II SA/Wa 584/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung (spr.), , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi G. W. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji – oddala skargę – Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w sprawie zwolnienia G. W. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287. poz. 1687 ze zm.). W sprawie ustalono stan faktyczny. Wojewódzka Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w P. orzeczeniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r., uznała G. W. za całkowicie niezdolnego do służby w Policji i zaliczyła go do drugiej grupy inwalidów w związku ze służbą. Powyższe orzeczenie zostało zatwierdzone przez Okręgową Komisję Lekarską MSW w P. w dniu [...] listopada 2013 r. W dniu [...] listopada 2013 r. G. W. złożył raport zawierający prośbę o zwolnienie go ze służby w Policji z dniem [...] stycznia 2014 r. Następnie Komendant Wojewódzki Policji w P. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. zwolnił funkcjonariusza ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2013 r. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, uzasadniony interesem służby. W odniesieniu zaś do raportu z dnia [...] listopada 2013 r. o zwolnienie ze służby z dniem [...] stycznia 2014 r. organ poinformował policjanta pismem z dnia [...] grudnia 2013 r., że jego raport - wobec wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby w Policji - został rozpatrzony odmownie, gdyż jest bezprzedmiotowy. W dniu [...] stycznia 2014 r. G. W. złożył do Komendanta Głównego Policji, za pośrednictwem Komendanta Wojewódzkiego Policji w P., odwołanie od rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2013 r., w którym zarzucił organowi I instancji działanie na jego szkodę oraz wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu w całości. Komendant Główny Policji w rozkazie personalnym z dnia [...] lutego 2014 r. utrzymującym w mocy rozkaz organu I instancji wskazał, że zgodnie z art. 25 i art. 26 ustawy o Policji służbę w Policji może pełnić tylko osoba, co do której komisja lekarska stwierdziła zdolność do służby. Zgodnie zaś z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji policjanta zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską. Organ podkreślił, że użycie zwrotu "zwalnia się" oznacza obligatoryjny charakter tegoż przepisu. Zatem organ administracji publicznej uprawniony do zwolnienia ze służby, działający na podstawie wskazanego przepisu ustawy o Policji wydaje w omawianej sytuacji decyzję o charakterze "związanym". Organ stwierdził, że niezaprzeczalnym jest fakt, iż orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w P. w dniu [...] października 2013 r (zatwierdzonym przez Okręgową Komisje Lekarską MSW w P. w dniu [...] listopada 2013 r.), policjant został uznany za całkowicie niezdolnego do służby w Policji, a orzeczenie to jest ostateczne. Dalej organ wyjaśnił, że stwierdzenie całkowitej niezdolności do służby w Policji dowodzi braku niezbędnej sprawności fizycznej i psychicznej oraz wyklucza możliwość pełnienia służby. Ma tym samym charakter trwały, a zatem stanowi podstawę do rozwiązania z policjantem stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Ponadto organ wskazał, że w postępowaniu nie został naruszony art. 41 ust 3 ustawy o Policji. Wyjaśnił, że złożenie przez funkcjonariusza raportu o zwolnienie ze służby w dniu [...] listopada 2013 r. nie uczyniło postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy bezprzedmiotowym. Postępowanie to wymagało stosownego zakończenia, a złożenie raportu z dnia [...] listopada 2013 r., jako późniejsze od wydania orzeczenia komisji lekarskiej, nie miało wpływu na konieczność zakończenia postępowania prowadzonego na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy. Powyższy rozkaz stał się przedmiotem skargi G. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł on o uchylenie rozkazu I i II instancji. Skarżący powyższym rozkazom zarzucił naruszenie art. 41 ust. 1 pkt 1, art. 43 ust. 3, art. 32 ust. 2 ustawy o Policji oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Wskazał, że z art. 41 ust 1 pkt 1 ustawy o Policji wynika, iż policjanta zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską, tymczasem komisja lekarska w uznała go za całkowicie niezdolnego do służby w Policji, co nie jest tożsame z przesłanką z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Dlatego też wystąpił z raportem z dnia [...] listopada 2013 r. o zwolnienie go ze służby z uwagi na nabycie uprawnień emerytalnych z tytułu 30 lat wysługi oraz zły stan zdrowia. Ponadto skarżący wskazał m.in., że nie rozpatrzono jego sprawy wszechstronnie, mając na względzie słuszny interes policjanta oraz nie zapewniono mu czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozkazie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga G. W. analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby stanowił art. 41 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) zgodnie z którym policjanta zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską. Stosownie zaś do art. 43 ust 1 zwolnienie policjanta ze służby m.in. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby. Z przytoczonego powyżej przepisu wynika, że w sytuacji wydania w stosunku do Policjanta orzeczenia o całkowitej niezdolności do służby organ zobowiązany jest zwolnić go ze służby. Działanie to, jak słusznie wskazuje Komendant Główny Policji, nie jest uznaniowe, bowiem ustawodawca używając zwrotu "zwalnia się" nakłada na organ obowiązek zwolnienia ze służby, w przypadku zaistnienia wskazanej powyżej przesłanki. Zatem sądowa kontrola legalności decyzji o rozwiązaniu stosunku służbowego z policjantem ogranicza się do zbadania, czy istotnie kwestia stanu zdrowia i zdolności do służby, będąca podstawą jego zwolnienia, została rozstrzygnięta w formie prawomocnego orzeczenia o trwałej niezdolności funkcjonariusza do służby (por. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt I OSK 882/11, publ. LEX nr 1134311). W rozpoznawanej sprawie strony nie kwestionują faktu, że Wojewódzka Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w P. orzeczeniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r., uznała [...]G. W. za całkowicie niezdolnego do służby w Policji i zaliczyła go do drugiej grupy inwalidów w związku ze służbą. Powyższe orzeczenie zostało zatwierdzone przez Okręgową Komisję Lekarską MSW w P. w dniu [...] listopada 2013 r. Co prawda skarżący ponosi, że treść powyższego orzeczenia jest inna, niż wskazana w art. 41 ust 1 pkt 1 przesłanka, tj. uznano go za całkowicie niezdolnego do służby, a podstawą do zwolnienia ze służby jest uznanie policjanta za trwale niezdolnym do służby. Zarzut ten jednak jest bezzasadny. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowoadministracyjnym pojęcie "całkowitej niezdolności do służby" i "trwałej niezdolności do służby" są pojęciami tożsamymi, ponieważ policjant, wobec którego orzeczono całkowitą niezdolność do służby, jest również trwale niezdolny do jej pełnienia (por. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 563/09, publ. LEX nr 582482, wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1300/10, publ. LEX nr 951952, wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 166/11, publ. LEX nr 1082668, wyrok NSA z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 1998/11, publ. LEX nr 1264646, wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 2110/09, publ. LEX nr 619986). Gdyby natomiast przyjąć tak jak chce skarżący, to wówczas nie mogłaby zaistnieć sytuacja upoważniająca organ do zwolnienia funkcjonariusza na podstawie powołanego przepisu ustawy, mimo orzeczenia przez komisję całkowitej niezdolności do służby wywołanej schorzeniami, które uniemożliwiają całkowicie i zupełnie pełnienie tej służby. Odnosząc się natomiast do raportu skarżącego o zwolnienie go ze służby z dniem [...] stycznia 2014 r. należy wskazać, że nie mógł być on w sprawie zrealizowany. Raport ten wpłynął do Oddziału Prewencji Policji w P. dopiero w dniu [...] listopada 2013 r., tj. w dacie, w której w obiegu prawnym istniało już ostateczne orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w P. o uznaniu skarżącego za całkowicie niezdolnego do służby w Policji, zatem istniała przesłanka z art. 41 ust 1 pkt 1 ustawy o Policji do zwolnienia ze służby. Stąd też organy nie miały możliwości innego działania, w tym również wyboru co do formy i podstawy zwolnienia skarżącego ze służby. Natomiast datę zwolnienia ustalono zgodnie zapisem art. 43 ust 1 ustawy o Policji, tj. 12 miesięcy po zaprzestaniu służby z powodu choroby. Dlatego też zarzut skarżącego nieuwzględniania przez organy Policji jego słusznego interesu w zwolnieniu go ze służby w 2014 r. i przekładających się na to kwestii finansowych, w ogóle nie mógł być brany pod uwagę. Trudno bowiem wymagać od organu administracji publicznej by działał w interesie strony ale z przekroczeniem przepisów ustawy. Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej. W ocenie Sądu zarówno organ I, jak i II instancji zebrały wystarczający materiał dowodowy, na podstawie którego ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające prawu. Nadanie rozkazowi o zwolnieniu ze służby rygoru natychmiastowej wykonalności, o której mowa w art. 108 § 1 kpa, również w ocenie Sądu, było uzasadnione. Jak bowiem wyjaśnił organ Policja jest instytucją szczególnej roli i o zhierarchizowanej strukturze. Owej roli nie może natomiast wykonywać w sytuacji, gdy w jej strukturach pozostają funkcjonariusze, którzy służby tej z przyczyn pozamerytorycznych nie pełnią. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.