzje administracyjne lokalizacyjne lub o warunkach zabudowy oraz plan zagospodarowania przestrzennego, bowiem to one dają konkretne uprawienia do skutecznego realizowania uprawnień właściciela do zagospodarowania w rzeczywistości terenu, do którego ma tytuł prawny poprzez prawo uzyskania pozwolenia na budowę. Takich natomiast możliwości nie daje studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (por. wyrok WSA z dnia 15 września 2011r., IV SA/Wa 884/11, dostępny jw. w internetowej bazie orzeczeń NSA). Reasumując, stwierdzić trzeba, iż studium jako uchwała podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej, nie stanowiąca aktu prawa miejscowego, nie wpływa bezpośrednio na możliwość korzystania z przysługującego skarżącym prawa własności, choć może w przyszłości rodzić pewne ograniczenia z uwagi na możliwe, przyszłe uregulowania planu realizowane w ramach władztwa planistycznego gminy. Ingerencja w sferę praw właścicielskich następuje dopiero na etapie decyzji lokalizacyjnej lub ustalającej warunki zabudowy oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym, nie sposób nie dostrzec różnicy pomiędzy studium a planem miejscowym w zakresie bezpośredniości, realności i aktualności naruszenia interesu prawnego. W przypadku planu potencjalne naruszenie jest realne i bezpośrednie, co za tym proste do wykazania. W przypadku skargi na studium owa bezpośredniość i aktualność nie występują. Natomiast sama możliwość naruszenia interesu prawnego skarżącego nie jest wystarczającym kryterium skutecznej zaskarżalności studium (za: wyrok NSA z 28 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 1765/07 – dostępny: jw. w CBOSA).
Podkreślenia nadto wymaga, w odniesieniu do zarzutów skargi odnoszących się do działek skarżącej K. D.-Z., że okoliczność, iż skarżąca uzyskała w tutejszym Sądzie korzystny dla siebie wyrok w toku prowadzenia spraw o ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji planowanej na działce nr [...] obr. R., pozostaje bez wpływu dla rozpatrzenia niniejszej sprawy. Do czasu uchwalenia i wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu lub decyzji lokalizacyjnej na budowę drogi (zaznaczenia bowiem wymaga, że zarzuty skargi odnoszą się do przebiegu drogi publicznej – planowanej obwodnicy S.), możliwość zagospodarowania nieruchomości w sposób zamierzony przez skarżącą wymaga uzyskania decyzji o ustalaniu warunków zabudowy (którą skarżąca uzyskała), bowiem ustalenie dobrego sąsiedztwa i wykazanie spełnienia pozostałych, koniecznych warunków wynikających z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., obliguje organ do wydania decyzji pozytywnej o ustaleniu warunków zabudowy. Z kolei w oparciu o taką decyzję skarżąca może ubiegać się o udzielenie pozwolenia na budowę dla projektowanej inwestycji. Ustalenia studium dopóki nie zostaną w odpowiedniej formie uwzględnione w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie mogą stanowić podstawy do wydawania decyzji administracyjnych (por. wyroki NSA z dnia 23 czerwca 2010 r., II OSK 1025/09; z dnia 22 listopada 2010 r., II OSK 1203/10).
Jak wyżej wskazano Sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy, które są wyznaczane przez zakres naruszenia interesu prawnego i uprawnień skarżących. Jeżeli więc skarżący posiadają w sprawie interes prawny wynikający z prawa własności działek położonych wzdłuż ulicy [...], którą zgodnie z wariantem 1 obwodnica S. na odcinku południowym ma przebiegać, to granicami oceny przez sąd naruszenia tego interesu prawnego, jest zakres ustaleń zaskarżonej uchwały wobec wskazanych działek gruntu.
Zarzuty skargi dotyczą planowanego przebiegu przez R. obwodnicy S. – odcinka południowego w zakresie jej przebiegu przez R. przyjętego jako wariant 1, oraz dalszego funkcjonowania na terenie wsi R. składowiska odpadów. Z zakwalifikowaniem ulicy [...] do drogi klasy KG skarżący wiążą zmianę przeznaczenia terenów leżących przy tej ulicy.
W odniesieniu do pierwszego z zarzutów skarżący wywodzą, iż procedowanie nad przebiegiem obwodnicy miało taki sam przebieg, jak procedowanie nad koncepcją przebiegu szynobusu, zatem również w zakresie pkt 5.1.2., w tym pkt 5.1.2.2. zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności. W ramach procedury planistycznej skarżący wnioskowali o pozostawienie lokalnego charakteru ulicy [...], kwestionując planowane wykorzystanie tej ulicy jako części obwodnicy.
W tym miejscu przypomnienia wymaga, iż wydając wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Po 441/11 Sąd uznał, że Rada Miejska w S. w zakresie zmiany Studium w sposób istotny naruszyła ustaloną przepisami art. 11 u.p.z.p. procedurę uchwalania zmiany studium. Na etapie wyłożenia do publicznego wglądu projekt zaskarżonej uchwały nie przewidywał bowiem "Koncepcji przebiegu trasy szynobusu", natomiast w przyjętej przez Radę Miejską zaskarżonej uchwale o zmianie Studium, tak w części tekstowej jak i graficznej, ustalony został przebieg trasy szynobusu, m.in. w m. R., w tym przez działkę skarżącej K. D.-Z.. Uznano, że zmiany wprowadzone w tym zakresie w treści projektu Studium nie zostały wprowadzone w wyniku uwag wniesionych przez mieszkańców Gminy S., lecz na skutek działań Burmistrza Gminy S. działającego przez Referat Inwestycji Urzędu Miasta. Sąd mając na względzie treść art. 28 ust. 1 u.p.z.p. uznał, że jedynie istotne naruszenie trybu postępowania skutkuje nieważnością aktu planistycznego. Do takiego naruszenia Sąd zaliczył naruszenie trybu postępowania, które prowadzi w konsekwencji do sytuacji, gdy przyjęto ustalenia planistyczne odmienne od tych, które zostałyby podjęte, gdyby nie naruszono trybu sporządzania aktu planistycznego. Sąd uznał, iż niedozwolone było, zgodnie z art. 11 pkt 12 u.p.z.p., dokonywanie w części opisowej lub graficznej projektu zmiany Studium, który następnie uchwalono, jakichkolwiek zmian w stosunku do projektu wyłożonego do publicznego wglądu, poza przypadkami uwzględnienia uwag wniesionych przez osoby prawne i fizyczne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej wniesionych w trybie art. 11 pkt 11 u.p.z.p. Wprowadzenie do projektu przedmiotowego Studium koncepcji przebiegu szynobusu, zmiana treści i rysunku zmiany Studium oraz zakres i rodzaj tych zmian pozostały poza wiedzą zainteresowanej społeczności lokalnej (w tym skarżącej K. D.-Z.) i poza jej kontrolą. Takie procedowanie nad uchwałą Sąd uznał za istotne naruszenie trybu sporządzania studium w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela wykładnię przepisów prawa wyrażoną w powyższym zakresie w powołanym wyroku, co jednakże nie ma przełożenia na stan faktyczny niniejszej sprawy. Analiza akt planistycznych wykazuje bowiem, że tryb procedowania nad przyjętą przez Radę Miejską w S. koncepcją przebiegu szynobusu i obwodnicy nie był taki sam.
W przeciwieństwie do procedowania nad przebiegiem trasy szynobusu, kwestia przebiegu obwodnicy przez R. (w dwóch wariantach) była rozpatrywana w toku procedury planistycznej, co potwierdzają akta sprawy (Tom I akt planistycznych – lista uwag do wyłożonego projektu Studium k. nr 44-94 – uwagi dot. zmiany kategorii ul. [...] z KG na KL, karty nr 1318-1319, 1369-1370 z Tomu IV akt planistycznych, w tym pismo Rady Sołeckiej wsi R. z dnia [...].02.2010 r. – k. nr 1233-1234, uzasadnienie uwag wniesionych przez mieszkańców R. – Tom V w całości, w tym karta nr 2018 – uwaga K. D. z dnia [...].02.2010 r.,) oraz nadesłany przez Gminę na wezwanie Sądu tekst Studium w wersji wyłożonej w styczniu 2010 r. (dowód: załącznik do pisma Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] marca 2013 r. k. nr 252 tomu 2 akt sądowych). Projekt wyłożony w styczniu 2010 r. zakładał przebieg obwodnicy z wykorzystaniem ul. [...], jako drogę klasy KG (wariant 1) oraz poprzez nowoprojektowaną drogę KG, równoległą do ul. [...], a wyznaczoną w odległości od niej ok. 400 m, dalej przez nowoprojektowaną drogę, wyznaczoną w odległości ok. 130 m od zabudowań R. do ul. [...] (wariant 2) - str. 63 tomu II KIERUNKI.
Według ustaleń przyjętych w przedmiotowej uchwale (wersja końcowa) wyznacza się trasę przebiegu obwodnicy S. (pkt 5.1.2.2. Tomu II KIERUNKI), jako współtworzącej obwodnicę aglomeracji p. (pkt 5.1.2.1. KIERUNKI). Obwodnica S. projektowana jest jako droga o przekroju 1x2 pasy, o docelowej klasie: droga główna (klasy G). Obwodnica S. została podzielona na odcinki; na odcinku południowym od drogi krajowej nr 92 (I odcinek obwodnicy) przebiega od granicy gminy do pętli autobusowej w G., omija po wschodniej stronie G. i Z., przecina linię energetyczną, zbliżając się do K. Kolejny odcinek obwodnicy, istotny z uwagi na uznaną przez Sąd legitymację skarżących, to połączenie między ulicami [...] a [...]. Tutaj droga ta może biec wariantowo: 1 wariant – wykorzystuje ulicę [...], jako drogę klasy KG (ten wariant skarżący kwestionują), 2 wariant – poprzez nowoprojektowaną drogę KG, wyznaczoną na północ od ulicy [...]. Dalej przez nowoprojektowaną drogę, wyznaczoną w odległości ok. 130 m od zabudowań R. do ulicy [...]. Jednocześnie Rada Miejska S. zastrzegła w tekście Studium, że dopuszcza się inny przebieg obwodnicy, w szczególności w miejscach krzyżowania się obwodnicy z obszarem Natura 2000 [...]. Część graficzna zmiany Studium (rysunek na nośniku CD zatytułowany "Uwarunkowania Komunikacja") odzwierciedla tak opisany przebieg obwodnicy S.
Różnica pomiędzy obu wersjami, tj. wyłożoną w styczniu 2010 r. a przyjętą w zaskarżonej uchwale, polega na pominięciu w części tekstowej tej ostatniej określenia odległości w jakiej nowoprojektowana wg wariantu 2 droga ma przebiegać od ulicy [...], w części graficznej na braku zaznaczenia wariantu 2. Ponadto w wersji wyłożonej do publicznego wglądu w styczniu 2010 r., w części tekstowej Studium nie zaznaczono wariantu 2 przebiegu obwodnicy przez R.
Skarżący wywodzą, że w wyniku rażącego naruszenia trybu uchwalania Studium zostali pozbawieni możliwości składania uwag co do planowanego przebiegu obwodnicy S. przez R., bowiem uchwalonego przebiegu obwodnicy nie przewidywał projekt Studium wyłożony do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. Oceniając, czy w ten sposób mogło dojść do nieuprawnionego pogorszenia sytuacji prawnej mieszkańców R., wskazać należy, że obie wersje Studium w jego części tekstowej zakładały przebieg obwodnicy z wykorzystaniem ulicy [...]. Z dokumentacji planistycznej wynika, że ten wariant przebiegu obwodnicy rozważany był w toku procedury planistycznej, w ramach której podlegał stosownym opiniom i uzgodnieniom (Tom II i III akt planistycznych), natomiast przyjęcie przebiegu obwodnicy w wariancie 2 nastąpiło w wyniku uwzględnienia uwag wniesionych przez mieszkańców R., po wyłożeniu projektu studium do publicznego wglądu w styczniu 2010 r., było zatem dopuszczalne w świetle art. 11 pkt 12 u.p.z.p.
Zaznaczyć należy, iż skarżący nie kwestionują przebiegu obwodnicy określonego w wariancie 2. Skarżący są właścicielami nieruchomości położonych przy ul. [...], zatem wariant 2 przebiegu obwodnicy, niezależnie w jakim oddaleniu droga ta przebiegałaby od ich nieruchomości, stanowi dla nich rozwiązanie korzystniejsze od wariantu 1. Nie można zatem wywodzić naruszenia interesu prawnego skarżących z faktu braku zaznaczenia w części graficznej projektu studium wyłożonego do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. przebiegu obwodnicy według wariantu 2, jak również z braku jednoznacznego wskazania w części tekstowej uchwalonego Studium (wersja końcowa), w jakiej odległości od ulicy [...] obwodnica może przebiegać. Tym niemniej Sąd przeanalizował część graficzną Studium i z analizy tej wynika, że wykreślony na mapie przebieg obwodnicy w 2 wariancie wskazuje, że w tym zakresie parametry określone w części tekstowej wersji Studium, która podlegała wyłożeniu w styczniu 2010 r., zostały zachowane. W zakresie wariantu 2 przyjęte rozwiązanie w istocie pokrywa się z przebiegiem proponowanym w części tekstowej pierwszej wersji Studium.
W świetle powyższego nie można podzielić argumentacji przytoczonej w skardze, iż wersja przebiegu obwodnicy przez R. uchwalona została w tożsamych okolicznościach, jak koncepcja przebiegu szynobusu. Tryb procedowania nad przebiegiem obwodnicy S. przez R. różnił się bowiem od trybu procedowania nad koncepcją przebiegu szynobusu. Wersja Studium wyłożona po raz pierwszy do publicznego wglądu nie przewidywała koncepcji szynobusu, i to nie tylko na terenie R. Jak wyżej wykazano, z odmienną sytuacją mamy do czynienia w przypadku przebiegu obwodnicy. W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarżący nie wykazali, iż w wyniku uchwalenia Studium w zakresie przyjętym w pkt 5.1.2.2 wraz z załącznikiem graficznym, doszło do naruszenia ich interesu prawnego. Zmiana treści projektu Studium w części dotyczącej kwestionowanego w skardze przebiegu obwodnicy S. przez R. nie pozostała bowiem poza wiedzą mieszkańców Gminy S. i poza ich kontrolą. W konsekwencji nie można uznać, iż Rada Miejska w S. dopuściła się w tym zakresie rażącego naruszenia art. 11 u.p.z.p. W ocenie Sądu w zakresie dotyczącym przebiegu obwodnicy przez R. została dołożona należyta staranność, aby zapewnić takie rozwiązanie planistyczne, które będzie jak najmniej wpływało na poszczególne interesy indywidualne. Tym samym nie doszło, w ocenie Sądu, do nadużycia władztwa planistycznego przez Miasto i Gminę S. W tym zakresie procedura uchwałodawcza studium przebiegła w zgodzie z przepisami – kolejne jej etapy zostały prawidłowo udokumentowane stosownie do wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Organ podjął następujące po sobie, a przewidziane w przepisach czynności polegające na uchwaleniu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia studium, ogłoszenie o nich ze wskazaniem terminu składania wniosków, zawiadomienie właściwych organów oraz dokonanie uzgodnień i zaopiniowania. Dokonane było ogłoszenie o wyłożeniu studium ze wskazaniem terminu do zgłaszania uwag do studium, odbyła się dyskusja, następnie burmistrz uwzględnił niektóre uwagi i przedstawił projekt studium oraz nieuwzględnione uwagi. Rada rozpatrzyła i głosowała nad zgłoszonymi uwagami. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż brak jest w sprawie takich naruszeń procedury przy uchwalaniu studium, które uzasadniałyby stwierdzenia nieważności uchwały w zakresie przebiegu obwodnicy S. – odcinek południowy przez R.
Zarzuty przedmiotowej skargi dotyczą również lokalizacji składowiska odpadów na terenie R. Skarżący kwestionując istnienie składowiska podnoszą, iż w tym zakresie postanowienia Studium naruszają postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S. z 1994 r., który stanowił, że dzikie wysypiska powinny zostać zlikwidowane, a teren wsi R. wyznaczono pod lokalizację zakładu utylizacji odpadów. Uchwalając studium utrwalono zatem stan niezgodny z prawem, czym innym jest bowiem zakład utylizacji odpadów, a czym innym teren składowania odpadów. Wywodząc swój interes prawny do zaskarżania tej części Studium skarżący podnieśli, iż są właścicielami nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu jakim jest składowisko odpadów. Wskazali na uciążliwości związane z zapachami, gryzoniami, hałasem, spalinami. Żądanie stwierdzenia nieważności tej części Studium, która dotyczy wysypiska odpadów na terenie R., skarżący wywodzą z istniejącej niezgodności ze stanem faktycznym danych zawartych na stronach 108 i 109 tomu Uwarunkowania. Zdaniem skarżących w tej części Studium nie uwzględniono wszystkich znajdujących się na terenie składowiska obiektów budowlanych.
Odnosząc się do powyższych zarzutów w pierwszej kolejności wskazać należy, iż kwestionowane składowisko odpadów zlokalizowane jest na działce nr [...], na obrzeżach R., w oddaleniu od nieruchomości skarżących. Uchwalona zmiana studium przewiduje dalsze funkcjonowanie składowiska, z docelowym jego zamknięciem w 2022 r. Zmiana studium w tym zakresie w żaden sposób nie zmieniła sytuacji skarżących, którzy podejmując decyzję o budowie domów w R. mieli świadomość uciążliwości, jakie mogą wiązać się z istniejącym od lat 90-tych ub. wieku składowiskiem odpadów. Ponadto zakres i szczegółowość ustaleń dokonywanych w studium, wynikających z art. 10 ust. 1 i 2 u.p.z.p. oraz z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2008 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 118, poz. 1233) nie wymagało, aby w tej części uchwały (UWARUNKOWANIA) uwzględniać wszystkie istniejące na składowisku odpadów obiekty. Dla określenia kierunków zagospodarowania przestrzennego istniejący w tym zakresie stan faktyczny na składowisku odpadów nie ma znaczenia, co zasadnie podniesiono w odpowiedzi na przedmiotową skargę. Podstawowe znaczenia miało określenie miejsca usytuowania składowiska, którego możliwość dalszego funkcjonowania podlegała opiniowaniu i uzgadnianiu, m.in. w aspekcie spełnienia wymogów środowiskowych i sanitarnych, a następnie oceniane na etapie opracowywania kierunków zagospodarowania. Studium, ze względu na swoją ogólnikowość, nie wymaga takiego stopnia szczegółowości, jak miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, tym samym bez znaczenia pozostaje brak wymienienia wszystkich obiektów zlokalizowanych w granicach wskazanej przez skarżących działki nr [...].
Wskazać w tym miejscu należy, iż w wyroku z 04 listopada 2003 r. (SK 30/02, OTK-A 2003, nr 8, poz. 4) Trybunał Konstytucyjny zauważył, że skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem. Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że każdy skarżący składając skargę w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym musi wykazać, iż w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza (pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r. sygn. III RN 42/02, OSNP 2004, nr 7, poz. 114). W ocenie Sądu również w odniesieniu do składowiska odpadów skarżący nie wykazali, aby zapisy uchwały przyjęte w pkt 13.6 tomu I UWARUNKOWANIA zaskarżonego Studium naruszały ich interes prawny. Naruszenia interesu prawnego nie można również wywodzić z faktu przyjęcia w Studium dla terenu składowiska odpadów odmiennych rozwiązań, niż przewidywał nieobowiązujący już miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z 1994 r., co w skardze podniesiono. Rada postanowieniami takiego planu nie jest już związana.
Skoro naruszenia interesu prawnego, jako warunku dopuszczalności skargi, nie można w rozpatrywanym przypadku upatrywać w naruszeniu przepisów dotyczących procedury planistycznej, to Sąd zwolniony był od szczegółowego badania całej procedury planistycznej oraz poprawności redakcji przyjętej przez Radę Miejską w S. uchwały. Taka kontrola może być bowiem przeprowadzona przez sąd administracyjny dopiero wówczas gdy wykazane zostanie, że interes prawny strony skarżącej został naruszony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 1765/07, dostępny na stronach internetowych NSA w CBOSA). W rozpatrywanym przypadku Sąd uznał, iż w wyniku podjęcia zaskarżonej uchwały interes prawny skarżących nie został naruszony. Z tej przyczyny również wskazywane w skardze rozbieżności w zakresie zastosowanych symboli, oznaczeń i legendy pomiędzy wersją Studium wyłożoną do publicznego wglądu a ostatecznie uchwaloną nie mogłyby stanowić samodzielnej przesłanki do uwzględnienia skarg.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargi oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło