III SA/Wr 440/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-10-07
Skład orzekający: Jerzy Strzebinczyk, Magdalena Jankowska-Szostak, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej w P. zmieniająca zasady udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych, w szczególności w zakresie weryfikacji wysokości dotacji po zakończeniu roku budżetowego i potrącania nadpłat, jest zgodna z przepisami ustawy o systemie oświaty i ustawy o finansach publicznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w P. jest zgodna z przepisami prawa. Weryfikacja wysokości dotacji po zakończeniu roku budżetowego oraz mechanizmy rozliczania nadpłat mieszczą się w granicach delegacji ustawowej do ustalania trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz kontroli ich wykorzystania. Przepisy te usprawniają obieg środków publicznych i nie naruszają zasad roczności budżetu ani definicji dotacji.Stan faktyczny
Skarżąca, prowadząca niepubliczne przedszkole, wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w P. zmieniającą zasady udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych. Zarzuciła, że nowe przepisy dotyczące weryfikacji wysokości dotacji po zakończeniu roku budżetowego na podstawie wykonanych wydatków, a także mechanizmy potrącania nadpłat, są niezgodne z ustawą o systemie oświaty i ustawą o finansach publicznych, naruszając m.in. zasadę roczności budżetu i definicję dotacji. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca), Andrzej Wawrzyniak, Sędzia NSA, Protokolant starszy sekretarz sądowy Jolanta Ryndak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi B.C. na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie trybu udzielania i rozliczania oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji dla niepublicznych szkół, przedszkoli i innych form wychowania przedszkolnego na terenie gminy Polkowice prowadzonych przez osoby prawne lub fizyczne inne niż jednostki samorządu terytorialnego oddala skargę w całości.
B.C., prowadząca Niepubliczne Anglojęzyczne Przedszkole A oraz Anglojęzyczny Punkt Przedszkolny B w P. (dalej: strona, skarżąca), wniosła skargę na uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] r. zmieniającą uchwałę nr [...] z dnia [...] r. - w całości.
W skardze wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały z powodu niezgodności - § 5 ust. 5 i ust. 6 z przepisami art. 90 ust. 2b i 2d oraz ust. 3c ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.; dalej jako "ustawa" lub "u.s.o.") oraz art. 126, art.131, art. 211 ust. 1 i 251 ust.1 ustawy o finansach publicznych (Dz. U. 2013 r. poz. 885 ze zm.; dalej "ustawa o finansach" lub "u.f.p."), a także przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o.,- § 5 ust. 7 i ust. 8 z przepisami art. 90 ust. 3c i 3d oraz art. 126, art. 131, art. 211 ust. 1 i art. 251 u.f.p., a także przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o., - § 5 ust. 9 z przepisami art. 90 ust. 3c oraz art. 62 i art. 63 w zw. z art. 60, art. 126, art. 131 i art. 252 u.f.p., a także przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o., - § 5 ust. 10 i ust. 11 z przepisami art. 90 ust. 2b, 2d, 3c i 3d oraz art. 62 i art. 63 w zw. z art. 60, art. 126, art. 131, art. 211 ust. 1 i art. 252 u.f.p. a także przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o.
Skarżąca wskazała, że wystosowała w dniu [...] r. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez Burmistrza P., poprzez uchylenie uchwały nr [...] z dnia [...] r. w całości.
Pismem z dnia [...] r., doręczonym pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...] r., pełnomocnik skarżącej otrzymał załączoną uchwałę Nr [...] z dnia [...], w której Rada Miejska uznała wezwania za bezzasadne.
W uzasadnieniu skargi ponownie wyjaśniono, że § 5 ust. 5 i ust. 6 uchwały wprowadzono sprzeczne z ustawą o systemie oświaty oraz ustawą o finansach publicznych mechanizmy rozliczenia wysokości dotacji po zakończeniu roku
budżetowego na podstawie wykonanych wydatków w przedszkolach publicznych, a nie na podstawie planu budżetu, jak to przewiduje ustawa. Ponadto, w opinii skarżącej, uchwała przewiduje bezprawny sposób jednostronnego potrącenia przez Gminę wyliczonych bez żadnej podstawy prawnej nowych wysokości dotacji z roku poprzedniego z należnymi, bieżącymi wypłatami dotacji w kolejnym, bieżącym roku budżetowym.
Skarżąca wskazała, że dokonanie przeliczenia kwoty dotacji po zakończeniu roku budżetowego na podstawie rzeczywistych wydatków, a nie wydatków zaplanowanych w budżecie Gminy, jest niezgodne z przepisami ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansach publicznych. Dla poparcia swoich twierdzeń skarżąca przywołała orzeczenia sądów administracyjnych i wyjaśniła, że przeliczania wysokości dotacji po zakończeniu roku budżetowego, na podstawie obliczonych rzeczywistych wydatków publicznych przedszkoli, a nie na podstawie kwot zaplanowanych w budżecie danej gminnym, stanowi rażące naruszenie przepisów zarówno ustawy o systemie oświaty, jak i ustawy o finansach publicznych. Ponadto, skarżąca podkreśliła, że zapisy § 5 ust. 5 i ust. 6 są sprzeczne z obowiązującym przepisem § 5 ust. 1, w brzmieniu obecnie obowiązującym na podstawie uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] r. zmieniającą uchwałę nr [...] z dnia [...] r. Obecny przepis § 5 ust. 1 brzmi: "Stawki dotacji, których wysokość jest uzależniona od ustalonych w budżecie gminy Polkowice wydatków bieżących ponoszonych na jednego ucznia lub wychowanka określonego typu i rodzaju szkoły, przedszkola lub innej formy wychowania przedszkolnego, są obliczane na podstawie kwot zaplanowanych W uchwale budżetowej przyjętej na dany rok budżetowy." W opinii skarżącej przepis ten posługuje się poprawnymi terminami, zawartymi w ustawie o systemie oświaty, ja wydatki "ustalone w budżecie gminy" oraz kwoty "zaplanowane w uchwale budżetowej". W związku z tym, zapisy dodanego § 5 ust. 5 i ust. 6 odnoszące się do "weryfikacji" dotacji na podstawie sprawozdania z wykonania planu wydatków budżetowych, są w oczywisty sposób sprzeczne z zapisem podstawowym § 5 ust. 1, w którym dotacje odnoszą się do wydatków ustalonych, zaplanowanych w budżecie, a nie wydatków wykonanych na podstawie sprawozdania z wykonania budżetu.
Z tego powodu skarżąca uznała, że, przepisy § 5 ust. 5 i ust. 6 są niezgodne z: - art. 90 ust. 2b i 2d, u.s.o. które odnoszą się do wydatków zaplanowanych w budżecie, a nie wydatków wykonanych, - art. 90 ust. 3c u.s.o.w zakresie wypłaty dotacji w 12 miesięcznych częściach, najpóźniej do 15 grudnia danego roku,- art. 126, art. 131, art. 211 ust. 1 i art. 251 ust.1 u.f.p. poprzez: naruszenie definicji dotacji podmiotowej (art. 126 i art. 131) i naruszenie zasady roczności budżetu (art. 211 ust. 1 i art. 251 ust. 1 u.f.p. oraz art. 90 ust. 3c u.s.o.).
Skarżąca zaznaczyła dodatkowo, że ustawy o systemie oświaty oraz o finansach publicznych, nie znają pojęcia "wyrównania dotacji". Z istoty swego charakteru, dotacje te są ograniczone do jednego roku budżetowego, którym jest rok kalendarzowy.
Zdaniem skarżącej uznanie, że nie jest prawnie możliwe "przeliczanie" czy "weryfikowanie" dotacji już wypłaconych, po zakończeniu roku budżetowego na podstawie wykonania wydatków, implikuje automatycznie uznanie, że zapisy ust. 7 i 8 także są niezgodne z przepisami. Nie można bowiem rozliczyć "dotacji", która ze swej istoty już dotacją nie jest. Te same zasady, w opinii skarżącej, dotyczące "roczności" dotacji, dotyczą także zasad ich wydatkowania. Zgodnie z art. 211 ust. 1 i art. 251 ust. 1 u.f.p., dotacje mają charakter roczny. Ich wykorzystanie może nastąpić także wyłącznie w trakcie danego roku budżetowego. Nie jest zatem możliwe wykorzystanie dotacji wypłaconej po zakończeniu roku budżetowego w ten sam sposób, jak dotacji prawidłowo wypłaconej w trakcie roku.
Powołując się na orzecznictwo sadów administracyjnych skarżąca zaznaczyła, że nie ma żadnej prawnej różnicy, czy "uzupełnienie" nastąpiło w drodze wyroku sądowego, czy poprzez "zweryfikowanie" wysokości dotacji, gdyż każda wypłata, niezależnie od podstawy faktycznej, dokonana po zakończeniu roku budżetowego, dotacją już nie będzie. Skarżąca podkreśliła, że zaskarżone przepisy § 5 ust. 7 i ust. 8 są niezgodne z przepisami: art. 90 ust. 3c wobec faktu, iż naruszają zasadę roczności dotacji i przewidują wypłatę dotacji po zakończeniu roku budżetowego, art. 90 ust. 3d w zakresie wykorzystania dotacji w trakcie roku budżetowego, za który dotacja jest należna, art. 126, art. 131, art. 211 ust. 1 i art. 251 ust.1 i 4 u.f.p. poprzez: naruszenie definicji dotacji podmiotowej (art. 126 i 131) i naruszenie zasady roczności budżetu (art. 211 ust. 1 i art. 251 ust. 1 u.f.p. i art. 90 ust. 3c u.s.o.) oraz zasady wydatkowania dotacji (art. 251 ust. 4 u.f.p.), a także przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o.
Skarżąca wyjaśniła również niezgodność przepisu § 5 ust. 9 z art. 90 ust. 3c u.s.o., gdyż nie przewiduje możliwości wstrzymania czy zmniejszenia dotacji albo jej potrącenia z art. 62 i 63 u.f.p. gdyż przepisy te nie przewidują potrącenia bez wniosku i zgody zobowiązanego z art. 126,131 i 252 u.f.p. w zakresie charakteru i nienaruszalności dotacji, oraz zasad zwrotu dotacji udzielonych w nadmiernej wysokości. Skarżąca wskazała, że ustawa o systemie oświaty nie uzależnia wypłaty bieżących, miesięcznych dotacji, od spełnienia jakichkolwiek warunków natomiast jedyną przesłanką, warunkującą w istocie wysokość dotacji poprzez jej prawidłowe obliczenie, jest składanie przez placówkę informacji o bieżącej liczbie uczniów w danym miesiącu. Poza tym, ustawa nie przewiduje możliwości jakiegokolwiek wstrzymania wypłacania dotacji czy jakichkolwiek potrąceń, dokonywanych z dotacji należnych placówce w danym miesiącu.
Natomiast podkreślając niezgodność § 5 ust. 9 zaskarżonej uchwały z ustawą o finansach skarżącą wyjaśniła, że ustawa o finansach publicznych w art. 251 oraz art. 252 reguluje postępowanie dotyczące zwrotu dotacji pobranych w nadmiernej wysokości, niewykorzystanych lub wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem. Zgodnie z ustawą, w takich przypadkach właściwa jest droga administracyjna, a następnie sądowo-administracyjna. Jednostki samorządu terytorialnego, udzielające dotacji, działając poprzez swoje ustawowe organy (wójt, burmistrz, starosta), wydają decyzje administracyjne w przedmiocie zwrotu dotacji. Decyzje te mogą być zaskarżane zarówno w drodze administracyjnej, jak i sądowoadministracyjnej. Zgodnie z art. 60 u.f.p., kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w tej ustawie stanowią niepodatkowe należności budżetowe. Art. 61 u.f.p. określa, że organem pierwszej instancji właściwymi do wydawania decyzji w odniesieniu do należności, o których mowa w art. 60, w stosunku do należności budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jest wójt (burmistrz, prezydent miasta, starosta). Postępowanie takie toczy się w trybie administracyjnym, a od decyzji przysługuje odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego. Dodatkowo skarżąca zaznaczyła, że zgodnie z przepisami art. 62 ust. 1 w związku z art. 63 ust. 1 i art. 60 ustawy o finansach publicznych, to zobowiązanemu - czyli w tym wypadku podmiotowi prowadzącemu placówkę, zobowiązanemu do zwrotu części dotacji, przysługuje prawo do potrącenia na wniosek zobowiązanego swojego zobowiązania wobec budżetu gminy, z wierzytelnością wobec tej gminy. Natomiast przepisy nie zezwalają na dokonywanie potrąceń przez gminy swoich zobowiązań i wierzytelności bez zgody drugiej strony, czyli zobowiązanego.
Na koniec skarżąca zaznaczyła, że § 5 ust. 10 i 11 uchwały są konsekwencją wadliwych przepisów poprzedzających ustępów i w ten sam sposób, naruszają odpowiednio normy wskazane w uzasadnieniu skargi co do przepisów poprzednich. Naruszają one zasadę obliczania dotacji na podstawie wydatków zaplanowanych, a nie wykonanych, oraz zasad rozliczania dotacji wypłaconej po zakończeniu roku budżetowego.
W odpowiedzi strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi.
W pierwszej części uzasadnienia, podniesiono przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych, że zdolność procesową Burmistrza P. w niniejszym postępowaniu przed sądem administracyjnym wywodzi z treści art. 26 § 1 w zw. z art. 28 § 1 i art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.) w zw. z art. 31 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. Nr 594 ze zm.).
Odnosząc się natomiast do podniesionych zarzutów w skardze wskazano, że przepisy § 5 ust. 5 i ust. 6 zaskarżonej uchwały są zgodne z obwiązującymi przepisami prawa a nadto mieszczą się w granicach delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o. Organ powołując się na orzecznictwo Regionalnych Izb Obrachunkowych wskazał, że z wykładni językowej art. 90 ust. 2b i ust. 2d u.s.o., ustalenie podstawy dotacji oświatowej w oparciu o "planowane" wydatki bieżące ponoszone w przedszkolach publicznych następuje na dzień 1 stycznia danego roku i przyjmuje za podstawę dane prognozowane (hipotetyczne), tak co do wysokości wydatków bieżących, jak i liczby dzieci uczęszczających do placówki. Następnie w trakcie roku budżetowego następuje konkretyzacja owych prognozowanych danych a w konsekwencji na ostatni dzień roku budżetowego organowi dotującemu znane są końcowe informacje stanowiące podstawę ustalenia ostatecznej stawki dotacji oświatowej.
Dodatkowo organ administracji zaznaczył, że mając na względzie, że środki z budżetu gminy wypłacane z przeznaczeniem na dotacje oświatowe są środkami publicznymi nie sposób uznać za trafne stanowiska skarżącej, że mogą być one wydatkowane na podstawie danych nie rzeczywistych, prognozowanych w tym także w oparciu o dane planowane, które mogą znacznie odbiegać od poziomu rzeczywiście poniesionych wydatków bieżących w przedszkolach publicznych gminy. W ocenie organu jest to niezgodne z przepisem art. 90 ust. 2b i 2d u.o.s.o. oraz przepisem art. 44 ust. 3 pkt 1 lit. a i b u.f.p. w myśl, którego wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów.
W dalszej części odpowiedzi na skargę wyjasniono, że stosownie do treści § 5 ust. 7 i 8 zaskarżonej uchwały dotację przekazaną tytułem wyrównania za rok poprzedni należy rozliczyć wydatkami na zadania, o których mowa w art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty, z roku jej wypłacenia (ust. 7), zaś rozliczenie dotacji przekazanej tytułem wyrównania za rok poprzedni należy dokonać zgodnie z załącznikiem nr 3 do uchwały w terminie do dnia 31 marca roku, w którym dokonano weryfikacji. Podkreślono, że z wykładni językowej powołanych przepisów tzw. "wyrównanie" dotacji zarówno wypłacane, jak i rozliczane, jest w roku następującym po roku, w którym została beneficjentowi wypłacona dotacja oświatowa w zaniżonej lub zawyżonej wysokości. Dlatego w opinii organu owo "wyrównanie" należy traktować jako odrębną dotację wypłaconą beneficjentowi i podlegającą rozliczeniu w roku budżetowym, w którym została ona wypłacona. W tych okolicznościach nie sposób przyjąć, że zaskarżone przepisy uchwały naruszają zasadę roczności budżetu gminy bowiem środki uzyskane z "wyrównania" podlegają rozliczeniu w roku uzyskania "wyrównania". Powołane przepisy niejako porządkują tok postępowania organu dotującego oraz podmiotu dotowanego w przypadkach, gdy wysokość wypłaconej dotacji po jej weryfikacji okazałaby się niższa niż dotacja, która w rzeczywistości beneficjentowi przysługiwała. Z tego powodu w celu uniknięcia konieczności dochodzenia przez beneficjenta należności na drodze sądowej Rada Miejska w P. wprowadziła mechanizmy umożliwiające dokonanie wypłaty należności przysługującej podmiotowi dotowanemu.
Organ nadto wyjaśnił odnosząc się do treści § 5 ust. 9 uchwały, że błędne jest stanowisko skarżącej, że zwrot dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, niewykorzystanej lub wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem może nastąpić wyłącznie w trybie określonym w art. 251 i art. 252 u.f.p. Przeciwnie w opinii organu wymieniony tryb postępowania znajduje swoje zastosowanie dopiero w przypadku braku porozumienia pomiędzy organem dotującym a podmiotem dotowanym co do faktu oraz wysokości należności podlegającej zwrotowi do budżetu gminy a więc w przypadku konieczności władczego rozstrzygnięcia wskazanej kwestii przez uprawniony do tego organ jednostki samorządu terytorialnego. Tym samym zdaniem organu podmiot dotowany może dobrowolnie dokonać zwrotu spornych należności do budżetu gminy bez konieczności wszczynania postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 251 i art. 252 u.f.p.
Podobnie też, zdaniem organu, brak jest przeszkód prawnych do zaliczenia nadpłaconej dotacji w roku ubiegłym na poczet dotacji należnej beneficjentowi w roku bieżącym, a przyjęte przez Radę Miejską w P. w treści zaskarżonego § 5 ust. 9 uchwały rozwiązanie w żaden sposób nie prowadzi do obniżenia należnej beneficjentowi dotacji powoduje jedynie, że wobec dobrowolnego rozliczenia nadpłaconej dotacji oświatowej ze strony beneficjenta odpada konieczność wszczęcia oraz prowadzenia, niejednokrotnie uciążliwego dla podmiotu dotowanego, postępowania administracyjnego w przedmiocie określonym w art. 251 i art. 252 u.f.p.
Należało także, zdaniem organu, zwrócić uwagę na okoliczność, że przepis § 5 ust. 9 zaskarżonej uchwały nie oznacza, że po jego zastosowaniu nie będzie możliwe wszczęcie postępowania administracyjnego w tym przedmiocie np. wobec ustalenia w toku kontroli wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrania jej nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Organ wskazywał również, że chybiony jest zarzut naruszenia przez § 5 ust. 9 zaskarżonej uchwały przepisów art. 60, art. 62 ust. 1 i art. 63 ust. 1 u.f.p. Organ wyraźnie wskazał, że powołane przepisy prawne wprowadzają dodatkowe wymogi formalne oraz rygory, które musi spełnić dłużnik Skarbu Państwa (jednostki samorządu terytorialnego) aby doszło do skutecznego potrącenia przysługującej mu wierzytelności z należnością będącą środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym a tym samym mają na celu ochronę należności publicznoprawnych przed nieuzasadnionymi potrąceniami ze strony dłużników. Organ podkreślił, jednak, że w myśl art. 62 ust. 3 w zw. z art. 63 ust. 2 u.f.p. potrącenia z tytułów wymienionych w ust. 1 i 2 można również dokonać z urzędu a tym samym wniosek zobowiązanego w tym zakresie nie jest konieczny.
W konsekwencji z powołanych przepisów prawnych nie sposób wywodzić, jak błędnie czyni to skarżąca, zakazu zaliczania nadpłaconej dotacji oświatowej na poczet dotacji przyszłej.
Organ zaznaczył również, że bezzasadność zarzutów dotyczących treści § 5 ust. 5 – 9 uchwały czyni nie uzasadnionymi zarzuty odnośnie treść § 5 ust. 10 i ust. 11 tej uchwały.
W piśmie procesowym z dnia [...] r, skarżąca podtrzymałą zajmowane w skardze stanowisko wskazując na błędne jej zdaniem uzasadnienie zawarte w odpowiedzi na skargę.
W rozważaniach nad stanem faktycznym i prawnym sprawy Sąd przyjął, co następuje;
Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola zaskarżonego aktu prawa miejscowego organu jednostki samorządu terytorialnego jest dokonywana przez sąd administracyjny pod względem zgodności z prawem, przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu. Przedmiotowa skarga została wniesiona na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz.645 ze zm., dalej w skrócie u.s.g.). Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 53 ust. 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." w przypadkach o których mowa w art. 52 § 3 i 4 (tj. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi – uregulowanie to ma zastosowanie do skarg wnoszonych na podstawie art. 101 u.s.g.) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
Warunkiem dopuszczalności skargi wniesionej na podstawie art. 101 u.s.g. jest zatem: wydanie przez organ uchwały lub zarządzenia podjętego przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa i zachowanie terminu do wniesienia skargi.
W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie warunki te zostały spełnione. Zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w P. z [...] r. nr [...] została bowiem podjęta na podstawie przepisów prawa administracyjnego (publicznego), które nadają publiczny charakter przedmiotowi regulacji zawartemu w uchwale.
Spełniona została również druga przesłanka dopuszczalności skargi, gdyż skarżąca wezwała organ podejmujący uchwałę do usunięcia naruszenia prawa (pismo z [...] r.). Odpowiedź na to wezwanie (uchwała Rady Miejskiej w P. z [...] r.) została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...] r. Natomiast skarga skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. wpłynęła do organu w dniu 14 maja 2015 r., a więc przed upływem 30 dniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a.
Przede wszystkim jednak warunkiem skutecznego wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. i tym samym otwarcia drogi do merytorycznego jej rozpoznania jest posiadanie przez skarżącego legitymacji skargowej. W przypadku skargi opartej na wskazanej normie chodzi o wykazanie się indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem zaistniałym w dacie wnoszenia skargi i spowodowanym zaskarżoną uchwałą.
W niniejszej sprawie powyższe przesłanki również zostały spełnione, gdyż skarżąca prowadzi niepubliczne przedszkole i niepubliczny punkt przedszkolny w Polkowicach, korzystając z dotacji na podstawie art. 90 u.s.o.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa.
Badając legalność zaskarżonej uchwały nr [...] z dnia [...] r. przypomnienia wymaga, że podstawą prawną uchwały były przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15. Art. 40 ust. 1 u.s.g. oraz art. 90 ust. 4 u.s.o., które w kolejności brzmią: "Do wyłącznej właściwości rady gminy należy stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy." " Na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy." "Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 1a -1c i 2-3b, oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystywania, uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz termin i sposób rozliczenia dotacji."
Rada Miejska w P. zaskarżoną uchwałą zmieniła uchwałę w sprawie trybu udzielania i rozliczania oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji dla niepublicznych szkół, przedszkoli i innych form wychowania przedszkolnego prowadzonych na terenie gminy P. przez osoby fizyczne lub osoby prawne inne niż jednostki samorządu terytorialnego dodając do § 5 uchwały po ustępie 4 ustępy 5 – 11. Powyższe rozwiązania zaskarżone zostały do Sądu.
Dla właściwego zbadania prawidłowości wskazanej uchwały przypomnienia wymaga, że stanowisko orzecznictwa i doktryny co do podmiotowo – celowego charakteru omawianych dotacji, w okresie od [...]r. jest w zasadzie jednolite. Po wprowadzeni nowelą z dnia [...] r. oraz zmiana z dnia [...] r. ustawy o systemie oświaty artykułu 90 i dodaniu ustępu 3d, który stanowi, że dotacje o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:
1) pokrycie wydatków bieżących szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki, w tym na: a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkołę, przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, przedszkola lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7 -z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego;
2) zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obejmujących: a)książki i inne zbiory biblioteczne, b)środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w szkołach, przedszkolach
i placówkach, c)sprzęt sportowy i rekreacyjny, d)meble, e)pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej
w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości,
w momencie oddania do używania.
W świetle więc takiego brzmienia art. 90 ust. 3d u.s.o. nie sposób przyjąć, że dotacja może być wydatkowana na każdy cel. Zatem słusznie w doktrynie
i orzecznictwie przyjmuje się, że jest to dotacja o charakterze mieszanym ( podmiotowo – celowa), gdyż udziela się jej jednostkom spoza sektora finansów publicznych na dofinansowanie ich bieżącej działalności statutowej, ale również na konkretny cel - realizację dofinansowania konkretnych zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Wskazuje się również, że rola dotacji oświatowej nie polega na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez szkołę, bądź jednostkę prowadzącą szkoły, czy też pokrywania wszelkich ich wydatków (tak wyrok WSA
w Krakowie z dnia 12 grudnia 2012r., sygn. akt I SA/Kr 1304/12, wyrok NSA z dnia 8 maja 2014r. sygn. akt II GSK 229/13 oraz z dnia 19 marca 2014 r. II GSK 1858/12 i wyrok z dnia 3 września 2014 r. II GSK 916/13 oraz w Mateusz Pilich Komentarz do art. 80 i 90 ustawy o systemie oświaty, ABC Warszawa 2012 i powołane tam orzecznictwo).
O jakościowej zmianie art. 90 u.s.o. wspomniał również Trybunał Konstytucyjny, zauważając, że rządowy projekt zmian ustawy o systemie oświaty dąży do określenia przeznaczenia otrzymywanych dotacji na dofinansowanie realizacji zadań placówek oświatowych w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej oraz ograniczenie możliwości wykorzystania tych dotacji wyłącznie do pokrywania wydatków bieżących.
Podkreślając, że zarzuty skargi nie zostały przez Sąd zaaprobowane należy udzielić odpowiedzi na pytanie dlaczego zaskarżona uchwała jest zgodna z przepisani ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansach publicznych.
Odpowiadając na tak postawione pytanie Sąd przypomina, że skarżąca w pierwszej kolejności wskazuje na naruszenia prawa : art. 90 ust. 2b i ust. 2d oraz ust. 3c u.s.o. i przekroczenia delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.s.o. przez § 5 ust.5 i ust. 6 uchwały. Zaskarżone ustępy stanowią; "W odniesieniu do placówek, dla których wysokość dotacji uzależniona jest od wysokości ponoszonych przez organ dotujący wydatków bieżących na jednego ucznia w placówce tego typu i rodzaju, w terminie do 15 lutego roku następującego po roku udzielenia dotacji dokonuje się weryfikacji wysokości kwoty należnej dotacji (ust. 5). "Jeżeli w wyniku weryfikacji, o której mowa w ust. 5 okaże się, że kwota udzielonej dotacji była niższa niż wynikająca z rocznego sprawozdania organu dotującego z wykonania planu wydatków budżetowych w zakresie wydatków bieżących za rok udzielenia dotacji, w terminie do ostatniego dnia lutego roku, w którym dokonano weryfikacji, następuje wyrównanie kwoty dotacji do faktycznie należnej wysokości" (ust. 6).
Odnosząc się do tego zarzutu Sąd wskazuje, że zgodnie z przywołanym art. 90 ust. 4 u.s.o. intencją ustawodawcy było, aby organ stanowiący właściwej jednostki samorządu terytorialnego ustalił w drodze uchwały (stanowiącej akt prawa miejscowego) ogólne zasady związane z procesem przyznawania dotacji oświatowych oraz trybem weryfikacji prawidłowości wykorzystania przyznanych środków. Uchwała taka może zawierać m. in. przepisy regulujące treść wniosku o przyznanie, upoważnienie jednostek organizacyjnych działających w ramach właściwego urzędu do weryfikacji formalnej wniosków, czy też szczegółowy tryb prowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystania środków. Uchwała organu stanowiącego, o której mowa w art. 90 ust. 4 cyt. ustawy, może wskazywać także na formę czynności konkretyzującej wysokość stawki dotacji przysługującej określonym placówkom oświatowym w danym roku kalendarzowym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1147/13 wyraził następujące stanowisko, które skład orzekający w pełni podziela: "Ustawodawca przekazując prawodawcy podustawowemu (organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego) regulację określonej materii, pozostawił mu pewien margines swobody, aby ten mógł osiągnąć zamierzony cel jak najmniejszym kosztem dla adresatów tych przepisów. Przeniesienie przez
ustawodawcę omawianych kompetencji na jednostkę samorządu terytorialnego nie jest przypadkowe. Ma ono służyć sprecyzowaniu i indywidualizacji trybu przyznawania i rozliczania dotacji w odniesieniu do potrzeb konkretnej społeczności, uwzględniając specyfikę lokalną, w granicach określonych przepisami ustawy (...). Zaznaczyć należy, że podstawą ustalenia wysokości dotacji jest kwota przewidziana na jednego ucznia w uchwale budżetowej miasta z uwzględnieniem oświatowej subwencji ogólnej i powinna odpowiadać faktycznej liczbie uczniów w chwili przekazywania dotacji. Właściwa jednostka samorządu terytorialnego, z której budżetu wypłacane są dotacje ma prawo, a nawet obowiązek, bieżącego kontrolowania prawidłowości korzystania z dopłat przez uprawnione podmioty. Ustanowiony przez jednostkę samorządową system kontroli musi skutecznie realizować cel ustawy."
Należy podkreślić, że w odniesieniu do dotacji oświatowych, zasady weryfikacji wydatkowania tych środków przez podmioty, które nie wchodzą w skład sektora finansów publicznych są najpełniej realizowane właśnie poprzez stanowienie przez jednostki samorządu terytorialnego aktów prawa miejscowego zgodnie z ustawową delegacją zawartą w art. 90 ust. 4 ustawy. Regulacja ta nie nadaje uprawnienia organom stanowiącym do wskazania w uchwale dodatkowych kryteriów przyznania dotacji. Ustawodawca w omawianym przepisie upoważnił organ jednostki samorządu terytorialnego do określenia w sposób techniczny (formalny) zakresu danych, które wniosek ma zawierać. Użyte w omawianym przepisie stwierdzenie "tryb rozliczania" ma podobne znaczenie dla ustalania kryteriów rozliczania dotacji. Wskazany przepis nakazuje ponadto wprost organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego ustalenie trybu i zakresu kontroli prawidłowości wykorzystywania udzielonych dotacji. We wszystkich trzech przypadkach tj.: ustalania trybu udzielania dotacji; ustalania trybu rozliczania dotacji; ustalania trybu i zakresu kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonych dotacji organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uwzględnia kryteria wskazane w katalogu otwartym w części końcowej art. 90 ust. 4 u.s.o.: podstawa obliczenia dotacji; zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania; termin i sposób rozliczenia dotacji. Inaczej mówiąc, uchwała regulująca omawianą problematykę musi zawierać wszystkie wskazane elementy konieczne. Uchwała może jednak uwzględniać również inne kryteria, co wynika z użycia przez ustawodawcę zwrotu "w szczególności." W rozpatrywanej sprawie Rada Miejska w P. w zaskarżonej uchwale nie nałożyła na skarżącą i inne dotowane jednostki dodatkowych obowiązków od których spełnienia zależałoby uzyskanie dotacji. Użyte w omawianych ustępach 5 i 6 § 5 uchwały sformułowania są technicznymi rozliczeniami, które mają na celu sprawne wydatkowanie środków publicznych w ramach art. 90 ust. 4 u.s.o. Takie uregulowanie tym bardzie nie narusza przepisów o systemie oświaty, gdyż ustawodawca zawęził możliwość gospodarowania środkami przyznanymi w ramach dotacji (przywołany art. 90 3d). Sąd zgadza się ze stanowiskiem reprezentowany w odpowiedzi na skargę zgodnie z którym zgodne z wynikami wykładni językowej art. 90 ust. 2b i ust. 2d u.o.s.o., ustalenie podstawy dotacji oświatowej w oparciu o "planowane" wydatki bieżące ponoszone w przedszkolach publicznych następuje na dzień 1 stycznia danego roku i przyjmuje za podstawę dane prognozowane (hipotetyczne), tak co do wysokości wydatków bieżących, jak i liczby dzieci uczęszczających do placówki. Oczywistym więc jest, że w trakcie roku budżetowego następuje konkretyzacja prognozowanych danych a w konsekwencji na ostatni dzień roku budżetowego organowi dotującemu znane są końcowe informacje stanowiące podstawę ustalenia ostatecznej stawki dotacji oświatowej. Słusznie zaznaczył organ, że sformułowanie "ustalone w budżecie danej gminy wydatki bieżące ponoszone w przedszkolach publicznych" z art. 90 ust. 2b u.s.o. oznacza, że określając wysokość dotacji dla przedszkoli niepublicznych należy brać pod uwagę wyłącznie wydatki ostatecznie poniesione przez wszystkie przedszkola gminne, a wykazane w jednostkowych sprawozdaniach RB-28S. Tym samym jak twierdzi organ z czym w pełni zgadza się Sąd nieuprawnionym jest przyjmowanie na potrzeby określenia wysokości dotacji wyłącznie wydatków zaplanowanych w budżecie.
Powyższe zapisy uchwały nie naruszają również przepisów ustawy o finansach publicznych, Sąd zauważa, że dotacje udzielne na podstawie art. 90 u.s.o. mają charakter podmiotowo - celowy, co wynika wprost ze zmian ustawy o systemie oświaty odnoszących się do treści art. 90 ust. 3d. Natomiast w myśl art. 211 ust. 1 u.f.p. budżet jest zdefiniowany jako określone zestawienie wydatków i dochodów ujęte jest w ramy czasowe (jeden rok), a sporne zapisy uchwały w żaden sposób nie naruszają tej ogólnej systemowej regulacji. Przypomnieć też należy wobec zarzutu skarżącej naruszenia przez sporne zapisy art. 251 ust. 1 u.f.p., że zgodnie z art 253 tej ustawy przepisów art. 251 i art. 251 nie stosuje się, jeżeli odrębne przepisy ustawy określają zasady i tryb zwrotu dotacji, przepisami odrębnymi, o których mowa w art. 253, są m.in. przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
W związku z tym należy przyjąć, że analizowany przepis ust. 5 i ust. 6 § 5 uchwały precyzując sposób ustalenia rzeczywistej wysokości dotacji mieszczą się w pojęciu trybu rozliczania dotacji.
W dalszej kolejności wskazując na zarzut niezgodności § 5 ust 7 i 8 uchwały z art. 90 ust. 3c u.s.o., art. 90 ust. 3d u.s.o., art. 126 u.f.p., 131 u.f.p. 211 ust. 1 u.f.p., 251 ust. 1 i ust. 4 u.f.p., art. 90 ust. 4 o.s.o. Przypomnieć należy treść wskazanych ustępów zaskarżonej uchwały które stanowią ,że "dotację przekazaną tytułem wyrównania za rok poprzedni należy rozliczyć wydatkami na zadania, o których mowa w art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty, z roku jej wypłacenia" (ust. 7), zaś "rozliczenie dotacji przekazanej tytułem wyrównania za rok poprzedni należy dokonać zgodnie z załącznikiem nr 3 do uchwały w terminie do dnia 31 marca roku, w którym dokonano weryfikacji".
Zdaniem Sądu o braku zasadności zarzutu skargi świadczy jednoznacznie treść art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, który stanowi, że organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystania z uwzględnieniem w szczególności (a więc nie tylko) podstawy obliczania dotacji, zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielnie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz terminu i sposobu rozliczenia dotacji. Pojęcie "tryb udzielania i rozliczania dotacji" powinien oznaczać zasady i terminy zgłaszania korekt danych stanowiących podstawę naliczania dotacji, a także zwrotu niewykorzystanej dotacji jednostce samorządu terytorialnego, która jaj udzieliła. Przypomnieć należy, że wysokość dotacji dla niepublicznych przedszkoli i punków przedszkolnych uzależniona jest między innymi od liczby uczęszczających do tych placówek dzieci, oczywistym jest, że w ciągu roku liczba dzieci korzystających z przedszkoli, punktów przedszkolnych zmienia się i zmiany te mają wpływ na wysokość dotacji natomiast uchwała w zaskarżonych ustępach przyjmuje prosty sposób rozliczenia dotacji. Nie można zgodzić się ze skarżącą, że ust. 7 i ust. 8 § 5 uchwały naruszają art. 90 ust. 3d, który określa na jaki rodzaj wydatków na jakie cele osoba dotowana może przeznaczyć otrzymaną dotacje. Przypomnieć w tym miejscu należy , że wprowadzone zmiany ustawy o systemie oświaty odnoszą się do zmian m.in. w zakresie dotowania przedszkoli, punktów przedszkolnych. Jednostki samorządu terytorialnego udzielające dotacji na podstawie u.s.o. uzyskały kompetencje do kontroli również prawidłowości wykorzystania tych dotacji. Ustawa zmieniają art. 90 ust. 3d doprecyzowała przeznaczenie dotacji. Organy jednostek samorządu terytorialnego mogą kontrolować prawidłowość wykorzystania dotacji przyznanych przedszkolom z budżetu tych jednostek. Czyli poza dotychczasowymi kompetencjami, związanymi z kontrolą faktycznej liczby uczniów w dotowanych przedszkolach, kontrola obejmuje obecnie także rozliczenie dotacji pod kątem wykorzystania jej na zadania bieżące w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Nałożone w kwestionowanych przepisach obowiązki nie wykraczają poza to, co jest konieczne dla zapewnienia skutecznej kontroli prawidłowości wykorzystanych dotacji, nie stanowią nadmiernego obciążenia i w żaden sposób nie ograniczają prawa do dotacji. Upoważniając organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego do określenia trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania, ustawodawca pozostawił tym organom taki margines swobody regulacyjnej, który jest konieczny dla stworzenia przepisów gwarantujących skuteczną kontrolę, nieograniczającą przy tym w sposób niedozwolony praw beneficjentów dotacji (por. podobnie wyroki WSA w Gdańsku z 15 marca 2011 r., I SA/Gd 1268/10, WSA w Bydgoszczy z 18 sierpnia 2011 r.; II SA/Bk 472/11 oraz WSA w Gdańsku z dnia 12 lutego 2014 r., I SA/Gd 1609/13,WSA we Wrocławiu z 21 maja 2014 r., IV SA/Wr/13 publ. w CBOSA).
Nie można również zgodzić się ze skarżącą, że powyższe zapisy zaskarżonej uchwały naruszaj art. 251 ust. 1 i ust. 4 u.f.p., zgodzić się w tym miejscu należy z wyrokiem WSA we Wrocławiu z 21 maja 2014 ,że w myśl art. 251 ust. 4 ustawy o finansach publicznych wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, albo, w przypadku gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. Wskazać należy, że takimi przepisami odrębnymi, o których mowa w ust. 4, są np. art. 80 ust. 4, art. 80 ust. 7, art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (por. L. Lipiec-Warzecha: Komentarz do art. 251 ustawy o finansach publicznych, Lex/el). W myśl art. 253 ustawy o finansach publicznych, przepisu art. 251 nie stosuje się, jeżeli odrębne ustawy określają zasady i tryb zwrotu dotacji
Zapisy ust. 7 i ust. 8 § 5 uchwały nie naruszają również przepisów art. 211 ust. 1 u.f.p. i art. 90 ust, 3c u.s.o. zasady roczności budżetu, gdyż beneficjent otrzymuje dotacje zgodnie ze złożonym wnioskiem w odpowiedniej liczbie części, natomiast w budżecie jednostki samorządu terytorialnego zabezpieczane są środki na planowane wydatki związane z dotacjami oświatowymi. Natomiast zaskarżone zapisy tych zasad w żaden sposób nie naruszają, jedynie o ile stwierdzone zostanie że kwota planowana dotacji nie odpowiada rzeczywistej podlega ona weryfikacji poprzez wyrównania wskazane w ust. 7 i ust. 8 § 5 uchwały.
Należy zgodzić się z organem, że przepisy ust, 7 i ust. 8 uchwały usprawniają rozliczenie dotacji przez jej wyrównanie czyli wypłacenie i rozliczenie w roku następującym po roku, w którym została wypłacona dotacja oświatowa.
W dalszej kolejności odnosząc się do zarzutu skarżącej, że zapis § 5 ust. 9 uchwały zgodnie z którym " Jeżeli w wyniku weryfikacji, o której mowa w ust. 5 okaże się, że kwota udzielonej dotacji była wyższa niż wynikająca z rocznego sprawozdania organu dotującego z wykonania planu wydatków budżetowych w zakresie wydatków bieżących za rok udzielenia dotacji, nadpłacona kwota dotacji zaliczana jest na rzecz dotacji udzielanej w bieżącym roku budżetowym" narusza przepisy art. 90 ust. 3c u.s.o., art. 62 u.f.p., art. 63 u.f.p. w zw. z art. 60 u.f.p., art. 126 u.f.p., art.131 u.f.p., art. 211 ust. 1 u.f.p., art. 252 u.f.p. i art. 90 ust. 4 u.s.o. Sąd nie uznaje je za zasadne.
Podkreślenia wymaga , że zakwestionowany przez stronę zapis nie jest sprzeczny z regulacjami ustawy o finansach publicznych, nie wpływa on bowiem na możliwość zastosowania przez organ dotujący uregulowań zawartych w art. 252 u.f.p. i po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wydania odpowiednich decyzji o zwrocie nienależnie pobranych, pobranych w nadmiernej wysokości lub pobranych niezgodnie z przeznaczeniem dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, tym bardziej nie uniemożliwia podmiotowi otrzymującemu dotację oświatową odwołanie się od tej decyzji do sądu administracyjnego. przez podmiot dotowany. Kwestionowana regulacja stanowi jedynie alternatywę dobrowolnego zwrotu części otrzymanej przez podmiot dotacji bez wszczynania w tej sprawie postepowania administracyjnego, które kończy się władczym rozstrzygnięciem właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego.
Sporny ust. 9 § 5 zaskarżonej uchwały nie narusza również przepisów art. 131 u.f.p. zgodnie z którym "Dotacje podmiotowe obejmują środki dla podmiotu wskazanego w odrębnej ustawie lub w umowie międzynarodowej, wyłącznie na dofinansowanie działalności bieżącej w zakresie określonym w odrębnej ustawie lub umowie międzynarodowej." i art. 126 u.f.p. "Dotacje są to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych." gdyż nie wpływają na obowiązywania tych przepisów wobec podmiotów dotowanych. Powyższe przepisy ustawowe określają, że środki przyznane w ramach dotacji mają "znaczony" charakter i podmiot je otrzymujący nie ma swobody w ich wykorzystaniu, chyba że pozwalają mu na to przepisy szczególne czyli, że podmiot otrzymujący te środki musi zachować warunki wykorzystania dotacji zgodnie z jej przeznaczeniem.
Błędne jest również twierdzenie skarżącej ,że ust. 9 § 5 uchwały narusza art. 62 i art. 63 u.f.p. w zwz art. 60 u.f.p., gdyż w opinii skarżącej zgodnie z przepisami art. 62 ust. 1 w związku z art. 63 ust. 1 i art. 60 ustawy o finansach publicznych, to zobowiązanemu - czyli w tym wypadku podmiotowi prowadzącemu placówkę, zobowiązanemu do zwrotu części dotacji, przysługuje prawo do potrącenia na wniosek zobowiązanego swojego zobowiązania wobec budżetu gminy, z wierzytelnością wobec tej gminy. Natomiast przepisy nie zezwalają na dokonywanie potrąceń przez gminy swoich zobowiązań i wierzytelności bez zgody drugiej strony, czyli zobowiązanego. Odnosząc się do tego zarzutu należy w pełni zgodzić się z organem, który w odpowiedzi na skargę słusznie wskazał, że powołane przepisy prawne wprowadzają dodatkowe wymogi formalne oraz rygory, które musi spełnić dłużnik Skarbu Państwa (jednostki samorządu terytorialnego) aby doszło do skutecznego potrącenia przysługującej mu wierzytelności z należnością będącą środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym a tym samym mają na celu ochronę należności publicznoprawnych przed nieuzasadnionymi potrąceniami ze strony dłużników. Jednak, jak prawidłowo podkreślił organ w myśl art. 62 ust. 3 w zw. z art. 63 ust. 2 u.f.p. potrącenia z tytułów wymienionych w ust. 1 i 2 można również dokonać z urzędu a tym samym wniosek zobowiązanego w tym zakresie nie jest konieczny. W konsekwencji z powołanych przepisów prawnych nie można wywodzić zakazu zaliczania nadpłaconej dotacji oświatowej na poczet dotacji przyszłej. Zapisy ust. 9 § 5 uchwały nie naruszają również przepisów art. 211 ust. 1 u.f.p. i art. 90 ust, 3c u.s.o., gdyż zawartych w nich uregulowań w żaden sposób nie naruszają, z podanych wyżej przyczyn.
Mając powyższe na względzie przepis § 5 ust. 9 zaskarżonej uchwały jest zgodny z obwiązującymi przepisami prawa, w tym art. 90 ust. 3c oraz art. 62 i 63 w zw. z art. 60, art. 126, art. 131 i art. 252 u.f.p. a nadto mieści się w granicach delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 u.o.s.o. określając tryb rozliczenia dotacji.
Wobec przedstawionych argumentów Sąd nie dopatrzył się również naruszenia ustawy o finansach publicznych oraz ustawy o systemie oświaty przez zapisy § 5 ust. 10 i ust. 11 zaskarżonej uchwały naruszenia
Sąd w składzie orzekającym podkreśla, że zgadza się w pełni z orzecznictwem sądów administracyjnych zgodnie z którym nie może budzić wątpliwości, że w odniesieniu do środków publicznych muszą obowiązywać szczególne zasady weryfikacji ich wydatkowania przez podmioty niewchodzące w skład sektora finansów publicznych. Cele te, w odniesieniu do dotacji oświatowych, są realizowane poprzez stanowienie aktów prawa miejscowego określających szczegółowo reguły, procedury i granice kontroli, zgodnie z ustawową delegacją zawartą w 90 ust. 4 u.s.o. (zob. m. in. wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1374/14).
Mając zatem powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w
sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło