II FSK 1039/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-05-05
Skład orzekający: Tomasz Zborzyński, Bogdan Lubiński, Zbigniew Romała
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozpoczęcie użytkowania części budynku, w którym trwają prace wykończeniowe, powoduje powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości w odniesieniu do całego budynku, a nie tylko jego części, która została faktycznie oddana do użytkowania?Ratio decidendi
Rozpoczęcie użytkowania budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, powoduje powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości w odniesieniu do całego budynku. Obowiązek ten dotyczy również części niewykończonych lub nieprzekazanych do użytkowania, jeśli budynek jako całość istnieje i został rozpoczęty jego użytek. Stan techniczny części budynku, który nie uniemożliwia trwale jego wykorzystania do działalności gospodarczej, nie stanowi podstawy do wyłączenia go z opodatkowania według najwyższej stawki.Stan faktyczny
Spółka P. S.A. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta R. określającą jej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2010 r. Spółka argumentowała, że budowa budynku nie została zakończona w całości w 2007 r., a obowiązek podatkowy powinien powstawać sukcesywnie wraz z oddaniem do użytkowania kolejnych części budynku. Kwestionowała również stosowanie najwyższych stawek podatku do części budynku, które ze względu na stan techniczny nie nadawały się do wykorzystania gospodarczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Sędzia NSA del. Zbigniew Romała, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. [...] S.A. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 606/14 w sprawie ze skargi P. [...] S.A. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 21 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę kasacyjną.
Sygnatura akt II FSK 1039/15
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Spółki Akcyjnej P. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2010.
Stan sprawy Sąd przedstawił w sposób następujący:
Prezydent R. decyzją z dnia 10.07.2013 r. – po ponownym rozpatrzeniu sprawy - określił skarżącej Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2010
w kwocie 44.044 zł, ustalając, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w R. decyzją z dnia 31.05.2007 r. udzielił pozwolenia na częściowe użytkowanie należącego do skarżącej budynku usługowo-handlowo-administracyjnego, a w dzienniku budowy potwierdzono zakończenie robót oraz możliwość jego użytkowania; obowiązek podatkowy z tytułu podatku od nieruchomości w odniesieniu do tego budynku powstał więc z dniem 1.01.2008 r., jako że w roku poprzednim zakończono jego budowę i rozpoczęto użytkowanie i obejmuje on całą powierzchnię budynku. W oparciu o przedłożoną przez skarżącą dokumentację budowlaną oraz oględziny do opodatkowania przyjął: 4.861 m2 i 8.135 m2 powierzchni gruntów oraz 19.93,75 m2 powierzchni budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 6 ust. 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i ust. 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej: u.p.o.l. oraz art. 21 § 3 i art. 191 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: O.p., podnosząc, że w maju 2007 r. ukończono prace tylko na parterze i pierwszym piętrze budynku, uzyskując pozwolenia na użytkowanie ukończonych części budynku o łącznej powierzchni 990,3 m2, natomiast kontynuowano prace obejmujące pozostałe kondygnacje, które polegały na montażu instalacji elektrycznej, sufitów i posadzek; powierzchnię 374,8 m2 oddano do użytkowania dnia 20.08.2009 r., zaś powierzchnię 267,2 m2 - w kwietniu 2012 r., co oznaczało ostateczne zakończenie robót. Obowiązek podatkowy w odniesieniu do całego budynku nie powstał więc z dniem 1.01.2008 r., ale powstawał sukcesywnie, wraz z oddaniem do użytkowania kolejnych części budynku. Ponadto niezasadnie nie wyłączono części budynku z kategorii budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz zastosowano najwyższej stawki podatku w stosunku do tej części budynku, która ze względu na stan techniczny nie nadawała się do wykorzystania na cele działalności gospodarczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia 21.03.2014 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta R., wskazując, że zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. rozpoczęcie użytkowania części budynku lub budowli powoduje powstanie obowiązku podatkowego w stosunku do całego budynku lub budowli, a obowiązek podatkowy
w podatku od nieruchomości jest związany z rozpoczęciem faktycznego użytkowania budynku lub jego części, także przed jego ostatecznym wykończeniem; w takim przypadku obowiązek ten powstaje bez względu na to, czy zostaną spełnione przesłanki przewidziane w ustawie z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U.
z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej: P.b.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca powtórzyła zarzuty, podniesione w odwołaniu, akcentując, że w sytuacji, gdy została ukończona budowa jedynie części budynku, podstawę opodatkowania powinna stanowić ta jego część, w której zakończono wszelkie prace budowlane, a ponadto ta część budynku, która ze względu na stan techniczny nie nadawała się do wykorzystania na cele działalności gospodarczej, powinna być wyłączona z kategorii budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i w stosunku do niej nie powinna być stosowana najwyższa stawka podatku. Podniesiono również, że nie rozpatrzono i nie oceniono całego materiału dowodowego w postaci decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, co doprowadziło do błędnej oceny stanu technicznego budynku oraz możliwości prowadzenia w jego części działalności gospodarczej.
Uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. (który stanowi lex specialis w stosunku do ust. 1 tego artykułu), jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. Termin "zakończenie budowy" nie został zdefiniowany ani w u.p.o.l., ani w P.b., niemniej z pewnością zakończenie budowy następuje wtedy, gdy zostanie złożone zawiadomienie o jej zakończeniu (art. 57 ust. 1-3 P.b.). Złożenie tego zawiadomienia nie jest jednak konieczne do uznania, że nastąpiło zakończenie budowy, wystarczy bowiem, że zostaną spełnione warunki upoważniające do złożenia tego zawiadomienia. Z dokumentów przedłożonych przez skarżącą wynika, iż budowa budynku została zakończona, a ponadto rozpoczęła ona jego użytkowanie. Ponieważ zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. rozpoczęcie użytkowania budynku jeszcze ostatecznie niewykończonego powoduje konieczność zapłaty podatku od początku następnego roku i to ustalanego od całego budynku, oznacza to, że obowiązek ten dotyczy również tej części budynku, która nie została wykończona czy przekazana do użytkowania. Nie zmienia tego fakt, że skarżąca dokonywała etapami wykończenia poszczególnych kondygnacji budynku i sukcesywnie deklarowała je do opodatkowania. Jeżeli budynek ma jednolite przeznaczenie, opodatkowaniu podlega cała jego powierzchnia użytkowa, choćby w danym roku część budynku nie była wykorzystywana. Ponieważ budynek znajdował się w posiadaniu przedsiębiorcy, zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. podlegał opodatkowaniu z zastosowaniem stawek przewidzianych w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. tej ustawy, chyba, że nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Zachodzi to tylko w przypadku zaistnienia obiektywnych okoliczności natury technicznej, całkowicie uniemożliwiających wykorzystanie przedmiotu opodatkowania do celów działalności gospodarczej prowadzonej przez dany podmiot. Tym samym tylko przejściowe niewykorzystywanie nieruchomości do działalności gospodarczej nie daje podstaw do stosowania obniżonej stawki podatku.
W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzuciła naruszenie:
- art. 6 ust. 2 u.p.o.l., przez jego nieprawidłową wykładnię polegającą na przyjęciu, że rozpoczęcie użytkowania części budynku powoduje powstanie obowiązku podatkowego w stosunku do całego budynku, podczas gdy, prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że obowiązek podatkowy powstaje jedynie w stosunku do części budynku istniejącej i nadającej się do użytku;
- art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i ust. 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., przez ich nieprawidłową wykładnię polegającą na przyjęciu, że stan techniczny budynku czy też jego części może być przyczyną wyłączenia z opodatkowania, przewidzianego dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, jedynie
w przypadku, gdy stan techniczny uniemożliwia jego użytkowanie zgodne
z przeznaczeniem, zarówno w chwili obecnej jak i w przyszłości i nie obejmuje sytuacji, gdy brak możliwości wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej wynika z przyczyn zależnych od przedsiębiorcy, podczas gdy ich prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do wniosku, że pojęcie "względy techniczne" nie zostało obwarowane dodatkowymi przesłankami w postaci trwałości czy niezależności od woli przedsiębiorcy, a stan techniczny budynku uprawniający do opodatkowania niższą stawką może wynikać z przyczyn zależnych od przedsiębiorcy i powinien być odnoszony do konkretnej działalności przedsiębiorcy.
Ponadto na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm., dalej: P.u.s.a. w związku z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., przez nieprawidłowe zastosowanie, to jest nieprawidłowe skontrolowanie zaskarżonej decyzji, niewypełnienie obowiązku prawidłowego rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego, polegającego na nieuwzględnieniu treści decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz dziennika budowy, wskazujących na użytkowanie jedynie części budynku oraz na istnienie względów technicznych, wykluczających użytkowanie całego budynku;
- art. 1 § 1 i § 2 P.u.s.a. w związku z art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz art. 21 § 3 O.p., przez nieprawidłowe zastosowanie, to jest nieprawidłowe skontrolowanie zaskarżonej decyzji i pominięcie wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe pomimo braku przesłanek do jej wydania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podtrzymano argumentację prezentowaną
zarówno w postępowaniu przed organami podatkowymi, jak i przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
Pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zwrot kosztów jego dojazdu na rozprawę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Pojęcie "zakończenie budowy" nie ma legalnej definicji ani na gruncie u.p.o.l., ani P.b. Jak jednak trafnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8.05.2014 r. (II FSK 1228/12), zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości uzależnione jest od faktu zakończenia prac związanych ze wznoszeniem obiektu budowlanego. Zgodnie zaś z przepisami P.b. rozpoczęcie użytkowania następuje zawsze po zakończeniu budowy, gdyż w myśl
art. 54 P.b. do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i art. 57 P.b., po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Z kolei art. 55 pkt 1 P.b. przewiduje, że przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli na wzniesienie obiektu budowlanego jest wymagane pozwolenie na budowę i jest on zaliczony do określonej kategorii. Tym samym przyjęcie przez ustawodawcę w art. 6 ust. 2 u.p.o.l. sformułowania o roku, w którym budowa została zakończona, należy tłumaczyć w taki sposób, który wskazuje na sytuację poprzedzającą uzyskanie decyzji ostatecznej, o której mowa w art. 55 P.b., gdyż użytkowanie budynku musi być poprzedzone zakończeniem budowy.
W literaturze przedmiotu wskazano, że spełnienie warunków, o których mowa w art. 57 ust. 1 i ust. 2 P.b. przesądza, iż nastąpiło zakończenie budowy (por. L. Etel, Podatek od nieruchomości. Komentarz do art. 6, pkt 3, LEX/el 2012). Tym samym spełnienie wszystkich warunków, wymaganych dla skutecznego złożenia zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, uznawane jest za tożsame z chwilą, w której została zakończona budowa budowli albo budynku lub ich części, o której stanowi art. 6 ust. 2 u.p.o.l. Wobec tego okoliczność, że przepis ten odwołuje się do określonego stanu faktycznego - zakończeniem budowy, nie oznacza, że przy jego wykładni nie należy sięgać do norm zawartych w innych ustawach, które dość precyzyjnie sytuują ten moment w czasie, przez określenie szeregu warunków koniecznych, nie tylko do formalnego, ale też i z uwagi na obowiązkową kontrolę z art. 59a P.b., do rzeczywistego zaistnienia tego faktu. Jak wskazano w przytoczonym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego na gruncie reguł wykładni funkcjonalnej należy zaaprobować, że zgodnie z przepisami P.b. rozpoczęcie użytkowania następuje zawsze po zakończeniu budowy.
Należy też zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12.01.2017 r. (II FSK 3785/14) uznał, iż nie ma podstaw do uzależnienia stwierdzenia faktu zakończenia prac budowlanych od złożenia zawiadomienie właściwego organu
o zakończeniu budowy (art. 54 P.b.). Pojęcie zakończenia prac budowlanych należy utożsamiać ze stanem faktycznym, umożliwiającym złożenie zawiadomienia
o zakończeniu budowy.
Zgodnie z art. 45 ust. 1 P.b. dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących
w toku wykonywania robót. Przekazując więc taki dokument (podpisany przez kierownika budowy i inspektora nadzoru) organowi budowlanemu, inwestor potwierdza, że zostały zakończone roboty budowlane dotyczące danego obiektu budowlanego. Data wpisu ujawniona w dzienniku budowy ma decydujące znaczenie w kontekście ustalania określonych skutków w sferze prawa podatkowego (por. B. Pahl, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8.05.2014 r., II FSK 1228/12).
W niniejszej sprawie w dzienniku budowy pod datą 10.05.2007 r. widnieje wpis, z którego wynika, że wszystkie prace budowlane związane z budową budynku "B" zostały wykonane zgodnie z projektem budowlanym i pozwoleniami na budowę, a teren budowy został uporządkowany. Także z decyzji z dnia 31.05.2007 r. wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. stwierdził, iż inwestor wybudował budynek "B", a jedynie na drugim piętrze trwały prace wykończeniowe i brakowało tam instalacji elektrycznej. Nie może więc nasuwać wątpliwości, że zaistniała okoliczność uzasadniająca powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, jaką jest zakończenie budowy.
Niezasadny jest też zarzut błędnej wykładni art. 6 ust. 2 u.p.o.l., polegającej na przyjęciu, że rozpoczęcie użytkowania części budynku powoduje powstanie obowiązku podatkowego w stosunku do całego budynku. Problem ten był przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygnaturze akt II FSK 3344/13. W wyroku z dnia 1.02.2016 r. Sąd ten wskazał, że części budynku są opodatkowane wówczas, gdy są przedmiotem podatku płaconego przez określony podmiot w ustalonej lub określonej wysokości. Najczęściej opodatkowanie części budynku ma miejsce w dwóch przypadkach: w sytuacji uregulowanej w art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l., gdy podatnikiem jest posiadacz obiektu budowlanego lub jego części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub z innego tytułu prawnego (z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych, niestanowiących odrębnych nieruchomości), bowiem podatnikiem jest posiadacz całego budynku (obiektu budowlanego), ale także jego części, toteż w przypadku wynajęcia lokalu w takim budynku przedmiotem opodatkowania nie jest cały budynek, tylko jego część – oraz w sytuacji, gdy przedmiotem opodatkowania są lokale stanowiące odrębne nieruchomości, które - w sensie fizycznym - stanowią część budynku, ale jako odrębna nieruchomość jest odrębnym przedmiotem opodatkowania. Z powyższego wynika zatem, że rozpoczęcie użytkowania budynku jeszcze ostatecznie niewykończonego, powoduje konieczność zapłacenia podatku od początku następnego roku, ustalanego od całego budynku. Obowiązek ten dotyczy również części, która nie została wykończona czy przekazana do użytkowania. Oczywiste, w przypadku rozpoczęcia użytkowania części budynku albo budowli, możliwe jest opodatkowanie całości tylko w sytuacji, gdy istnieje reszta przedmiotu opodatkowania. Nie ma natomiast znaczenia okoliczność, że w budynku trwają jeszcze wykończeniowe prace budowlane, czy też że budynek nie został w całości oddany do użytkowania. Spełnione są bowiem dwa kryteria decydujące o powstaniu obowiązku podatkowego - istnieje budynek oraz rozpoczęto jego użytkowanie przed zakończeniem budowy. Po spełnieniu tych kryteriów przedmiotem podatku jest cały budynek (powierzchnia użytkowa wszystkich kondygnacji) i nie ma podstaw prawnych do dzielenia tak rozumianego budynku na część zajętą na cele prowadzonej działalności gospodarczej i część niewykorzystywaną. W u.p.o.l. brak regulacji na temat części użytkowanych i nieużytkowanych budynku w kontekście innych zasad opodatkowania. Jeżeli bowiem budynek istnieje (dach, ściany, fundament) oraz rozpoczęto jego użytkowanie, to skutkuje to koniecznością płacenia podatku od całości (por. L. Etel, op.cit.).
Zasada, że rozpoczęcie użytkowania części budynku powoduje powstanie obowiązku podatkowego w stosunku do całego budynku, wynika wprost z regulacji zawartej w art. 6 ust. 2 u.p.o.l., który wszak stanowi, że jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem; zasada ta w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości (por. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: we Wrocławiu z dnia 18.01.2008 r., III SA/Wr 110/07 i z dnia 27.11.2006 r., I SA/Wr 724/06, w Poznaniu z dnia 27.05.2010 r., III SA/Po 22/10, w Lublinie z dnia 2.122010 r., I SA/Lu 487/10), a dobitnie w tej kwestii wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 11.06.2011 r. (I SA/Łd 336/08), stwierdzając, że: z punktu widzenia powstania obowiązku podatkowego traktuje się na równi fakt ukończenia budowy i fakt rozpoczęcia użytkowania budynku; i w jednym, i w drugim przypadku obowiązek dotyczy całego budynku, chociażby właściciel miał przez następne kilka lat zajmować tylko jego część z powodu niewykończenia reszty budynku. Do identycznych wniosków doszedł też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23.01.2008 r. (II FSK 1520/06).
Wobec powyższego niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., gdyż ten ostatni nie normuje stanu faktycznego, w którym część nowego budynku nie jest wykorzystywana z uwagi na trwające w niej prace wykończeniowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odniósł się zresztą do zarzutów dotyczących wyłączenia spod stawki opodatkowania, określonej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l., budynku, którego stan techniczny powoduje, że nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Swoją argumentację Sąd poparł odwołaniem do utrwalonego w tej mierze orzecznictwa sądowoadministracyjnego, z którego wynika, że formuła "nie jest i nie może być wykorzystywany" oznacza, że niemożność wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzonej działalności gospodarczej musi mieć charakter trwały, a więc nie tylko odnosić się do sytuacji istniejącej w okresie podatkowym, ale również potencjalnie w przyszłości. Względy techniczne muszą przy tym wykluczać możliwość użycia budynku, gruntu, budowli do celów jakiejkolwiek działalności gospodarczej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17.03.2009 r., II FSK 1786/07, z dnia 7.12.2012 r., II FSK 747/11, z dnia 20.12.2012 r., II FSK 1877/11, z dnia 19.07.2013 r., II FSK 2188/11, czy z dnia 19.09.2014 r., II FSK 2361/12). W wyroku z dnia 8.09.2016 r. (II FSK 2085/14) Naczelny Sąd Administracyjny nadto wskazał, że użyte w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. określenie "nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" należy rozumieć - w odniesieniu do budynków - jako sytuację, w której istniejąca w roku podatkowym zabudowa jest w takim stanie technicznym, że nie może być wykorzystywana (nie nadaje się) do prowadzenia działalności gospodarczej nawet po realizacji prac remontowych (odtworzeniowych) oraz adaptacyjnych, których efektem nie jest powstanie nowego budynku. Nie może tymczasem budzić wątpliwości, że stan techniczny części budynku skarżącej nie powodował trwałej niemożności wykorzystywanie go do prowadzenia działalności gospodarczej w przyszłości.
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania są w efekcie zaprezentowanego powyżej stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego bezzasadne, mają bowiem charakter wtórny. Sprowadzają się do kwestionowania przez skarżącą negatywnej oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach jej stanowiska w zakresie interpretacji przepisów prawa materialnego, jako że podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego nie była sporna. Można jedynie dodać, że na nieporozumieniu oparte są zarzuty naruszenia art. 1 § 1 i § 2 P.u.s.a. oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., ponieważ są to przepisy o charakterze ustrojowo-kompetencyjnym, określające kognicję sądów administracyjnych, a także kryterium sprawowanej przez te sądy kontroli działalności administracji publicznej. Przepisy te sąd administracyjny mógłby więc naruszyć wtedy, gdyby odmówił przeprowadzenia takiej kontroli, względnie kontrolę taką przeprowadził z zastosowaniem innego kryterium, niż zgodność z prawem; zarzut oparty na tych podstawach kasacyjnych jest więc oczywiście niezasadny. Ponadto, nawet uwzględniając proponowaną przez skarżącą wykładnię prawa materialnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie mógłby zastosować art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., ale art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.; zarzut naruszenia pierwszego z wymienionych przepisów również lokuje się poza realiami rozpoznawanej sprawy – podobnie, jak zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a., skoro w uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że Sąd ten orzekł w granicach sprawy, choć – w ocenie skarżącej, nie podzielonej przez sąd kasacyjny - nieprawidłowo ocenił treść decyzji organu nadzoru budowlanego (a ściślej: przydał mu inne znaczenie prawne, niż oczekiwała skarżąca).
Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za bezzasadną. Zarazem Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika Samorządowego Kolegium Odwoławczego o zwrot kosztów dojazdu na rozprawę, zostały one bowiem rozliczone w zapadłym tego samego dnia wyroku w sprawie o sygnaturze akt II FSK 3399/16.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło