III SA/Wa 218/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber, po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi - Sygn. akt III SA/Wa 218/11 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 3.294 zł (słownie: trzy tysiące dwieście dziewięćdziesiąt cztery złote) uiszczoną tytułem wpisu sądowego W dniu 17 grudnia 2010 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga (nadana w Urzędzie Pocztowym na adres Sądu) "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna reprezentowanej przez dor. pod. H. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku od czynności cywilnoprawnych. W dniu 20 grudnia 2010 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) Sekretariat Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 grudnia 2010 r., przekazał skargę do Dyrektora Izby Skarbowej w W., tj. do organu według właściwości. O powyższym poinformowano także pełnomocnika strony skarżącej, wskazując jednocześnie, że od dnia 1 stycznia 2006 r., zgodnie z treścią art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W dniu 23 grudnia 2010 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) pełnomocnik strony skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wraz z wnioskiem przekazano skargę. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik strony skarżącej wskazał, że dnia 22 grudnia 2010 r. otrzymał pismo Sądu informujące o przekazaniu skargi do organu według właściwości. Skarga była prawidłowo zaadresowana do Dyrektora Izby Skarbowej w W. Jednakże została wysłana pocztą przez osobę nie będącą zatrudnioną przez pełnomocnika. Ze względu na błąd, koperta zawierająca skargę została błędnie zaadresowana, a skarga została przez nią wysłana pocztą bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie zaś do organu podatkowego. Pełnomocnik strony skarżącej wyjaśnił, że nie ponosi odpowiedzialności na zasadach przewidzianych w Kodeksie pracy, za pomyłkę biurową osoby, która kopertowała i wysyłała ww. pismo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 i art. 86 § 1 P.p.s.a czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 wspomnianej ustawy procesowej. W myśl tego artykułu pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, o jakiej mowa w art. 87 § 2 P.p.s.a., stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, iż na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dodatkowo, pełnomocnik profesjonalny, jakim jest adwokat lub radca prawny, podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (post. NSA z dnia 11 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 198/09; post. NSA z dnia 3 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 155/09; post. NSA z dnia 9 maja 2006 r. sygn. akt II OZ 468/06). W konsekwencji w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowych przez tego pełnomocnika, bez względu na to, czy przy dokonywaniu danej czynności pełnomocnik posłużył się osobami trzecimi, które walorów profesjonalizmu nie spełniają. Sąd uznał zatem, że składając wniosek o przywrócenie terminu 23 grudnia 2010 r. (data nadania na poczcie) pełnomocnik Skarżącej dochował terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Spełnił warunek równoczesnego dokonania czynności, której termin został uchybiony. Analiza wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi prowadzi jednak do konkluzji, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu pełnomocnik strony skarżącej nie uprawdopodobnił bowiem braku winy w uchybieniu pierwotnemu terminowi do wniesienia skargi. Jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika strony skarżącej brak wniesienia w terminie skargi wynikał z faktu, iż osoba nie będąca pracownikiem pełnomocnika (nie była zatrudniona w H. H. B.) błędnie zaadresowała, a następnie wysłała skargę pocztą bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie zaś do organu podatkowego. W powyższym zakresie Sąd podziela poglądy wielokrotnie wyrażane już w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż na równi z zawinionym działaniem strony traktowane jest zawinienie działającego w jej imieniu pełnomocnika i w związku z tym strona postępowania działająca przez pełnomocnika ponosi wszelkie negatywne konsekwencje jego zaniedbań. Nie tylko więc wina strony, lecz również innych osób, w tym pełnomocnika, gdy pełnomocnik reprezentuje stronę w postępowaniu, czy pracownika wyłącza możliwość przywrócenia terminu. Jak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 431/05 (niepubl.) powierzenie wysłania przesyłki konkretnemu pracownikowi powoduje, że niewywiązanie się przez niego z tego obowiązku w godzinach pracy bez wyraźnych przeszkód obiektywnych obciąża również osobę zlecającą czynność temu właśnie pracownikowi, a co za tym idzie — skutki zaniedbania przez pracownika obciążają również pracodawcę. W postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 1331/06 (niepubl.) stwierdzono natomiast, że zaniedbania osób (pracowników kancelarii), którymi posłużył się pełnomocnik strony przy uzupełnianiu braków formalnych skargi były zaniedbaniami tegoż pełnomocnika w uchybieniu terminowi. Cytowane orzeczenia odnoszą się co prawda do "pracowników" jednak, jest również skuteczne, w odniesieniu do osób którym pełnomocnik powierzył dokonywanie różnych czynności biurowych, w tym adresowaniu korespondencji niezależnie od formy prawnej zawartej umowy pomiędzy kancelarią a osobą trzecią. W konsekwencji stwierdzić należy, iż powoływane przez pełnomocnika strony skarżącej okoliczności uzasadniające - jego zdaniem - przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługują na uwzględnienie. Należy bowiem podkreślić, iż zaniedbanie osoby której powierzone wysyłanie korespondencji – którym niewątpliwie było nieprawidłowe zaadresowanie, a następnie wysłanie skargi pocztą bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie zaś do organu podatkowego – nie może stanowić okoliczności potwierdzającej brak winy pełnomocnika. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko wówczas, gdy pełnomocnik strony skarżącej dołożył wszelkiej należytej staranności, aby dokonać czynności procesowej. Okoliczność powoływana przez pełnomocnika była natomiast przejawem zawinionego zaniedbania osoby której powierzono zajmowanie się korespondencją i jako taka obciąża również prowadzącego tę Kancelarię pełnomocnika. Pełnomocnik Skarżącej nie wykazał, iż uczynił cokolwiek, aby upewnić się, że korespondencja została właściwie i terminowo wysłana. Nie dowodzi dbałości o swoje i klientów interesy okoliczność, że wysyłką korespondencji zajmuje się osoba które nie jest zatrudniona w kancelarii, co prowadzi do wadliwego jej wysyłania. Podkreślić należy raz jeszcze, że firma zajmująca się świadczeniem usług prawniczych powinna tak zorganizować pracę przy wysyłaniu korespondencji i nadzór nad nią, aby była ona kierowana właściwie. Profesjonalny pełnomocnik nie może oczekiwać, że brak staranności i nadzoru na korespondencją będzie rekompensowany przez Sąd poprzez przywrócenie terminu do dokonania zaniedbanych czynności. Zaniedbania pełnomocnika obciążają jego mocodawcę. Dlatego też skutkiem zawinionego przez pełnomocnika Skarżącej, błędnego wysłania korespondencji stanowiącej odpowiedź na wezwanie Sądu, jest odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Staranność pełnomocnika działającego w ramach spółki prawniczej stała się miarą staranności Skarżącej. Zaniedbania, jakich dopuściła się osoba, wysyłająca korespondencję traktowane być muszą tak samo, jak gdyby dopuścił się ich pełnomocnik, a w rezultacie – Skarżąca. Podsumowując powyższe rozważania Sąd stwierdza, iż powoływane przez pełnomocnika strony skarżącej w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Z powyższych względów, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Sygn. akt III SA/Wa 218/11 UZASADNIENIE W dniu 17 grudnia 2010 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga (nadana w Urzędzie Pocztowym na adres Sądu) "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowo-akcyjna reprezentowanej przez dor. pod. H. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku od czynności cywilnoprawnych. W dniu 20 grudnia 2010 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) Sekretariat Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 grudnia 2010 r., przekazał skargę do Dyrektora Izby Skarbowej w W., tj. do organu według właściwości. O powyższym poinformowano także pełnomocnika strony skarżącej, wskazując jednocześnie, że od dnia 1 stycznia 2006 r., zgodnie z treścią art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W dniu 23 grudnia 2010 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) pełnomocnik strony skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W dniu 20 stycznia 2011 r. organ zwrócił Sądowi skargę, wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy oraz wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 218/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; skargę należało odrzucić. W myśl art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia, a postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie natomiast ze z art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Zauważyć należy, że brak jest w stanie prawnym obecnie obowiązującym regulacji, która przewidywałaby konsekwencje wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego oraz określała czynności jakie wobec takiego sposobu wniesienia skargi powinien podjąć sąd. Za utrwalone można jednakże uznać stanowisko, iż w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub za pośrednictwem niewłaściwego organu administracji publicznej, sąd ten lub organ powinien przekazać sprawę właściwemu organowi, a o zachowaniu terminu do wniesienia skargi, określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., decyduje data nadania skargi przez sąd (lub organ) pod adres właściwego organu. Pogląd taki akceptują zarówno przedstawiciele doktryny (vide "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", T. Woś i in., LexisNexis, wyd. I, Warszawa 2005 r.), jak i potwierdza go dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienie z dnia 27 lutego 2009 r., sygn. akt I FSK 1597/08, postanowienie z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1250/08, postanowienie z dnia 4 września 2008 r., sygn. akt I FSK 687/08 - dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odpowiednie zastosowanie przedstawionego poglądu nakazuje przyjąć, iż skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien przekazać do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, a dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi decydująca jest data nadania w urzędzie pocztowym skargi przez sąd. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, Sąd wskazuje, iż skarga w niniejszej sprawie wpłynęła bezpośrednio do Sądu w dniu 15 grudnia 2010 r. – ostatniego dnia 30-dniowego terminu na jej złożenie. Dopiero w dniu 20 grudnia 2010 r. skargę przekazano do organu co było równoznaczne z wniesieniem skargi w rozumieniu art. 54 § 1 P.p.s.a. Oznacza to, iż skarga została złożona z pięciodniowym uchybieniem terminu. Wobec odmowy przywrócenia terminu do złożenia skargi skarga ta podlega odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.