VI KZP 49/67

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Pyszkowski.Sędziowie: Z. Nyczaj, M. Budzianowski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Zofii G., oskarżonej z art. 286 § 1 k.k., po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki we Wrocławiu postanowieniem z dnia 14 sierpnia 1967 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 390 § 1 k.p.k. kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy strażnik Spółdzielni Inwalidów "Ochrona Mienia" podlega - w zakresie wykonywania obowiązków strażnika - odpowiedzialności karnej przewidzianej dla urzędników stosownie do przepisu art. 46 § 2 m.k.k.?"po wysłuchaniu wniosku Prokuratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneFunkcjonariuszem w rozumieniu art. 46 m.k.k. jest tylko ten, czyje zatrudnienie polega na udziale w sprawowaniu kierownictwa, nadzoru albo innej postaci zarządu (administrowania) (vide uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 1958 r. IV KO 107/59 - OSN z 1959 r., z. IV, poz. 47).Nie jest natomiast funkcjonariuszem osoba spełniająca w przedsiębiorstwie, organizacji czy spółdzielni wyłącznie czynności usługowe (tamże) lub czynności zawodu, którego wykonywanie należy do zadań danej jednostki organizacyjnej.Tak więc o tym, kto jest funkcjonariuszem, decyduje rodzaj spełnianych w przedsiębiorstwie, organizacji czy spółdzielni czynności, których charakter należy oceniać na tle przepisów normujących odpowiedzialność urzędników, przepisów traktujących o "władzy" (art. 286 k.k.), "urzędowaniu" (art. 288, 290 § 1, 291 k.k.), "czynności urzędowej" (art. 290 § 2 k.k.). Pojęciom tym odpowiada spełnianie aktu zarządu, udział w sprawowaniu kierownictwa, nadzoru albo innej postaci zarządu (vide postanowienie składu 7 sędziów z dnia 5 grudnia 1957 r. I KO 230/57 - OSN z 1958 r., z. III, poz. 23 oraz uchwałę z dnia 8 stycznia 1966 r. VI KZP 39/65 - OSNKW z 1966 r., z. 3, poz. 37).Samo wykonywanie zawodu, spełnianie czynności usługowych, do świadczenia których dane przedsiębiorstwo czy spółdzielnia zostały powołane, nie wypełnia wskazanych wyżej pojęć.Nie jest zatem funkcjonariuszem spółdzielni świadczącej usługi w zakresie pilnowania mienia społecznego pracownik tej spółdzielni, jeżeli nie wykonuje on czynności związanych z administrowaniem, a więc polegających na sprawowaniu kierownictwa, nadzoru lub innej postaci zarządu.Pilnowanie mienia społecznego jest czynnością usługową spółdzielni i nie może być traktowane jako czynność urzędowa w rozumieniu ustawy (patrz uchwałę z dnia 5 marca 1966 r. VI KZP 65/65 - OSNKW z 1966 r., z. 4, poz. 47).Odmienna sytuacja strażników straży przemysłowej, będąca wynikiem ustawowego uregulowania (vide ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. - Dz. U. Nr 6, poz. 42), nie daje podstawy do zaliczenia strażników spółdzielni do osób ponoszących odpowiedzialność karną na równi z urzędnikami.