I PZP 65/76

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN A. Szczurzewski. Sędziowie SN: M. Rafacz-Krzyżanowska (sprawozdawca), J. Wasilewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Zdzisława B. przeciwko Zakładom Przemysłu Bawełnianego "Z.w.Z." o dodatek za staż pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi, postanowieniem z dnia 30 października 1976 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"Według jakich zasad i przepisów należy liczyć ciągłość pracy wymaganą do przyznania dodatku za wieloletnią i nieprzerwaną pracę w jednostkach organizacyjnych przemysłu lekkiego (uchwała nr 96/76 z dnia 3 maja 1976 r. i załącznik nr 11 do układu zbiorowego pracy dla przemysłu lekkiego) za okres sprzed wejścia w życie uchwały i kodeksu pracy?"po zapoznaniu się z poglądem Centralnej Rady Związków Zawodowych powziął następującą uchwałę:W razie zmiany zakładu pracy ciągłość pracy, wymaganą do przyznania dodatku za wieloletnią i nieprzerwaną pracę w jednostkach organizacyjnych przemysłu lekkiego, ocenia się za okres przed wejściem w życie kodeksu pracy na podstawie § 3 załącznika nr 11 do układu zbiorowego pracy dla przemysłu lekkiego z dnia 30 grudnia 1974 r. Uzasadnienie faktycznePrzedstawione Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne powstało na tle następującego stanu faktycznego:Wnioskodawca od dnia 18.I.1950 r. do dnia 30.VI.1964 r. był zatrudniony w Zakładach Przemysłu Wełnianego "Z.", podległych Ministrowi Przemysłu Lekkiego. Od dnia 1.VII.1964 r. do dnia 30.VI.1967 r. wnioskodawca pracował w Spółdzielni Inwalidów "Bojownik", przy czym przejście wnioskodawcy z Zakładów Przemysłu Wełnianego do Spółdzielni nastąpiło na zasadzie porozumienia stron. Również na podstawie porozumienia stron wnioskodawca z dniem 1.VII.1967 r. przeszedł z powrotem do pracy w Zakładach Przemysłu Wełnianego "Z".Spółdzielnia Inwalidów "Bojownik" nie była podporządkowana Ministrowi Przemysłu Lekkiego, jak również w tej spółdzielni nie obowiązywały zasady wynagradzania przewidziane w przemyśle lekkim.Od dnia 1 lipca 1976 r. w przemyśle lekkim wprowadzono dodatek za wieloletnią i nieprzerwaną pracę.Wnioskodawca jest zdania, że ze względu na zachowaną ciągłość pracy ma uprawnienia do otrzymywania dodatku za wieloletnią i nieprzerwaną pracę w najwyższej wysokości, tj. 15% wynagrodzenia zasadniczego.Strona pozwana reprezentuje pogląd, że wnioskodawca nie zachował ciągłości pracy, wymaganej do uprawnień związanych z dodatkiem za wieloletnią i nieprzerwaną pracę w wysokości 15%, gdyż nie spełnia warunków określonych w § 3 załącznika nr 11 do układu zbiorowego pracy dla przemysłu lekkiego z dnia 30 grudnia 1974 r.W związku z przytoczonym stanem faktycznym Sądowi Pracy nasunęła się wątpliwość co do zaliczalności do zatrudnienia okresu pracy w Zakładach Przemysłu Wełnianego od dnia 18.I.1950 r. do dnia 30.VI.1964 r. Sąd Pracy poddaje pod rozwagę, czy wspomnianego okresu nie należy zaliczyć do okresu zatrudnienia wymaganego do nabycia uprawnień dotyczących dodatku za wieloletnią i nieprzerwaną pracę, skoro przejście wnioskodawcy z Zakładów Przemysłu Wełnianego do Spółdzielni Inwalidów w czerwcu 1964 r., jak również powrót do pracy w tych zakładach ze Spółdzielni Inwalidów w czerwcu 1967 r. nastąpiły na podstawie porozumienia stron, a w świetle obowiązującego w tym okresie art. 16 dekretu z dnia 18 stycznia 1956 r. o ograniczeniu dopuszczalności rozwiązywania umów o pracę bez wypowiedzenia oraz zabezpieczenia ciągłości pracy (Dz. U. Nr 2, poz. 11) wnioskodawca zachował ciągłość pracy.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Ustawodawstwu pracy nie jest znana jednolita konstrukcja ciągłości pracy. Kryteria bowiem ciągłości pracy są ustalane w różny sposób, w zależności od rodzaju i charakteru świadczeń związanych z nieprzerwanym stażem pracy.Powołany przez Sąd Pracy art. 16 dekretu z dnia 18 stycznia 1956 r. nie może być miarodajny do oceny ciągłości pracy wymaganej do nabycia uprawnień związanych z dodatkiem za długoletnią i nieprzerwaną pracę, gdyż - jak wynika z wymienionego art. 16 dekretu - kryteria oceny ciągłości pracy określone w tej dyspozycji dotyczyły wyłącznie uprawnień pracownika do urlopu oraz uprawnień wiążących się ze świadczeniami z ubezpieczenia rodzinnego.Ponieważ w przemyśle lekkim dodatki za wieloletnią i nieprzerwaną pracę zostały wprowadzone od dnia 1 lipca 1976 r., a przed tą datą w branży przemysłu lekkiego nie była w ogóle stosowana taka forma wynagradzania pracowników, przeto ocena uprawnień w zakresie prawa i wysokości dodatku za wieloletnią i nieprzerwaną pracę może nastąpić wyłącznie na podstawie aktu prawnego, który wprowadzał wspomniane dodatki. Takim aktem prawnym jest załącznik nr 11 do układu zbiorowego pracy dla przemysłu lekkiego z dnia 30 grudnia 1974 r., a w szczególności § 3 tego załącznika, określający warunki i kryteria wymagane do zaliczenia okresów zatrudnienia z punktu widzenia uprawnień w zakresie dodatków za wieloletnią i nieprzerwaną pracę. Kryteria w tym przedmiocie zawarte w powołanym § 3 należy uznać również za miarodajne, jeśli chodzi o okres zatrudnienia przed wejściem w życie kodeksu pracy.Z ust. 1 i 2 § 3 załącznika nr 11 wynika, że tylko przejście, które nastąpiło po uzgodnieniu między zakładami pracy wymienionymi w pkt 1 i 2 ust. 1 § 3 z zachowaniem warunków przewidzianych w ust. 2 § 3, uzasadnia zachowanie ciągłości pracy wymaganej do nabycia uprawnień do dodatku za wieloletnią i nieprzerwana pracę.Są to zakłady pracy nadzorowane przez Ministra Przemysłu Lekkiego (pkt 1) oraz zakłady pracy nadzorowane przez innych ministrów (kierowników organizacji spółdzielczych i społecznych), jeśli w tych zakładach pracy stosowane są zasady wynagradzania obowiązujące w przemyśle lekkim (pkt 2 ust. 1 § 3 załącznika nr 11).Okres przeto zatrudnienia wnioskodawcy w Zakładach Przemysłu Lekkiego od dnia 18.I.1950 r. do dnia 30.VI.1964 r. mógłby być zaliczony do okresu zatrudnienia jedynie wówczas, gdyby się okazało, że - przy zachowaniu warunków przewidzianych w ust. 2 § 3 - przejście wnioskodawcy nastąpiło do zakładów pracy wymienionych w pkt 1 lub 2 ust. 1 § 3, a więc do zakładu pracy nadzorowanego przez Ministra Przemysłu Lekkiego lub do zakładu pracy nadzorowanego przez innych ministrów, jeśli w tym zakładzie byłyby stosowane zasady wynagradzania obowiązujące w przemyśle lekkim.Tymczasem w sprawie jest niesporne, że Spółdzielnia Inwalidów "Bojownik", do której przeszedł z dniem 1.VII.1964 r. wnioskodawca, ani nie podlegała Ministrowi Przemysłu Lekkiego, ani też w tej spółdzielni nie były stosowane zasady wynagradzania obowiązujące w przemyśle lekkim. Już przeto z tych względów brak jest podstaw do zaliczenia wspomnianego okresu do stażu pracy wymaganego do nabycia uprawnień związanych z dodatkiem za wieloletnią i nieprzerwaną pracę.Niezależnie od powyższego trzeba stwierdzić, że przejście wnioskodawcy z Zakładów Przemysłu Wełnianego "Z." do spółdzielni w 1964 r. nie spełnia również warunku przewidzianego w ust. 2 § 3 załącznika nr 11, skoro przejście to nastąpiło na podstawie wzajemnego porozumienia stron, gdy tymczasem w świetle wymienionego ust. 2 § 3 załącznika nr 11 niezbędnym warunkiem zachowania ciągłości pracy jest przejście z jednego zakładu do drugiego na mocy pisemnego porozumienia pomiędzy kierownikami obu zainteresowanych zakładów pracy, a takiego pisemnego porozumienia brak w niniejszej sprawie Z tych przeto względów orzeczono jak w sentencji uchwały.