II SA/Gd 101/17

WyrokWSA w Gdańsku2017-06-21

Skład orzekający: Dariusz Kurkiewicz, Mariola Jaroszewska, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, która nie kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego?
Ratio decidendi
Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, która na podstawie analizy parametrów technicznych (mocy promieniowania, odległości od miejsc dostępnych dla ludności) nie kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, lokalizacja takiej inwestycji następuje w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która ma charakter decyzji związanej i może być odmówiona tylko w przypadku wykazania niezgodności z przepisami prawa.
Stan faktyczny
Burmistrz wydał decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej. Odwołanie od tej decyzji złożyli mieszkańcy, którzy obawiali się wpływu inwestycji na zdrowie i wskazali na bliskość szkoły i kościoła. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że inwestycja nie wymaga oceny oddziaływania na środowisko i jest zgodna z przepisami. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnieśli mieszkańcy, podnosząc zarzuty dotyczące braku pomiarów pola elektromagnetycznego i potencjalnego oddziaływania na ich działki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K. H., J. H., K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę. Decyzją z 30 września 2016r Burmistrza ustalił na rzecz A. lokalizację inwestycji celu publicznego polegającą na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej w miejscowości P. na działce nr [..], obręb ewidencyjny P. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli Z. i B. B., J. i M. K., K.K., J. H., K. H.oraz K.B. Odwołujący wnieśli stanowczy sprzeciw wobec planowanej inwestycji. W uzasadnieniu odwołania podnieśli, że boją się niekorzystnego wpływu oddziaływania stacji telefonii komórkowej na zdrowie mieszkańców wsi, ponieważ w promieniu ok. 300 metrów od planowanego posadowienia stacji położona jest szkoła oraz kościół. Odwołujący nie zgodzili się na lokalizację inwestycji w proponowanym miejscu i wskazali, by wnioskowaną inwestycję przenieść w miejsce oddalone od zabudowań miejscowości Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając sprawę wskazało, że podstawę prawną działania organów administracji w sprawie stanowiły przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która określa zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej, jak również zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy, przyjmując ład przestrzenny i zrównoważony rozwój za podstawę tych działań (art. 1 ust. 1 ww. ustawy). W myśl art. 50 ust. 1 ww. ustawy inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponieważ działka oznaczona nr [..] położona w miejscowości P. gm. M., na której planowana jest lokalizacja wnioskowanej inwestycji nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, niezbędnym było wydanie przez Wójta Gminy decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego dla projektowanego przedsięwzięcia. Dla przedmiotowego terenu nie ma obowiązku sporządzenia planu miejscowego. Rada Gminy również nie podjęła uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu dla danego terenu. W świetle art. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. 2016r. poz. 778 z późn. zm.) każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Jednocześnie organ administracji publicznej nie może odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi, o czym stanowi art. 56 ww. ustawy. Zgodnie z art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez inwestycję celu publicznego należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W świetle art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, cele publiczne stanowią: wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. Mając powyższe na uwadze stwierdziło Kolegium, że planowane przedsięwzięcie bezspornie stanowi inwestycję celu publicznego w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, którego zadaniem jest zapewnienie dostępu do usług telekomunikacyjnych w obrębie Gminy. W myśl art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości. Inwestora i właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie. Wymogi powyższe zostały przez Burmistrza zachowane. Podkreśliło Kolegium, że istotnymi z punktu rozpatrywanej sprawy są przepisy § 2 pkt 7 c oraz § 3 pkt 8g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016r. poz. 71). Pierwszy przepis określa, iż "do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna". Z kolei § 3 pkt 8g ww. rozporządzenia stanowi, że "do przedsięwziąć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna". Jak wynika z przeprowadzonej analizy, w tym z opracowania kwalifikacji przedsięwzięcia "Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej A. [..]" miejsca dostępne dla ludności zlokalizowane są w odległości 192,8 metrów (działka nr [..]) oraz 287,0 metrów (działka nr [..]) od środka elektrycznego anteny pracującej na 270°. Mając zatem na uwadze przedziały odległości wyznaczone wyżej przez przytoczone przepisy rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przeprowadzono analizę poziomu osi głównych wiązek promieniowania anteny. Analiza wykazała, że poziom wiązki głównej promieniowania anteny przy założonym jej pochyleniu do 6° wynosi: działka nr ew. [..] - nad budynkiem gospodarczym 20,2 m i nad budynkiem mieszkalnym 18,2 m oraz działka nr ew. [..] -nad budynkiem gospodarczym 12,1 m. W tej sytuacji poza sporem pozostaje fakt, że miejsca dostępne dla ludności w tym również miejscowa szkoła podstawowa oraz kościół znajdują się poza obszarem oddziaływania projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej co oznacza, że inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny jej oddziaływania na środowisko oraz konsultacji społecznych. Odnosząc się do głównego zarzutu odwołujących, że projektowana inwestycja stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców wsi, Kolegium stwierdziło, że stanowisko to nie zostało poparte przez odwołujących żadnymi dowodami. Odwołujący nie wskazali jaką konkretną normę prawną narusza planowana inwestycja. Kolegium podkreśliło, że w myśl art. 56 (zdanie pierwsze) ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym właściwy organ administracji nie może odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi. Przepis art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie uprawnia bowiem organu do podjęcia swobodnej decyzji w tym przedmiocie. Decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że w sytuacji gdy wniosek o ustalenie takiej lokalizacji czyni zadość wymaganiom formalnym i jest zgodny z przepisami ustaw szczególnych oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, organ jest obowiązany wydać w sprawie decyzję pozytywną. Ustawodawca nie przewiduje innych podstaw do wydania decyzji odmownej niż sprzeczność z konkretną normą prawną. Zgodność z normami prawa powszechnie obowiązującymi jest warunkiem koniecznym, ale i wystarczającym do wydania decyzji lokalizacyjnej. Jeżeli żaden przepis prawa nie sprzeciwia się zamierzeniu inwestycyjnemu, to organ zobligowany jest do wydania pozytywnej decyzji, a odmowa ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego jest możliwa wyłącznie wówczas, gdy organ wykaże niezgodność wnioskowanej inwestycji z przepisami prawa. Uznał organ odwoławczy, że z załączonego materiału dowodowego w sprawie wynika, że wniosek o ustalenie lokalizacji przedmiotowej inwestycji czyni zadość wymaganiom formalnym. Ze sporządzonej analizy warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy nie wynika również, by planowane zamierzenie polegające na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej naruszało jakąkolwiek normę prawną. Wobec powyższego organ I instancji obowiązany był wydać w sprawie decyzję pozytywną. Odnosząc się do wniesionego przez mieszkańców P. sprzeciwu, Kolegium wskazało, że nie może on decydować o odmowie decyzji lokalizacyjnej dla wnioskowanego przedsięwzięcia. W tym zakresie istnieje już orzecznictwo sądów administracyjnych tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 stycznia 2015r. sygn. akt II SA/Rz 747/14, w którym Sąd ten stwierdził, że "sprzeciw lokalnych mieszkańców nie może decydować o wydaniu bądź odmowie wydania decyzji lokalizacyjnej inwestycji celu publicznego. Przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie przewidują takiej podstawy odmowy ustalenia lokalizacji. Decyzja taka jest bowiem aktem administracyjnym o charakterze związanym co oznacza, że jeżeli planowana inwestycja spełnia wszystkie wymagania określone w przepisach prawa i nie narusza przepisów odrębnych, nie jest prawnie dopuszczalne wydanie decyzji odmownej. Odmowa wydania decyzji lokalizacyjnej wymaga więc nie tylko poczynienia ustaleń faktycznych i przeprowadzenia postępowania administracyjnego określonego w art. 53 ww. ustawy, ale też wyjaśnienia powodów odmowy jej wydania w uzasadnieniu decyzji z podaniem konkretnych przepisów prawa określających warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, które narusza". Także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 czerwca 2011 roku (sygn. akt II SA/Lu 725/10) stwierdził, że "podstawy do odmowy ustalenia lokalizacji planowanej stacji bazowej nie mogą stanowić protesty mieszkańców sąsiednich nieruchomości. Decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter związany. Możliwość oparcia przez organ administracji decyzji odmownej na braku aprobaty społecznej czyniłaby z decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego orzeczenie o charakterze zbliżonym do uznaniowego ". Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy stwierdził, że powodem wydania decyzji odmownej w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nie może być sprzeciw społeczny, czy protesty mieszkańców. Innymi słowy, żaden przepis nie uzależnia wydania pozytywnej decyzji dla inwestora od zgody czy akceptacji, bądź braku sprzeciwu społeczności lokalnej, z tego powodu sprzeciw społeczny nie może blokować wydania decyzji lokalizacyjnej w sytuacji gdy spełnione są wszystkie warunki do wydania takiej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził również, że argument o zmniejszeniu wartości ekonomicznej nieruchomości znajdujących się wokół planowanej inwestycji oparty jest na założeniach przyszłych i nie może przesądzać o negatywnej dla Spółki treści decyzji. Jeżeli jednak, zdaniem odwołujących, wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego spowoduje obniżenie wartości sąsiednich nieruchomości wynikającej z uniemożliwienia bądź ograniczenia korzystania z nieruchomości w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem, ponieważ np. w określonej odległości od ww. urządzenia nie będzie można rozbudować istniejących domów mieszkalnych ponad określoną wysokość, a w przypadku nowych domów liczyć się trzeba będzie z koniecznością ograniczenia ich wysokości, przepis art. 58 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, daje właścicielom nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji gwarancję otrzymania od gminy stosownego odszkodowania, czy też wykupienia nieruchomości lub jej części. Kolegium wyjaśniło także, że analiza stanu faktycznego i prawnego oraz warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych (art. 53 ust. 3 ustawy) oraz projekt decyzji sporządzone zostały przez osobę wpisaną na listę samorządu zawodowego architektów. Zaskarżona decyzja uzyskała również wymagane prawem uzgodnienia wynikające z art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tj. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków - postanowienie z 8 września 2016r. oraz Starosty Powiatu - wobec niezajęcia stanowiska w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - w zakresie ochrony gruntów rolnych. Mając na uwadze powyższe stwierdzono, że organ I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził analizę wynikającą z art. 53 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zastrzeżenia co do planowanej inwestycji zgłoszone w trakcie postępowania przez odwołujących oraz w ramach odwołania od decyzji nie mogły zostać uwzględnione, wobec braku naruszenia jakiegokolwiek przepisu prawa. W ocenie Kolegium, nie ulega bowiem wątpliwości, że zastrzeżenia wskazane w trakcie postępowania oraz w odwołaniu nie znajdują oparcia w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisach odrębnych, które stanowiły przedmiot analizy w rozpoznawanej sprawie. Decyzją z 21 listopada 2016 r. SKO utrzymało w mocy decyzje Burmistrza z 30 września 2016r ustalającą na rzecz A., lokalizację inwestycji celu publicznego polegającą na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej w miejscowości P. na działce nr [..] obręb ewidencyjny P. Skargę na powyższą decyzję wnieśli K. H., J. H. i K.B. Skarżący domagają się uchylenia decyzji, gdyż planowania inwestycja obejmuje swoim oddziaływaniem działki skarżących i nikt nie dokonał pomiarów czy nie będzie przekroczona dopuszczalna gęstość pola elektromagnetycznego, gdyż nikt nie dokonał takiego pomiaru. Brak analizy ukształtowania terenu oraz kąta azymutu planowanych anten oraz kumulatywnego pola oddziaływania anten telefonii powinno doprowadzić do ponownego zbadania sprawy. Skarżący wnioskują o zlokalizowanie stacji poza rejonem zamieszkiwanym przez ludzi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest w niniejszej sprawie decyzja w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej terenie działki nr [..] w miejscowości P. Na wstępie rozważań warto zauważyć, że na tle ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych jest poza sporem, iż tego rodzaju przedsięwzięcie, dla którego zostały ustalone warunki lokalizacji, stanowi inwestycję celu publicznego w rozumieniu art. 2 pkt 5 u.p.z.p. (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 4 października 2005 r. sygn. akt II OSK 495/05; 19 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 38/07; 3 września 2008 r. sygn. akt II OSK 989/07; 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II OSK 878/08; 8 lipca 2009 r. sygn. akt II OSK 1109/08, 19 maja 2016 r. sygn. akt II OSK 2189/14 dostępne w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), dla której, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określenie sposobu zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (zob. art. 4 ust. 2 u.p.z.p.). Zasadniczy spór w przedmiotowej sprawie koncentruje się na tym, czy organy w tej sprawie należycie rozpatrzyły potencjalny wpływ planowanej inwestycji na najbliższe otoczenie i środowisko, w szczególności na sąsiednią względem terenu inwestycji działkę nr [..] należącą do skarżących. Zagadnienie to w swej istocie należałoby sprowadzić do oceny kwestii obowiązku uzyskania przez inwestora – spółkę A. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji celu publicznego polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nr [..], obejmującej umieszczenie stacji na maszcie stalowym o wysokości do 49 m na terenie działki nr [..] w miejscowości P. W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko Kolegium oraz inwestora – spółki A., że inwestycja o charakterystyce technicznej określonej w decyzji oraz wniosku inwestora, w tym w załączonej do wniosku "Kwalifikacji przedsięwzięcia", na terenie wyznaczonym w załączniku graficznym – nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jak wynika z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 353, z późn. zm. – dalej: u.u.i.ś.) w zw. z art. 4 ust. 2 u.p.z.p. – decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się m.in. przed uzyskaniem decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. W świetle art. 71 ust. 2 u.u.i.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane tylko dla planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko – zawsze lub potencjalnie – które, jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zostały określone w przepisach przywołanego rozporządzenia wykonawczego. Stacje bazowe telefonii komórkowych należą do grupy urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, przez co rozumie się pole elektryczne, magnetyczne oraz elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0 Hz do 300 GHz (art. 3 pkt 18 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska; Dz.U. z 2016 r., poz. 672, z późn. zm.; dalej: P.o.ś.). Ich oddziaływania nie traktuje się jako niebezpiecznego dla ludzi pod warunkiem zachowania podstawowych wymogów określonych w przepisach ustawy oraz w przepisach wykonawczych. Zgodnie z art. 121 pkt 1 i 2 P.o.s. ochrona przed polami elektromagnetycznymi polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu środowiska poprzez: utrzymanie poziomów pól elektromagnetycznych poniżej dopuszczalnych lub co najmniej na tych poziomach oraz poprzez zmniejszanie poziomów pól elektromagnetycznych co najmniej do dopuszczalnych, gdy nie są one dotrzymane. Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku określone zostały w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U. nr 92, poz. 1883). Dla pól elektromagnetycznych o częstotliwościach powyżej 300 MHz (megaherców) – częstotliwościach wykorzystywanych w telefonii komórkowej – standard jakości środowiska określony jako dopuszczalny poziom składowej elektrycznej dla pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności wynosi 7 V/m. Dla pola elektromagnetycznego o częstotliwości powyżej 300 MHz jako standardu jakości środowiska używa się także współczynnika gęstości mocy pola, który wynosi 0,1 W/m². Wskazane wyżej krajowe regulacje uważa się za określające poziom ochrony na dostatecznym poziomie, a także spełniającym normy określone w uznawanej przez instytucje Unii Europejskiej Rekomendacji Rady z dnia 12 lipca 1999 r. nr 1999/519/EC, dotyczącej ograniczenia ekspozycji ogółu ludności na promieniowanie elektromagnetyczne – O.J. L 199/59 (zob. chociażby art. 4 ust. 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. nr 2004/40/WE w sprawie minimalnych wymagań w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa dotyczących narażenia pracowników na ryzyko spowodowane czynnikami fizycznymi (polami elektromagnetycznymi), czy 18 dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy nr 89/391/EWG – Dz.U. L 159 z dnia 30 kwietnia 2004, str. 1-26 (por. też stanowisko Komisji Higieny Radiacyjnej Rady Sanitarno-Epidemiologicznej przy Głównym Inspektorze Sanitarnym z dnia 9 października 2007 r. w sprawie potencjalnej szkodliwości pól elektromagnetycznych [PEM] emitowanych przez urządzenia bazowe telefonii komórkowej – publ. na stronach internetowych Ministerstwa Ochrony Środowiska). Powyższe normatywy podlegają weryfikacji w trybie art. 122a P.o.ś., a zgodnie z tym przepisem prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku: 1) bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania instalacji lub urządzenia; 2) każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie. Wyniki pomiarów przekazuje się wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska i państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu. W odniesieniu do inwestycji takiej, jak objęta kwestionowaną decyzją lokalizacyjną mogły potencjalnie znaleźć zastosowanie dwa przepisy tego rozporządzenia – § 2 ust. 1 pkt 7 albo § 3 ust. 1 pkt 8. Zgodnie z pierwszym z nich, do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż: (a) 2 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (b) 5 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (c) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (d) 20 000 W – przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna. Z kolei w myśl § 3 ust 1 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż: (a) 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (b) 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (c) 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (d) 1 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (e) 2 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (f) 5 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, (g) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny – przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna. Dla instalacji, które z uwagi na swe parametry nie kwalifikują się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zawsze (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia) lub choćby potencjalnie (§ 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia) – czyli dla tzw. przedsięwzięć "podprogowych" – nie istnieje obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że w świetle przywołanych przepisów rozporządzenia podstawą kwalifikacji danej instalacji radiokomunikacyjnej (tu: stacji bazowej telefonii komórkowej) jako przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest w każdym przypadku równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny. Dla dokonania takiej kwalifikacji nie ma więc znaczenia ewentualna obecność w pobliżu innych anten, a co za tym idzie – możliwość wystąpienia ewentualnej kumulacji oddziaływań; kwestia ta podlega uwzględnieniu dopiero po uprzednim przesądzeniu, że dane przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 sierpnia 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 174/11, dostępny jw.). W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie dla oceny zakwalifikowania inwestycji jako wymagającej uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach było ustalenie w odniesieniu do planowanej instalacji parametrów istotnych na gruncie przywołanych przepisów § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia, tj. w szczególności mocy promieniowanej izotropowo, wyznaczonej dla pojedynczej anteny, a także odległości miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. Zdaniem Sądu materiał zgromadzony w aktach sprawy w tym zakresie zawiera odpowiednie informacje. Na podstawie zgromadzonego materiału można było zweryfikować twierdzenia inwestora oraz organu I instancji, które zostały następnie przyjęte przez organ II instancji, że przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W szczególności wniosek inwestora z 1 marca 2016 r. wskazuje na okoliczności pozwalające na uznanie, że planowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W sporządzonej w lutym 2016 r. "Kwalifikacji przedsięwzięcia" planowanej inwestycji pod względem wymogu wykonywania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wszystkie istotne aspekty oddziaływania trzech planowanych anten sektorowych (wszystkie o mocy 10157) i są planowane do umieszczenia na wysokości 47,5 m nad poziomem terenu – zostały należycie przedstawione. Wyliczenia, zestawienia (tabele), zobrazowania i wnioski przedmiotowego opracowania w tym zakresie są jednoznaczne, pozwalając na stwierdzenie, że przedmiotowa inwestycja nie oddziałuje na środowisko w taki sposób, który wymagałby sporządzenia raportu o odziaływaniu inwestycji na środowisko oraz wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W opracowaniu wskazano, że dla wytyczonych maksymalnych pochylenia osi głównych wiązek promieniowania, przedstawionych w tabeli nr 1, miejsca dostępne dla ludności w rozumieniu art. 124 ust. 2 Prawa ochrony środowiska występują poza osiami głównymi wiązek promieniowania anten sektorowych. Skoro przedsięwzięcie nie osiąga progów wskazanych w przepisach § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 powołanego rozporządzenia wykonawczego, wobec czego należy je uznać za takie, które nie niesie ryzyka wystąpienia znaczącego oddziaływania na środowisko, wobec czego nie wymagało przeprowadzenia odrębnej oceny oddziaływania na środowisko zakończonej wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 2 u.u.i.ś. Warto też zauważyć, że wyznaczone na kopii mapy zasadniczej kierunki i zasięgi osi głównych wiązek promieniowania anten rozsiewaczach wskazują, że tego rodzaju wiązka w zasadzie będzie tylko w niewielkim stopniu przebiegać nad terenem działki skarżących, w pobliżu granicy z działką nr [..] i na wysokości, na której brak jest miejsc dostępnych dla ludności. Projektowana stacja będzie tak usytuowana, że obszary wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten nie będą przebiegały przez miejsca dostępne dla ludzi, gdyż znajdą się wysoko ponad powierzchnią ziemi i nie przetną miejsc dostępnych dla ludzi (zob. wyroki NSA z dnia: 18 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 602/09; 6 października 2009 r. sygn. akt II OSK 1426/09; 8 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 925/09 – dostępne jw.). W tym miejscu Sąd podkreśla, że powyższe rozważania dotyczą kwestii kwalifikacji przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej jako przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji tego, czy organ obowiązany był wymagać od inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Inwestycja na etapie lokalizacji inwestycji celu publicznego nie kwalifikowała się do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dla przedsięwzięcia będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji ocena taka nie jest wymagana. Natomiast fakt, że inwestycja ze względu na położenie i swoje parametry nie wymaga wdrożenia postępowania w sprawie oceny środowiskowych uwarunkowań nie oznacza jednakże, iż skarżący są pozbawieni ochrony prawnej. Mieszkańcy i inne podmioty przebywające w sąsiedztwie planowanej inwestycji mają bowiem prawo do ochrony przed nadmiernym promieniowaniem elektromagnetycznym. Po pierwsze, na etapie budowy inwestor będzie obowiązany realizować inwestycję według parametrów, które sam przedstawił we wniosku i które uwzględnione zostały w wydanej decyzji lokalizacyjnej, a skarżący będą mogli zwracać na ten aspekt sprawy uwagę organowi architektoniczno-budowlanemu. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290) właściwy organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego także wymaganiami ochrony środowiska. Po drugie, jeżeli skarżący w przyszłości powezmą jakiekolwiek obawy, że zrealizowana instalacja oddziałuje negatywnie na teren pozostający w granicach ich nieruchomości mogą zwrócić się o wyniki przeprowadzanych w tym zakresie badań, ewentualnie zwrócić się do właściwego organu ochrony środowiska lub inspekcji sanitarnej o dokonanie kontroli pobudowanych urządzeń. Niemniej jednak rodzaj obaw wyrażanych przez skarżących w przedmiotowym postępowaniu – skądinąd zrozumiałych, bowiem stanowiących wyraz troski o zdrowie własne i sąsiadów, jak i przejaw należytej dbałości o własne sprawy związane z nieruchomością – nie uzasadniał zakwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji i decyzji lokalizacyjnej wydanej przez organ I instancji. W zakresie podnoszonej w skardze kasacyjnej okoliczności dotyczącej oddziaływania inwestycji na ludzi, to zauważyć należy, że w znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji wyznaczono zasięg promieniowania dla anten GSM i UMTS oraz sumaryczny dla minimalnych i maksymalnych pochyleń wiązek. Wysokości na jakich występuje promieniowanie, wynoszą odpowiednio 20,2 m i 12,1 m nad znajdującymi się budynkami – mieszkalnym i gospodarczym, są to wysokości i miejsca niedostępne dla ludności, bowiem zarówno w promieniu 19270 m, jak i w promieniu 287 m od środka elektrycznego nie występują obiekty o wspomnianych wysokościach, umożliwiające dostępność tych miejsc dla ludzi. Prawidłowo zatem orzekające w sprawie organy uznały, że nie mogła zostać podjęta decyzja odmowna tylko na tej podstawie, że okoliczni mieszkańcy sprzeciwiają się takiej lokalizacji inwestycji. Reasumując wszystko powyższe, Sąd stwierdza, że skoro zaskarżona decyzja nie naruszała prawa, skarga podlegała oddaleniu. Dodać należy, że również poza zakresem zarzutów skargi Sąd nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia. W toku postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego organ wykonał wymagane prawem czynności. W decyzji znalazły się też wszystkie konieczne elementy zgodnie z art. 54 u.p.z.p. Organy, a w szczególności Kolegium, wprawdzie syntetycznie, ale komunikatywnie wyjaśniły też, jakimi przesłankami kierowały się, rozstrzygając sprawę i na jakich przepisach oparły wydane w sprawie decyzje. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło