II SA/Wa 1987/24

WyrokWSA w Warszawie2025-10-01

Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Joanna Kruszewska-Grońska, Dorota Kozub-Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wydane w oparciu o uznanie skuteczności doręczenia decyzji w trybie tzw. fikcji doręczenia (art. 44 K.p.a.), jest zgodne z prawem, jeśli organ nie wykazał w sposób jednoznaczny, że przesłanki tego trybu zostały spełnione?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeśli nie ustalił jednoznacznie, że termin ten skutecznie rozpoczął swój bieg. W przypadku wątpliwości co do skuteczności doręczenia decyzji w trybie art. 44 K.p.a., wszelkie wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść strony, co oznacza przyjęcie daty faktycznego odbioru decyzji jako daty rozpoczęcia biegu terminu.
Stan faktyczny
Skarżący P. M. zaskarżył postanowienie Ministra Obrony Narodowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Organ oparł swoje rozstrzygnięcie na "fikcji doręczenia" decyzji z listopada 2022 r. w trybie art. 44 K.p.a., uznając, że skarżący uchybił terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący kwestionował skuteczność doręczenia decyzji, wskazując na nieprawidłowości w procesie awizowania i doręczania przesyłki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wcześniej uchylił już podobne postanowienie organu, wskazując na konieczność wyczerpującego wyjaśnienia skuteczności doręczenia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 października 2025 r. sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...]września 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchyla zaskarżone postanowienie. P. M. (dalej, jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Obrony Narodowej (dalej, jako: organ lub Minister) z dnia [...] września 2024 r. o odmowie przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] listopada 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z dniem [...] listopada 2022 r. z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że decyzją z dnia [...] listopada 2022 r. Minister zwolnił skarżącego z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej. Wskazana decyzja została wysłana za pośrednictwem operatora pocztowego (za zwrotnym potwierdzeniem odbioru) i wskutek niemożności jej doręczenia stronie w dniu [...] listopada 2022 r., została złożona na okres 14 dni w placówce pocztowej operatora pocztowego (art. 44 § 1 pkt 1 K.p.a.). W myśl art. 44 § 4 K.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W wyznaczonym terminie, który upływał w dniu [...] listopada 2022 r. decyzja Ministra z dnia [...] listopada 2022 r. nie została odebrana od operatora pocztowego dlatego też z tym dniem zaistniał skutek tzw. "fikcji doręczenia" decyzji. Decyzja została odebrana od operatora pocztowego w dniu [...] listopada 2022 r., tj. jeden dzień po upływie 14-dniowego terminu. W dniu [...] grudnia 2022 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra z dnia [...] listopada 2022 r. Ponadto we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący nie zawarł wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Minister Obrony Narodowej postanowieniem z dnia z [...] stycznia 2023 r. stwierdził uchybienie terminu do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu [...] lutego 2023 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra dnia [...] listopada 2022 r., uzasadniając przyczyny uchybienia wyżej wymienionemu terminowi, puentując że zdarzenie to nastąpiło bez winy strony. Minister postanowieniem z dnia z [...] marca 2023 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Na powyższe postanowienie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23 uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd stwierdził, że Minister nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący, czy doręczenie decyzji z dnia [...] listopada 2022 r. w trybie art. 44 K.p.a. było skuteczne. Minister ponownie rozpoznając sprawę i odnosząc się do wytycznych Sądu skierował pisma do skarżącego o udostępnienie "przedmiotowej koperty" oraz Poczty Polskiej S.A. w celu wyjaśnienia skuteczności doręczenia decyzji Ministra z dnia [...] listopada 2022 r. skierowanej listem poleconym (Nr przesyłki [...]) za pośrednictwem operatora pocztowego na adres radcy prawnego S. P. (ówczesnego pełnomocnika skarżącego). Pismem z dnia [...] maja 2024 r. Biuro Wsparcia Klientów Regionalny Dział Obsługi Klientów w [...] Poczty Polskiej S.A., znak: [...] odpowiedziało na złożoną reklamację. Pismem z dnia [...] maja 2024 r. skarżący poinformował organ, że nie dysponuje przedmiotową kopertą, ale wyraża zgodę na jej udostępnienie, przez pełnomocnika - radcę prawnego S. P., do którego została skierowana decyzja z dnia [...] listopada 2022 r. Z uwagi na powyższe, pismem z dnia [...] lipca 2024 r. organ skierował wystąpienia do radcy prawnego S. P. na adres trzech kancelarii podanych w sieci Internet. Organ zwrócił się z prośbą do radcy prawnego o udostępnienie organowi oryginału koperty lub jej kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem, w której była doręczona decyzja Ministra. Ponadto organ zwrócił się o udostępnienie odpowiedzi w sprawie złożonej do Poczty Polskiej S.A., Urząd Pocztowy [...], reklamacji przesyłki o Nr [...] w dniu [...] lutego 2023 r. W dniu [...]września 2024 r. do organu wpłynęła odpowiedź od radcy prawnego, w którym poinformował, że nie dysponuje żadną dokumentacją byłego Klienta. Pismo nie zawierało również informacji o wyniku złożonej reklamacji w dniu [...] lutego 2023 r. W piśmie z dnia [...] września 2024 r. skarżący na ponowne wezwanie organu poinformował, że nie dysponuje kopertą, w której nadana została decyzja z dnia [...] listopada 2022 r. Organ podał, iż wobec powyższego podjął rozstrzygnięcie w oparciu o wyjaśnienia poczynione przez Pocztę Polską S.A. (pismo z dnia [...] maja 2024 r., data stempla pocztowego), która wskazała, że w oparciu o zapisy zawarte w systemie informatycznym - przesyłka o Nr [...] była adresowana do S. P., ul. [...], [...] i została skierowana do doręczenia w dniu [...] listopada 2022 r., a następnie z powodu nieobecności adresata awizowana i złożona do odbioru w Urzędzie Pocztowym [...]. Listonosz wyjaśnił, że w dniu [...] listopada 2022 r. druk awizacji pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Powtórnego zawiadomienia dokonano dnia [...] listopada 2022 r. Z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie odbioru, w dniu [...] listopada 2022 r. przesyłka została zarejestrowana w systemie jako zwrot do nadawcy. Tego samego dnia, tj. [...] listopada 2022 r. pracownik UP [...] zmienił w systemie status przesyłki na "awizowana". W związku z powyższym w systemie informatycznym umieszczone są zdarzenia o trzykrotnym awizowaniu przedmiotowej przesyłki. Ponadto Poczta Polska S.A. poinformowała organ, że odbiór przesyłki o Nr [...] pokwitował w dniu [...] listopada 2022 r. P. M. (pełnomocnik pocztowy adresata przesyłki), co wynika z zapisów w systemie informatycznym. Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził że zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 44 K.p.a., w tym zostały dokonane następujące czynności przewidziane w wyżej wymienionym przepisie, tj. w dniu [...] listopada 2022 r. listonosz pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej adresata zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, w przypadku niepodjęcia w powyższym terminie przesyłki - pozostawienie powtórnego zawiadomienia nastąpiło w dniu [...] listopada 2022 r. o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia. Zatem, przesyłka polecona o Nr [...] zawierająca decyzję Ministra z dnia [...] listopada 2022 r. została skutecznie doręczona w trybie art. 44 K.p.a. w dniu [...] listopada 2022 r. Następnie organ przytoczył treść art. 58 § 1 i 2 K.p.a. i wskazał, że w wyroku z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że skarżący nie uchybił określonemu w art. 58 § 2 K.p.a. terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. dochował siedmiodniowego okresu do wniesienia wyżej wymienionego wniosku od dnia ustania przyczyny jego uchybienia. Kolejną z badanych przesłanek zasadności wniosku o przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. W ocenie organu, strona, będąc radcą prawnym, nadto reprezentowaną wówczas przez profesjonalnego pełnomocnika, nie dopełniła z należytą starannością ciążącego na niej obowiązku, ponieważ nie uprawdopodobniła braku swojej winy, a powoływanie się na brak awizacji przesyłek przez listonosza pozostaje w sprzeczności z wyjaśnieniami poczynionymi przez Pocztę Polską S.A. w piśmie z dnia [...] maja 2024 r. Organ wyjaśnił, że trzecie awizo z dnia [...] listopada 2022 r. nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ponieważ zostało omyłkowo wpisane już po upływie terminu do odbioru przesyłki, który upłynął w dniu [...] listopada 2022 r. Z przesłanego pisma Poczty Polskiej S.A. oraz zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] listopada 2022 r. wynika, że odbiór przesyłki o Nr [...] pokwitował [...] P. M. w dniu [...] listopada 2022 r., tj. jeden dzień po upływie 14-dniowego terminu do jej odbioru, jako pełnomocnik pocztowy adresata przesyłki, tj. kancelarii r.pr. S. P., ul. [...],[...]. Organ dwukrotnie kierował pisma do skarżącego o udostepnienie koperty lub kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem, w której nadana została decyzji z dnia [...] listopada 2022 r. W odpowiedzi organ otrzymał informację, że strona nie dysponuje przedmiotową kopertą. Mając na uwadze powyższe, należy uznać twierdzenia skarżącego za gołosłowne, które nie zostały poparte żadnym dowodem. Organ stwierdził, iż brak jest podstaw do przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji z dnia [...] listopada 2022 r. Z tym rozstrzygnięciem skarżący nie zgodził się i wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania. Skarżący zarzucił: 1) niewykonanie oraz niezastosowanie się przez organ do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23 oraz z dnia 14 marca 2024 r. sygn. akt II SA/WA 633/23; 2) błędne ustalenia faktyczne w sprawie tj. przyjęcie, że miała miejsce niemożność doręczenia przesyłki w dniu [...] listopada 2022 r., podczas gdy skarżący udowodnił, iż żadna próba doręczenia nie miała miejsca, podobnie jak wykazał, iż druga i trzecia awizacja umieszczona w systemie poświadczała nieprawdę co powinno skutkować ustaleniem przez organ, iż nie zostały spełnione przesłanki z art. 44 § 2 i 3 K.p.a. i nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji; 3) błędną interpretację przez organ wystąpienia Poczty Polskiej (pismo z dnia [...] maja 2024 r.), które wyraźnie wskazuje, iż działanie przedstawicieli Poczty Polskiej w przedmiotowej sprawie było nieprawidłowe oraz uchylenie się od rzeczowej odpowiedzi przez operatora pocztowego na pytania: • jak możliwe były rzekome godziny doręczeń? • dlaczego awizacji były trzy? • dlaczego wydano przesyłkę skarżącemu, skoro rzekomo miał upłynąć termin na jej wydanie przez Pocztę? 4) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy mając na względzie słuszny interes obywatela, art. 77 § 1 K.p.a. przez zaniechanie obowiązku zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; 5) brak odniesienia się do wniosków i dodatkowych dowodów składanych w sprawie przez skarżącego; 6) naruszenie przez Ministra Obrony Narodowej art. 24 § 3 K.p.a., braku prawidłowego rozstrzygnięcia w zakresie formalnym i merytorycznym w przedmiocie wyłączenia z udziału w sprawie funkcjonariuszy Departamentu Kadr MON. W uzasadnieniu skargi przedstawiono szczegółowa argumentację na poparcie stawianych zarzutów. Skarżący stanął na stanowisku, iż w świetle wytycznych zawartych w wyroku z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23 oraz wyroku z dnia 14 marca 2024 r. sygn. akt II SA/WA 633/23 oraz dowodami przedłożonymi przez skarżącego, nie zostały spełnione przestanki z art. 44 § 2 i 3 K.p.a. i nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji w przedmiocie zwolnienia w trybie "fikcji doręczenia". Skarżący wskazał również, że nie dopuścił się żadnego zaniedbania w toku postępowania w zakresie odbioru korespondencji, a musiał konfrontować się z bezprawnymi działaniami organów resortu Obrony Narodowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, a zarzuty skargi uznał za pozbawione racji. W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2025 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko, wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia sprawy zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pod sygn. akt II SA/Wa 1779/24 ze skargi na postanowienie z dnia 30 sierpnia 2024 r. stwierdzające uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra z dnia [...] listopada 2022 r., a także o wstrzymanie wykonania ww. decyzji z dnia [...] listopada 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 K.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 K.p.a.). Stosownie natomiast do treści art. 59 § 2 K.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Przede wszystkim właściwa jest ocena organu, że skarżący dochował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Kwestia ta została przesądzona w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23. Przypomnieć trzeba więc, że wniosek o przywrócenie terminu skarżący złożył w terminie 7 dni od daty doręczenia mu postanowienia z dnia [...] stycznia 2023 r. stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W skardze skarżący podnosi zaś, że z tego właśnie postanowienia dowiedział się o uchybieniu terminu. Powyższe świadczy o dochowaniu omawianego formalnego warunku do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W tym miejscu należy wyjaśnić, że zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Przepis art. 153 P.p.s.a. kształtuje rozstrzygnięcie sądu w postępowaniu wszczętym na skutek powtórnego zaskarżenia danego aktu lub czynności organu administracji publicznej. Mówiąc innymi słowy, sąd administracyjny nie może przyjąć innego znaczenia mającego zastosowanie w sprawie przepisu, niż ustalone w ocenie prawnej zawartej w uzasadnieniu prawomocnego wyroku (por. J. P. Tarno, Związanie oceną prawną zawartą w wyroku sądu administracyjnego, "Administracja. Teoria-Dydaktyka-Praktyka" 2011, Nr 4 (24), s. 193). Zwrócić należy uwagę, że art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani Sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu Sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby, obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym, zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziło do niespójności działania systemu władzy publicznej. Związanie oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu orzeczenia oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (por.: wyrok NSA z dnia 30 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 451/08, Lex nr 526493; z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt I FSK 494/09, Lex nr 594010; z dnia 13 lipca 2010 r., sygn. akt I GSK 940/09, Lex nr 594756; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 1591/09, Lex nr 559604). W dalszej kolejności należy zauważyć, że argumentacja wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy opiera się na twierdzeniu skarżącego, iż przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] listopada 2022 r. nie była prawidłowo awizowana. Skarżący podnosi, że ani on, ani jego pełnomocnik nie otrzymał żadnego awiza tej przesyłki. Argumentacja ta w istocie próbuje zatem podważyć prawidłowość uznania przedmiotowej decyzji za doręczoną z dniem [...] listopada 2022 r., w oparciu o art. 44 K.p.a. Ponownie zatem należy przypomnieć za stanowiskiem prezentowanym w wyroku z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 916/23, że aby organ w ogóle mógł procedować w kwestii przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego przysługującego od danej decyzji, należy w sposób jednoznaczny ustalić wpierw, czy ów termin w ogóle skutecznie "otworzył się" dla podmiotu wnoszącego o jego przywrócenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że z wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 58 § 1 K.p.a., może skorzystać tylko strona, której organ skutecznie doręczył decyzję (tak m.in. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1831/10 i powołane w uzasadnieniu tego orzeczenia wyroki NSA: z dnia 5 grudnia 1997 r., sygn. akt I SA 1329/95, publik. ONSA 1998/3/103, LEX nr 33684, z dnia 10 października 2006 r., sygn. II OSK 1209/05, LEX nr 289245, z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. II OSK 505/08, LEX nr 554884, czy też z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. II OSK 1759/06, LEX nr 425313). Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 K.p.a. operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 K.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 K.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 K.p.a.). Ustaleń w zakresie tego, czy przesyłka została prawidłowo doręczona w trybie tego przepisu dokonuje się na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru lub adnotacji na kopercie, którą zwrócono do nadawcy. Jak wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie pokwitowanie ma szczególną moc dowodową, stwarza bowiem domniemanie doręczenia i jest niezbędne dla oceny daty rozpoczęcia lub zakończenia biegu terminu oraz możliwości dokonywania określonych czynności (zob. R. Hauser, M. Wierzbowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2015 r., str. 268 i nast.), a wszelkie adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) opatrzone stosownymi pieczątkami i podpisami mają walor dokumentu urzędowego i mogą stanowić dowód tego, co zostało w nich stwierdzone (por. wyroki NSA z 26 stycznia 2023 r., II GSK 132/21). Jako dokumenty urzędowe korzystają one z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nich stwierdzone. Obalenie tego domniemania faktycznego doręczenia zastępczego może nastąpić poprzez wykazanie, że dane wynikające ze zwrotnego potwierdzenia odbioru oraz umieszczone na kopercie zawierającej przesyłkę są niezgodne z rzeczywistością (np. wskutek przeprowadzenia postępowania reklamacyjnego). Wykonując wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zawarte w wyroku z dnia 13 marca 2024 r. o sygn. II SA/Wa 916/23, organ skierował do skarżącego pismo o udostępnienie koperty zawierającej decyzję oraz zapytanie do Poczty Polskiej S.A. w celu wyjaśnienia skuteczności doręczenia decyzji skierowanej listem poleconym o nr [...] za pośrednictwem operatora pocztowego na adres ówczesnego pełnomocnika skarżącego. Skarżący wyjaśnił, że nie posiada powołanej koperty, zaś jego pełnomocnik, do którego wystąpiono o jej nadesłanie, nie udzielił żadnej odpowiedzi. Jak wynika z kolei z pisma Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] maja 2024 r., wydanego w trybie rozpatrywania skarg i wniosków, listonosz [...] listopada 2022 r. druk awizacji pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Powtórnego zawiadomienia dokonano [...] listopada 2022 r. Z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie przewidzianym na jej odbiór, [...] listopada 2022 r. przesyłka została zarejestrowana w systemie jako zwrot do nadawcy, jednakże tego samego dnia pracownik Urzędu Pocztowego [...] zmienił w systemie status przesyłki na "awizowana". W związku z powyższym w systemie informatycznym umieszczone są zdarzenia o trzykrotnym awizowaniu przedmiotowej przesyłki. Poinformowano ponadto, że odbiór powołanej przesyłki pokwitował w dniu [...] listopada 2022 r. skarżący (pełnomocnik pocztowy adresata przesyłki), co wynika z zapisów w systemie informatycznym. Organ, zgodnie z wytycznymi Sądu, podjął więc kroki zmierzające do ustalenia daty, w której odebrano decyzję, wystąpił bowiem o kopertę ją zawierającą, która pozwoliłaby na ocenę dokonanych nań adnotacji poczynionych przez doręczyciela i ustalenie w jakich datach dokonano awizowania i czy zachowano wymogi z art. 44 K.p.a. Uzyskał również odpowiedź z Poczty Polskiej S.A. w sprawie okoliczności przeprowadzonej awizacji korespondencji zawierającej decyzję, niemniej pozyskane materiały i oświadczenia nie dały podstaw do przyjęcia, że decyzję skutecznie doręczono adresatowi. Wskazywanego przez Ministra powtórnego zawiadomienia z dnia [...] listopada 2022 r. nie udokumentowano, podobnie, jak okoliczności pozostawienia druku awizacji w dniu [...] listopada 2022 r. Odpowiedź operatora pocztowego zawarta w piśmie z dnia [...] maja 2024 r., wydanym poza trybem reklamacyjnym, nie stanowi zaś potwierdzenia działań operatora w zakresie doręczenia danej korespondencji. W konsekwencji brak było podstaw do uznania "fikcji doręczenia" decyzji z dniem [...] listopada 2022 r. i określenia upływu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na dzień [...] grudnia 2022 r. W stanie faktycznym sprawy niniejszej brak jest możliwości ustalenia, że spełnione zostały przesłanki z art. 44 § 2 i 3 K.p.a. Wobec powyższego, twierdzenie organu o skuteczności doręczenia przesyłki w trybie art. 44 K.p.a. nie ma oparcia w aktach sprawy. Brak możliwości ustalenia dat awizowania korespondencji zawierającej decyzję oraz fakt jej wydania, skutkuje w pierwszej kolejności brakiem możliwości stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdarzenia zaistniałe w zakresie doręczania decyzji z dnia [...] listopada 2022 r., powodują niemożność przyjęcia dnia [...] listopada 2022 r. za ostatni dzień czternastodniowego terminu. Skoro więc nie można usunąć wątpliwości w danym zakresie, za datę odbioru decyzji przyjąć należy [...] listopada 2022 r. – dzień faktycznego jej odbioru przez skarżącego – licząc od tego dnia termin na złożenie wniosku o ponowne rozparzenie sprawy. W konsekwencji, wadliwe jest twierdzenie organu, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] grudnia 2022 r. został złożony z uchybieniem terminu. Wszelkie wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść strony. Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że szczególnie istotne na tle tej sprawy jest również i to, że analogiczny pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 1779/24 w sprawie skarżącego na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2022 r. Wskazanym wyrokiem Sąd uchylił ww. postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (wyrok nie jest prawomocny). Należy jeszcze raz powtórzyć, że aby organ w ogóle mógł procedować w kwestii przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego przysługującego od danej decyzji, należy w sposób jednoznaczny ustalić, czy ów termin w ogóle skutecznie "otworzył się" dla podmiotu wnoszącego o jego przywrócenie. Skoro w tej sprawie kwestia ta nie została dotychczas prawomocnie przesądzona to stwierdzić należy, iż w pierwszej kolejności co najmniej przedwczesne było procedowanie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu. Powyższe stanowi przyczynę wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego gdyż zostało ono wydane z naruszeniem art. 58 § 1 K.p.a. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło