V SA/Wa 3350/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... czerwca 2015 r. nr ... w przedmiocie retrospektywnego zaksięgowania należności celnych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Spółka z o.o. "[...]" z siedzibą w W. zawarła w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek podniesiono, iż za jego uwzględnieniem przemawia obecny stan finansowy Spółki, zaś przedwczesne uiszczenie kwot jakich domaga się organ celny, niesie ze sobą m. in. ryzyko utraty płynności finansowej. Dodatkowo wskazano, iż wstrzymanie wykonania zagwarantuje, iż obowiązek nałożony zaskarżoną decyzją, poddany zostanie nadzorowi sądowoadministracyjnemu, nie wywierając negatywnych skutków dla skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja/postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym miedzy innymi w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt GZ 138/04, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny tylko wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Podkreślić również należy, iż w judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym, podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z dnia 25 kwietnia 2012 r., II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11;z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11 i z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07). Wskazać także trzeba, iż wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie Sąd powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o ocenę wniosku skarżącego, jak i materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w aspekcie wystąpienia bądź też nie wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Jednakże wykazanie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. np. post. NSA: z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04; z dnia 6 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 975/09; z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11; z dnia 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; z dnia 31 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 1651/13). Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 maja 2009 r. o sygn. akt I FZ 148/09, w którym stwierdził, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Podkreślić jednakże należy, że w świetle przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać podnoszone w skardze zarzuty wskazujące na wydanie decyzji z naruszeniem prawa, bowiem na tym etapie postępowania Sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego, a zatem niedopuszczalne jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia. Przechodząc do oceny zgłoszonego wniosku Sąd stwierdza w pierwszej kolejności, iż skarżąca Spółka – reprezentowana zresztą przez profesjonalnego pełnomocnika – nie wskazała czy w jej przypadku zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, czy też niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezależnie od powyższego, oceniając wniosek i jego uzasadnienie Sąd doszedł do przekonania, iż wnioskująca strona nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, ponieważ wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie został dostatecznie uzasadniony. Pełnomocnik Spółki powołał się jedynie na jej "stan finansowy" i ogólnikowo stwierdził, że istnieje ryzyko utraty płynności finansowej przez Spółkę. Twierdzenia te nie zostały jednak poparte żadnymi dowodami obrazującymi aktualną kondycję finansową skarżącej, nie wskazano również konkretnych skutków finansowych jakie mogłyby wystąpić w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca nie przedłożyła wraz z wnioskiem żadnych dokumentów źródłowych, które mogłyby zobrazować stan jej majątkowego posiadania, nie przedstawiła choćby wykazu środków trwałych, bilansu zysków i strat za ostatni rok obrotowy, odpisów zeznań podatkowych, czy też dokumentów bankowych obrazujących obrót środkami finansowymi. Dopiero natomiast porównanie podnoszonych argumentów z aktualną sytuacją majątkową Spółki może doprowadzić do uprawdopodobnienia omawianych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Warto na zakończenie wskazać, iż w orzecznictwie odnoszącym się do problematyki wstrzymywania aktów nakładających obowiązek ponoszenia wydatków pieniężnych podnosi się, iż rodzaj nałożonego obowiązku, nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne z natury rzeczy przecież odwracalnego. Stanowisko takie zostało przedstawione w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt. GZ 138/04, w którym dodatkowo wskazano, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi, istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Z kolei w postanowieniu z dnia 7 października 2011 r. o sygn. akt II GSK 2001/11, NSA zauważył, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. – orzekł, jak w sentencji postanowienia.