IV SA/Wr 700/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. S. na Wójta Gminy B. w przedmiocie czynności podejmowanych w imieniu Samodzielnego Publicznego Zakładu Ambulatoryjnej Opieki Zdrowotnej w B. oraz przypisywania sobie funkcji tego organu postanawia: oddalić wniosek C. J. S. o wyłączenie sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej – Ilków od rozpoznania niniejszej sprawy. zono na wstępie. C. J. S. złożył w niniejszej sprawie skargę na Wójta Gminy B. w przedmiocie czynności podejmowanych w imieniu Samodzielnego Publicznego Zakładu Ambulatoryjnej Opieki Zdrowotnej w B. oraz przypisywania sobie funkcji tego organu. Postanowieniem z dnia 8 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił powyższą skargę. W dniu 1 grudnia 2012 r. skarżący zgłosił wniosek o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej – Ilków ze względu, jak podał, na brak jego bezstronności i obiektywizmu "prowadzących do próby potwierdzenia nieistniejących stanów faktycznych i prawnych oraz umożliwienie posługiwania się przez wójta gminy aplikanta sądowego pana W. G. dokumentem tj. wyrokiem pani K. G. i jej przedmiotu powództwa (o sygn. akt IV P 30/03) przez wpisanie w nim mojego nazwiska, który w świetle zebranych dowodów w sprawie jest dokumentem nie dotyczącym mojej osoby i mojego powództwa". W związku ze złożonym wnioskiem sędzia, którego wniosek o wyłączenie dotyczy, złożył pisemne oświadczenie, że nie zna skarżącego, oraz że nie istnieje w niniejszej sprawie okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co jego bezstronności, jak również, że nie występują w sprawie żadne okoliczności określone w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., które dawałyby podstawę do wyłączenia go od rozpoznania niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie sędziego nie jest zasadny. Zgodnie z art. 18 i art. 19 p.p.s.a., wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź na wniosek strony. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 p.p.s.a. W związku z tym, że tworzą one katalog zamknięty, nie jest możliwe stosowanie w tym zakresie wykładni rozszerzającej. Tym samym, nie można wyłączyć sędziego z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę, bez względu na subiektywne odczucia osób występujących w sprawie. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., w myśl art. 19 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W postanowieniu z dnia 29 grudnia 2010 r., sygn. akt I OZ 975/10 (Lex nr 742224) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa - art. 18 § 1 p.p.s.a., wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 p.p.s.a.)." W postanowieniu z dnia 1 lipca 2011 r., sygn. akt II OZ 549/11 (Lex nr 1083798) tenże Sąd wskazał, że: "Przepis art. 19 p.p.s.a. jako podstawę wyłączenia sędziego czyni samo powstanie wątpliwości co do bezstronności tego sędziego u strony zgłaszającej. Przy czym do uwzględnienia wniosku nie wystarczy samo subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego, lecz strona winna wskazać takie okoliczności, które obiektywnie wzbudziłyby wątpliwości co do tej bezstronności." W postanowieniu z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt II OZ 935/11 (Lex nr 984696) Sąd ten podkreślił, że: "Podstawowym celem regulacji dotyczących wyłączenia sędziego jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym." Wbrew jednak odmiennemu w tym względzie stanowisku skarżącego, podana we wniosku przyczyna wyłączenia sędziego nie może w świetle treści art. 19 p.p.s.a. stanowić podstawy wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy. Z utrwalonego już w tym względzie orzecznictwa sądów administracyjnych ukształtowanego na tle stosowania art. 19 p.p.s.a. wynika, że nie mogą być uznane za okoliczność mogącą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego lub sędziów w danej sprawie zastrzeżenia co do sposobu procedowania w danej sprawie, niezadowolenie skarżącego ze sposobu prowadzenia sprawy oraz wyniku załatwienia jego wniosków, jak również prognozowany przez stronę postępowania kierunek wykładni prawa, który może przyjąć sędzia, czy skład orzekający w danej sprawie, a nawet przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 września 2011 r., sygn. akt II OZ 813/11, Lex nr 966298, z dnia 1 września 2011 r., sygn. akt I OZ 617/11, Lex nr 964706, z dnia 15 czerwca 2011 r. sygn. akt II FZ 218/11, Lex nr 852080, z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt I OZ 293/11, Lex nr 1081196). Także okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony, że wydaje odmienne z jej oczekiwaniami rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego i taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 185/11, Lex nr 783964). W powołanym wyżej postanowieniu z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt II FZ 218/11 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Strona kwestionująca przeprowadzoną w danej sprawie wykładnię prawa, czyli realizację przez dany skład orzekający wymogów sztuki prawa, dysponuje środkiem prawnym ochrony swoich interesów w postaci skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Instytucja wyłączenia sędziego służy natomiast zapewnieniu bezstronności postępowania sądowego, która może być wątpliwa nie na skutek przyjętego przez danego sędziego sposobu odczytywania prawa, ale pozamerytorycznych powodów sprzyjania jednej ze stron, którym może być np. osobisty związek z jedną ze stron." Pozamerytoryczne powody sprzyjania jednej ze stron, czy inne okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, którego wniosek o wyłączenie dotyczy, w niniejszej sprawie nie występują. Z oświadczenia złożonego przez sędziego, którego wniosek dotyczy wynika, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Prawdziwość tego oświadczenia nie budzi zastrzeżeń. W postanowieniu z dnia 12 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 147/12 (Lex nr 1121100) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego." Skarżący nie kwestionuje wiarygodności oświadczenia złożonego przez sędziego. Przy czym na marginesie wskazać należy, iż mimo, że w sprawie zapadło postanowienie odrzucające skargę, to Sąd i tak jest uprawniony do rozpoznania wniosku skarżącego w przedmiocie wyłączenia sędziego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2012 r., sygn. akt I OZ 427/12, publ. CBOIS). Skoro zatem nie występują w sprawie przesłanki wskazane w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. mogące uzasadniać wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego, którego wniosek dotyczy, wniosek ten należało oddalić, co orzeczono na wstępie.