VIII SA/Wa 819/21
WyrokWSA w Warszawie2022-01-04
Skład orzekający: Justyna Mazur, Renata Nawrot, Iwona Szymanowicz - Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej można przenieść na rzecz nowego inwestora w części dotyczącej jednej z połówek budynku, jeśli ta połowa może samodzielnie funkcjonować?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej można przenieść na rzecz nowego inwestora w części dotyczącej jednej z połówek, jeśli ta połowa może samodzielnie funkcjonować. Organy błędnie zinterpretowały przepisy, podważając klasyfikację budynku zawartą w pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę i nadmiernie skupiając się na wspólnych elementach konstrukcyjnych, pomijając kryteria samodzielności funkcjonalnej, takie jak odrębne wejścia i instalacje.Stan faktyczny
Skarżąca nabyła działkę z budynkiem mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej w trakcie budowy i wystąpiła o przeniesienie na nią decyzji o pozwoleniu na budowę w części dotyczącej jej działki. Prezydent Miasta odmówił, uznając, że budynek stanowi jedną całość konstrukcyjną i nie można przenieść pozwolenia w części. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądzając jednocześnie od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak (sprawozdawca), , Protokolant Specjalista Ilona Obara, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 stycznia 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeniesienia decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...]z dnia [...]kwietnia 2021 r. nr [...]; 2) zasądza od Wojewody [...]na rzecz skarżącej A. K. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Stan faktyczno-prawny w przedmiotowej sprawie przedstawia się następująco:
Prezydent Miasta R. decyzją z [...]stycznia 2001 r. Nr [...], znak: [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, bliźniaczego i budynku usługowego, usytuowanego na działce nr [...]w R. przy ul. B., natomiast decyzją z [...]października 2019 r. Nr [...]wygasił ww. decyzję w części dotyczącej budowy budynku usługowego.
Następnie decyzją z [...]lutego 2020 r. znak: [...]Prezydent Miasta R., zatwierdził podział nieruchomości położonej w R. przy ul. B., oznaczonej jako działka nr ew. [...], arkusz [...], obręb [...]-G. [...], na działki
o numerach ewidencyjnych: [...]i [...].
W dniu 12 maja 2020 r. A. K. –F. (dalej: wnioskodawczyni, strona, skarżąca) zakupiła działkę nr [...] wraz z budynkiem mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej w trakcie budowy. Zakupu dokonała przy zachowaniu wymaganej formy aktu notarialnego (Rep. A nr [...]), w konsekwencji czego dla przedmiotowej zabudowanej nieruchomości została urządzona w Sądzie Rejonowym
w R. księga wieczysta [...], w której wnioskodawczyni figuruje jako jej wyłączny właściciel.
W dniu 8 marca 2021 r. strona wystąpiła o przeniesienie na jej rzecz decyzji z [...]stycznia 2001 r. Nr [...], znak: [...], w części dotyczącej budynku mieszkalnego bliźniaczego, położonego na działce nr [...].
Decyzją z [...]kwietnia 2021 r. Nr [...]Prezydent Miasta R. (dalej: Prezydent, organ I instancji), działając na podstawie art. 40 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm., dalej: p.b.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.), odmówił przeniesienia na rzecz wnioskodawczyni decyzji Prezydenta Miasta R. z [...]stycznia 2001 r. Nr [...], znak: [...].
W uzasadnieniu decyzji Prezydent wskazał, że art. 40 p.b. stwarza możliwość przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę na rzecz innego podmiotu w części dotyczącej objętego tą decyzją zamierzenia inwestycyjnego pod warunkiem, że da się ono wyodrębnić i może samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Organ
I instancji uznał, że przedmiotowe pozwolenie na budowę obejmowało budowę jednego budynku mieszkalnego bliźniaczego, który usytuowany jest obecnie na działkach nr [...]i nr [...], dlatego może podlegać przeniesieniu tylko w całości, a nie we wnioskowanej części. Stwierdził nadto, że wydane pozwolenie na budowę dotyczyło budowy jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w którym wydzielono dwa lokale mieszkalne, co potwierdza treść dokumentacji budowlanej opracowanej przez projektanta, stanowiącej załącznik do pozwolenia, gdzie w punkcie dotyczącym charakterystyki budynku projektowanego mowa jest o zaprojektowaniu budynku składającym się
z dwóch odrębnych mieszkań.
Zdaniem Prezydenta konsekwencją przeniesienia na rzecz strony pozwolenia na budowę w części dotyczącej budowy budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr [...] byłoby powstanie dwóch niezależnych budynków mieszkalnych, co
z kolei byłoby niezgodne z treścią wydanego pozwolenia na budowę. Zaplanowane dla każdego z budynków osobne przyłącza i wejścia nie są wyznacznikiem funkcjonowania oddzielnych budynków w zabudowie bliźniaczej. Przywołując treść art. 3 pkt 2a p.b., organ I instancji stwierdził, że budynek mieszkalny jednorodzinny musi spełniać wszystkie cechy budynku, a nadto stanowić "konstrukcyjnie samodzielną całość". Tymczasem przedmiotowy budynek posiada jedną wspólną ścianę działową, posadowioną na wspólnym fundamencie.
Dodatkowo w przepisie § 210 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1422, dalej: rozporządzenie w sprawie warunków technicznych) wskazano sytuacje, kiedy części budynków przedzielone ścianami oddzielenia pożarowego od fundamentu do pokrycia dachu mogą być uznane za odrębne. Jest to dodatkowy argument wynikający z przepisów o charakterze techniczno-budowlanym za uznaniem tego elementu jako kryterium samodzielności konstrukcyjnej.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie decyzji Prezydenta i uwzględnienie jej wniosku. Wskazała, że objęta wnioskiem
o przeniesienie pozwolenia na budowę inwestycja, polegająca na budowie budynku mieszkalnego bliźniaczego wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, stanowi właśnie taki obiekt budowlany, który może samodzielnie funkcjonować zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Zabudowa należąca do strony posiada przymiot prawnego wyodrębnienia na mocy decyzji z [...] lutego 2020 r. i charakteryzuje się samodzielnym funkcjonowaniem. Powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 26 marca 2009 r. wydany w sprawie II SA/Wr 524/08, który stanowi odbicie jej sytuacji prawnej. Jednocześnie zarzuciła naruszenie art. 7 k.p.a., ponieważ obecny stan prawny uniemożliwia jej korzystanie z własnej nieruchomości.
Decyzją z [...] lipca 2021 r. Nr [...] Wojewoda [...] (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy, organ II instancji), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 82 ust. 3 p.b., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta z [...]kwietnia 2021 r.
Organ odwoławczy uznał, że można przenieść decyzję obejmującą pozwolenie na budowę w części, jeżeli na nowo wydzielonej działce znajduje się wyodrębniony, samodzielny obiekt budowlany, który stanowi konstrukcyjnie samodzielną całość.
Z analizy akt dokumentacji projektowej wynika natomiast, że budynek mieszkalny
w zabudowie bliźniaczej, zatwierdzony decyzją Prezydenta z [...] stycznia 2001 r. Nr [...], posiada wspólny dach oraz wspólne ujęcie wodno-kanalizacyjne
i energetyczne. Poza tym z analizy rzutu pierwszego piętra wynika, że pokój 6 i 6A posiadają wspólny balkon, a cały budynek posiada także wspólną ścianę konstrukcyjną.
Wobec powyższego budynek zatwierdzony ww. decyzją Prezydenta należy uznać za budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy, a nie budynek w zabudowie bliźniaczej. Dlatego budynku zlokalizowanego na działce nr [...], której właścicielem jest wnioskodawczyni, nie można uznać za konstrukcyjnie samodzielny, a tym samym nie można przenieść przedmiotowej decyzji Prezydenta we wnioskowanej części.
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła naruszenie następujących przepisów:
1) art. 40 ust. 1 p.b. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące bezpodstawną odmową przeniesienia na rzecz skarżącej decyzji Prezydenta Miasta R. Nr [...]z [...] stycznia 2001 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę,
2) § 210 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych poprzez jego niezastosowanie, skutkujące nieuznaniem części budynku położonego na działce skarżącej za odrębny budynek, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy przeniesienia na rzecz skarżącej ww. decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę,
3) art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepełne i niewyczerpujące wyjaśnienie sprawy, w szczególności w zakresie odrębności i samodzielności części budynków objętych postępowaniem o wydanie decyzji w przedmiocie przeniesienia na rzecz skarżącej decyzji Prezydenta z [...]stycznia 2001 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę.
Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej
i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś
z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 t.j., dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był przepis art. 40 ust. 1 p.b., stosownie do którego organ, który wydał decyzję o pozwoleniu na budowę, jest obowiązany, w drodze decyzji, przenieść to pozwolenie na wniosek nowego inwestora, jeżeli do wniosku inwestor dołączy:
1) oświadczenie:
a) o przejęciu warunków zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę,
b) o których mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 (oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane);
2) zgodę dotychczasowego inwestora, na rzecz którego decyzja została wydana.
Zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 2, nie jest wymagana, jeżeli własność nieruchomości lub uprawnienia wynikające z użytkowania wieczystego dotyczącego nieruchomości, objęte decyzją o pozwoleniu na budowę po wydaniu tego pozwolenia przeszły z dotychczasowego inwestora na nowego inwestora wnioskującego
o przeniesienie pozwolenia na budowę (art. 40 ust. 1a p.b.).
Poza tym powołany przepis w ust. 3 przewiduje, że stronami w postępowaniu
o przeniesienie pozwolenia na budowę są wyłącznie dotychczasowy i nowy inwestor.
Wykładnia systemowa art. 40 ust. 1 p.b. wskazuje, że organ architektoniczno-budowlany nie dysponuje swobodnym uznaniem w przypadku złożenia wniosku
o przeniesienie pozwolenia na budowę na inny podmiot. Organ taki musi sprawdzić, czy są spełnione formalne warunki przeniesienia, wymienione w ww. przepisie. Jeżeli warunki te są spełnione, organ ma obowiązek przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu (por. wyroki WSA w Warszawie: z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1109/18, publ. Lex nr 2618217, z 5 czerwca 2019 r., sygn. akt 2311/18, publ. Lex nr 3065989, z 20 września 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 112/05, publ. Lex nr 194997).
Przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę może nastąpić w dowolnym momencie trwania procesu inwestycyjnego, czyli od momentu, kiedy decyzja
o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna, aż do dnia, w którym zostało wydane przez właściwy organ pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, będącego przedmiotem pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 grudnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1667/11, publ. CBOSA).
Jeżeli więc oryginalny inwestor, na rzecz którego zostało wydane pozwolenie na budowę, dokonał zbycia części nieruchomości, obejmującej niedokończony obiekt budowlany, to nabywca zabudowanej nieruchomości będzie uprawniony do kontynuowania robót budowlanych tylko wtedy, gdy zostanie na niego przeniesiona decyzja o pozwoleniu na budowę. Zatem przeniesienie na budowę na podstawie art. 40 ust. 1 p.b. to jedynie zmiana inwestora, adresata tej decyzji.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przepis art. 40 p.b. stwarza możliwość przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę na rzecz innego podmiotu również w części dotyczącej objętego tą decyzją zamierzenia inwestycyjnego pod warunkiem, że da się ono wyodrębnić i może samodzielnie funkcjonować zgodnie
z przeznaczeniem (por. wyrok WSA w Warszawie z 1 października 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 646/21, publ. Lex nr 3267779 oraz powołane tam wyroki NSA z 25 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 679/06 i z 1 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1407/18, wyrok WSA w Poznaniu z 30 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Po 798/18, publ. Lex nr 2626499).
W niniejszej sprawie skarżąca [...] marca 2021 r. złożyła do organu I instancji wniosek o przeniesienie przedmiotowego pozwolenia na budowę w części dotyczącej budynku mieszkalnego bliźniaczego położonego na działce nr [...]. Z akt sprawy wynika, że [...] maja 2020 r. zakupiła działkę nr [...] wraz z budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej w trakcie budowy (pismo z 2 kwietnia 2021 r., informacja z rejestru gruntów). Działka skarżącej nr [...]wraz z działką nr [...]powstały w wyniku podziału pierwotnej działki nr [...], zatwierdzonego decyzją z [...]lutego 2020 r. Z decyzji podziałowej wynika, że projekt podziału był zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a każda z wydzielonych działek zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej (w trakcie budowy).
Skarżąca we wniosku o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę złożyła oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (punkt 8 wniosku) oraz o przejęciu warunków zawartych w decyzji
o pozwoleniu na budowę w części dotyczącej działki nr [...] i położonym na niej budynkiem mieszkalnym bliźniaczym (punkt 6 wniosku). Zgoda dotychczasowego inwestora B. i K. G., zgodnie z art. 40 ust. 1a p.b., nie jest wymagana
z uwagi na przejście na własność strony działki nr [...]. Wynika z tego, że skarżąca spełniła wszystkie warunki formalne wynikające z art. 40 ust. 1 p.b.
Sporną kwestią jest natomiast możliwość przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę z [...]stycznia 2001 r. w części dotyczącej budynku mieszkalnego bliźniaczego, położonego na działce nr [...], stanowiącej własność skarżącej. Organy obu instancji stoją na stanowisku, że ww. pozwolenie wydano na budowę jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w którym wydzielono 2 lokale mieszkalne, a nie na 2 budynki bliźniacze, z których każdy stanowi konstrukcyjnie samodzielną całość. Zdaniem organów wniosku skarżącej nie pozwalają uwzględnić ustalenia dotyczące wspólnego fundamentu i wspólnej ściany działowej przedmiotowego budynku. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że budynek mieszkalny w zabudowie bliźniaczej zatwierdzony ww. pozwoleniem na budowę posiada wspólny dach, wspólne ujęcie wodno-kanalizacyjne i energetyczne oraz wspólny balkon. Natomiast zaplanowane dla każdego z budynków osobne przyłącza i wejścia (o czym wskazywała organowi
I instancji wnioskodawczyni w piśmie z 8 kwietnia 2021 r.) nie są wyznacznikiem funkcjonowania dwóch oddzielnych budynków w zabudowie bliźniaczej.
Sąd nie podziela tak sformułowanych przez organy wniosków. W pierwszej kolejności należy wskazać, że z decyzji o pozwoleniu na budowę z [...]stycznia 2001 r. Nr [...]wynika, że jej przedmiotem jest budynek mieszkalny, bliźniaczy, a nie - jak uznały organy - budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy. Organy orzekające
w trybie art. 40 ust. 1 p.b. nie mogą podważać klasyfikacji budynku objętego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę (por. w.cyt. wyrok WSA w Warszawie z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1109/18). Zmiana inwestora w powyższym trybie nie jest bowiem środkiem, który mógłby prowadzić do ponownej oceny bądź wzruszenia pozwolenia na budowę. W okolicznościach niniejszej sprawy należało jedynie rozważyć, czy przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne (budynek mieszkalny, bliźniaczy) da się wyodrębnić we wnioskowany przez stronę sposób i czy po takim wyodrębnieniu może ono samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem.
Z treści art. 3 ust. 2a p.b. wynika, że przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolno stojący albo w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Prawidłowa wykładnia przepisu art. 3 ust. 2a p.b., w tym użyte w odniesieniu do budynku mieszkalnego jednorodzinnego sformułowanie "stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość", powinna być dokonana przy uwzględnieniu definicji budynku określonej w art. 3 pkt 2 p.b.
W każdym przypadku ocena projektu budynku mieszkalnego jednorodzinnego pod kątem jego kwalifikacji jako domu w zabudowie bliźniaczej (jak w niniejszej sprawie) powinna być indywidualna i dokonywana w oparciu nie tylko o kryterium samodzielności konstrukcyjnej, ale też samodzielności funkcjonalnej, tj. sposobu wykorzystywania.
Z oświadczeń skarżącej zawartych w aktach administracyjnych, sprecyzowanych na rozprawie sądowej 4 stycznia 2022 r., wynika, że obie części budynku objętego pozwoleniem na budowę mogą funkcjonować niezależnie od siebie. Skarżąca wyjaśniła, że wprawdzie mają wspólny fundament, dach, ścianę działową oraz balkon, ale odrębne są wejścia, wjazdy, przyłącza energetyczne i wodno-kanalizacyjne
z odrębnymi licznikami, kominy i instalacja grzewcza.
W ocenie Sądu organy błędnie wywiodły, że posiadanie wspólnego fundamentu lub dachu oraz wspólnej ściany łączącej obie części obiektu, posadowione każda na odrębnej ewidencyjnie działce, zaprzecza samodzielności konstrukcyjnej każdej z tych części (por. wyrok NSA z 27 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1601/08, publ. Lex nr 571850, wyrok WSA w Gdańsku z 13 października 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 200/21, publ. Lex nr 3246830). Natomiast o samodzielności funkcjonalnej tych budynków może świadczyć m.in. posiadanie osobnych wejść, klatek, instalacji, przyłączy, szamb czy garaży (por. wyrok NSA z 5 lutego 2020 r., sygn. akt II OSK 2952/18, publ. Lex nr 3072402).
Trafność powyższego poglądu potwierdza pośrednio również przepis § 210 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, który stanowi, że części budynku wydzielone ścianami oddzielenia przeciwpożarowego w pionie - od fundamentu do przekrycia dachu - mogą być traktowane jako odrębne budynki. W tym zakresie warto przywołać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z 5 lutego 2020 r. w sprawie II OSK 2592/18, że w Polskiej Kwalifikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. (Dz.U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), w objaśnieniach wstępnych do pojęć podstawowych wskazuje się, że w przypadku budynków połączonych między sobą (np. domy bliźniacze lub szeregowe) budynek jest budynkiem samodzielnym, jeżeli jest oddzielony od innych jednostek ścianą przeciwpożarową od fundamentu po dach. Gdy nie ma ściany przeciwpożarowej, budynki połączone między sobą uważane są za budynki odrębne, jeśli mają własne wejścia, są wyposażone w instalacje i są oddzielnie wykorzystywane. Według PKOB zatem nawet brak ściany przeciwpożarowej nie wyklucza uznania zabudowy jednorodzinnej za bliźniaczą, jeżeli tylko oba budynki zostały tak zaprojektowane, że mogą być odrębnie wykorzystywane.
Nie bez znaczenia dla oceny możliwości przeniesienia przedmiotowej decyzji
o pozwoleniu na budowę we wnioskowanej części jest również fakt, że działka skarżącej o numerze [...], zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym
w zabudowie bliźniaczej (jak wynika z ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości nr [...]), podlega osobnemu obrotowi gospodarczemu.
Pośrednie zastosowanie do właściwej interpretacji odrębności każdej z części przedmiotowego budynku mieszkalnego – bliźniaka ma również art. 93 ust. 3b ustawy
z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899), który wskazuje, że jeżeli przedmiotem podziału jest nieruchomość zabudowana,
a proponowany jej podział powoduje także podział budynku, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu. W budynkach, w których nie ma ścian oddzielenia przeciwpożarowego, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu, wyraźnie dzielące budynek na dwie odrębnie wykorzystywane części.
Sąd podziela zatem zarzuty skargi, że organy w niewłaściwy sposób zinterpretowały art. 40 ust. 1 p.b. w odniesieniu do przeniesienia pozwolenia na budowę w części. Poza tym w sposób niepełny i niewyczerpujący rozpatrzyły wszystkie aspekty przedmiotowej sprawy (naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.),
w szczególności dotyczące odrębności obu części bliźniaka, choćby w aspekcie § 210 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy odmowa przeniesienia pozwolenia na budowę we wnioskowanej części na skarżącą oznacza, że jako właścicielka części bliźniaka, położonego na działce nr [...], nie ma ona możliwości do prowadzenia dalszych prac budowlanych z powodów całkowicie od niej niezależnych. Jednocześnie pierwotny inwestor, który uzyskał pozwolenie na budowę, nie jest już zainteresowany kontynuowaniem i dokończeniem prac budowlanych w części budynku położonego na działce nr [...], ponieważ nie jest on już jego własnością. Taka sytuacja nie zasługuje na ochronę prawną, bowiem uderza
w konstytucyjną zasadę ochrony własności.
Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a. (punkt 1 wyroku). O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat adwokackich (Dz.U. 2015 poz. 1800 ze zm.).
Ponownie rozpoznając sprawę organy na podstawie art. 153 p.p.s.a. będą związane wytycznymi zawartymi w niniejszym uzasadnieniu wyroku odnośnie do interpretacji art. 40 ust. 1 p.b., jak również pojęcia samodzielności konstrukcyjnej
i funkcjonalnej każdej z części bliźniaka, będącego przedmiotem decyzji Prezydenta
z [...] stycznia 2001 r. Nr [...]o pozwoleniu na budowę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło