V SA/Wa 625/13

WyrokWSA w Warszawie2013-08-14

Skład orzekający: Piotr Kraczowski, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Dorota Mydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE może zostać wydana bez wcześniejszego uchylenia decyzji przyznającej tę pomoc?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności jest odrębnym postępowaniem od postępowania o przyznanie pomocy finansowej. W związku z tym, wszczęcie postępowania o zwrot pierwszej raty pomocy nie jest uwarunkowane koniecznością uchylenia decyzji o przyznaniu tej pomocy. Organy administracji prawidłowo ustaliły kwotę nienależnie pobranych płatności, nie dopatrując się rażącego naruszenia prawa materialnego ani procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący K.S. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa ARiMR o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE. Skarżący zarzucał rażące naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym brak uchylenia pierwotnej decyzji przyznającej pomoc oraz niewykonalność decyzji ustalającej zwrot środków. Sąd rozpoznał sprawę pod kątem legalności decyzji Ministra, analizując zarzuty dotyczące nieważności decyzji Prezesa ARiMR.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej; oddala skargę Przedmiotem skargi z * grudnia 2012 r. wniesionej do WSA w Warszawie przez K. S. (zwanego dalej Skarżącym, Wnioskodawcą, Beneficjentem) jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z (...) listopada 2012r. nr (...), utrzymująca w mocy własną decyzję z (...) lipca 2012r., znak (...), którą odmówiono stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) marca 2009 r. znak (...) w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzeniu postępowania w części. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: W dniu (...) lutego 2005 r. K. S. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w C. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, uzupełniony dwiema korektami. W dniu (...) lutego 2006 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. decyzją nr (...) przyznał K. S. płatność z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2004-2006 w łącznej wysokości (...) zł. Pierwsza rata płatności w wysokości (...) zł została wypłacona na rachunek bankowy wskazany przez Beneficjenta. W dniu (...) sierpnia 2006 r. K. S. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w C. oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW. Dnia (...) września 2006 r. w gospodarstwie Skarżącego została przeprowadzona przez pracowników Biura Powiatowego ARiMR w C. wizytacja, w wyniku której stwierdzono brak płyty obornikowej oraz brak realizacji przedsięwzięć obejmujących standard mleczny, tj. nie przygotowano ścian i podłóg na ośmiu stanowiskach w pomieszczeniach do doju. Dnia (...) stycznia 2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. wydał decyzję nr (...) o uchyleniu w całości decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Skarżący w dniu (...) stycznia 2007 r. złożył odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. nr (...). Decyzją nr (...) z dnia (...) lutego 2007 r. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. uchylił zaskarżoną decyzję wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. nr (...) z dnia (...) stycznia 2007 r. o uchyleniu w całości decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. przyznającej pomoc z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2004-2006 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po przeprowadzeniu postępowania (rozprawa, kontrola) Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. wszczął w dniu (...) listopada 2007 r. z urzędu postępowanie w sprawie uchylenia w całości decyzji z dnia (...) lutego 2006 r. nr (...) w sprawie przyznania K. S. pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, a następnie (...) stycznia 2008 r. wydał decyzję nr (...) o uchyleniu w całości decyzji nr (...) o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Natomiast w dniu (...) grudnia 2008 r. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. wydał decyzję nr (...) o stwierdzeniu nieważności decyzji nr (...) z dnia (...) stycznia 2007 r. o uchyleniu w całości decyzji nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. przyznającej K. S. pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. W dniu (...) stycznia 2009 r. Prezes ARiMR wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej przyznanych K. S. na mocy decyzji nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. W dniu (...) lutego 2009 r. Beneficjent złożył oświadczenie, w którym podniósł, że: "Całość prac została wykonana zgodnie z planem załączonym do wniosku. Posiadany zbiornik na gnojówkę został zmodernizowany i powiększony tak, że jego pojemność jest większa od planowanej. Wykonane budowle położne są na sąsiadujących działkach nr (...) i nr (...)." W dniu (...) marca 2009 r. Prezes ARiMR wydał decyzję Nr (...) o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzenia postępowania w części, na mocy której ustalił K. S. kwotę do zwrotu w wysokości (...) zł. powiększoną o odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. W dniu (...) marca 2009 r. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże decyzją Nr (...) z dnia (...) listopada 2009 r. Prezes ARiMR po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy zaskarżoną przez Wnioskodawcę decyzję Nr (...), podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w pierwszej decyzji. K. S. nie składał skargi na powyższą decyzję. Pismem z dnia (...) marca 2012 r. Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr (...) z dnia (...) marca 2009 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzeniu postępowania w części. Strona zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a ponadto wskazano, że decyzja ta w zakresie możliwości żądania zwrotu świadczenia była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność miała charakter trwały. Wskazano naruszenie przez organ przepisów prawa materialnego w postaci § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2005 r. Nr 17, poz. 142) oraz art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634) w zw. z § 11 powyższego Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie przejawiające się w nieprawidłowym ustaleniu, iż w sprawie właściwie uznano, że doszło do nienależnego pobrania środków z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej bez uprzedniego wzruszenia decyzji przyznającej to świadczenie, gdy tymczasem doprowadziło to do sytuacji, w której w obrocie prawnym pozostają dwie sprzeczne ze sobą decyzje administracyjne, jedna przyznająca świadczenie oraz druga stwierdzająca jego nienależne pobranie. Skarżący podniósł ponadto naruszenie przepisów proceduralnych, a to art. 7, art. 11, art. 15 i art. 107 § 3 k.p.a. Decyzją nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr (...) z dnia (...) marca 2009 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzeniu postępowania w części. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Minister wskazał, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja z dnia (...) marca 2009 r. oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Prezesa ARiMR Nr (...) z dnia (...) listopada 2009 r. nie zawierają wad powodujących ich nieważność z mocy prawa. Pismem z dnia (...) sierpnia 2012 r. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. W przedmiotowym piśmie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr (...) z dnia (...) marca 2009 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzeniu postępowania w części. Skarżący decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz procesowego. Skarżący podniósł, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja została wydana w oparciu o materiał dowodowy zebrany w innych postępowaniach administracyjnych. Skarżący podniósł, że Prezes ARiMR oparł się na ustaleniach poczynionych w trakcie postępowań o uchylenie decyzji przyznającej dofinansowanie. w których przeprowadzono kontrolę gospodarstwa rolnego K. S. Skarżący wskazał ponadto, że odmowa przeprowadzenia kolejnej kontroli wydana w dniu (...) czerwca 2007 r. uniemożliwiła ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Kontrola ta nie została przeprowadzona w trakcie postępowania o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności. Decyzją nr (...) z dnia (...) listopada 2012 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że nie dopatrzył się rażącego naruszenia przez Prezesa ARiMR przepisów § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, a także art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w zw. z § 11 rozporządzenia. W ocenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Prezes ARiMR prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i ustalił Skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności. Odnośnie zaś wskazywanych przez Stronę skarżącą naruszeń prawa procesowego, to jest art. 7, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, a także brak właściwego wskazania w uzasadnieniu skarżonej decyzji przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy i które spowodowały wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia - Minister wskazał, że nie znalazł podstaw do uwzględnienia tych zarzutów. Organ podniósł, że dla uznania, iż doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego musi dojść do wyraźnego naruszenia przez organ określonej normy procesowej. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie znalazł podstaw prawnych do uznania, że doszło do rażącego naruszenia art. 7, art. 11, czy art. 107 § 3 k.p.a. Wskazano przy tym, że – zdaniem Ministra - Prezes ARiMR podjął wszelkie czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organy administracji ustaliły, że Strona skarżąca nie zrealizowała w terminie wymaganego przedsięwzięcia, co zostało potwierdzone protokołem kontroli z dnia (...) kwietnia 2007 r. W treści wydanej decyzji Prezes ARiMR uzasadnił przyczyny ustalenia K. S. kwoty nienależnie pobranych płatności. Prezes ARiMR wskazał ponadto, że powodem wydania decyzji z dnia (...) marca 2009 r. jest niezrealizowanie przez Skarżącego przedsięwzięcia w wyznaczonym terminie, a więc zaistnienie dyspozycji określonej w § 10 ust. 1 rozporządzenia. W uzasadnieniu decyzji Prezes ARiMR wyjaśnił również, jakich nieprawidłowości dopuściła się Strona skarżąca przy realizacji przedsięwzięcia. Organ podkreślił również, że Beneficjent nie kwestionował wyników przeprowadzonej w jego gospodarstwie kontroli i wprost przyznał, że wykonane przedsięwzięcie zawiera uchybienia, które to uchybienia we własnym zakresie zobowiązał się usunąć. W tych okolicznościach sprawy zarzuty rażącego naruszenia art. 7, art. 11, art. 107 § 3 kpa nie zasługiwały – zdaniem Ministra - na uwzględnienie. Ponadto Minister wskazał, że nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty rażącego naruszenia art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji przez niewydanie rozstrzygnięcia uchylającego decyzję z dnia (...) lutego 2006r. przyznającą przedmiotowe świadczenie, co skutkowało odebraniem Skarżącemu możliwości zakwestionowania takiej decyzji ustalającej nienależnie pobrane świadczenie. Zarzuty te – zdaniem Ministra - pozostają poza przedmiotem postępowania objętego wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia (...) marca 2009r., odnoszą się bowiem do postępowania dotyczącego przyznania pomocy na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Podkreślono przy tym, że w ramach postępowania zainicjowanego wnioskiem Skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem badania przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest decyzja Prezesa ARiMR nr (...) z dnia (...) marca 2009 r. pod kątem wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Pismem z dnia (...) grudnia 2012 r. K. S. reprezentowany przez pełnomocnika złożył skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr (...) z dnia (...) listopada 2012 r. W przedmiotowym piśmie Skarżący wniósł o uchylenie skarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., ewentualnie o stwierdzenie nieważności tej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a nadto o uchylenie na podstawie art. 135 p.p.s.a. decyzji organu I instancji w celu usunięcia naruszenia prawa, które nastąpiło także w przedstawionym zakresie w postępowaniu przed organem I instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania. Skarżący zarzucił decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) listopada 2012 r. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: - § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142). oraz - art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634) w zw. z § 11 powyższego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie przejawiające się w nieprawidłowym ustaleniu, że w sprawie właściwie uznano, że doszło do nienależnego pobrania środków z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej bez uprzedniego wzruszenia decyzji przyznającej to świadczenie, gdy tymczasem doprowadziło to do sytuacji, w której w obrocie prawnym pozostają dwie sprzeczne ze sobą decyzję administracyjne, jedna przyznająca świadczenie oraz druga stwierdzająca jego nienależne pobranie. Skarżący ponadto zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 107 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie przejawiające się w niewydaniu w sposób prawidłowy decyzji z wszystkimi obligatoryjnymi jej składnikami, tj. bez podania w sposób właściwy daty wydania decyzji, co powoduje konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego, - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 5 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie przejawiające się w nieuchyleniu decyzji organu I instancji i braku stwierdzenia nieważności decyzji Nr (...) Prezesa ARiMR z dnia (...) marca 2009 r. pomimo jej wydania z rażącym naruszeniem prawa oraz pomimo faktu, że decyzja ta w zakresie możliwości żądania zwrotu przedmiotowego świadczenia była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, - art. 7, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. przejawiające się w nieuchyleniu decyzji organu I instancji i braku stwierdzenia nieważności decyzji Nr (...) Prezesa ARiMR z dnia (...) marca 2009 r. pomimo niepodjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, nieuwzględnienia słusznego interesu obywatela, a także braku właściwego wskazania w uzasadnieniu skarżonej decyzji przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu spraw i które spowodowały wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia, - art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji RP przejawiające się w nieuchyleniu decyzji organu I instancji i braku stwierdzenia nieważności decyzji Nr (...) Prezesa ARiMR z dnia (...) marca 2009 r., pomimo że w sprawie nie wydano rozstrzygnięcia uchylającego decyzję przyznającą przedmiotowe świadczenie i odebrano Skarżącemu możliwość zakwestionowania takiej decyzji przed wydaniem decyzji ustalającej nienależnie pobrane świadczenie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko, wskazując ponadto, że postanowieniem Nr (...) z dnia (...) lutego 2013 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w swojej decyzji z dnia (...) listopada 2012 r. nr (...). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z p. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270 z p. zm. – dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, które miało wpływ na wynik sprawy, nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu. Sąd na wstępie pragnie podkreślić, że istnieje rozbieżność między stronami postępowania odnośnie faktu, czy została wyeliminowana z obiegu decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z dnia (...)lutego 2006 r. nr (...) w sprawie przyznania K. S. pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Z akt administracyjnych przedstawionych Sądowi wynika, że Kierownik BP ARiMR wszczął w dniu (...) listopada 2007 r. z urzędu postępowanie w sprawie uchylenia w całości decyzji z dnia (...) lutego 2006 r., a następnie (...) stycznia 2008 r. wydał decyzję nr (...) o uchyleniu w całości decyzji nr (...) o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Od tej decyzji Skarżący nie złożył odwołania. Z akt wynika również, że co prawda Dyrektor M. Oddziału ARiMR, w odpowiedzi na prośbę Kierownika BR ARiMR w C. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z dnia (...) stycznia 2008r. nr (...) o uchyleniu w całości decyzji z dnia (...) lutego 2006r. nr (...) o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE, jednakże z decyzji wydanej w toku tego postępowania wynika niezbicie, że Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. w dniu (...) grudnia 2008 r. wydał decyzję nr (...) o stwierdzeniu nieważności decyzji nr (...) z dnia (...) stycznia 2007 r. o uchyleniu w całości decyzji nr (...) z dnia (...) lutego 2006 r. przyznającej K. S. pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, która została już wcześniej uchylona przez ten organ decyzją z dnia (...) lutego 2007r. nr (...). Nie zmienia to faktu, że przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z (...) listopada 2012r. nr (...), utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia (...) lipca 2012r., znak (...), którą odmówiono stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) marca 2009 r. znak (...) w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i umorzeniu postępowania w części. Tym samym należy wskazać, że badaniu Sądu podlegają wyłącznie przesłanki wskazane we wniosku wszczynającym to postępowanie oraz to, czy decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) listopada 2012r. wydana w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji została wydana prawidłowo pod kątem oceny decyzji objętej postępowaniem nieważnościowym co do zaistnienia przesłanek wymienionych w przepisie art. 156 § 1 k.p.a. Sąd nie może zaś w niniejszym postępowaniu odnosić do decyzji, które były wydawane przez inne organy w innych postępowaniach. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej przyjmuje się bowiem, że obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., co oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym, działa jako organ kasacyjny i nie może rozstrzygać żadnej innej kwestii merytorycznej (patrz: wyrok NSA z 27 października 1995 r., sygn. akt III SA 829/95, niepublikowany; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1996 r., sygn. akt III ARN 70/95, OSNAP 1996/18/258). Należy ponadto wskazać, że skoro istotą postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności decyzji jest ustalenie, czy zachodzi którakolwiek z przesłanek nieważności, to również Sąd winien ocenić, czy organy obu instancji prawidłowo przyjęły, iż w sprawie wystąpiły bądź nie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tak samo organ badając, czy w sprawie zachodzą przesłanki wymienione w art. 156 § 1 k.p.a., nie gromadzi nowego materiału dowodowego, który prowadziłby do nowych ustaleń faktycznych w sprawie (patrz: wyrok NSA z dnia 30 października 2012 r. , sygn. akt I OSK 1657/11, LEX nr 1233163). We wniosku wszczynającym postępowanie Skarżący wskazał na zaistnienie dwóch przesłanek nieważności: wydanie decyzji z dnia (...) marca 2009r. przez Prezesa ARiMR z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1pkt 2 k.p.a.) z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego, a także fakt, iż była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały (art. 156 § 1pkt 5 k.p.a.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie przyjęto, iż rażące naruszenie prawa, będące przyczyną nieważności decyzji występuje wówczas, "gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek" (patrz: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1985 r., s. 237). O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i jego wpływ na sposób załatwienia sprawy. Rażące naruszenie prawa to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym (patrz: wyrok NSA z dnia 6 lutego 1995 r., sygn. akt II SA 1531/94, ONSA 1996, Nr 1, poz. 37; wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1326/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się do argumentów podniesionych w uzasadnieniu skargi, stanowiących rozwinięcie zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., należy podkreślić, że rażące naruszenie prawa stanowi kwalifikowaną formę naruszenia prawa i utożsamianie tego pojęcia z każdym naruszeniem prawa było by oczywiście niesłuszne. W związku z tym dla uznania, iż wystąpiło kwalifikowane naruszenie prawa, nie wystarczy organom samo ustalenie faktu jakiegokolwiek naruszenia prawa, lecz konieczne jest stwierdzenie i wykazanie, iż miało ono charakter rażący. Rażące naruszenie prawa zachodzi bowiem wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia prawa powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (patrz: wyrok NSA z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92, ONSA 1993, Nr 1, poz. 23; wyrok NSA z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1206/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Analizując zaskarżoną decyzję pod kątem rażącego naruszenia przepisów prawa – we wskazanych przez Skarżącego przepisach prawa materialnego oraz prawa procesowego – Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniach organu w tym zakresie. Sąd podziela stanowisko zawarte w judykaturze, że do wydania decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE nie jest niezbędnym wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji przyznającej to świadczenie. Należy w tym miejscu wskazać tezy zawarte w wyroku WSA w Gliwicach z dnia 19 kwietnia 2010r., sygn. akt III SA/Wa 831/10 (patrz: dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl): 1. Zgodnie z art. 71 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. U. UE.L. 04.153.30), art. 49 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U.UE.L.01.327.11), art. 3 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zm., dalej jako rozporządzenie), pierwsza rata płatności podlega zwrotowi jako nienależna płatność w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji administracyjnej Prezesa Agencji (kierownika jednostki organizacyjnej Agencji) ustalającej w trybie art. 29 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm., dalej jako ustawa o ARiMR) kwotę nienależnie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej (krajowych), jako należność, do której stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, ze zm.); 2. Podlegająca zwrotowi pierwsza rata płatności, to kwota wypłaconej pomocy na podstawie decyzji ostatecznej, z której wynikał ustawowy obowiązek jej wypłacenia w terminie i wysokości wynikających z przepisów prawa, która z powodu zaistnienia w późniejszym czasie przesłanek wskazanych w rozporządzeniu: producent rolny nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania lub nie złożył w terminie oświadczenia o zakończeniu realizacji tego przedsięwzięcia oraz z powodu nie zaistnienia zdarzeń losowych, najpierw staje się nienależnym świadczeniem, a po wydaniu ostatecznej decyzji ustalającej nienależną płatnością w rozumieniu wskazanych już przepisów wspólnotowych i krajowych. Pierwsza rata pomocy jest bowiem wypłacana zanim rolnik, któremu pomoc przyznano spełni dalsze warunki określone w przepisach i dlatego nie można rolnikowi zarzucić, iż przed otrzymaniem pierwszej raty pomocy warunków tych nie spełnił. 3. Nienależną płatnością jest wypłacona rolnikowi przez organ administracji kwota nienależnie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej i krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, jako świadczenie dokonane przez organ administracji publicznej na rzecz rolnika, które przestało być należnym na skutek wygaśnięcia obowiązku jego wypłacenia z powodu późniejszego zaistnienia okoliczności przewidzianych w przepisach regulujących pomoc finansową udzielaną na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. W takim wypadku bowiem świadczenie organu administracji dokonane na rzecz beneficjenta przewyższa to, czego wymaga od niego przepis prawa. W innych orzeczeniach sądów administracyjnych wyraźnie wskazano, że uchylenie decyzji o przyznaniu pomocy finansowej nie jest warunkiem niezbędnym do tego, by organy administracji mogły domagać się zwrotu wypłaconych beneficjentowi środków finansowych w przypadku, gdy beneficjent niewłaściwie wykonał zamierzenie, na które środki te zostały przyznane. Jak podniesiono w wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 listopada 2007r., sygn. akt IV SA/Wa 1794/07 (dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl) analiza treści przepisów rozporządzenia pozwala stwierdzić, iż wypłata drugiej raty pomocy uzależniona jest od zrealizowania przez producenta w terminie przedsięwzięcie określonego w planie dostosowania i osiągnięcia określonej wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnego oraz złożenia przez producenta rolnego stosownych na tę okoliczność oświadczeń (§ 9 ust. 3). Jeśli warunki te nie zostaną spełnione, to druga rata nie jest wypłacana, a po stronie organu powstaje uprawnienie do żądania od producenta rolnego zwrotu pierwszej raty pomocy (§10 ust. 1). Zwrot pierwszej raty płatności, o którym mowa w § 10 ust. 1, następuje na zasadach i w trybie określonych w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (§ 11). Wszczynane jest więc odrębne postępowanie, którego przedmiotem jest ustalenie, czy zachodzą przesłanki do domagania się od producenta rolnego zwrotu pierwszej raty pomocy. Tym samym należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie przyznania pomocy finansowej oraz postępowanie w przedmiocie zwrotu pierwszej raty pomocy, to dwa odrębne postępowania administracyjne, a wszczęcie postępowania w przedmiocie zwrotu pierwszej raty pomocy finansowej nie jest uwarunkowane koniecznością uchylenia decyzji o przyznaniu tej pomocy. Sąd pragnie również wskazać, że analizowane rozporządzenie nie zawiera żadnych przepisów, uprawniających organ do uchylenia ostatecznej decyzji o przyznaniu pomocy. Wręcz przeciwnie - § 10 ust 1 w zw. z § 11 rozporządzenia stanowi, że w przypadku niezrealizowania przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania w terminie lub niezłożenia stosownego oświadczenia, wypłacona rata podlega zwrotowi, a następuje to na zasadach i w trybie określonych w przepisach o ARiMR. Przepisy te to w szczególności art. 29 cyt. ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o ARiMR. Zgodnie z powołanym artykułem, Prezes Agencji ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Z powyższego wynika, że przepisy ustawy o ARiMR oraz rozporządzenia przewidują szczególny tryb do dochodzenia zwrotu pierwszej raty płatności, o ile w ocenie organu zostały spełnione przesłanki do żądania ich zwrotu (patrz: wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 lipca 2010r., sygn. akt IIISA/Gl 256/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem niezależnie od tego, czy decyzja z dnia (...) lutego 2006r. o przyznaniu Skarżącemu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE nadal funkcjonowała w obrocie prawnym, czy też została ona wyeliminowana – istniały podstawy do wydania przez Prezesa ARiMR decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w rozumieniu przepisów cyt. rozporządzenia z 18 stycznia 2005r. oraz ustawy o ARiMR. W świetle analizowanych powyżej przepisów cyt. rozporządzenia oraz ustawy o ARiMR nie można zatem stwierdzić, że organ nieprawidłowo orzekł wydając decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia (...) marca 2009r. z uwagi na brak wydania tej decyzji z naruszeniem powołanych przepisów prawa materialnego, a w szczególności § 10 ust. 1 rozporządzenia oraz art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR – wskazanych w treści skargi. Odnośnie podnoszonego przez Skarżącego w jego wniosku o stwierdzenie nieważności - wszczynającym postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją – zarzutu odnośnie wydania przez Prezesa ARiMR decyzji, która była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.), należy wskazać, że Minister zasadnie nie uwzględnił tego zarzutu. Kwestią dyskusyjną w literaturze jest, o jaki rodzaj niewykonalności chodzi w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Zdaniem J. Borkowskiego wchodzi tu w grę zarówno niewykonalność faktyczna, jak i prawna (patrz: B. Adamiak, J. Borkowski (w:) Komentarz 12, 2012, s. 640; podobnie Z. Janowicz, Komentarz, 1999, s. 385). Pierwsza z nich ma miejsce wówczas, gdy nie ma możliwości technicznych wykonania decyzji, druga - gdy istnieją prawne nakazy lub zakazy stwarzające nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw i obowiązków wynikających z decyzji. Odmiennie przyjął natomiast W. Dawidowicz (patrz: Postępowanie administracyjne, 1983, s. 255) czy A. Wróbel (patrz: K. Chorąży, W. Taras, A. Wróbel, Postępowanie administracyjne, 2005, s. 206), według których art. 156 § 1 pkt 5k.p.a. obejmuje tylko przypadki niewykonalności faktycznej (patrz: M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2013). Aktualnie należy przyjąć, że niewykonalność musi istnieć nie tylko w dniu wydania, ale powinna mieć charakter trwały. Powstała później może być podstawą innych działań, np. uchylenia czy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. Decyzja trwale niewykonalna to przy tym taka decyzja, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości czynienia użytku z ustanowionych w niej praw lub trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków (patrz: teza 2. i 3. wyroku NSA z dnia 8 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 970/97, LEX nr 47901: "Niewykonalność decyzji powinna być spowodowana istnieniem przeszkód w jej wykonaniu, które znamionują dwie cechy: a) istniały już w dacie wydania decyzji, b) są nieusuwalne przez cały czas. Jako miarodajny jest stan rzeczy istniejący w dacie wydania decyzji. To nie strona ma obowiązek dowodzić określonych okoliczności, ale zgodnie z art. 77 k.p.a. organ ma bezwzględny obowiązek dokonać rzetelnych i jednoznacznych ustaleń"; wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2012 r. , sygn. akt I OSK 108/12, LEX nr 1260038). Ponadto niewykonalność musi mieć charakter obiektywny. Obowiązek taki musi być niemożliwy do wykonania nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki, ponadto o niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można bowiem mówić, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze. Natomiast trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób i zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia jak też względy techniczne i ekonomiczne, utrudniające wykonanie decyzji, nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji (patrz: wyrok NSA z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. akt II OSK 1365/07, LEX nr 532603). W orzecznictwie podkreśla się ponadto, że nie stanowią powodu niewykonalności ani przeszkody ekonomiczne, ani finansowe albo też trudności techniczne czy też negatywne nastawienie adresatów decyzji i innych podmiotów do wykonania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2008 r., II OSK 590/07, LEX nr 484998). Tym samym zarzut, iż decyzja Prezesa ARiMR winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego z uwagi na naruszenie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. z uwagi na fakt, że decyzja ustala jedynie kwotę nienależnie pobranych płatności, nie zawierając zobowiązania Wnioskodawcy do ich zwrotu – słusznie zdaniem Sądu nie został przez Ministra uwzględniony w decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia. Wynika to po pierwsze faktu, że obowiązek zwrotu wynika wprost z cyt. przepisów prawa materialnego tj. § 10 ust. 1 rozporządzenia, który mówi o obowiązku zwrotu pierwszej raty płatności, jeżeli producent rolny nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania lub nie złożył w terminie oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia. Po drugie w treści rozstrzygnięcia decyzji Prezesa ARiMR wyraźnie określono, że organ ustala Skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości (...) zł, powiększoną o odsetki, którą należy wpłacić na rachunek bankowy Agencji. Sąd stwierdza ponadto, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zarówno w decyzji z dnia (...) lipca 2012r., jak i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia (...) listopada 2012r. odniósł się do wszystkich przesłanek wskazanych w dyspozycji art. 156 § 1 k.p.a. (nie tylko z pkt 2 i pkt 5 tego przepisu) skutkujących stwierdzeniem nieważności decyzji, wskazując, że jego zdaniem nie zaszła żadna z nich w rozpatrywanej przez Ministra sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa ARiMR z dnia (...) marca 2009r. Organ wskazał również, że decyzja objęta wnioskiem Skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji była przedmiotem postępowania odwoławczego i została utrzymana w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) listopada 2009r., na którą to decyzję – co należy podkreślić zdaniem Sądu - K. S. nie złożył skargi do sądu administracyjnego. Z kolei rozpatrując zawarty w skardze zarzut naruszenia przez Ministra prawa procesowego poprzez naruszenie art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, a także brak właściwego wskazania w uzasadnieniu skarżonej decyzji przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy i które spowodowały wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia – należy również stwierdzić, że zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. Jak już wcześniej wskazano, organ prowadzący postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie prowadzi postępowania dowodowego, natomiast Minister w swojej decyzji – będącej przedmiotem skargi – stwierdził, że Prezes ARiMR w treści zaskarżonej decyzji wskazał, że powodem jej wydania jest niezrealizowanie przez Skarżącego przedsięwzięcia w wyznaczonym terminie, a więc zaistnienie dyspozycji § 10 ust. 1 rozporządzenia, ponadto – zdaniem Ministra - w uzasadnieniu swojej decyzji Prezes ARiMR jasno wskazał, jakich nieprawidłowości dopuścił się Skarżący przy realizacji przedsięwzięcia, podkreślając ponadto, że Skarżący nie kwestionował wyników dokonanej w jego gospodarstwie kontroli i wprost przyznał, że wykonane przedsięwzięcie zawiera uchybienia, które to uchybienia Skarżący we własnym zakresie zobowiązał się usunąć. W tych okolicznościach sprawy Minister miał rację co do podjęcia rozstrzygnięcia odnośnie stwierdzenia, że zarzuty rażącego naruszenia przez Prezesa Agencji przepisów art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a. nie zasługują na uwzględnienie. Z powodów wskazanych powyżej nie można również uwzględnić zarzutu naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 5 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie przejawiające się w nieuchyleniu decyzji organu I instancji i braku stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa ARiMR z dnia (...) marca 2009 r. pomimo jej wydania z rażącym naruszeniem prawa oraz pomimo faktu, że decyzja ta w zakresie możliwości żądania zwrotu przedmiotowego świadczenia była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały Również za niezasadne należy uznać zarzuty naruszenia przez Ministra art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji RP poprzez brak stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa ARiMR z uwagi na orzekanie o kwocie nienależnie pobranych świadczeń bez wydania rozstrzygnięcia uchylającego decyzję przyznającą świadczenie, co skutkowało odebraniem Stronie skarżącej możliwości zakwestionowania takiej decyzji ustalającej nienależnie pobrane świadczenie. Zarzuty te bowiem po pierwsze pozostają poza przedmiotem niniejszego postępowania, odnoszą się bowiem do postępowania dotyczącego przyznania pomocy na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, ponadto odnośnie eliminacji decyzji przyznającej świadczenie kwestia ta była już rozstrzygnięta powyżej. Natomiast odnośnie zarzuconego przez Skarżącego naruszenia przez Ministra przepisów prawa procesowego, a w szczególności wskazanego naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. – odnoszącego się do braku podania w treści decyzji będącej przedmiotem skargi dnia, w którym została ona wydana – należy wskazać, że należy zgodzić się z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, powołanym w odpowiedzi na skargę, iż zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania w postaci braku daty na decyzji organu nie jest zarzutem, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, brak taki może bowiem zostać naprawiony w trybie art. 113 k.p.a. (patrz: wyrok NSA z dnia 26 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1247/10, LEX nr 1083592) . Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi - mając powyższe na względzie - postanowieniem Nr (...) z dnia (...) lutego 2013 r. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w swojej decyzji z dnia (...) listopada 2012 r., nr (...), zatem brak ten nie może stanowić podstawy do uwzględnienia przedmiotowej skargi. Tym samym po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdza, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone było prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie mógł również z powodów podanych powyżej uwzględnić zawartego w skardze wniosku odnośnie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra z dnia (...) listopada 2012r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a nadto uchylenia na podstawie art. 135 p.p.s.a. decyzji organu I instancji w celu usunięcia naruszenia prawa, które nastąpiło także w przedstawionym zakresie w postępowaniu przed organem I instancji. Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło