VIII SA/Wa 1036/21

WyrokWSA w Warszawie2022-03-10

Skład orzekający: Iwona Owsińska – Gwiazda, Justyna Mazur, Renata Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, która nie określa warunków dostarczania wody na cele przeciwpożarowe, zawiera normy o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, a także nie przekracza zakresu upoważnienia ustawowego, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, która nie określa warunków dostarczania wody na cele przeciwpożarowe, zawiera normy o charakterze jednostkowym zamiast generalnym, a także przekracza zakres upoważnienia ustawowego, jest niezgodna z prawem. Naruszenie to ma charakter istotny i skutkuje stwierdzeniem nieważności uchwały w całości.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, zarzucając jej istotne naruszenie prawa. Główne zarzuty dotyczyły braku określenia warunków dostarczania wody na cele przeciwpożarowe, wskazania konkretnego przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego zamiast norm generalnych, odesłania do wieloletnich planów rozwoju jako warunków technicznych oraz nałożenia obowiązku uzyskania warunków technicznych przyłączenia od przedsiębiorstwa. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i stwierdził nieważność uchwały w całości.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), , Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego [...] w [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na obszarze Miasta i Gminy [...] stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości. Rada Miejska w S. (dalej: Rada Miejska, organ), działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 506 ze zm., dalej: u.s.g.) oraz art. 19 ust. 3 ustawy z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1437 ze zm., dalej: u.z.z.w.), podjęła uchwałę nr [...] z 20 stycznia 2020 r. w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na obszarze Miasta i Gminy S. (dalej: Regulamin, uchwała). Pismem z 17 września 2021 r. Prokurator Rejonowy R.- [...] (dalej: Prokurator, skarżący) wniósł skargę na powyższą uchwałę, zarzucając jej istotne naruszenie prawa, tj.: 1) art.2, art. 7, art. 84 i art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w., bowiem Rada Miejska w S., wbrew obowiązkowi wynikającemu z treści upoważnienia ustawowego, nie ustaliła w zaskarżonej uchwale warunków realizacji przez gminę obowiązku dostarczania wody na cele przeciwpożarowe, nie określając kto, na jakich warunkach i skąd może na ten cel pobierać wodę , ograniczając się jedynie -w § 15 regulaminu do odesłania do obowiązujących w tym zakresie innych unormowań oraz nakładając na zakład wodno-kanalizacyjny obowiązku zawarcia w tym przedmiocie porozumienia ze Strażą Pożarną; 2) art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z art. 19 ust. 5 u.z.z.w., poprzez wskazanie z przekroczeniem upoważnienia ustawowego w § 1 ust. 1 regulaminu- przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjne w S. jako przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego będącego podmiotem praw i obowiązków wynikających z regulaminu, podczas gdy regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków jest aktem o charakterze generalnym i abstrakcyjnym i powinien odnosić się do wszystkich istniejących i ewentualnie mogących powstać przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych; 3) art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z art. 19 ust. 5 u.z.z.w., poprzez wskazanie w §10 ust. 4 regulaminu, że możliwość dostępu do usług wodociągowych i kanalizacyjnych w przyszłości określają wieloletnie plany rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, podczas gdy tego rodzaju odesłanie do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji nie mieści się w pojęciu technicznych warunków określających możliwość dostępu do usług wodociągowo kanalizacyjnych; 4) art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z art. 19 ust. 5 u.z.z.w., poprzez nałożenie z przekroczeniem upoważnienia ustawowego w § 8 ust. 1 - 5 regulaminu - na osoby ubiegające się o przyłączenie do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej -obowiązku uzyskania od przedsiębiorstwa wodociągowo- kanalizacyjnego warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej. Prokurator na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że uchwała jest aktem prawa miejscowego, a prokurator działa w interesie obywateli, tj. wtedy, jeśli według jego oceny wymaga tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela. W § 1 ust. 1 uchwały nieprawidłowo określono zakres podmiotowy regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków poprzez wskazanie jednostkowego podmiotu - przedsiębiorstwa wodno- kanalizacyjnego w S., jako adresata praw i obowiązków wynikających z tego aktu. Następnie w szeregu kolejnych przepisów sprecyzowano prawa i obowiązki w ten sposób jednostkowo określnego przedsiębiorstwa. Obowiązujące przepisy prawa nie dają podstaw do konkretyzowania w regulaminie ani odbiorców, ani też przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Z uwagi na to, że regulamin odnosi się do wszystkich faktycznych i potencjalnych odbiorców przedmiotowych usług, jak też istniejących i ewentualnie mogących powstać (z mocy regulacji art. 16 ustawy) przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, wszystkie te podmioty muszą być określone generalnie, bez konkretnego wskazywania ich w regulaminie. Jako istotnie naruszające prawo należy uznać w ocenie Prokuratora regulacje zawarte w § 8 ust.1-5 regulaminu nakładające na osobę ubiegająca się przyłączenie nieruchomości do sieci obowiązku uzyskania warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej wydanych przez zakład wodociągowo- kanalizacyjny. Brak jest podstaw, żeby rada gminy w uchwalanym regulaminie nałożyła na osoby, które budują z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, obowiązek uzyskania od przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej. Urządzenia takie powinny tylko odpowiadać warunkom technicznym określonym w odrębnych przepisach (art. 31 ust. 2 ustawy z 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę)( wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2020 roku sygn.. IIOSK 2119/19). Prokurator zarzucił, że za nieprawidłowe należy również uznać uregulowania zawarte w § 10 ust. 4 regulaminu, określających techniczne warunki dostępu do usług wodociągowych i kanalizacyjnych. Odesłanie do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji nie mieści się w pojęciu technicznych warunków określających możliwość dostępu do usług wodociągowo- kanalizacyjnych a ponadto są nieprecyzyjne i wykraczają poza zakres delegacji ustawowej. W sposób istotny narusza delegację ustawową również § 15 Regulaminu, bowiem nie stanowi realizacji upoważnienia ustawowego zawartego w art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wskazała, że rozstrzygnięcie pozostawia do uznania Sądu. Odnosząc się do kwestii samej zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia 20 stycznia 2020 r. nr [...], podkreślono, że ww. uchwała już nie obowiązuje, gdyż została uchylona uchwałą w dniu 26 lutego 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 j.t., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Do aktów takiego rodzaju należy zaliczyć zaskarżoną w niniejszej sprawie przez Prokuratora uchwałę. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice danej sprawy wyznacza przy tym jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej. Rozstrzygając "w granicach danej sprawy", jako niezwiązany jej granicami ma prawo, a jednocześnie obowiązek, dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza bowiem, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu i może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze. Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Z treści art. 40 ust. 1 u.s.g. wynika, że gmina ma prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na jej obszarze na podstawie upoważnień ustawowych. Oznacza to, że jeżeli podstawą aktu prawa miejscowego (uchwały) jest upoważnienie ustawowe, rada gminy nie może w żaden sposób wystąpić poza przedmiotowe granice upoważnienia zawartego w ustawie. Zgodnie bowiem z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwały organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Podstawą stwierdzenia takiego faktu jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd Terytorialny 2001/1-2, s. 102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. wyroki NSA: z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, publ. Lex nr 33805; z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, publ. Lex nr 25639). Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały należy zwrócić uwagę na zasadę praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP. Wymaga ona, aby materia regulowana wydanym aktem prawa wynikała z upoważnienia ustawowego, nie przekraczała zakresu tego upoważnienia, ale także realizowała wszystkie obowiązki z upoważnienia tego wynikające. Zgodnie z art. 94 Konstytucji RP, organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach. Akty prawa miejscowego, jako źródło powszechnie obowiązującego prawa o ograniczonym zasięgu terytorialnym (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP), są aktami normatywnymi niższego rzędu, które powinny być zgodne z aktami prawnymi wyższego rzędu. Organ uchwałodawczy gminy ma zatem obowiązek przestrzegać zakresu upoważnienia udzielonego w ustawie w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego. Przepisy tego aktu nie mogą wykraczać poza granice określone ustawowym upoważnieniem, zaś ich treść może być tylko i wyłącznie wykonywaniem przepisów ustawy. Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Bd 1183/10, wyrok WSA w Olsztynie z 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 513/17, oba publ. cbosa). Delegację ustawową dla podjęcia zaskarżonej uchwały stanowi art. 19 ust. 3 u.z.z.w., z którego wynika, Rada gminy uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Regulamin ten jest aktem prawa miejscowego, a zatem jej zaskarżenie przez Prokuratora nie jest ograniczone żadnym terminem (art. 53 § 3 p.p.s.a.). Uznając zatem za dopuszczalną skargę wniesioną przez Prokuratora, Sąd dokonał jej merytorycznej kontroli, stwierdzając zasadność skargi. Zgodnie z art. 19 ust. 5 u.z.z.w., regulamin określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: 1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, 2) warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług, 3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach, 4) warunki przyłączania do sieci, 5) warunki techniczne określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych, 6) sposób dokonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odbioru wykonanego przyłącza, 7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków, 8) standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków, 9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe. Brzmienie art. 19 ust. 5 u.z.z.w.z.o.ś. wskazuje, że regulacja ta ma charakter wyczerpujący. Sformułowanie "regulamin określa" oznacza, że treść tego regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Jednocześnie wszelkie odstępstwa od katalogu sformułowanego w tym przepisie przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego, jak i konstytucyjnej zasady praworządności w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, co stanowi istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie jego nieważności w całości, bądź w części. Ponadto treść art. 19 ust. 5 u.z.z.w. nie przyznawała organowi uchwalającemu regulamin – prawa do powtarzania i częściowej modyfikacji definicji pojęć zawartych w akcie prawnym rangi ustawowej., czy odsyłania do innych przepisów w randze rozporządzenia. Powyższe powtórzenia i modyfikacje przepisów rangi ustawy lub rozporządzenia zawarte w akcie prawa miejscowego naruszają porządek prawny w stopniu istotnym. W pierwszej kolejności Sąd zaznacza, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, art. 19 u.z.z.w. nie daje radzie gminy prawa do stanowienia aktów prawa miejscowego regulujących zagadnienia inne niż wymienione w cytowanym przepisie ani podejmowania regulacji w inny sposób niż wskazany przez ustawodawcę, gdyż oznaczałoby to wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Regulacja ta ma charakter wyczerpujący, co należy rozumieć w ten sposób, że uchwalając na jej podstawie regulamin odprowadzania ścieków rada gminy powinna zawrzeć w nim postanowienia odnoszące się do wszystkich enumeratywnie wymienionych w ustawie zagadnień. Wskazując zakres zagadnień mających być objętymi regulaminem, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej nie posłużył się sformułowaniem "może określić", ale sformułowaniem "regulamin powinien określać", co prowadzi do wniosku, że treść regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Wszelkie odstępstwa od katalogu sformułowanego w art. 19 ust. 5 ustawy przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, co stanowi istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie nieważności w całości bądź w części (por. np.: wyroki WSA z Krakowie z 26 kwietnia 2019 r., II SA/Kr 279/19; z 4 lipca 2019 r., II SA/Kr 136/19; wyrok WSA w Rzeszowie z 15 kwietnia 2019 r., II SA/Rz 191/19; wyrok WSA w Łodzi z 11 kwietnia 2019 r., II SA/Łd 156/19). Przede wszystkim zaskarżony regulamin nie realizuje w sposób oczekiwany postanowień art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w. Przepis ten stanowi: regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe. Odnośnie regulacji § 15 Regulaminu, zgodnie z którym, warunki dostarczania przez Zakład wody na cele przeciwpożarowe określone są zgodnie z przepisami Ustawy o ochronie przeciwpożarowej, a także z przepisami wykonawczymi do ustawy (...), to jest to regulacja naruszająca delegację ustawową. Przepis art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w. nie przewiduje, aby zapewnienie dostarczania wody na cele przeciwpożarowe – odsyłało do przepisów ustawy i przepisów wykonawczych. Zadaniem gminy jest zapewnienie bezpieczeństwa, w tym ochrony przeciwpożarowej na własnym terenie. Koszty realizacji tego zadania ponosi gmina, co wynika wprost z art. 22 pkt 2 u.z.z.w. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obciąża natomiast obowiązek publiczny zapewnienia dostarczania wody na cele przeciwpożarowe. Regulamin ma skonkretyzować warunki realizacji tego obowiązku, czyli określać kto, na jakich warunkach i skąd może na ten cel pobierać wodę. Z upoważnienia ustawowego nie wynika obowiązek zawierania przez gminę umów cywilnych z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym. Dlatego należy przyjąć, że w przepisie art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w. chodzić musi o uregulowanie warunków faktycznych bądź technicznych dostarczenia wody na cele przeciwpożarowe a nie warunków formalnych. Jak wyżej bowiem wskazano, kwestia podmiotu odpowiedzialnego za pokrycie kosztów poboru wody do celów przeciwpożarowych uregulowana została expressis verbis w ustawie. Tym samym brak jest podstaw do uznania, aby przepis §15 Regulaminu był zgodny z prawem. Poza tym zdaniem Sądu, regulacja zawarta w Rozdziale 10 Warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe (§ 15 Regulaminu) nie stanowi prawidłowego wykonania delegacji ustawowej zawartej w art. 19 ust. 5 pkt 9 u.z.z.w., a więc określenia, kto, z jakich urządzeń i na jakich warunkach może korzystać wykorzystując wodę na te cele. Stanowi to pominięcie uchwałodawcze, tak więc zarzut Prokuratora okazał się zasadny. Istotnym naruszeniem prawa, który dostrzegł Prokurator, było to, iż zaskarżona uchwała określa prawa i obowiązku konkretnego przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, jako świadczącego usługi w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Miasta i Gminy S., tj. Przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego w S. (§ 1 Regulaminu). Przepisy art. 19 ust. 1 i ust. 2 u.z.z.w. nie dają podstaw do konkretyzowania w regulaminie ani odbiorców usług, ani przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Ponadto regulamin jest aktem prawa miejscowego, a tym samym powinien zawierać normy o charakterze generalnym, a określanie konkretnych podmiotów do których te normy są skierowane stanowi zaprzeczenie ich generalnego charakteru. Regulamin zatem powinien odnosić się do wszystkich faktycznych i potencjalnych odbiorców przedmiotowych usług, jak też istniejących i ewentualnie mogących powstać z mocy art. 16 u.z.z.w. przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych. Wszystkie te podmioty muszą być określone generalnie, bez wskazywania w regulaminie konkretnych podmiotów (por. wyrok NSA z 12 października 2006 r., II OSK 1322/05. wyroki WSA w Gorzowie Wlkp.: z 22 listopada 2006 r., II SA/Go 304/06, z 29 sierpnia 2018 r., II SA/Go 443/18, z 5 czerwca 2018 r., II SA/Go 235/18, wyrok WSA w Bydgoszczy z 11 września 2012 r., II SA/Bd 660/12, wyrok WSA w Warszawie z 13 kwietnia 2017 r., VIII SA/Wa 399/16). Zakwestionowany w niniejszej sprawie regulamin jest aktem określającym funkcjonowanie określonego przedsiębiorstwa w zakresie dostarczania wody i odprowadzenia ścieków, tym samym zaskarżona uchwała nie stanowi wykonania art. 19 ust. 1 i 2 u.w.z.z., co uzasadniało stwierdzenie jej nieważności w całości. Zauważyć należy, w odniesieniu do postanowień § 10 ust. 4 Regulaminu, w którym wskazano dostępność usług poprzez możliwość dostępu do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji, że regulamin jako akt prawa miejscowego, musi zawierać normy generalne. Charakteru takiego nie mają wypowiedzi programowe i prognostyczne, obecne w wieloletnich planach rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych. Ponadto, jak słusznie podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, takie odesłania do planów nie mieszczą się w pojęciu "technicznych warunków określających możliwość dostępu do usług wodociągowo - kanalizacyjnych", a ponadto są nieprecyzyjne (por. wyrok WSA w Warszawie z 14 marca 2018 r., VIII SA/Wa 896/17, wyrok NSA z 9 stycznia 2007 r., II OSK 1663/06). Poza tym problematyka wieloletnich planów rozwoju i modernizacji urządzeń, została odrębnie i szczegółowo unormowana w art. 21 analizowanej ustawy, zaś art. 19 tej ustawy nie daje podstaw prawnych do wprowadzania tej kwestii do regulaminu. Zatem powyższy zapis stanowi istotne naruszenie prawa. Końcowo wyjaśnić należy, że w świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych na tle art. 15 ust. 4 u.z.z.w. i art. 19 tej ustawy, brak jest możliwości ustalania w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków obowiązku uzyskania od przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej przez osoby, które budują z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne. Urządzenia takie powinny tylko odpowiadać warunkom technicznym określonym w odrębnych przepisach (por. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 2119/19, dostępny w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Organ stanowiący nie ma uprawnień do formułowania w regulaminie zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków przesłanek stanowiących przeszkodę w przyłączeniu nieruchomości do sieci, lecz do określenia warunków, które należy spełnić, aby nieruchomość została do sieci przyłączona. Powyższe rozróżnienie ma znaczenie, szczególnie dla odbiorcy usług, który w wypadku spełnienia określonych w regulaminie warunków ma podstawy oraz prawo oczekiwać, że jego wniosek o przyłączenie do sieci zostanie uwzględniony (por. wyroki WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 września 2018 r., sygn. akt II SA/Go 482/18 i WSA w Poznaniu z dnia 23 sierpnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 557/18). Mając powyższe na uwadze, z uwagi na zakres dostrzeżonych nieprawidłowości, w tym pominięcie w kontrolowanym akcie prawa miejscowego kwestii realizacji przez gminę obowiązku dostarczania wody na cele przeciwpożarowe, Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło