VII SA/Wa 1423/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-17
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Paweł Groński, Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który nie był stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, ma legitymację do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji, wywodząc swój interes prawny z potencjalnych uciążliwości związanych z funkcjonowaniem inwestycji?Ratio decidendi
Organy administracji prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że jego działki znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji, co jest warunkiem posiadania przymiotu strony w takim postępowaniu. Odmowa wszczęcia postępowania następuje w drodze decyzji i może być oparta na przyczynach formalnych, w tym braku legitymacji procesowej wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący S. G. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków, argumentując, że jego działki znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji, a droga dojazdowa narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Organy administracji odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie posiada przymiotu strony, gdyż jego działki nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji i nie są objęte obszarem oddziaływania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2011 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.
Zaskarżoną decyzja z dnia [...] marca 2011 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zw. dalej GINB, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...]października 2010 r., znak: [...], o odmowie wszczęcia na wniosek S. G. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009 r., Nr [...]. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., Nr [...], Starosta [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), zw. dalej Prawem budowlanym, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia dla Gminy G. na budowę oczyszczalni ścieków o przepustowości 254,6 m3/d, zlokalizowanej na działce nr [...], położonej w miejscowości G. wraz z przepompownią sieciową ścieków P1 zlokalizowaną na działce nr [...] i rurociągiem tłocznym, zlokalizowanym na działkach nr: [...] oraz pompownią sieciową ścieków P2, zlokalizowaną na działce nr [...] (teren eksploatowanej oczyszczalni) i rurociągiem tłocznym zlokalizowanym na działkach nr: [...], [...], prowadzącym do istniejącej kanalizacji sanitarnej w ul. Nadrzecznej, a także budową tymczasowej drogi dojazdowej zlokalizowanej na działce nr [...] (KATEGORIA XXVI, XXX). Obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w ocenie organu obejmuje nieruchomości: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].
Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji wystąpił, wskazując, że obecnie toczy się proces wywłaszczeniowy terenu pod budowę oczyszczalni ścieków.
Decyzją z dnia [...] października 2010 r., znak: [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 157 § 3 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., po rozpatrzeniu ww. wniosku, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...].
W uzasadnieniu wskazał, że S. G. nie był uznany przez Starostę za stronę postępowania i nie brał udziału w przeprowadzonym postępowaniu. W ocenie organu nadzorczego Starosta prawidłowo ustalił krąg stron w oparciu o art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a podnoszony we wniosku argument o toczącym się postępowaniu wywłaszczeniowym w stosunku do działki nr [...] nie może stanowić podstawy do podjęcia postępowania, ponieważ działka ta znajduje się poza obszarem objętym pozwoleniem na budowę. Wnioskodawca nie przedstawił a Wojewoda [...] rozpatrując wniosek nie stwierdził istnienia interesu prawnego, który stanowiłby uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności.
Wobec powyższych ustaleń stwierdził, że S. G. nie przysługuje prawo do wnioskowania o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Starosty [...]. Skoro wnioskodawca nie posiada uprawnień do skutecznego zainicjowania postępowania administracyjnego w sprawie, to zgodnie z art. 157 § 3 k.p.a. należało odmówić wszczęcia postępowania.
Odwołanie od ww. decyzji wniósł S. G., podnosząc, że jego wniosek z dnia [...] kwietnia 2010 r. dotyczył wszczęcia postępowania nieważnościowego z urzędu, a organ wydał decyzje po rozpatrzeniu jego wniosku. W jego ocenie organ odrzucił jego wniosek, którego nie składał. Ponadto wskazał, że decyzja Starosty w zakresie drogi dojazdowej zapadła niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G., a organ błędnie ocenił, że jego działka nr [...] nie graniczy z działką nr [...] (droga dojazdowa). Zgodnie z planem droga winna być zlokalizowana na działce nr [...], jednak Wójt Gminy G. dokonał jej podziału na działki nr: [...] i [...]. Zdaniem wnioskodawcy jego działka przylega do działki nr [...] (wcześniej działki nr [...]). Z tego względu ma przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Ponadto wskazał, że duża ilość ścieków dowożona samochodami będzie wiązać się z uciążliwościami i oddziaływaniem na istniejącą zabudowę. Obecnie toczy się postępowanie przed WSA w przedmiocie wznowienia w sprawie ww. pozwolenia na budowę.
Zaskarżoną decyzją GINB, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...].
W uzasadnieniu powołując się na treść art. 28 k.p.a., art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego oraz orzecznictwo sądowoadministracyjne (por. wyroki: NSA z dnia 2 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 2164/97; WSA w Olsztynie z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt SA 132/10; WSA w Warszawie z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 1748/07; NSA z dnia 23 marca 1999 r., sygn. akt I SA 1189/98; NSA z dnia 14 marca 2006 r., sygn. akt II OSK 643/05; NSA z dnia 15 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1355/98; WSA w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1550/07; WSA w Warszawie z dnia 9 listopada 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 550/07; NSA z dnia 23 kwietnia 2009 r., sygn. akt 616/08; WSA w Poznaniu z dnia 22 października 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 305/09) wskazał, że ustalając obszar oddziaływania obiektu należy zbadać, czy w terenie otaczającym planowany obiekt budowlany, wyznaczonym na podstawie przepisów innych niż ustawa - Prawo budowlane, przepisy te stwarzają związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu prawa budowlanego będzie więc strefa wynikających z przepisów prawa ograniczeń w zagospodarowaniu sąsiedniego terenu. Ponadto wskazał, że w postępowaniu nieważnościowym dot. pozwolenia na budowę krąg stron winien być wyznaczony zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (por. wyroki: NSA z dnia 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt OSK 598/06; WSA w Warszawie z dnia 2 czerwca 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 950/07), a ciężar wykazania interesu prawnego ciąży na podmiocie domagającym się wszczęcia tego postępowania (por. wyroki NSA: z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 626/08, z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt 1563/04).
GINB wskazał, że S. G. wywodzi swój interes prawny z tytułu prawa własności działek o nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], przy czym ww. działka nr ew. [...] sąsiaduje bezpośrednio z działką ew. [...] (projekt zagospodarowania terenu), natomiast działki nr ew. [...], [...], [...], [...] nie graniczą bezpośrednio z nieruchomościami objętymi inwestycją.
Jak wynika z analizy akt sprawy, przedmiotowa inwestycja składa się z budynku technicznego oczyszczalni ścieków, zbiornika z komorami reaktora biologicznego, wylotu ścieków oczyszczonych, wewnętrznej pompowni ścieków, komory pomiarowej ścieków oczyszczonych oraz sieci i kanałów technologicznych wraz z uzbrojeniem (Opis techniczny str. 4). Najmniejsza odległość projektowanych budynków (budynku technicznego, zaprojektowanego na działce nr ew. [...]), od granicy działki nr ew. [...] wynosi ponad 33 m (Projekt budowlany, Plan zagospodarowania - oczyszczalnia ścieków).
W związku z powyższym GINB stwierdził, iż projektowana inwestycja nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu działki wnioskodawcy nr ew. [...], ze względu na konieczność zachowania warunków wynikających z § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.). Ponadto decyzją z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, zmienioną decyzją własną z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], Wójt Gminy G. stwierdził, że nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowej inwestycji. Podobnie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w piśmie z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], przedstawił opinię o braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji. Dodatkowo wskazał, iż jak z projektu budowlanego (Opis techniczny do projektu zagospodarowania terenu oczyszczalni ścieków, str. 5), uciążliwość projektowanej inwestycji zamyka się w granicach ogrodzenia oczyszczalni ścieków. Wskazał również należy, iż w stosunku do przedmiotowej inwestycji nie został wyznaczony obszar ograniczonego użytkowania, o którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150, ze zm.).
W związku z powyższym, w ocenie GINB obszar oddziaływania projektowanej inwestycji nie obejmuje ww. działek o nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], co obliguje organ administracji do odmowy wszczęcia na wniosek S. G. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...]. Powyższe potwierdza obszar oddziaływania określony dla przedmiotowego obiektu w chwili wszczęcia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, na podstawie jego rodzaju i charakterystyki (zob. wyrok: WSA w Warszawie z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt 166/09; WSA w Lublinie z dnia 30 października 2008 r., sygn. akt 532/08), tj. działki nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (decyzja Starosty .[...] z dnia [...] listopada 2009r., Nr [...]).
Odnosząc się natomiast do podniesionego przez odwołującego się zarzutu, jakoby interes prawny wnioskodawcy wynikał z okoliczności, że "znacząca ilość ścieków będzie dostarczana pojazdami asenizacyjnymi, co wiąże się z uciążliwością i oddziaływaniem na istniejącą zabudowę i projektowaną w przyszłości" oraz, że "przy nieszczelności beczkowozów będą rozlewane ścieki po terenie", GINB wskazał, iż powyższe może świadczyć jedynie o istnieniu interesu faktycznego (por. wyroki: NSA z dnia 7 lipca 2009 r., sygn. akt IV SA 1492/98; WSA w Warszawie z dnia 1 grudnia 2004 r., sygn. akt VII SA/Wa 1364/04). Natomiast ewentualne roszczenia mogą być oceniane i likwidowane wyłącznie w oparciu o przepisy prawa cywilnego w postępowaniu przed sądem powszechnym (por. wyroki: NSA z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 12/08; WSA w Warszawie z dnia 3 września 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 904/08; WSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1454/05). Ponadto jak wynika z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, to na podmiocie żądającym podjęcia postępowania nieważnościowego spoczywa ciężar wykazania, że ma on legitymację materialno-prawną w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1572/09), wykazując w dacie wystąpienia z wnioskiem, że planowana inwestycja będzie wpływać na jego nieruchomość i godzić w konkretne uprawnienia do zagospodarowania jego nieruchomości (por. wyroki: NSA z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 626/08; NSA z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt 1563/04). Natomiast organ właściwy w sprawie jest zobowiązany do podjęcia odpowiednich czynności kontrolnych, a gdy stwierdzi, że wniosek został złożony przez podmiot uprawniony, jego obowiązkiem jest skontrolowanie, niezależnie od argumentów podniesionych przez wnioskodawcę, czy kwestionowana decyzja jest wolna od wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Z uwagi na brak przymiotu strony, GINB nie miał możliwości ustosunkowania się do zarzutów merytorycznych odwołania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Admnistracyjnego w Warszawie złożył S. G. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W ocenie skarżącego decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa materialnego, tj. - art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez błędne przyjęcie, że nie posiada on przymiotu strony a projektowany obiekt zapewnia poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich; - art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, poprzez brak zgodności projektu budowlanego na budowę drogi dojazdowej do oczyszczalni ścieków z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G.. Ponadto zarzucił naruszenie prawa procesowego, tj. - art. 157 § 3 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poniewaz odmowa wszczęcia postępowania może mieć miejsce tylko w sytuacji gdy nie ma żadnych watpliwości co do przyczyn podmiotowych; - art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., z uwagi na treść wyroku WSA w Lublinie z dnia 10 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 681/10, który został wydany w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie ww. pozwolenia na budowę. Ponadto podtrzymał dotychczasowe argumenty podnoszone w trakcie postepowania administracyjnego, dodatkowo wskazując na lokalizacje punktu zrzutu ścieków, który znajduje sie 33 m od jego zabudowy.
W uzupełnieniu skargi (pismo z dnia 15 listopada 2011 r.) skarżący w odniesieniu do decyzji o pozwoleniu na budowę powołał sie na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., także wskazał na zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skarge GINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
W toku rozprawy przed Sądem Wójt Gminy G. oświadczył, że zakres realizacji zamierzenia inwestycyjnego Gminy, tj. budowy oczyszczalni uzależniony był od otrzymania pomocowych środków finansowych, a nadto oświadczył, że skarżący nie składał wniosku o wydanie pozwolenia na budowę motelu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co nastepuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ organy nadzorcze w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy prawidłowo zastosowały art. 157 § 3 k.p.a.
Przede wszystkim wskazania wymaga, że zarzuty zawarte w skardze wykluczają się wzajemnie, ponieważ z jednej strony skarżący w ogóle kwestionuje zasadność prowadzenia postępowania przez organ nadzorczy z jego wniosku, a z drugiej - wskazuje na okoliczności, które w jego ocenie przemawiają za przyznaniem mu przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną. Pomimo tego, że zarzuty skargi są wzajemnie sprzeczne skarga podlega zatem rozpoznaniu przez Sąd.
Z akt sprawy wynika, że przy piśmie z dnia [...] sierpnia 2010 r. skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009 r., Nr [...]. Zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Skoro skarżący złożył wniosek, który był przedmiotem weryfikacji przez organ nadzorczy pod względem istnienia przesłanek podmiotowych, to brak było podstaw do rozpoznania sprawy o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z urzędu. Organy nadzorcze prawidłowo zatem zastosowały tryb postępowania na wniosek, a nie - z urzędu, oceniając w pierwszym rzędzie, czy skarżący ma przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków. Dlatego też z uwagi na charakter prawny podjętych przez organy nadzorcze rozstrzygnięć, które dotyczyły wyłącznie oceny interesu prawnego wnioskodawcy, zarzuty skargi o charakterze merytorycznym odnoszące się do istnienia przesłanek nieważnościowych - nie były przedmiotem oceny przez organy administracyjne obu instancji. Z tego samego względu zarzuty te (dot. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego) nie mogą być także przedmiotem oceny Sądu.
Przechodząc zatem do merytorycznej oceny, czy organy nadzorcze prawidłowo, na wniosek S. G., odmówiły wszczęcia postępowania nieważnościowego wskazania wymaga, że zgodnie z art. 157 § 3 k.p.a. odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następowała w drodze decyzji.
Ww. przepis w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy stanowił podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jednak brak było w nim wprost wymienionych przesłanek, które miałyby przesądzać o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Jak wynika z orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz doktryny, na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. organ nadzorczy orzekał o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn o charakterze formalnym (procesowym), które czynią stosowny wniosek niedopuszczalnym (jest to pogląd ugruntowany). Tak więc niedopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz 6. wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck, s.743).
Wszczęcie postępowania, o którym mowa w art. 157 § 2 k.p.a. wymaga zatem uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. Na tym etapie postępowania organ administracyjny m.in. dokonuje legitymacji procesowej strony, która występuje z wnioskiem o stwierdzenie nieważności, a więc ustala, czy przysługuje jej przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Jednak przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę winien być analizowany na podstawie art. 28 k.p.a., w związku z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi lex specialis wobec ww. przepisu k.p.a.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W niniejszej sprawie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków wystąpił S. G. - właściciel sąsiednich działek nr ew. [...], [...], [...], [...]. Jednak dla ustalenia interesu prawnego S. G. w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę nie wystarczy wskazanie, że jest on właścicielem ww. działek, ponieważ zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, konieczne jest wykazanie, że działki te znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji tj. oczyszczalni ścieków. Zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego "obszar oddziaływania obiektu" to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W zależności od charakteru inwestycji może ona powodować z uwagi na jej usytuowanie, gabaryty, a także immisje ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiedniego terenu. W niniejszej sprawie GINB prawidłowo ocenił, że z uwagi na zagospodarowanie terenu projektowanej oczyszczalni ścieków (jej usytuowanie i gabaryty), mając na względzie treść § 12 i § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie ma ona wpływu na zagospodarowanie działek skarżącego, a przede wszystkim działki nr [...], na której skarżący rozważa ewentualną budowę motelu. Z projektu budowlanego wynika, że budynki oczyszczalni ścieków znajdują się w odległości 33 m od najbliżej położonej działki nr [...] należącej do skarżącego, a maksymalna ich wysokość to 7,91 m.
W tym miejscu wskazania wymaga, że w niniejszej sprawie choć skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków to wykazanie ewentualnego interesu prawnego na etapie postępowania administracyjnego skarżący wiązał z zaprojektowaną do oczyszczalni ścieków tymczasową drogą dojazdową i związanymi z jej funkcjonowaniem uciążliwościami z uwagi na planowany transport kołowy ścieków do oczyszczalni, który miałby negatywnie wpływać na rozważaną przez skarżącego na działce nr [...] budowę motelu. Jak wynika z akt sprawy droga ta została usytuowania wzdłuż granicy działki nr [...] należącej do skarżącego. Z uwagi na charakter prawny tej drogi, która w związku z treścią ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115, ze zm.) nie należy do żadnej z kategorii dróg publicznych, w tym nie jest drogą gminną - jej usytuowanie bezpośrednio przy granicy działki skarżącego, czy też obok tej granicy, nie ma żadnego wpływu na ograniczenie w zabudowie działki nr [...]. Z uwagi na okoliczność, że działka ta nie jest drogą publiczną (a drogą wewnętrzną), to nie dotyczą jej przepisy prawa, które tylko w odniesieniu do dróg publicznych wprowadzają określone wymagania, w tym w zakresie zachowania określonej odległości od takiej drogi nowopowstającej zabudowy (patrz: art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych). Jednak z uwagi na charakter prawny przedmiotowej drogi projektowanej do oczyszczalni ścieków obwarowania te nie będą miały zastosowania w odniesieniu do rozważanego przez skarżącego zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie motelu na działce nr [...].
Natomiast w zakresie występowania ewentualnych uciążliwości związanych z funkcjonowaniem tej drogi, wskazania wymaga, że decyzja o pozwoleniu na budową została wydana w oparciu o: - decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia; - decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], która zmieniała ww. decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach w zakresie działki nr [...]; - postanowienie Wójta Gminy G. z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], stwierdzające brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia; - oraz opinię sanitarną z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oddziaływania na środowisko ww. oczyszczalni. Kwestie ewentualnego negatywnego oddziaływania przedmiotowej drogi dojazdowej, jak i samej oczyszczalni ścieków, na środowisko (w tym na działki skarżącego), były zatem przedmiotem odrębnych postępowań prowadzonych przez właściwe organy środowiskowe, które to postępowania nie stwierdziły przekroczenia standardów jakości środowiska w wyniku funkcjonowania przedmiotowej oczyszczalni ścieków. Tym samym przesądzono, że funkcjonowanie oczyszczalni ścieków nie doprowadzi do przekroczenia dopuszczalnych normy dla związków mających wpływ na pogorszenie standardów jakości środowiska. Ponadto w zakresie funkcjonowania drogi dojazdowej ww. organy wypowiedziały się w sposób szczegółowy, wskazując, że w początkowym okresie funkcjonowania oczyszczalni ścieków znaczna część ścieków kierowanych do oczyszczalni dowożona będzie pojazdami asenizacyjnymi, co wiązać się będzie z wprawdzie z pewnymi uciążliwościami, jednak biorąc pod uwagę charakter zabudowy znajdującej się w okolicy drogi uznano, że uciążliwości te będą niewielkie. Podkreślić należy, że jak wynika z akt sprawy, ww. akty administracyjne, pozostają w obrocie prawnym do chwili obecnej, a Starosta [...] wydając decyzję o pozwoleniu na budowę był związany ich postanowieniami stosownie do treści art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Z tego względu miał podstawy do określenia obszaru oddziaływania przedmiotowej inwestycji w zakresie, jakim wskazał w decyzji o pozwoleniu na budowę, tzn. nie obejmując nim działek sąsiednich, w tym działek należących do skarżącego. Ponadto do takiego stanowiska organów administracyjnych uprawniają zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego G.. Zgodnie z postanowieniami tego planu działki skarżącego znajdują na dwóch terenach oznaczonych symbolami "[...]"- teren przemysłowo-składowo-usługowy oraz "[..]" - teren usług turystycznych, realizacja motelu. Z uwagi na przeznaczenie planistyczne działek skarżącego na ww. cele, niewątpliwie trudno jest mówić o wielkich uciążliwościach związanych z funkcjonowaniem drogi dojazdowej do oczyszczalni ścieków, jaki i samej oczyszczalni. Przede wszystkim nie są to tereny o przeznaczeniu mieszkaniowym dla stałego pobytu ludzi. Dlatego ani dla skarżącego, ani dla pracowników, ani dla potencjalnych gości motelowych, sama możliwości przejazdu pojazdów asenizacyjnych obok terenów "[...]" lub "[...]" nie przesądza o tym, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z uciążliwościami, które jak wynika z akt sprawy mają mieć wyłącznie charakter przejściowy w początkowej fazie funkcjonowania oczyszczalni ścieków.
Istotną okolicznością jest również to, że skarżący przedstawia hipotetyczną możliwość budowy motelu, gdyż zamiaru tego nie potwierdzają żadne dokumenty, organy zatem ustosunkowały się w decyzji nadzorczej do ewentualnego przyszłego interesu prawnego skarżącego. Z akt sprawy wynika, że działka nr [...], na której skarżący obecnie przewiduje możliwość budowy motelu, zgodnie ze sposobem korzystania to działka zabudowana, pastwisko trwałe. Skarżący dotychczas nie złożył też stosownego wniosku o pozwolenie na budowę, a zatem okoliczności, na które się powołuje celem wykazania interesu prawnego są przyszłe i hipotetyczne.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 153 p.p.s.a. wskazania wymaga, że wyrok sygn. akt II SA/Lu 681/10 zapadł w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania w związku z podniesioną przez skarżącego przesłanką z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. wyrok ten nie ma wpływu na ocenę dokonywaną przez organy nadzorcze w niniejszej sprawie, ponieważ został wydany w innej sprawie (wznowienia a nie - nieważności), a dodatkowo w wyroku tym Sąd w ogóle nie przesądził (w związku z budową przedmiotowej oczyszczalni ścieków) naruszenia interesu prawnego skarżącego, ponieważ uwzględniając charakter podniesionej przesłanki wznowieniowej wskazał na konieczność wszczęcia postępowania wznowieniowego. Wyrok ten nie ma więc wpływu na ocenę zasadności zastosowania w niniejszej sprawie art. 157 § 3 k.p.a. Podobnie zarzut wskazany w uzupełnieniu skargi (pismo z dnia 15 listopada 2011 r.), dotyczący przesłanki z art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., nie mógł być uwzględniony w postępowaniu nieważnościowym, jako stanowiący podstawę wyłącznie do wznowienia postępowania.
Mając na uwadze przedstawione powyżej wywody, w ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego - arbitralnego przyjęcia przez organy, iż jego działki nie znajdują się w obszarze oddziaływania oczyszczalni ścieków. Jak wyżej wskazano stanowisko to bowiem wynika z analizy akt sprawy, a organy przeprowadziły analizę nie tylko obecnego stanu zagospodarowania działek, ale i odniosły się do przyszłych zamierzeń skarżącego, które w dacie rozstrzygania przez organy określić należy jako hipotetyczne.
Z powyżej wymienionych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło