IV SA/Po 839/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Busz po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi [...] w Poznaniu na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę budynku mieszkalnego postanawia odmówić przywrócenia terminu Wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarga na wymienioną powyżej decyzję miała braki formalne – została złożona przez radcę prawnego, który nie złożył pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed tut. Sądem. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV z dnia [...] września 2016 r. radca prawny D. B. został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa i dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi – w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej w dniu [...] października 2016 r. W zakreślonym terminie brak formalny nie został uzupełniony. Radca prawny D. B. w piśmie z dnia [...] października 2016 r. (k. [...] akt sądowych) powołał się na pełnomocnictwo znajdujące się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 21 października 2016 r. odrzucił skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] z powodu nieusunięcia w terminie braków formalnych skargi, poprzez złożenie pełnomocnictwa i dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...] października 2016 r. W dniu [...] października 2016 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odpisu pełnomocnictwa. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nie został wezwany do przedłożenia pełnomocnictwa. Wskazał, że otrzymał jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, które wykonał. W załączniku do wniosku pełnomocnik przedłożył odpis pełnomocnictwa oraz uchwały o powołaniu Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.- dalej jako "p.p.s.a.") czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności ma charakter szczególny (wyjątkowy) i może być wykorzystana jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący, zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy tj. że uchybienie terminu wynikło z przyczyn od niej niezależnych, którym nie mogła ona przeciwdziałać. Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast § 2 stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony przez pełnomocnika strony skarżącej dnia [...] października 2016 r., a zatem w terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jak wynika z wyjaśnień zawartych we wniosku z dnia [...] października 2016 r., strona powzięła informację o uchybieniu terminu w dniu [...] października 2016 r. W dalszej kolejności wskazać należy, iż kryterium braku winy o jakim mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W sytuacji, kiedy w imieniu strony działa profesjonalny pełnomocnik - co miało miejsce w niniejszej sprawie – dokonanie bądź zaniechanie przez pełnomocnika czynności procesowych obciąża stronę. Występujący zatem w imieniu skarżącej radca prawny obowiązany był do dołożenia należytej staranności w wywiązaniu się z obowiązku terminowego wykonywania czynności procesowych ( por. postanowienia NSA z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt I FZ 421/07; z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 198/09; dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt I FZ 69/09; z dnia 23 lipca 2009 r., sygn. akt I OZ 737/09; z dnia 19 sierpnia 2010 r., sygn. akt I FZ 133/10; z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt I FZ 160/11; z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt II FZ 689/12, z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt II OZ 895/12; publ. ). W konsekwencji, dla przyjęcia winy wystarcza nawet niewielkie zaniedbanie. Podkreślić przy tym należy, że kryterium szczególnej staranności w działaniu ujmowane winno być jeszcze surowiej w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron. Osoby te zobowiązane są bowiem do zachowania podwyższonej staranności, jakiej należy wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Co więcej, miernik owej staranności niejako rozciąga się na osoby, przy pomocy których pełnomocnik w ramach swojej kancelarii wykonuje swoje zadania, bowiem to na nim spoczywa bowiem obowiązek właściwej organizacji obsługi biurowo-administracyjnej jego działalności, jak i starannego doboru personelu podejmującego czynności, od których zależy dochowanie terminu w postępowaniu.. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 21 października 2016 r., sygn. akt II OZ 1202/16, CBOSA). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt IV SA 1153/96, (LEX nr 45637) brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony skarżącej jako przyczynę uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi wskazuje, że nie mógł w terminie wyznaczonym przez sąd dokonać żądanej czynności, bowiem nie otrzymał wezwania w tym zakresie. Akta analizowanej sprawy niewątpliwie wskazują, że w dniu [...] października 2016 r. pełnomocnik strony otrzymał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi i wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Za niewiarygodne uznać należy twierdzenia pełnomocnika strony, iż nie otrzymał on przedmiotowego wezwania. Okoliczność ta znajduje uzasadnienie w zwrotnym potwierdzeniu odbioru, które zawiera adnotację w rubryce dotyczącej rodzaju przesyłki. Na druku zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki znajduje się bowiem zapis: "wez. do uzupeł. brak form. sk. oraz wez. o wpis". Z powyższego wynika jednoznacznie, że wysłane tą przesyłką zostały: wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Ponadto w aktach sprawy znajduje się kopia pism wysłanych przez sąd do strony - wśród nich znajduje się także sporne pismo wzywające do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zatem pełnomocnik strony został poinformowany o tym co stanowi zawartość przesyłki. Odbierając zaś przesyłkę pełnomocnik skarżącego miał obowiązek sprawdzić, czy zawiera ona wszystkie wskazane na druku zwrotnego potwierdzenie odbioru dokumenty. W sytuacji, gdyby przesyłka nie zawierała części dokumentów, albo w razie jakichkolwiek innych wątpliwości co do zgodności treści opisu zwrotki z zawartością przesyłki, postępując racjonalnie i z należytą starannością winien zawiadomić Sąd o tym fakcie po otrzymaniu przesyłki, czego nie uczynił. Okoliczność braku wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi nie była kwestionowana po odebraniu korespondencji, a dopiero po odrzuceniu skargi przez Sąd. Stąd sąd podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie, iż w tego rodzaju sytuacjach brak jest podstaw do przywrócenia terminu do dokonania czynności ( por. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt II FZ 730/10, postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OZ 233/12, postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 31 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Go 409/13, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 2216/13, postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 04 kwietnia 2011 r. , sygn. akt II SA/Gd 909/10 ). Powyższe okoliczności wskazują, że przesyłka została doręczona stronie zgodnie ze wskazaną na druku potwierdzenia odbioru zawartością. Strona nie uprawdopodobniła zatem braku winy w uchybieniu terminu i zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, w związku z czym wskazane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uzasadniają przywrócenia terminu. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.