I SA/Bd 656/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-09-14

Skład orzekający: Zdzisław Pietrasik, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Dariusz Dudra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynki i grunty ośrodka wypoczynkowego, będące w posiadaniu przedsiębiorcy, ale znajdujące się w złym stanie technicznym uniemożliwiającym ich wykorzystanie do działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynków i gruntów skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i podlegają opodatkowaniu według najwyższej stawki, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Zły stan techniczny, taki jak wybite okna czy zniszczone instalacje, nie zawsze oznacza trwałą niemożność wykorzystania nieruchomości do działalności gospodarczej, jeśli możliwe są remonty. W przypadku braku trwałych przeszkód technicznych, nieruchomości te podlegają opodatkowaniu stawkami właściwymi dla działalności gospodarczej.
Stan faktyczny
Spółka P. S.A. wniosła o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2004-2009, twierdząc, że ośrodek wypoczynkowy w P. powinien być opodatkowany niższą stawką, ponieważ domki ze względu na zły stan techniczny nie były wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem. Organy podatkowe uznały, że posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę wystarcza do zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości, a zły stan techniczny nie stanowił trwałej przeszkody uniemożliwiającej wykorzystanie nieruchomości do działalności gospodarczej. Spółka skarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Dariusz Dudra Protokolant Asystent Sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 września 2010r. sprawy ze skargi Spółki P. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. oddala skargę I SA/Bd 656/10 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 27 maja 2009r. P. S.A. w W. zwróciły się do Wójta Gminy W.o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2004-2009, z uwagi na błędne opodatkowanie przedmiotów opodatkowania składających się na ośrodek wypoczynkowy w P. Spółka podniosła, że teren, na którym znajduje się ośrodek, sklasyfikowany jest jako teren rekreacyjno-wypoczynkowy, a w latach objętych wnioskiem, domki ze względu na zły stan techniczny, nie były wykorzystywane zgonie z przeznaczeniem. W związku z tym, w ocenie wnioskującej, teren ten winien być opodatkowany stawką podatku właściwą dla budynków pozostałych, a nie dla budynków związanych z działalnością gospodarczą. Do wniosku załączono stosowne korekty deklaracji na podatek od nieruchomości. Organ podatkowy I instancji decyzją z dnia [...]r. określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006r. oraz odmówił stwierdzenia nadpłaty. Organ podkreślił, że stosownie do art. 1a) ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm., zwana dalej u.p.o.l.) związanie nieruchomości z prowadzoną działalnością wynika z samego faktu jej posiadania przez przedsiębiorcę, a zaniedbanie nieruchomości przez podatnika nie może być traktowane jako zły stan techniczny obiektów i nie może stanowić podstawy do zadeklarowania stawek, jak dla gruntów nie związanych z działalnością gospodarczą. W odwołaniu złożonym na powyższe rozstrzygnięcie Spółka wniosła o jego uchylenie. Odwołująca zarzuciła, że wymierzono podatek pomimo stwierdzenia przez organ I instancji, iż domki nie nadają się do eksploatacji. W ocenie strony organ bezpodstawnie przyjął, że zły stan techniczny budynków wynika z zaniedbań podatnika. Podkreśliła, że zdewastowanie budynków i budowli jest zdarzeniem od niej niezależnym, spowodowanym przez osoby trzecie. Decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu podatkowego I instancji. W ocenie Kolegium, w kwestii poprawności opodatkowania budynków i budowli składających się na ośrodek wypoczynkowy w P. bez znaczenia pozostaje fakt zakwalifikowania gruntów, na których znajduje się ten ośrodek, jako gruntów rekreacyjno-wypoczynkowych, skoro przedmiot opodatkowania spełnia warunki określone w art. 1a) ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji trafnie wskazał, że powodem złego stanu technicznego musi być zdarzenie niezależne od podatnika. Organ podał, że oględziny przedmiotowych nieruchomości, przeprowadzone w dniu 18 sierpnia 2009r., potwierdziły ich zły stan techniczny i ogólne zaniedbanie terenu, jednakże nie dowiodły spełnienia przesłanki niemożności wykorzystania obiektów ze względów technicznych. W rozumieniu przepisów podatkowych bowiem stan techniczny obiektu (jego konstrukcji) należy odróżnić od stanu instalacji, urządzeń (wyposażenia) obiektu, które nie podlegają opodatkowaniu i nie mają wpływu na zakwalifikowanie obiektu do kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W skardze złożonej do Sądu Spółka wniosła o uchylenie powyższego rozstrzygnięcia, zarzucając organowi wadliwe zinterpretowanie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Skarżąca podkreśliła, że przedmiot działalności określony we wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego nie wymienia prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie rekreacji i wypoczynku. Stąd, skoro opodatkowaniu podlegają grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to w przypadku braku ich związku z działalnością gospodarczą nie powinny podlegać opodatkowaniu stawką przewidzianą dla przedsiębiorców. Przedmiotowe grunty, jak podaje skarżąca, nie są przedmiotem jej działalności gospodarczej i nie służą czynnościom związanym z jej prowadzeniem. Strona ponownie podkreśliła, że stan techniczny obiektów, który nie pozwala na ich eksploatację, został spowodowany z przyczyn od niej niezależnych. Zdaniem skarżącej, pojęcie "względy techniczne" należy odczytywać według reguł języka potocznego i odnosić do stanu nieruchomości, który nie pozwala na ich wykorzystanie do prowadzonej działalności. Ponadto strona zarzuciła organom, że nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego w sprawie, albowiem nie ustaliły, czy zdewastowane obiekty są budynkami czy budowlami. Spółka podkreśliła, że organy obu instancji zgodnie przyznały, iż dachy budynków są uszkodzone, a same budynki zdewastowane, co zdaniem strony, oznacza możliwość zniszczenia części przegród budowlanych. Zatem, w ocenie skarżącej, obiekty te nie wypełniają definicji budynku zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Spółka podniosła również, że art. 7 ust. 1 pkt 1a) u.p.o.l. powołuje się na związek opodatkowania z działalnością, o której mowa w transporcie kolejowym. Zdaniem strony opodatkowaniu podlega tylko działalność inna niż wspomniana w tych przepisach. Zatem skoro skarżąca w ośrodku w P. nie prowadzi innej działalności, to wadliwym jest obciążanie jej podatkiem wymierzonym w zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Aktami sprawy są akta sądowe, jak i przedstawione sądowi akta administracyjne. Zatem sąd administracyjny rozpoznaje sprawę w zakresie stanu faktycznego, który legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji i znajduje się w nadesłanych aktach administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2008r., sygn. akt II OSK 1533/07, LEX nr 488467). Wskazać dalej należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa w sposób, który mógłby implikować jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy związane jest z żądaniem Spółki w postaci zwrotu nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości w związku z opodatkowaniem posiadanych przez nią budynków i gruntów Ośrodka Wypoczynkowego w P. według stawek obowiązujących dla budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Spór pomiędzy stronami postępowania sprowadza się do dwóch kwestii. Pierwsza dotyczy ustalenia, czy właściwą stawką podatku od nieruchomości dla budynków i gruntów Ośrodka Wypoczynkowego w P., jest stawka tego podatku przewidziana dla budynków i gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Druga dotyczy oceny, czy w sprawie znajduje zastosowanie przesłanka negatywna - wyłączająca opodatkowanie, a mianowicie: czy przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności ze względów technicznych. Skarżąca w swoich wystąpieniach prezentuje pogląd, że budynki i grunty jako niewykorzystywane do działalności gospodarczej winny być opodatkowane wg stawek dotyczących budynków i gruntów pozostałych. Organy podatkowe uważają zaś, że przedmiotowe budynki i grunty podlegają podatkowi od nieruchomości wg stawek stosowanych do opodatkowania budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Zgodnie z definicją normatywną zawartą w słowniczku ustawy, obowiązującą od 1 stycznia 2003r., a konkretnie w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j: Dz.U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W myśl tej definicji wszystkie budynki, budowle i grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z dwoma wyjątkami, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, chyba że przedmiot opodatkowania nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Te wyjątki to budynki mieszkalne i zajęte pod nie grunty oraz grunty pod jeziorami i zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych. Jeżeli zatem np. budynek mieszkalny i związany z nim grunt jest w posiadaniu przedsiębiorcy, to podlega opodatkowaniu na takiej zasadzie, że budynek jest obciążony stawkami właściwymi dla innych budynków mieszkalnych, a grunt wg stawek właściwych dla gruntów pozostałych. Grunty pod jeziorami i zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych mają ustaloną w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b u.p.o.l. stawkę podatku. Z przytoczonej definicji wynika, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tak więc różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza (np. socjalna) należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 6 czerwca 2006r., I SA/Gd 481/05, niepubl., stwierdził, że tymczasowy brak wykorzystywania danego obiektu dla celów działalności gospodarczej nie uprawnia do przyjęcia, że nie stanowi on nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów u.p.o.l. Zbliżonych kwestii dotyczył wyrok WSA w Gdańsku z dnia 4 marca 2006r., I SA/Gd 49/04, niepubl., w którym stwierdzono, że podatnik zobowiązany był do opłacania podatku od budynków według stawek właściwych dla budynków związanych z działalnością gospodarczą za okres, w którym miał status przedsiębiorcy. O tym, czy podmiot był przedsiębiorcą, czy też nie, przesądzał wpis do rejestru przedsiębiorców. Sąd stwierdził ponadto, że budynki będące własnością przedsiębiorcy powinny podlegać opodatkowaniu stawkami przeznaczonymi dla budynków związanych z działalnością gospodarczą, niezależnie od ich faktycznego wykorzystania (por. komentarz do art. 1(a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.06.121.844), [w:] L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008). W pełni zgodzić się należy z przytoczonymi poglądami sądów administracyjnych. W omawianej definicji nie ma warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę (por. komentarz do art. 1(a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.06.121.844), [w:] L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008). Przy omawianiu przedmiotowego zagadnienia warto zwrócić uwagę na ewolucję rozwiązań ustawowych, jakie zachodziły w zakresie opodatkowania nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Treść tych zmian wskazuje, iż były one nakierowane na poszerzanie przedmiotowego zakresu opodatkowania nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. W pierwotnym tekście ustawy pochodzącym z 12 stycznia 1991r., zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegały budowle związane wyłącznie z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna, natomiast w myśl art. 3 ust. 1 pkt 4 opodatkowaniu podlegały również grunty objęte przepisami o podatku rolnym, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza i leśna. W świetle zaś art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy Rada gminy określała wysokość stawek podatku od budynków lub ich części, z tym, że podatek ten nie mógł przekroczyć rocznie od budynków lub ich części związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą inną niż rolnicza lub leśna oraz od części budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej ustalonej ustawą kwoty, liczonej od jednego metra kwadratowego powierzchni użytkowej. W zakresie istotnym dla omawianej kwestii stwierdzić wypada, że budowle podlegały opodatkowaniu najwyższą stawką w sytuacji, gdy były wyłącznie związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna. Jeśli zatem budowla była związana także z inną działalnością, to nie podlegała opodatkowaniu najwyższą stawką - właściwą dla działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna. Od dnia 1 stycznia 1997r. ustawodawca wprowadził zmianę do art. 3 ust. 1 pkt 2, z której wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wg najwyższej stawki podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna. Z powołanego zapisu wynika rozszerzenie przedmiotu opodatkowania wg najwyższej stawki na wszystkie budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zlikwidowano zatem wyłączenie z opodatkowania tą stawką budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, które choćby w części były związane z inną działalnością niż gospodarcza. Dalsze poszerzenie zakresu opodatkowania budowli, budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wg najwyższej stawki, nastąpiło z dniem 1 stycznia 2003r., kiedy to prawodawca ustanowił wyżej już powołaną definicję normatywną "gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" (art. 1a ust. 1 pkt 3), w brzmieniu obowiązującym do chwili obecnej. Od wskazanej daty opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wg najwyższej stawki podlegają wszystkie grunty, budynki i budowle, poza powołanymi wcześniej dwoma wyjątkami, które są w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Nie ma już żadnego znaczenia fakt wykorzystywania, bądź związania tych rzeczy z prowadzoną działalnością gospodarczą. Tym samym skonstatować należy, że te legislacyjne zabiegi, miały na celu zwiększenia dochodów własnych gmin. Potwierdzeniem powyższego rozumowania jest uzasadnienie do projektu ostatniej z przywołanych nowelizacji, gdzie wprowadzone zmiany motywowano m.in. zwiększeniem dochodów własnych gmin z tytułu podatków lokalnych (por. rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych ustaw, druk nr 828 z 20 sierpnia 2002r.). W definicji nie ma warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. [...] W jednym z wyroków Sąd stwierdził, że sam fakt posiadania lokalu przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla lub grunt jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że nawet budynki niewykorzystywane przez przedsiębiorcę w danym momencie lub też wykorzystywane na inną działalność niż gospodarcza, za wyjątkiem budynków mieszkalnych, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą – wyrok WSA w Białymstoku z 30 maja 2006r., sygn. akt I SA/Bk 95/06 (por. L. Etel: Podatki od nieruchomości 2009, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2009, s.19). W kwestii opodatkowania nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą zaprezentował swoje stanowisko także Naczelny Sąd Administracyjny. W wyroku z dnia 20 marca 2009r., sygn. akt II FSK 1888/07, LEX nr 495385 jednoznacznie stwierdził, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tak więc różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. Reasumując powyższe, skonstatować w stanie faktycznym sprawy należy, że Spółka będąca przedsiębiorcą w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003r., tj. od momentu wejścia w życie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zawierającego definicję gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, w ramach której istotnym jest sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę gruntów i budynków, zobligowana jest do płacenia podatku od nieruchomości wg najwyższej stawki od wszystkich gruntów i budynków, z uwzględnieniem wyłączeń przewidzianych w tym przepisie. Nie ma przy tym żadnego znaczenia fakt wykorzystywania tych przedmiotów lub ich związek z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podnieść w tym miejscu należy, że w sprawie nie znajduje zastosowania zwolnienie przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. – przywołane przez skarżącą. Przepis ten zwalnia od podatku od nieruchomości budowle kolejowe stanowiące całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, służące do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiające dokonywanie przewozów osób lub rzeczy - wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a także zajęte pod nie grunty. Z treści przywołanego unormowania wynika, że dotyczy ono innego niż sporne przedmiotu opodatkowania. Zdaniem Sądu do budynków Ośrodka Wypoczynkowego w P. nie znajduje zastosowania wyłączenie odnoszące się do kategorii budynków, które nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Stwierdzić w tym zakresie należy, że stan techniczny budynku, czy też jego części, może być przyczyną wyłączenia tego budynku lub jego części z opodatkowania, przewidzianego dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wyłączenie takie jest możliwe jedynie w przypadku, gdy stan techniczny uniemożliwia wykorzystania tego budynku (jego części) do działalności gospodarczej zarówno w chwili obecnej, jak i w przyszłości (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 listopada 2009r., sygn. akt I SA/Wr 956/09, LEX nr 531577). W pojęciu "względów technicznych" w art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych ustawodawca zawarł przesłankę trwałości jako przeszkodę w wykorzystaniu nieruchomości do prowadzenia określonego rodzaju działalności gospodarczej, powodującej zastosowanie preferencyjnej stawki podatku od nieruchomości (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 września 2009r., sygn. akt I SA/Gd 136/09, LEX nr 525711). Wykładnia wyrażenia "nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności ze względów technicznych" prowadzi do wniosku, iż oznacza ona obiektywne przeszkody sprawiające, że przedmioty opodatkowania nie są i trwale nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej. Wskazany charakter przeszkody sprawia, że nie może być ona determinowana wolą (działaniem lub zaniechaniem) podatnika, lecz okolicznościami zewnętrznymi i fizykalnymi, odnoszącymi się do substancji przedmiotu opodatkowania. Chodzić tu może zatem zarówno o takie wady fizyczne budynków i budowli, które uniemożliwiają w sposób stały korzystanie z nich przez przedsiębiorcę, jak również o inne faktycznie występujące przeszkody (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2009r., sygn. akt II FSK 1354/07, LEX nr 478297). Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i - jednocześnie - nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. Sytuacja taka będzie miała miejsce w przypadku wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji o opróżnieniu, bądź o wyłączeniu z użytkowania budynku ze względu na jego zły stan techniczny. Przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Przeprowadzenie remontów w budynkach nie oznacza pozbawienia tych budynków związku z działalnością gospodarczą w szerokim znaczeniu. Adaptacja budynków do prowadzenia zamierzonej w przyszłości działalności gospodarczej stanowi jeden z wyznaczników prowadzenia tejże działalności (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2006r., sygn. akt II FSK 301/05, LEX nr 193364 oraz wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6 lutego 2008r. I SA/GL 792/07, LEX nr 341785). Wynika z powyższego, że do opodatkowania budynków podatkiem od nieruchomości wg stawek dla budynków związanych z działalnością gospodarczą wystarczy fakt posiadania tych budynków przez przedsiębiorcę oraz jeśli budynki te nie są aktualnie wykorzystywane do działalności gospodarczej sama możliwość ich wykorzystywania do tej działalności – przy uwzględnieniu przesłanki stanu technicznego – w przyszłości. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów organ na podstawie zgromadzonego materiału ocenia czy dana okoliczność została udowodniona czy nie. W myśl tej zasady organ podatkowy rozważając wartość poszczególnych dowodów, jak również formułując wnioski na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie jest związany żadnymi sztywnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów, ale kieruje się własnym przekonaniem, uwzględniając wiedzę, doświadczenie życiowe, prawa logiki, informacje wynikające z wzajemnych relacji między poszczególnymi dowodami (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 21 lipca 2009r., sygn. akt I SA/Bd 320/09, LEX nr 515030). Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 25 listopada 2009r., sygn. akt I SA/Op 321/09, LEX nr 531143). Zdaniem Sądu organy podatkowe dokonały w sprawie prawidłowych ustaleń faktycznych oraz w ramach swobodnej oceny dowodów bez naruszenia reguł tej oceny w sposób zgodny z prawem podjęły rozstrzygnięcie w sprawie. Sąd oceniając pod kątem legalności zaskarżoną decyzję podzielił stanowisko organów podatkowych co do spełnienia przez przedmiotowe budynki przesłanek do ich opodatkowania. W ramach postępowania podatkowego przy czynnym udziale administratora budynków przeprowadzono dowód z oględzin przedmiotów opodatkowania. Z protokołu oględzin wynika, że dokonano oględzin wszystkich budynków z zewnątrz. Część budynków jest zdewastowana (wybite okna, drzwi, powyrywana armatura sanitarna, zdewastowana instalacja elektryczna). Budynki znajdujące się w dobrym stanie technicznym zostały ocenione wyłącznie z zewnątrz, ponieważ nie umożliwiono wejścia do tych budynków (brak kluczy). Z powyższego wynika, że część budynków – te zdewastowane, ma wybite okna, zniszczone instalacje wodno-kanalizacyjne i elektryczne. Przywołany opis wskazuje na ogląd tych budynków przez osoby dokonujące oględzin nie tylko ich strony zewnętrznej, ale również poprzez wybite okna także ich wnętrz. Nie wynika z dokonanych oględzin, aby przedmiotowe budynki posiadały zniszczenia konstrukcyjne, które eliminowałyby je z kategorii przedmiotów opodatkowania. Zgodnie bowiem z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. pojęcie budynek oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Sporne budynki spełniają warunki przywołanej definicji. Wspomnieć w tym miejscu wypada, że braki wyposażenia budynku w wymagane urządzenia czy instalacje, bez których budynek nie może służyć prowadzonej działalności gospodarczej, nie mieszczą się w pojęciu "względów technicznych" uniemożliwiających jego wykorzystanie w takiej działalności (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 lutego 2008r., sygn. akt I SA/Gl 862/07, LEX nr 483168 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 6 czerwca 2006r., sygn. akt I SA/Gd 481/05, LEX nr 188184). Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych odróżnia stan techniczny obiektu budowlanego (konstrukcji budynku lub budowli) od stanu instalacji, urządzeń (wyposażenia) tego obiektu, które nie mają wpływu na zakwalifikowanie obiektu do kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 czerwca 2005r., sygn. akt I SA/Po 2213/03, LEX nr 518310). Z protokołu oględzin wynika także, iż osoby obecne podczas ich dokonywania zgłosiły następujące uwagi. Domki nie nadają się do użytku ze względu na brak instalacji wodno-kanalizacyjnej oraz energii elektrycznej. Brak czynnych zbiorników "szamb" – zasypane ziemią. Częściowo budynki zagrzybione, przeciekające dachy. Wniesione uwagi w zakresie istotnym dla opodatkowania budynków stanowią jedynie o przeciekających dachach. Nie są to jednak takie uszkodzenia, które implikowałyby tezę o braku przedmiotu opodatkowania. Wyłączenie budynku spod opodatkowania jest możliwe jedynie w przypadku, gdy stan techniczny uniemożliwia wykorzystania tego budynku do działalności gospodarczej zarówno w chwili obecnej, jak i w przyszłości. W pojęciu "względów technicznych" – jak wcześniej już zauważono – ustawodawca zawarł przesłankę trwałości jako przeszkodę w wykorzystaniu nieruchomości do prowadzenia określonego rodzaju działalności gospodarczej. W przypadku możliwości przeprowadzenia remontu przeciekających dachów trudno jest mówić o trwałej przeszkodzie uniemożliwiającej prowadzenie w tych obiektach działalności gospodarczej. Wynika zatem z powyższego, że sporne budynki, mimo, że nie była w nich wykonywana działalność gospodarcza, spełniały warunki techniczne do wykorzystywania ich w przyszłości do działalności gospodarczej. Skoro budynki określone jako zdewastowane spełniały przesłanki do objęcia ich opodatkowaniem, to tym bardziej budynki znajdujące się zgodnie z protokołem z oględzin w dobrym stanie technicznym winny również podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według najwyższych stawek. Końcowo i tylko na marginesie warto w stanie faktycznym sprawy podnieść, że Spółka wystąpiła o zwrot nadpłaty za lata 2004-2009 w roku 2009. Oględzin dokonano w sierpniu 2009r. Oznacza powyższe, iż we wcześniejszych latach stan techniczny budynków był z pewnością lepszy od stanu tych obiektów w dacie przeprowadzenia dowodu z oględzin. Wypada zwrócić także uwagę na fakt braku kluczy, co uniemożliwiło pełny ogląd wewnętrzny budynków oraz brak inicjatywy dowodowej podczas prowadzonego postępowania podatkowego skarżącej w zakresie kwestionowania stanowiska organów. Wobec przedstawionej argumentacji argumenty skargi należało uznać za niezasadne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalić. H. Adamczewska-Wasilewicz Z. Pietrasik D. Dudra

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło