VI KO 34/64

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski.Sędziowie: J. Majewski, T. Majewski (sprawozdawca).Prokurator Generalnej Prokuratury: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Antoniego E. oskarżonego z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. o odpowiedzialności karnej za przestępstwa przeciwko własności społecznej, po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki w Rzeszowie w trybie art. 390 § 1 k.p.k. kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy skazanie na umieszczenie w zakładzie poprawczym z warunkowym zawieszeniem tytułem próby wykonania tego orzeczenia stanowi podstawę do przyjęcia recydywy według art. 6 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) i uznania za przyczynę niezastosowania dobrodziejstw amnestii z dnia 20 lipca 1964 r. stosownie do art. 7 pkt 2 tegoż dekretu o amnestii?"po wysłuchaniu wniosku prokuratora uchwalił jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneUchwała Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 1964 roku VI KO 11/64 stwierdza, że rygory art. 6 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. o odpowiedzialności karnej za przestępstwa przeciwko własności społecznej dotyczą tylko wypadków uprzedniego skazania na karę pozbawienia wolności.Orzeczenie o umieszczeniu w zakładzie poprawczym jest wprawdzie "skazaniem" (art. 70, 77 k.k.), jednakże tylko skazaniem na oddziaływanie środka specjalnego, stosowanego względem nieletniego sprawcy czynu zabronionego przez ustawę pod groźbą kary, a nie skazaniem na karę w rozumieniu prawa karnego (rozdziały VI i VII k.k.), zwaną w procesowych przepisach o postępowaniu w sprawach nieletnich (art. 491 k.p.k.) "karą zwykłą", różną od innych "środków", ulegających wpisowi do rejestru skazanych.Jeśli chodzi o przepisy karne wiążące recydywę z samym faktem skazania, to Sąd Najwyższy już parokrotnie - w szczególności na tle norm dekretów z dnia 4 marca 1953 r. o karnej ochronie własności społecznej (Dz. U. Nr 17, poz. 68 i 69) - odrzucił możność przyjęcia tej recydywy w wypadkach, w których skazanie nastąpiło według przepisów kodeksu karnego (rozdz. XI) o postępowaniu z nieletnimi (postanowienie z dnia 26 marca 1955 r. I KO 80/54; postanowienie z dnia 23 stycznia 1958 r. II KO 111/57 i uchwała z dnia 23 lutego 1961 r. VI KO 87/60).Art. 7 pkt 2 dekretu o amnestii z dnia 20 lipca 1964 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 174) stanowi o wyłączeniu spod dobrodziejstw tej amnestii sprawców skazanych za zagarnięcie mienia społecznego nawet wtedy, gdy kary za to zagarnięcie w ogóle nie odbywali. W świetle powyższych wywodów, a zwłaszcza w świetle uchwały VI KO 11/64, która wyjaśniła, że nieodbycie kary oznacza, iż z mocy wyroku skazującego sprawca miał "odbyć", tj. odcierpieć karę polegającą na pozbawieniu wolności - przyjąć należy, że również w zakresie wspomnianych dobrodziejstw amnestyjnych nie wolno, jeśli chodzi o recydywę, stawiać znaku równości pomiędzy skazaniem na umieszczenie w zakładzie poprawczym a skazaniem na karę, wyłączającym przywilej tych dobrodziejstw.