I SA/Wr 1940/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-02-17

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która była jedynie pełnomocnikiem strony w postępowaniu administracyjnym, a następnie złożyła skargę do sądu administracyjnego we własnym imieniu, posiada legitymację skargową do wniesienia takiej skargi?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez osobę, która nie posiada legitymacji skargowej, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Legitymacja skargowa jest warunkiem koniecznym do wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego i nie podlega konwalidacji. W przypadku braku legitymacji skargowej, wniosek o przyznanie prawa pomocy również nie może zostać uwzględniony jako oczywiscie bezzasadny.
Stan faktyczny
W. W. złożył skargę do WSA we Wrocławiu na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. utrzymujące w mocy postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku Z. B. o interpretację przepisów prawa podatkowego. W. W. twierdził, że działa we własnym imieniu, a nie jako pełnomocnik Z. B. Sąd wezwał Z. B. do podpisania skargi, czego nie uczynił. Sąd uznał, że W. W. nie posiada legitymacji skargowej, ponieważ nie był stroną postępowania administracyjnego, a jedynie pełnomocnikiem.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę W. W. i oddalono jego wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2014r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi W. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia [...] r., nr [...]w przedmiocie pozostawienia wniosku Z. B. o udzielenie interpretacji dot. podatku dochodowego od osób fizycznych bez rozpatrzenia postanawia I. odrzucić skargę; II. oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. W. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na wskazane w sentencji postanowienie wraz z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od koszów sądowych złożonym na urzędowym formularzu. Wspomnianym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w P. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] r. nr [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku Z. B. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego w ramach służebności przesyłu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o odrzucenie bądź oddalenie skargi. W uzasadnieniu podniósł, iż w dniu 7 marca 2013 r. Z. B. złożył do Urzędu Skarbowego w L. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Rozpatrując powyższy wniosek organ podatkowy stwierdził, że wniosek nie spełnia wymogów określonych w art. 14b § 3 i § 4 oraz art. 14f § 1 Ordynacji podatkowej. Po bezskutecznym upływie terminu do uzupełnienia wniosku organ interpretacyjny wydał postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Dnia 23 lipca 2013 r. do organu wpłynęło pismo sformułowane przez pełnomocnika wnioskodawcy. Z uwagi na zawartość pisma organ powziął wątpliwość co do jego charakteru i wezwał pełnomocnika do stosownych wyjaśnień. W odpowiedzi W. W.i wskazał, iż wnosi zażalenie na postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia i domaga się jednoznacznej odpowiedzi na postawione pytanie. Z uwagi na fakt, iż Organ nie znalazł podstaw do uczynienia zadość żądaniom wyrażonym w zażaleniu wydano zaskarżone postanowienie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 30 października 2013 r. do wykazania swojego umocowania do występowania w sprawie jako pełnomocnik procesowy Z. B. w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi stosowanie do brzemienia art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., określanej dalej jako p.p.s.a.) skarżący wskazał, iż w imieniu Z. B. prowadził jedynie korespondencję z Izbą Skarbową w P. Wskazał, że we własnym imieniu inicjuje postępowanie przed tut. Sądem. W kolejnym piśmie z dnia 17 grudnia 2013 r. podniósł, że nie jest pełnomocnikiem Z. B. i jest osobą składającą skargę. Doręczone w dniu 3 stycznia 2014 r. Z. B. zarządzenie zawierające wezwanie do usunięcia braków skargi przez jej podpisanie bądź nadesłanie podpisanego odpisu skargi pod rygorem odrzucenia skargi, pozostało bez odpowiedzi do dnia dzisiejszego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga W. W. złożona w tej sprawie jest niedopuszczalna w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i na tej podstawie podlega odrzuceniu.Przed przystąpieniem do rozpoznania skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność. Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu jest bowiem możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Stosownie bowiem do art. 58 § 1 pkt 1- 6 p.p.s.a., skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zasadniczym kryterium dopuszczalności skargi przed wojewódzkim sądem administracyjnym jest warunek, by skarga została wniesiona przed podmiot uprawniony, tj. taki, któremu przepisy prawa przyznają legitymację skargową. Zgodnie z treścią art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z przyjętą na gruncie sądownictwa administracyjnego zasadą ogólną skargowości do wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego wymagane jest wystąpienie ze stosownym żądaniem przez legitymowany podmiot (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1229/04, Legalis; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt VI SA/WA 1958/07, Legalis; także: W. Chróścielewski, Wszczęcie postępowania, s. 63). Postępowanie sądowoadministracyjne może być zatem wszczęte przez wniesienie przez legitymowany podmiot skargi oraz - w pewnych przypadkach - na wniosek. Skargę może wnieść wyłącznie podmiot, który dysponuje legitymacją skargową -legitymacją do uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego. W przypadku niewykazania tego rodzaju legitymacji skargowej sąd administracyjny jest zobowiązany skargę odrzucić. Przepisy p.p.s.a. nie przewidują w takim wypadku możliwości konwalidacji skargi (por. postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 2376/11, Legalis; wyrok NSA z dnia 5 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1551/10, Legalis). Przepisy określające legitymację skargową powinny być wykładane w sposób ścisły (por. szerzej: wyr. NSA z 30.8.2011 r., II OSK 523/11, Legalis). Za takim podejściem przemawia przede wszystkim zasada pewności obrotu, będąca gwarancją niezmienności sytuacji prawnej strony (uprawnionej lub zobowiązanej), której interesów dotyczy dane postępowanie administracyjne. Istota niniejszego postępowania sprowadza się do rozstrzygnięcia czy w tej konkretnej sprawie wniesienie przez W. W. skargi do sądu jest dopuszczalne w postępowaniu o wydanie interpretacji podatkowej – wszczętym na wniosek Z. B. w sytuacji, gdy osoba ta nie była adresatem wydanych w toku instancji postanowień. W badanej sprawie z wnioskiem o wydanie interpretacji wystąpił bowiem Z. B. i to wobec niego zostały wydane rozstrzygnięcia w sprawie. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie W. W. nie posiada legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Nie on bowiem zainicjował postępowanie przed organem interpretacyjnym, był natomiast pełnomocnikiem strony, zatem miał wyraźnie określoną pozycję procesową w postępowaniu o udzielenie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego które zakończyło się wydaniem kwestionowanego postanowienia względem strony tj. Z. B. Skoro zatem w niniejszej sprawie skargę wniósł W. W. we własnym imieniu ( co potwierdził dwukrotnie w pismach z dnia 13 listopada 2013 r. oraz 17 grudnia 2013 r.) a intencją faktycznej strony tego postępowania tj. Z. B. nie było inicjowanie postępowania przed tut. Sądem, bowiem abstrahując od treści art. 35 p.p.s.a., nie umocował on do działania dotychczasowego pełnomocnika, jak również na wezwanie Sądu nie podpisał skargi to skargę złożoną przez W. W. należało odrzucić jako niedopuszczalną. Wskazując na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. W kontekście złożonego przez skarżącego wraz ze skargą wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wskazać, że zgodnie z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. akt II OZ 1084/12, z dnia 20 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 619/12, z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt I OZ 918/09, z dnia 19 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OZ 788/09, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Oznacza to, że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie daje podstaw do uwzględnienia skargi. W konsekwencji skoro w niniejszej sprawie brak legitymacji skargowej stanowi inną przyczynę, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i skutkuje odrzuceniem skargi, to do oceny wniosku strony skarżącego o przyznanie prawa pomocy zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zastosowanie będzie miał art. 247 p.p.s.a. Zatem jeśli bez konieczności dokonywania głębszej analizy prawnej, jak wykazują to powyższe rozważania, skarga złożona w tej sprawie nie może zostać rozpatrzona jako oczywiście bezzasadna, to tym samym na uwzględnienie nie zasługuje wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 247 p.p.s.a. należało orzec jak w pkt 2 sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło