II OSK 1481/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-21
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Marzenna Linska-Wawrzon, Zbigniew Ślusarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dla ustalenia warunków zabudowy, analiza funkcji i cech zabudowy powinna obejmować wszystkie działki znajdujące się w wyznaczonym obszarze analizowanym, czy tylko te dostępne z tej samej drogi publicznej co działka objęta wnioskiem?Ratio decidendi
Analiza funkcji i cech zabudowy dla ustalenia warunków zabudowy musi obejmować wszystkie działki znajdujące się w wyznaczonym obszarze analizowanym, a nie tylko te dostępne z tej samej drogi publicznej co działka objęta wnioskiem. Wyłączenie części działek z obszaru analizy lub wnioskowanie na podstawie tak zmodyfikowanego obszaru jest niezgodne z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia warunków zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Organ pierwszej instancji ustalił warunki zabudowy, wyznaczając obszar analizy w promieniu około 170 metrów, ale ograniczając go do działek dostępnych z tej samej drogi publicznej co działka wnioskowana. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właścicielki sąsiedniej działki, uznając, że analiza ograniczona do działek z tej samej drogi publicznej jest prawidłowa. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach oraz uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon del. WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 21 października 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 stycznia 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 377/09 w sprawie ze skargi D. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz D. H. kwotę 1.107,00 (jeden tysiąc sto siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 14 stycznia 2010r., sygn. akt II SA/GL 377/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę D. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku Białej z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:
Prezydent Miasta Bielsko-Biała decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. na podstawie art. 4 ust. 2 i art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej powoływana jako "ustawa p.z.p.") ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z wbudowanymi garażami na nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], [...], [...] obręb L., przy ul. [...] w Bielsku-Białej. W uzasadnieniu podano, że dla nieruchomości objętej wnioskiem brak jest planu miejscowego, w związku z tym w celu ustalenia warunków zabudowy został wyznaczony wokół objętej wnioskiem nieruchomości obszar, na którym przeprowadzono analizę funkcji i cech zabudowy. Ponieważ szerokość frontu przedmiotowej nieruchomości wynosi około 55 metrów, obszar analizowany wyznaczono w promieniu około 170 metrów, a następnie ograniczono do działek dostępnych z tej samej drogi publicznej, co działki wnioskowane (ul. [...]). Ponieważ ul. [...] ma ograniczoną długość około 400 metrów, obszar analizy objął wszystkie działki dostępne z tej drogi. Uwzględnienie w analizie działek sąsiednich dostępnych z innej drogi publicznej niż działki wnioskowane stanowiłoby obrazę art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy, na uzasadnienie tego poglądu organ wskazał wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 lutego 2006 roku sygn. akt II SA/Gl 169/05. Rozszerzenie obszaru analizowanego zdaniem organu orzekającego nie znajduje uzasadnienia z uwagi na ład architektoniczny. W konsekwencji przeprowadzonej analizy organ stwierdził, że projektowane zamierzenie spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1-5 ustawy.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca D. H. (właścicielka działki sąsiedniej nr 4180) zarzuciła w szczególności nieprzeprowadzenie w nakazany prawem sposób analizy cech zabudowy i zagospodarowania terenu i wadliwe ustanowienie obszaru analizowanego z pominięciem działek dostępnych z innej drogi publicznej (niż działka objęta wnioskowanym zamierzeniem budowlanym).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2009 roku powołując się na art. 59 ust. 1 i art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy w oparciu o dokonaną analizę zagospodarowania stwierdził, że planowane zamierzenie spełnia wymogi art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Odnosząc się do zarzutów odwołania podkreślił, że art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy p.z.p. wprost odnosi się do działki sąsiedniej dostępnej z tej samej drogi publicznej, co nieruchomość objęta wnioskiem o warunki zabudowy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca D. H. zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania (Dz. U. z 2003 r. nr 164, poz. 1588 z zm.). Naruszenie to polegało na błędnej wykładni art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy p.z.p. przez przyjęcie, że działki dostępne z innej drogi publicznej niż wnioskowany teren nie mogą stanowić odniesienia przestrzennego dla planowanego przedsięwzięcia bowiem zasada dobrego sąsiedztwa, o której mowa w tym artykule, odnosi się wyłącznie do nieruchomości dostępnych z tej samej drogi publicznej. Uzasadniając powyższe twierdzenie skarżąca powołała się na orzecznictwo sądów administracyjnych (II SA/Bd 921/07; II SA/Bk 677/04; II SA/Kr 902/06; II SA/Kr 1117/05).
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę wyjaśnił, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest uzależnione od spełnienia łącznych wymagań, określonych w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Uszczegółowieniem powyższego jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania. W myśl § 3 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia właściwy organ wyznacza wokół działki, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Dalej Sąd stwierdził, że przeprowadzona analiza, której wyniki graficzne i pisemne, zostały dołączone do decyzji organu I instancji, wykazuje spełnienie przez zamierzoną inwestycję warunków określonych w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Sporna działka posiada dostęp do drogi publicznej ul. [...] przez drogę wewnętrzną na działce nr 4561, stanowiącej własność Gminy Bielsko-Biała. Obszar analizowany został wyznaczony z uwzględnieniem szerokości wnioskowanej do zabudowy nieruchomości (szerokość ta wynosi 55 m). Analiza, ograniczona do działek dostępnych z ul. [...], jak działka objęta zamierzeniem budowlanym wykazała, że np. działka nr [...] spełnia wymagania dotyczące ustalenia zasad nowej zabudowy jako spełniająca zasadę dobrego sąsiedztwa. Analiza ta stała się podstawą ustalenia linii zabudowy, a także wielkości powierzchni zabudowy, udziału powierzchni biologicznie czynnej, gabarytów i wysokości zabudowy, szerokości elewacji frontowej i geometrii obiektu.
Sąd pierwszej instancji uznał za nieuzasadniony zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy p.z.p. przez uznanie, że działki dostępne z innej drogi publicznej niż wnioskowany teren nie mogą stanowić odniesienia przestrzennego dla planowanego przedsięwzięcia, bowiem zasada dobrego sąsiedztwa odnosi się tylko do nieruchomości dostępnych z tej samej drogi publicznej. Sąd ten przywołał artykuł 61 ust. 1 pkt 1 ustawy p.z.p. z którego w jego ocenie wyraźnie wynika, że ustalenie warunków zabudowy jest uzależnione między innymi od tego czy co najmniej jedna działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy, intensywności wykorzystania terenu. W świetle przywołanego art. 61 ust. 1 ustawy oraz § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania i przytoczonych przez skarżącą wyroków sądów administracyjnych, Sąd Wojewódzki stwierdził, że za działki sąsiednie należy uznać wszystkie działki znajdujące się w obszarze analizowanym. Jednakże zdaniem tego Sądu, nie wszystkie te działki mogą być podstawą ustalenia spełnienia lub nie spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa, mają znaczenie jedynie te z działek sąsiednich, które są dostępne z tej samej drogi publicznej co działki podlegające zainwestowaniu. Z zaskarżonego orzeczenia wynika, że właśnie działki znajdujące się w obszarze analizowanym i dostępne z tej samej drogi publicznej przesądziły o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzonej inwestycji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła D. H. zaskarżając ten wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono opierając się na zaistnieniu przesłanek z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.): naruszenie prawa materialnego tj. art. 61 ust. 1 ustawy p.z.p. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przez błędną jego wykładnię, poprzez przyjęcie, że działki dostępne z innej drogi publicznej niż wnioskowany teren nie mogą stanowić odniesienia przestrzennego do oceny planowanego przedsięwzięcia, bowiem zasada dobrego sąsiedztwa, o której mowa we wspomnianym przepisie, odnosi się wyłącznie do nieruchomości dostępnych z tej samej drogi publicznej. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku, które nie pozwala na jednoznaczną rekonstrukcję procesu argumentacyjnego dokonanego przez Sąd i kontrolę kasacyjną orzeczenia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że całkowicie chybione jest stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, że przepis art. 61 ust. 1 pkt. 1 ustawy p.z.p. jest jasny i nie wymaga jakiejkolwiek interpretacji. Stanowisko Sądu jest dość odosobnione w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych i doktryny. Należy brać pod uwagę ratio legis tego przepisu który wprowadza na grunt prawa polskiego instytucję "dobrego sąsiedztwa" , tj. uzależnienie zmiany w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech istniejącego już zagospodarowania sąsiedztwa, a to w celu ochrony ładu przestrzennego. Pojęcie dobrego sąsiedztwa ma charakter szeroki w znaczeniu raczej urbanistycznym niż graniczny. Ustawodawca w ust. 6 art. 61 ustawy p.z.p. ustanowił dla ministra infrastruktury upoważnienie do szczegółowej regulacji sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy. Do przesłanek koniecznych których spełnienie jest przedmiotem sporu w niniejszej sprawie należy przesłanka określoną w pkt. 1 ust. 1 art. 61 ustawy p.z.p. w powiązaniu z przepisami wskazanego rozporządzenia wykonawczego (§ 3). Zdaniem kasatorki nieczytelne sformułowanie przepisu ustawy uniemożliwiają jego spójną interpretację w oparciu tylko o wykładnie językową i nakazuje sięgnąć do reguł wykładni celowościowej i systemowej. Organ administracji przed wydaniem decyzji obowiązany jest wyznaczyć wokół przedmiotowej działki obszar o granicach minimalnych określonych w rozporządzeniu i przeprowadzić na nim analizę urbanistyczną. Jest zatem oczywiste, że analiza ta musi odnosić się do całego wyznaczonego obszaru i brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych wyłączenia jakiejkolwiek części terenu z obszaru wyznaczonego minimalnymi granicami, a także wysuwania wniosków z analizy z tak zmodyfikowanego obszaru analizy. W szczególności brak jest podstaw do wyłączenia z obszaru analizy jakichkolwiek działek, w tym także tych które nie są dostępne z tej samej drogi publicznej. Tymczasem organ dokonał takiego wyłączenia a Sąd uznał poprawność takiego działania nie podając jakiegokolwiek argumentu na uzasadnienie swego stanowiska. W ocenie skarżącej jej stanowisko potwierdzają wyroki sądów administracyjnych natomiast z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie można ustalić na jakiej podstawie Sąd odrzucił zarzuty skargi, co narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. zgodnie z którym Sąd dokonuje analizy zarzutów postawionych przez strony, połączonej ze wskazaniem argumentacji z jakich powodów uznał je za prawidłowe lub nieprawidłowe. Tylko takie uzasadnienie może być podstawą pełnej kontroli kasacyjnej rozstrzygnięcia Sądu. Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie takiej możliwości Sąd jej nie zapewnił.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu ( art. 183 § 1 p.p.s.a). Naczelny Sąd Administracyjny jako Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Skarga kasacyjna okazała się zasadna, choć nie wszystkie jej zarzuty Naczelny Sąd Administracyjny podziela.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że nie można zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Aczkolwiek słusznie wskazuje skarżąca, że prawidłowe uzasadnienie wyroku to takie w którym Sąd nie tylko przytacza ustalenia faktyczne wskazujące na podstawę swoich rozważań ale też dokonuje analizy zarzutów postawionych przez strony, połączonej ze wskazaniem argumentacji z jakich powodów uznał je za zasadne lub nie, to jednak wbrew stanowisku skarżącej uzasadnienie zaskarżonego wyroku te przesłanki spełnia. Istotą skargi wniesionej do WSA była interpretacja art. 61 ust. 1 ustawy p.z.p. oraz § 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania. Skarżąca przedstawiła własną odmienną od zastosowanej w zaskarżonej decyzji interpretację tych przepisów. Sąd podzielając stanowisko organów wystarczająco jasno choć zwięźle swój pogląd uargumentował, przyjmując językową wykładnię tych przepisów. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji nie zgadzając się z zarzutami skarżącej oddalił skargę.
Za zasadny należy natomiast uznać zarzut naruszenia prawa materialnego art. 61 ust. 1 ustawy p.z.p. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy (...). Sąd pierwszej instancji przyjął, że w świetle tych przepisów za działki sąsiednie należy uznać wszystkie działki znajdujące się na obszarze analizowanym, jednakże nie wszystkie te działki będą podstawą ustalenia spełnienie lub nie spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa – mają znaczenie jedynie te z działek sąsiednich, które są dostępne z tej samej drogi publicznej co działki podlegające zainwestowaniu. Z zaskarżonej decyzji wynika, że właśnie działki znajdujące się na obszarze analizowanym i dostępne z tej samej drogi publicznej przesądziły o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzonej inwestycji. Naczelny Sąd Administracyjny takiego poglądu nie podziela.
Do przesłanek koniecznych ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, których spełnienie jest przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, należy przesłanka określona w art. 61 ust 1 pkt. 1 ustawy p.z.p. w powiązaniu z przepisami rozporządzenia wykonawczego. Sąd Wojewódzki zaskarżone orzeczenie oparł na językowej wykładni tych przepisów. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nieczytelne sformułowanie tych przepisów przez prawodawcę uniemożliwia spójną ich interpretacje tylko w oparciu o wykładnię językową i nakazuje sięgnąć do reguł wykładni celowościowej i systemowej. Z poglądów doktryny ( Z. Niewiadomski: Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne C.H.Beck, wyd. 6, 2011 Komentarz do art. 61; Z. Kostka, J. Hyla: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, komentarz i przepisy wykonawcze, Oddk Gdańsk 2004 str. 119 i n. ) wynika, że należy brać pod uwagę ratio legis przepisu art. 61 ust 1 pkt 1 który wprowadza na grunt prawa polskiego instytucje "dobrego sąsiedztwa", tj. uzależnienia zmiany zagospodarowania terenu od dostosowania się do określonych cech istniejącego już zagospodarowania sąsiedztwa, a to w celu ochrony ładu przestrzennego. Przyjmuje się, że pojecie "dobrego sąsiedztwa" ma charakter szeroki w znaczeniu raczej urbanistycznym niż bezpośrednio przygranicznym. Art. 61 ustawy jest wyjątkiem pozwalającym na zmianę dotychczasowego zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego. Z tej przyczyny aby nie blokować możliwości zmian, co wiązałoby się z dość wyraźnym ograniczeniem prawa własności, a także aby zapewnić ochronę ładu przestrzennego wprowadzono wskazane w tym przepisie ustawowe przesłanki. Organ administracji przed wydaniem decyzji obowiązany jest wyznaczyć wokół działki pod planowaną inwestycję obszar w granicach minimalnych określonych w rozporządzeniu wykonawczym i przeprowadzić na nim analizę urbanistyczną pod kątem spełnienia warunków o których mowa w art. 61 ust 1-5 ustawy p.z.p.
Ustawa p.z.p.nie definiuje pojęcia działki sąsiedniej. W orzecznictwie sądów administracyjnych pojęcie to interpretuje się szeroko wskazując na konieczność wykładni funkcjonalnej. Podkreśla się, że pojęcia działki sąsiedniej nie można ograniczać do działki przyległej do działki inwestora, lecz odnieść należy je do pewnego obszaru tworzącego urbanistyczną całość, pozwalającą organowi na dokonanie oceny możliwości zrealizowania planowanej inwestycji przy zachowaniu ustawowych warunków wynikających z art. 61 ust. 1 ustawy p.z.p. (tak w wyrokach NSA : z 3 października 2006r., sygn. akt II OSK 196/06, z 4 lipca 2007r., sygn. akt II OSK 997/06, z 17 kwietnia 2007r., sygn. akt II OSK 646/06, z 22 lutego 2006r. sygn. akt II OSK 551/05 – www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Za dominujący w orzecznictwie sądów administracyjnych należy także uznać pogląd, że analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu przeprowadza się biorąc pod uwagę zagospodarowanie wszystkich działek znajdujących się w granicach obszaru analizowanego, a nie wyłącznie działek które mają dostęp do tej samej drogi publicznej, do której ma dostęp działka objęta wnioskiem ( pod zabudowę)( tak w wyrokach: NSA z dnia 20 maja 2011r., sygn. akt II OSK 895/10, z dnia 30 listopada 2010r. sygn. akt II OSK 1831/ 09, z dnia 15 listopada 2007r. sygn. akt II OSK 1508/06, WSA z dnia 20 października 2010r. sygn. akt II SA/Rz 443/10, z dnia 6 listopada 2006r sygn. akt IV SA/Wa 1190/06, z dnia 25 stycznia 2005 sygn. Akt. II SA/Bk 677/04 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę poglądy wyrażone w tych orzeczeniach podziela.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że przeprowadzona przez organy administracji analiza "dobrego sąsiedztwa" wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji powinna odnosić się do całego obszaru, bowiem brak jest jakichkolwiek podstaw do wyłączenia jakichkolwiek części terenu z obszaru analizowanego wyznaczonego minimalnymi granicami, a także wysnuwania wniosków z analizy z tak zmodyfikowanego obszaru analizy. W szczególności brak jest podstaw do wyłączenia z analizy tych działek które nie są dostępne z tej samej drogi publicznej, a pozostawienie w granicach obszaru analizy urbanistycznej tak jak to uczyniono w niniejszej sprawie, tylko działek dostępnych z ulicy [...]. Sąd pierwszej instancji takie postępowanie niezasadnie uznał za prawidłowe. Gdyby stanowisko tego Sądu uznać za prawidłowe to przepisy rozporządzenia wykonawczego w zakresie wyznaczenia obszaru analizy urbanistycznej jego minimalnych granic byłyby zbędne skoro i tak decydujące znaczenie miałaby działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej co działka pod zainwestowanie. Stanowisko prezentowane przez Sąd Wojewódzki prowadziłoby w przypadku gdyby tylko jedna działka dotychczas zabudowana była dostępna z tej samej drogi publicznej, do ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie o charakterze wyraźnie przestrzennym, zbiorczym (linia zabudowy, szerokość elewacji frontowej i jej wysokość, gabaryty zabudowy) na podstawie tylko tejże zabudowy, bez uwzględnienia charakteru zabudowy przestrzennej pozostałych działek sąsiedzkich. Jak to trafnie ujął autor skargi kasacyjnej, działki mieszczące się przy tej samej drodze publicznej miałyby tę sama funkcję zabudowy o określonych parametrach a sąsiednie ale przy innej drodze publicznej inaczej ustalone funkcje i parametry, gdy tymczasem przestrzeń – w tym także przestrzeń podlegająca zagospodarowaniu jest co najmniej trójwymiarowa, ma swój wymiar nie tylko wzdłuż drogi i wzwyż lecz także wszerz.
Mając na uwadze powyższe w tym także to, że w sprawie doszło jedynie do naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skoro w zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i utrzymanej nią w mocy decyzji prezydenta miasta Bielska-Białej przyjęto, że do ustalenia warunków inwestycji na działce będącej przedmiotem wniosku, właściwą była analiza funkcji i cech zabudowy i zagospodarowania na obszarze który obejmował jedynie działki dostępne z ulicy [...] z pominięciem innych działek sąsiednich między innymi działki skarżącej, to decyzje te wydano z naruszeniem art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy p.z.p. i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania. W konsekwencji decyzje te na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit a w zw. z art. 135 p.p.s.a. należało uchylić. Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji uwzględnią przyjętą przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnię art. 61 ust 1 pkt 1 ustawy p.z.p. i § 3 ust 1 rozporządzenia wykonawczego.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 w zw. z art. 200 p.p.s.a. oraz § 14 ust 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1394 ze zm.) na które złożyły się: wpis od skargi 500zł, wpis od skargi kasacyjnej 250zł, opłata skarbowa 17zł, opłata od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku 100zł i wynagrodzenie radcy prawnego za drugą instancję 240 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło