I CSK 6427/22
WyrokIzba Cywilna2023-09-12
Skład orzekający: Jacek Grela
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w umowie o zastępstwo inwestycyjne dopuszczalne jest uzależnienie wynagrodzenia inwestora zastępczego od warunku, w postaci decyzji podmiotu trzeciego o sfinansowaniu takiego wynagrodzenia, czy też zastrzeżenie takiego warunku należy uznać za sprzeczne z naturą stosunku wynikającego z umowy o zastępstwo inwestycyjne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarga kasacyjna nie zawierała argumentów świadczących o spełnieniu przesłanek przyjęcia sprawy do rozpoznania, a rozwiązanie przedstawionego problemu prawnego nie było potrzebne do rozstrzygnięcia danej sprawy. Istotne zagadnienie prawne musi pozostawać w związku ze stanem faktycznym i podstawą prawną zaskarżonego wyroku.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę ponad 645 tys. zł. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok częściowo, odrzucając pozew w tej części, a w pozostałym zakresie zmienił wyrok, zasądzając dalszą kwotę ponad 704 tys. zł. Powodowie wnieśli skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności uzależnienia wynagrodzenia inwestora zastępczego od decyzji podmiotu trzeciego o jego finansowaniu. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz pozwanego koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 6427/22 POSTANOWIENIE 12 września 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 12 września 2023 r. w Warszawie, w sprawie z powództwa M. spółki akcyjnej w W. i U. Limited Sirketi w A. przeciwko Zakładowi w W. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej M. spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 11 maja 2022 r., I ACa 287/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od M. spółki akcyjnej w W. na rzecz Zakładu w W. 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty. UZASADNIENIE Wyrokiem z 7 lutego 2020 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od Zakładu w W. na rzecz M. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. i U. Limited Sirketi z siedzibą w A. 645 439,83 zł z ustawowymi odsetkami od 16 lutego 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Wyrokiem z 11 maja 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie uchylił zaskarżony wyrok częściowo w punkcie drugim co do 309 000 zł i w tym zakresie odrzucił
I CSK 6427/22 2 pozew, zmienił zaskarżony wyrok częściowo: w punkcie pierwszym, w ten sposób, że określił sposób zapłaty przez pozwanego zasądzonej na rzecz powodów kwoty jako solidarny, w punkcie drugim i trzecim w ten sposób, że zasądził od Zakładu w W. solidarnie na rzecz M. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. i U. Limited Sirketi z siedzibą w A. dalsze 704 174,84 zł z ustawowymi odsetkami od 16 lutego 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty oraz oddalił obie apelacje w pozostałej części. W skardze kasacyjnej powodowie, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazali na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zdaniem skarżących w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne: czy zgodnie z zasadą swobody umów (art. 3531 k.c.) w umowie o zastępstwo inwestycyjne zawieranej pomiędzy zamawiającym a inwestorem zastępczym dopuszczalne jest uzależnienie wynagrodzenia inwestora zastępczego za realizowane czynności od warunku, w postaci decyzji podmiotu trzeciego - finansującego inwestycję - o sfinansowaniu takiego wynagrodzenia, to jest warunku, który może skutkować tym, że w przypadku braku zgody podmiotu trzeciego na finansowanie wynagrodzenia, inwestor zastępczy mógłby nie otrzymać wynagrodzenia za świadczone usługi pomimo ich wykonania, czy też zastrzeżenie takiego warunku należy uznać za sprzeczne z naturą stosunku wynikającego z umowy o zastępstwo inwestycyjne. Skarga kasacyjna powoda U. Limited Sirketi z siedzibą w A. została odrzucona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością
I CSK 6427/22 3 lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05; z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18). Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że powyższa przesłanka nie została wykazana. W skardze kasacyjnej nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie spełniona została któraś z przesłanek przyjęcia sprawy do rozpoznania, a skarżący nie wykazali, że rozwiązanie przedstawionego problemu prawnego jest potrzebne do rozstrzygnięcia danej sprawy. Istotne zagadnienie prawne musi pozostawać w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy oraz w związku z podstawą prawną stanowiącą podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Musi więc ono pozostawać w związku ze sprawą (zob. postanowienie SN z 8 lutego 2023 r., I USK 529/21). Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu.
I CSK 6427/22 4 O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [S.J.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- V CSK 31/19 2019-07-15Czy Sąd Najwyższy może sprostować oczywistą omyłkę w swoim postanowieniu dotyczącą oznaczenia strony postępowania?
- II CSKP 661/22 2026-01-14Czy Sąd Najwyższy może sprostować oczywistą omyłkę pisarską w punkcie wyroku dotyczącego oznaczenia strony pozwanej?
- II CSK 798/18 2019-10-16Czy Sąd Najwyższy może sprostować oczywistą omyłkę w sentencji własnego postanowienia?
- I CSK 4034/23 2025-07-03Czy Sąd Najwyższy może sprostować swoje własne postanowienie w zakresie oznaczenia strony postępowania?
- III CSK 249/14 2015-02-09Czy Sąd Najwyższy powinien sprostować oczywistą omyłkę w sentencji własnego postanowienia?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3531 KCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1 pkt 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy