II SA/Go 488/17
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-10-03
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej przez Marszałka Województwa, która nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem, stanowi czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, a jeśli tak, czy skarżący spełnił wymóg wcześniejszego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa?Ratio decidendi
Ocena wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej, niebędąca decyzją ani postanowieniem, stanowi inną czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Jednakże, aby skarga na taką czynność była dopuszczalna, skarżący musi uprzednio wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa w terminie 14 dni od dowiedzenia się o podjęciu czynności. Niespełnienie tego wymogu skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę na pismo Marszałka Województwa dotyczące oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej. Spółka zarzuciła organowi wadliwość postępowania i błędy merytoryczne. Marszałek Województwa wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że pismo nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Spółka twierdziła, że spełniła wymóg wcześniejszego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "G" Spółki z o.o. na pismo Marszałka Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej w obwodzie rybackim o nr ewidencyjnym [...] obwód rybacki [...] p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
"G" Spółka z o.o. wniosła dnia 5 kwietnia 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę, która po podjęciu przez ten sąd szeregu ustaleń i czynności wyjaśniających oraz sprecyzowaniu przez stronę skarżącą (m.in. pismo z dnia [...] czerwca 2017 r., k. 28) zarządzeniami z dnia 30 czerwca 2017 r. (k. 1-3) została zakwalifikowana jako wniesiona na pisma Marszałka Województwa z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej, przy czym skargi wniesione na oceny dotyczące poszczególnych obwodów rybackich zostały rozdzielone. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania jest ocena wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej w obwodzie rybackim o nr ewidencyjnym [...] obwód rybacki [...], doręczona adresatowi w dniu 6 marca 2017 r. W skardze Spółka zarzuciła organowi m.in. wadliwość postępowania oraz błędy merytoryczne popełnione w toku procedury oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej, co przełożyło się na wykazanie w tych ocenach rzekomych nieprawidłowości, które wcale nimi nie są.
W odpowiedzi na skargę Marszałek Województwa wniósł o jej odrzucenie podnosząc, iż została ona złożona w sprawie nienależącej do zakresu właściwości sądów administracyjnych, w szczególności na akt niestanowiący czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wersja obowiązująca w dacie wydania zaskarżonego pisma oraz w dacie wniesienia skargi – t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a. Przedmiotowa ocena nie ma formy decyzji administracyjnej i nie jest forma władczego działania organu administracji, a czynności w ramach niej wykonywane nie są czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie kreuje bowiem ani uprawnień, ani tez obowiązków dla adresata, w szczególności że w niniejszym przypadku ocena była pozytywna. Ocena ta stanowi jeden z elementów kontroli racjonalnej gospodarki rybackiej dokonywanej przez uprawnione podmioty na podstawie ustawy o rybactwie śródlądowym i wydanego do tej ustawy rozporządzenia wykonawczego i może co najwyżej stanowić jedną z podstaw zastosowania sankcji (głównie cywilnych) wobec uprawnionego do rybactwa za niewypełnienie stosownych obowiązków – w postaci rozwiązania umowy użytkowania obwodu rybackiego bez odszkodowania. W razie nieuwzględnienia powyższej argumentacji Marszałek wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej.
W odpowiedzi na wezwanie do wykazania, czy przed wniesieniem skargi Spółka wystąpiła do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. (k. 28) strona skarżąca oświadczyła, iż w jej ocenie zadośćuczyniła temu wymogowi, kierując do Marszałka Województwa przed wydaniem zaskarżonej oceny z dnia [...] marca 2017 r. pisma kwestionujące prawidłowość działań organu oraz wskazujące naruszenia prawa zaistniałe zdaniem Spółki w toku procedury oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej (pisma datowane na [...] stycznia 2016 r. oraz [...] lutego 2017 r.), a także odmawiając podpisania zaskarżonych ocen.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
W pierwszej kolejności należało ustalić charakter prawny zaskarżonego pisma Marszałka Województwa z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej, albowiem właściwością rzeczową sądów administracyjnych objęte są co do zasady sprawy ze skarg wniesionych w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 oraz § 3 p.p.s.a. – w wersji obowiązującej w dacie wniesienia skargi (5 kwietnia 2017 r. – data stempla pocztowego na kopercie, k. 20).
W myśl pierwszego z tych przepisów – w wersji obowiązującej we wskazanej dacie – kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Natomiast w myśl § 3 cytowanego artykułu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach, jednakże przypadek tego rodzaju nie ma miejsca w niniejszej sprawie.
Zaskarżona czynność została podjęta na podstawie art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 652 ze zm. – w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności). W myśl ust. 1 tego artykułu uprawniony do rybactwa w obwodzie rybackim jest obowiązany prowadzić racjonalną gospodarkę rybacką, która – jak wynika z ust. 2 – polega na wykorzystywaniu produkcyjnych możliwości wód, zgodnie z operatem rybackim, w sposób nienaruszający interesów uprawnionych do rybactwa w tym samym dorzeczu, z zachowaniem zasobów ryb w równowadze biologicznej i na poziomie umożliwiającym gospodarcze korzystanie z nich przyszłym uprawnionym do rybactwa. Oceny wypełniania przez uprawnionego do rybactwa obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej w obwodzie rybackim dokonuje marszałek województwa na podstawie operatu rybackiego, dokumentacji gospodarki rybackiej oraz programu ochrony i odbudowy zasobów ryb, co najmniej raz na 5 lat (art. 6 ust. 2a ustawy). Ta właśnie ocena stanowi przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie. Ponadto o wynikach oceny, o której mowa w ust. 2a, marszałek województwa powiadamia organ administracji publicznej wykonujący uprawnienia właściciela wód w zakresie rybactwa śródlądowego, niezwłocznie po upływie terminu wyznaczonego uprawnionemu do rybactwa do usunięcia nieprawidłowości w prowadzonej gospodarce rybackiej art. 6 ust. 2c ustawy).
Zaskarżona ocena nie ma charakteru zarówno decyzji administracyjnej jak i postanowienia, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., ponadto co oczywiste, brak jest również podstaw do przypisania tej czynności cech z pkt 4a), pkt 5 oraz pkt 7-9 wymienionego przepisu.
W orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że ocena wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., czyli aktem organu jednostki samorządu terytorialnego innym niż określone w pkt 5 (tzn. akty prawa miejscowego), podejmowanym w sprawach z zakresu administracji publicznej (wyrok NSA z 13 października 2009 r., II GSK 112/09, postanowienia NSA z 11 października 2011 r., II GSK 1226/10, z 13 czerwca 2012 r., II GSK 902/12, wyrok WSA w Olsztynie z 20 listopada 2008 r., II SA/Ol 322/08, postanowienie WSA w Szczecinie z 23 marca 2012 r., II SA/Sz 107/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Na taką kwalifikację prawną omawianej czynności wpłynął zapewne fakt, iż w okresie od 1 stycznia 2006 r. do 31 lipca 2009 r. dokonywanie oceny wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej należało do zarządu województwa, który jako organ kolegialny wyrażał swoje stanowisko w formie uchwał. Natomiast z dniem 1 sierpnia 2009 r. kompetencja w omawianym zakresie została powierzona marszałkowi województwa (art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie – Dz. U. Nr 92, poz. 753). Jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela poglądu co do takiej kwalifikacji prawnej oceny wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej z następujących przyczyn.
Zaskarżona ocena, nie mająca charakteru decyzji czy postanowienia, została skierowana – co jednoznacznie wynika z jej treści – do indywidualnego, konkretnie wskazanego podmiotu będącego stroną skarżącą w niniejszym postępowaniu. Niewątpliwie została podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej, co potwierdza treść art. 1a ust. 2 ustawy o rybactwie śródlądowym stanowiącego, iż zadania samorządu województwa, o których mowa m.in. w art. 6 ust. 2a, są zadaniami z zakresu administracji rządowej. Ponadto ocena ta dotyczy sfery uprawnień i obowiązków jej adresata, co potwierdza treść art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 469 ze zm. – w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności). W myśl tego przepisu, w przypadku nierealizowania założeń zawartych w operacie rybackim, umowa użytkowania określonego obwodu rybackiego może zostać rozwiązana w każdym czasie i bez odszkodowania przez organ, o którym mowa w ust. 3 (tzn. dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej).
Otóż w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że czynność organu administracji publicznej spełniająca wszystkie wymienione wyżej warunki, tzn.:
1) nie mająca charakteru decyzji czy postanowienia,
2) podjęta w sprawie indywidualnej, skierowana do konkretnego podmiotu,
3) mająca charakter publicznoprawny
4) dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa
jest kwalifikowana jako czynność opisana w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tzn. jako inna niż decyzja czy postanowienie czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2008, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29- 31).
Przyjmuje się również, iż jeżeli dana czynność organu administracyjnego została podjęta w sprawie indywidualnej (a tak jest w niniejszej sprawie), to w razie spełnienia wszystkich wskazanych wyżej warunków jest to właśnie czynność z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., albowiem w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. (podobnie jak w pkt 5 tego przepisu) wymienione zostały akty o charakterze ogólnym, przy czym według niektórych poglądów jest to rozgraniczenie ścisłe (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2013, str. 61, Nb. 32 oraz str. 62, Nb. 34; postanowienie NSA z 28 listopada 2006 r., I OSK 1756/06, LEX nr 2207747).
Odnośnie wpływu czynności z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. na sferę praw i obowiązków podmiotu, wobec którego została ona dokonana, można się spotkać zarówno z poglądem, iż powinien to być związek ścisły (np. postanowienie NSA z 16 listopada 2006 r., II GSK 193/06, orzeczenia.nsa.gov.pl) jak i z poglądem, iż uprawnienie lub obowiązek może wynikać również pośrednio z przepisu prawa (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2013, str. 64, Nb. 36, E. Łętowska, glosa do wyroku NSA z 14 grudnia 2002 r., II SA/Gd 4182/01, OSP 2003 nr 10, str. 135). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rozpoznającego niniejszą sprawę należy opowiedzieć się za drugim z tych poglądów, przy czym regulacje prawne stanowiące tło niniejszej sprawy stanowią przekonujący argument ku temu. W przypadku bowiem wydania negatywnej oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej zmiana w sytuacji prawnej adresata tej oceny może nastąpić w każdym czasie, w wyniku rozwiązania umowy użytkowania obwodu rybackiego bez odszkodowania na podstawie art. 13 ust. 7 prawa wodnego. Można oczywiście stwierdzić, że uprawnionemu do rybactwa będzie wówczas przysługiwała możliwość zakwestionowania rozwiązania tej umowy przed sądem powszechnym, jednakże nie przesądzając o tym, jak w tego rodzaju sprawie zachowałby się sąd powszechny, trudno uznać, aby negatywna ocena obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej (stanowiąca przecież podstawę ewentualnego rozwiązania umowy) była traktowana przez ten sąd inaczej jak element stanu faktycznego sprawy, niemożliwy do zakwestionowania na drodze cywilnej. Uprawnione staje się zatem stwierdzenie, że uprawnionemu do rybactwa przysługuje możliwość kwestionowania niekorzystnej dla niego oceny w postępowaniu przed sądem administracyjnym. To że stanowiąca przedmiot zaskarżenia ocena była pozytywna dla strony skarżącej (na co zwrócono uwagę w odpowiedzi na skargę), nie ma na obecnym etapie postępowania istotnego znaczenia, gdyż w pierwszej kolejności rozstrzygnięciu podlega, czy taka ocena jest zaskarżalna co do zasady, zaś kwestie merytoryczne miałyby znaczenie dopiero na etapie rozpoznania sprawy co do istoty.
Kolejnym argumentem przemawiającym przeciwko kwalifikacji oceny wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej jako czynności z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. jest fakt, iż wówczas skarga na czynność tego rodzaju byłaby dopuszczalna w każdym czasie (oczywiście pod warunkiem wcześniejszego wezwania organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego podmiotu skarżącego), a więc przykładowo również po zaistnieniu ewentualnych skutków prawnych negatywnej oceny, np. w postaci rozwiązania z uprawnionym do rybactwa umowy użytkowania określonego obwodu rybackiego (przypadek taki został opisany w stanie faktycznym sprawy, w której WSA w Warszawie wydał postanowienie z dnia 5 sierpnia 2008 r., IV SA/Wa 1043/08, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl), co mogłoby rodzić dodatkowe komplikacje w sytuacji, gdyby po rozwiązaniu umowy dany obwód rybacki został już oddany w użytkowanie innemu podmiotowi. Natomiast kwalifikacja prawna omawianej oceny jako czynności z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. pozwala na uniknięcie tego rodzaju ewentualnych komplikacji.
Powyższych zapatrywań na charakter prawny oceny wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej jako czynności z zakresu administracji publicznej, wydawanej w obecnym stanie prawnym przez marszałka województwa, nie zmienia okoliczność, iż marszałek województwa nie został wymieniony wprost jako organ w art. 15 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 486 ze zm.). Przyjmuje się bowiem, że marszałek województwa jest organem administracyjnym ze względu na to, iż został on wyposażony przez ustawodawcę w kompetencje, m.in. do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej (por. A. Szewc, Komentarz do art. 31 ustawy o samorządzie województwa, komentarz LEX/el. 2007). Podobna sytuacja ma zresztą miejsce w przypadku np. starosty, który nie został wymieniony jako organ w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 814 ze zm.), jednakże w orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że pewnych rodzajach spraw występuje on jako organ upoważniony do wydawania rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej (np. uchwała NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 3/07, ONSAiWSA z 2008 r. nr 2, poz.21).
Podsumowując, powyższa argumentacja w pełni pozwala na zakwalifikowanie oceny wypełniania obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej jako innej niż decyzja czy postanowienie czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
W dacie podjęcia zaskarżonej czynności, a także w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie, warunkiem dopuszczalności takiej skargi było uprzednie skierowanie do organu podejmującego tę czynność wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a., w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o podjęciu czynności. Termin do wniesienia skargi wynosił trzydzieści dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – sześćdziesiąt dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art. 53 § 2 p.p.s.a.). Tymczasem z akt sprawy nie wynika, aby strona skarżąca po doręczeniu jej zaskarżonej czynności (co nastąpiło dnia 6 marca 2017 r.), spełniła ten wymóg. Wcześniejszych pism kwestionujących prawidłowość działań organu oraz wskazujących naruszenia prawa zaistniałe zdaniem Spółki w toku procedury oceny wypełnienia obowiązku prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej (pisma datowane na [...] stycznia 2016 r. oraz [...] lutego 2017 r.) nie można uznać za zadośćuczynienie wymogowi z art. 52 § 3 p.p.s.a., albowiem wspomniany przepis ustawy ściśle wskazuje termin, w jakim należy wystąpić z tego rodzaju środkiem prawnym – a mianowicie czternaście dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu czynności. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. powinno mieć zatem charakter następczy względem zaskarżonej czynności. Jego istotą i celem jest stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania organu administracji publicznej, który podjął akt lub dokonał kwestionowanej czynności i to tylko i wyłącznie w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego (wyrok NSA z 5 sierpnia 2010 r., I OSK 806/10, LEX nr 737511; postanowienie NSA z 3 lipca 2014 r., II FSK 1874/12, LEX nr 2162385). W niniejszej sprawie termin do wystąpienia z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa rozpoczął swój bieg od doręczenia skarżącej Spółce w dniu 6 marca 2017 r. zaskarżonej oceny i upłynął z dniem 20 marca 2017 r. (dzień roboczy – poniedziałek). W myśl art. 57 § 1 pkt 4 p.p.s.a. (w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności oraz wniesienia skargi) jednym z wymogów formalnych skargi na akt lub czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., było załączenie do niej dowodu, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie spełniła tego wymogu, co oznacza, że jest to brak formalny skargi, który nie został uzupełniony. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nieusunięcie w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi skutkuje jej odrzuceniem.
Na marginesie dodać należy, iż zdanie drugie art. 52 § 3 p.p.s.a. – w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności oraz wniesienia skargi (w myśl którego sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie terminu do wystąpienia z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę) nie mogło znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż skarżąca Spółka po doręczeniu jej zaskarżonej oceny w ogóle nie wystąpiła z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Co oczywiste, zastosowania w niniejszej sprawie nie mógł również znaleźć przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. – w wersji obowiązującej od dnia 1 czerwca 2017 r., w brzmieniu ustalonym w art. 9 pkt 3 lit. a) ustawy zmieniającej z dnia 7 kwietnia 2017 r., Dz. U. z 2017 r. poz. 935 – w myśl którego jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Przepis przejściowy art. 17 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi bowiem, iż przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Tymczasem, jak już wyżej wspomniano, zaskarżona ocena została wydana dnia [...] marca 2017 r., zaś omawiana ustawa zmieniająca procedurę sądowoadministracyjną weszła w życie z dniem 1 czerwca 2017 r.
W świetle powyższych okoliczności skarga nie mogła zostać rozpoznana pod względem merytorycznym i na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. została odrzucona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło