II SA/Po 689/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi S. B. na uchwałę Rady Gminy O. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 300 (słownie: trzystu) zł. /-/ Jakub Zieliński W odpowiedzi na skierowane do Rady Gminy O. (dalej również: Rada Gminy) w dniu 4 sierpnia 2014 r. przez S. B. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy [...] (k. 74 akt adm.), Rada Gminy podjęła na podstawie art. 18 ust. 1 i art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm. – dalej: "u.s.g.) uchwałę nr [...] z dnia [...] 2014 r., którą odmówiła uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa w uchwale nr [...] z dnia [...] 2013 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...] (Dz.Urz.Woj.Wlkp. z dnia [...] 2013 r., poz. [...]). Przyczyny odmowy uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa Rada Gminy podała w uzasadnieniu uchwały nr [...] z dnia [...] 2014 r. (k. 79 i 80 akt adm.). Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszania prawa została doręczona skrzącemu w dniu 8 października 2014 r. przy piśmie przewodnim z dnia 6 października 2014 r. podpisanym przez Przewodniczącego Rady Gminy (k. 78 akt adm.). W dniu 10 lutego 2015 r. (data wpływu do organu pisma z dnia 9 lutego 2015 r.) S. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2014 r. w sprawie odmowy uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skarga na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2014 r. w sprawie odmowy uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 194/15 i odrzucona prawomocnym postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r. Wraz z wyżej opisaną skargą w piśmie przewodnim z dnia 9 lutego 2015 r. (k. 4 akt sąd.) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2013 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...]. Wniosek o przywrócenie terminu został doprecyzowany w piśmie procesowym z dnia 20 lipca 2015 r., wraz z którym został także uzupełniony brak formalny wniosku poprzez dołączenie skargi z dnia 20 lipca 2015 r. na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2013 r. (k. 8 i 9 akt sąd.). Zarządzeniem z dnia 28 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Po 194/15 Przewodniczący (sędzia sprawozdawca) wyłączył wniosek S. B. z dnia 9 lutego 2015 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi (uzupełniony w piśmie z dnia 20 lipca 2015 r.) wraz ze skargą na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2013 r. Skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 689/15. Skarga została również na wezwanie Sądu opłacona wpisem w wysokości 300 zł (k. 3, 42, 44, 45 akt sąd.). Postanowieniem z dnia 1 października 2015 r. sygn. akt II SA/Po 689/15 Sąd odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia skargi (k. 52). Postanowienie to jest prawomocne, bowiem Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 listopada 2015 r. sygn. akt I OZ 1131/15 oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia skargi (k. 84). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. W przedmiotowej sprawie złożenie skargi nastąpiło z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm. - dalej: u.s.g.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego (ust. 1). W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (ust. 3). Przepis art. 102a u.s.g. stanowi natomiast, że w sprawach, o których mowa w niniejszym rozdziale [rozdziale 10], nie stosuje się przepisów art. 52 § 3 i 4 P.p.s.a. Wobec tego należy podkreślić, że to, iż przepis art. 102a u.s.g. wyłącza stosowanie art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w rozdziale 10 ustawy o samorządzie gminnym, oznacza tylko tyle, że w tych sprawach nie stosuje się wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. W konsekwencji uchwała rady gminy nie przestaje być jednak innym aktem, o którym mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a, wobec tego należy do tych przypadków, do których odnosi się przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r. sygn. akt II SA/Po 440/08 , LEX nr 504608 - i powołane tam orzecznictwo). Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a. oraz wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego i uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., mają taki sam charakter prawny i służą temu samemu celowi, którym jest wykorzystanie możliwości załatwienia sprawy przez organ bez konieczności wnoszenia skargi do sądu. Z tego względu nie ma podstaw do wyłącznie stosowania art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadku wnoszenia skargi na uchwałę organu gminy (por. postanowienie NSA z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt II FSK 2140/12, LEX nr 1318864). Zgodnie zaś z art. 53 § 2 p.p.s.a., mającym zastosowanie do wnoszenia skargi na uchwałę rady gminy, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Wezwanie ma na celu jedynie umożliwienie radzie gminy załatwienie sprawy bez konieczności wnoszenia skargi do sądu. Przy załatwieniu sprawy przez organ zastosowanie znajdowałby zaś art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) w zw. z art. 101 ust. 3 u.s.g. (patrz uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OPS 2/07, ONSAiWSA 2007/3/60 - powołana w postanowieniu NSA z dnia 13 czerwca 2008 r. sygn. akt II OSK 766/08 dostępnym jw.). Wskazany w art. 53 § 2 P.p.s.a. termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jest ostatecznym terminem do złożenia skargi do sądu administracyjnego, w sytuacji gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie bądź wprawdzie takiej odpowiedzi udzielił, ale została ona doręczona stronie już po upływie terminu sześćdziesięciu dni, liczonego od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie powinna być wniesiona skarga (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 710/13, LEX nr 1309896). W niniejszej sprawie skarżący wezwał Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa w dniu 4 sierpnia 2014 r., które to wezwanie następnie uzupełnił w piśmie z dnia 14 sierpnia 2014 r. (data wpływu do organu pisma datowanego na 13 sierpnia 2015 r.). Odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa udzieliła Rada Gminy, podejmując w dniu [...] 2014 r. uchwałę nr [...], jednakże doręczenie odpowiedzi skarżącemu nastąpiło dopiero w dniu 8 października 2014 r., a zatem już po upływie 60 dni od daty doręczenia Radzie Gminy wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 4 sierpnia 2014 r. Wobec tego w tym konkretnym wypadku skarga powinna była zostać wniesiona do sądu administracyjnego najpóźniej w dniu 3 października 2014 r. (piątek), zatem uchybienie terminu do wniesienia skargi na uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] 2013 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...] jest niewątpliwe. Co więcej, nawet gdyby założyć, że termin 30 dni na wniesienie skargi rozpoczął swój bieg od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, tj. w dniu 8 października 2014 r., to przedmiotowy termin upłynął w dniu 7 listopada 2014 r. Wobec tego również i w tym przypadku skarga byłaby wniesiona z uchybieniem terminu. Wniesienie skargi po upływie terminu do jej wniesienia jest bezskuteczne, a skoro nie został przywrócony termin do wniesienia skargi – należało skargę odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. Konsekwencją odrzucenia skargi opłaconej należnym wpisem było rozstrzygnięcie z urzędu o zwrocie uiszczonej opłaty na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie to wiąże Sąd od dnia, w którym orzeczenie o odrzuceniu skargi będzie prawomocne. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, jak w sentencji. /-/ Jakub Zieliński