II KO 65/19
Izba Karna2019-09-25
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu osobiste stawiennictwo na rozprawie przed sądem właściwym miejscowo, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., jeśli w międzyczasie nastąpiła zmiana środka zapobiegawczego i oskarżony został zwolniony z aresztu?Ratio decidendi
Instytucja przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i powinna być stosowana, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym realizacja prawa do rzetelnego procesu i rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Choć zły stan zdrowia oskarżonego może stanowić podstawę do przekazania sprawy, jeśli daje realne szanse udziału w rozprawie przed innym sądem, to w sytuacji, gdy środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania uległ zmianie na poręczenie majątkowe, a oskarżony został zwolniony z aresztu i zadeklarował miejsce pobytu, brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy, gdyż okoliczności uzasadniające wniosek dezaktualizowały się.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko Z. S. innemu sądowi równorzędnemu, wskazując jako podstawę zły stan zdrowia oskarżonego. Sąd Rejonowy powołał się na opinie lekarskie wskazujące na poważne ryzyko zdrowotne i konieczność przebywania oskarżonego w jednostce z zapleczem szpitalnym. Sąd Najwyższy ustalił jednak, że postanowieniem Sądu Okręgowego w K. tymczasowe aresztowanie Z. S. zostało zamienione na poręczenie majątkowe, które zostało złożone, a oskarżony zwolniony z aresztu. Oskarżony zadeklarował miejsce pobytu w W.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 65/19 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie Z. S. oskarżonego o czyny z art. 212 § 1 k.k. w zb. z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 września 2019 r., wniosku Sądu Rejonowego w W. zawartego w postanowieniu z dnia 15 lipca 2019 r., sygn. akt III K (…). o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 15 lipca 2019 r. Sąd Rejonowy w W., sygn. akt III K (…), wystąpił w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie niniejszej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w K. . W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Sąd Rejonowy wskazał, że okolicznością uzasadniającą skorzystanie z instytucji wskazanej w art. 37 k.p.k. jest aktualny stan zdrowia oskarżonego. Zwrócił uwagę na wnioski Z. S. o zawieszenie postępowania w sprawie (z uwagi na stan zdrowia) do czasu możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu. Jednocześnie Sąd wnioskujący przywołał treść opinii o stanie zdrowia Z. S. sporządzonej przez
2 lekarza z Ambulatorium Aresztu Śledczego w K. z dnia 15 kwietnia 2019 r. (k. 212), w której podano, że pacjent obciążony jest ryzykiem ostrego zespołu wieńcowego, udaru mózgu i nagłego zgonu. Wskazał również na opinię ordynatora Oddziału Wieloprofilowego Zachowawczego Aresztu Śledczego w K. z dnia 16 kwietnia 2019 r. (k. 214), w której podano, że oskarżony z uwagi na problemy zdrowotne do dnia 12 maja 2019 r. winien przebywać w jednostce z zapleczem szpitalnym i do tego dnia nie może zostać przetransportowany. Jednocześnie w ww. opinii zawarto informację, że nie stwierdzono przeciwwskazań do uczestniczenia przez oskarżonego w czynnościach procesowych w K. i miastach, w których funkcjonuje szpital więzienny z zapleczem internistycznym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja określona w art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątku od zasady właściwości miejscowej sądu i powinna mieć zastosowane jedynie w szczególnych przypadkach – w sytuacjach, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. W orzecznictwie Sądu Najwyższego pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości odnosi się także do realizacji konstytucyjnego i konwencyjnego prawa do rzetelnego procesu, którego jedną z gwarancji jest rozpoznanie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 EKPC). W Kodeksie postępowania karnego zamieszczono również dyrektywę nakazującą dążenie do rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie (art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k.). Dlatego przyjmuje się, że przez pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości należy też rozumieć interes wymiaru sprawiedliwości w szybkim rozpoznaniu sprawy. W związku z tym okoliczność dotycząca złego stanu zdrowia oskarżonego czy jego kalectwa, która uniemożliwia stawienie się na rozprawę w sądzie właściwym, jest uwzględniana jako podstawa przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli daje to realne szanse udziału oskarżonego w rozprawie przed tym sądem (por. postanowienia SN: z 15.12.2010 r., II KO 100/10, OSNwSK 2010, poz. 2520; z 21.07.2011 r., III KO 51/11, LEX nr 860626; z 14.12.2011 r., IV KO 106/11, OSNwSK 2011, poz. 2374; z 26.09.2012 r., II KO 49/12, LEX nr 1220835; z
3 11.09.2012 r., IV KO 54/12, LEX nr 1220939; z 29.08.2012 r., II KO 45/12, LEX nr 1220831). W realiach przedmiotowej sprawy, jakkolwiek podstawa uzasadniająca przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w K. istniała w momencie wystąpienia z takim wnioskiem przez Sąd Rejonowy w W., to w obecnym stanie sprawy uległa dezaktualizacji. Jak wynika bowiem z poczynionych przez Sąd Najwyższy ustaleń, postanowieniem z dnia 13 września 2019 r., sygn. akt III K 7/19, Sąd Okręgowy w K. zastrzegł, że stosowane wobec podejrzanego Z. S. tymczasowego aresztowanie ulegnie zmianie na środek zapobiegawczy w postaci poręczenia majątkowego – pod warunkiem złożenia przez podejrzanego poręczenia majątkowego w kwocie 200.000 złotych – w terminie 14 dni od daty wydania postanowienia (k.19-25). Poręczenie majątkowe zostało złożone 16 września 2019 r. i w tym dniu Z. S. został zwolniony z Aresztu Śledczego w K. (k.26-27). Jak wynika z sytemu N. […] (k.15), oskarżony zadeklarował, że po zwolnieniu będzie przebywał pod adresem: ul. G., w W.. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy uznał, że aktualnie brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Sądu Rejonowego w W. o przekazanie – na podstawie art. 37 k.p.k. – sprawy oskarżonego Z. S. Sądowi Rejonowemu w K.. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KO 86/21 2021-12-15Czy stan zdrowia oskarżonego, utrudniający jego udział w rozprawie przed sądem właściwym miejscowo, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 29/17 2017-06-13Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w rozprawie przed sądem miejscowo właściwym, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- II KO 55/17 2017-11-14Czy stan zdrowia jednego z oskarżonych, uniemożliwiający mu udział w rozprawie przed sądem właściwym, uzasadnia przekazanie całej sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru spr…
- IV KO 48/16 2016-07-06Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu długotrwałe podróże i udział w rozprawie, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 74/12 2012-12-06Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawienie się na rozprawę, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 212 § 1 KKart. 216 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 37 KPKart. 45 ust. 1art. 6 ust. 1art. 2 § 1 pkt 4 KPK§ 1§ 2§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy