II SA/Łd 815/17

WyrokWSA w Łodzi2018-01-11

Skład orzekający: Anna Stępień, Barbara Rymaszewska, Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien wymierzyć grzywnę Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego za niewykonanie wyroku, stwierdzić rażące naruszenie prawa, przyznać sumę pieniężną skarżącemu oraz zasądzić koszty postępowania, gdy organ wielokrotnie nie wykonał wyroku zobowiązującego go do załatwienia wniosku w określonym terminie?
Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wielokrotnie nie wykonał wyroku zobowiązującego go do załatwienia wniosku skarżącego w terminie. W związku z tym, sąd wymierzył organowi grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził rażące naruszenie prawa przez organ, przyznał skarżącemu 1000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Sąd podkreślił, że celem skargi na niewykonanie wyroku jest przymuszenie organu do działania, a skuteczność skargi zależy od podjęcia czynności zmierzających do wykonania wyroku, a nie od końcowego efektu.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. złożył skargę na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wyroku WSA z 2015 r., który zobowiązywał organ do załatwienia wniosku skarżącego w terminie miesiąca. Pomimo wcześniejszych wyroków WSA z 2016 r. i 2017 r. wymierzających organowi grzywny za niewykonanie tego wyroku, organ nadal nie załatwił sprawy. Skarżący domagał się wymierzenia kolejnej grzywny, przyznania mu sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania. Organ w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi, twierdząc, że postępowanie zostało umorzone z uwagi na bezprzedmiotowość i brak legitymacji procesowej skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wymierzył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 1000 zł oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 296,95 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 stycznia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2018 roku sprawy ze skargi S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 roku w sprawie II SAB/Łd 118/15 1. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. sumę pieniężną w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 4. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. kwotę 296,95 (dwieście dziewięćdziesiąt sześć 95/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS W dniu [...] S. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15 domagając się: pkt 1 - wymierzenia organowi grzywny; pkt 2 - przyznania w trybie art. 154 § 7 p.p.s.a. od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości nie niższej niż 10.000 zł; pkt 3 - zasądzenia w trybie art. 200 p.p.s.a. od PINB na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego. W jej uzasadnieniu skarżący wskazał, że wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] do załatwienia w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia wniosku skarżącego z dnia [...], stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1.000 zł. Ponieważ organ nie wykonał zobowiązania nałożonego przez sąd i sprawy w tym terminie nie załatwił, na skutek skargi S. M. o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku - WSA wyrokiem z dnia 3 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 1058/15 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 2.000 zł i przyznał na rzecz skarżącego kwotę 700 zł. Ponownie zaś, w tym samym przedmiocie, wyrokiem z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 969/16 WSA orzekł o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości 2.000 zł i przyznał na rzecz skarżącego kwotę 700 zł. Ponieważ organ w sprawie nie podejmował żadnych czynności, skarżący w dniu 19 września 2017 r. wezwał ponownie organ do wykonania wyroku, po czym w dniu 20 września 2017 r. złożył niniejszą skargę. W ocenie skarżącego w sprawie ma miejsce zupełna ignorancja orzeczeń sądu, co kształtuje wizerunek tego konstytucyjnego organu. Łącznie od zobowiązania organu wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. upłynęło 26 miesięcy. Taki stan rzeczy jest, zdaniem skarżącego, niedopuszczalnym pogwałceniem wszelkich norm prawnych w praworządnym państwie. Destrukcyjne działanie organu jest tym bardziej znaczące w skutkach, że jest wywołane zachowaniem organu administracji państwa, który bojkotuje zasady prawne, w tym art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Z tych względów żądanie przyznania w trybie art. 154 § 7 p.p.s.a. od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości nie niższej niż 10.000 zł znajduje uzasadnienie w kolejnym okresie zwłoki w wykonaniu przez organ zobowiązania nałożonego przez sąd, przy jednoczesnym braku jakiejkolwiek reakcji organu w prowadzonym postępowaniu. Kwota ta będzie stanowiła realną rekompensatę za pozbawienie go godności, praw konstytucyjnych i wieloletniego upokorzenia, jakimi jest darzony wskutek zachowania organu administracji państwa przez okres 3,5 roku. Po wydaniu ostatniego orzeczenia w tej sprawie, organ zobowiązał inwestorów do sporządzenia ekspertyz, które przedłożono do akt w dniu [...]. Do dnia wniesienia skargi organ w dalszym ciągu nie podjął rozstrzygnięcia w sprawie. Odpowiadając na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o jej odrzucenie i wyjaśnił, że w dniu [...] S. M. złożył wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie wybudowania, oddania do użytkowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, położonego przy ul. A 25 w B. Pismem znak PINB.[...] z dnia [...], organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w powyższej sprawie. Następnie zaś ustalił, że Starosta [...] nie wydał decyzji o pozwoleniu na budowę oraz nie przyjął zgłoszenia dla przedmiotowej inwestycji i nie posiada dokumentacji technicznej dla w/w zamierzenia inwestycyjnego. Umowa o zaopatrzenie w wodę i odprowadzenie ścieków została zawarta [...]. Na podstawie posiadanej przez "A" dokumentacji ustalono, że budowa przyłącza wod-kan. przypada na początek lat 80. Z analizy akt sprawy wynika nadto, że budowa w/w przyłączy jest budową wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej (doziemnej) i została wykonana w warunkach samowoli budowlanej w latach 80 ubiegłego wieku przez D. J. i R. J. Wobec poczynionych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniami z dnia [...] nr [...] nałożył na inwestorów obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji wodociągowej (doziemnej); nr [...] nałożył na inwestorów obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej (doziemnej), do budynku zlokalizowanego w B. przy ul. A 25, dz. nr ewid. 454, obr. [...] miasta B. - w terminie do dnia [...]. Przy piśmie z dnia [...] R. J. oraz D. J. przedłożyli kserokopię "Umowy o nieodpłatnym nabyciu na mienie komunalne przyłącza wodociągowego" z dnia 10 grudnia 2013 r. oraz "Protokół z przeglądu technicznego w terenie" z dnia 15 listopada 2013 r. Przedmiotowe przyłącze w całości zlokalizowane jest na dz. nr ewid. 454 obr. [...] w B. Z "Ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej (doziemnej)" z dnia [...], uzupełnionej w dniu 2 października 2017 r. protokołem sprawdzenia instalacji kanalizacji sanitarnej (doziemnej) wynika, iż przedmiotowa instalacja została wykonana w obrębie własnej działki z rur PCV dn 110, długości 5,50 mb. Została zainwentaryzowana przez służby geodezyjne. Instalacje wykonano zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, jest sprawna technicznie, została poddana próbie szczelności, w wyniku której uzyskano pozytywny wynik. Instalacja jest sprawna technicznie, nie powoduje zagrożenia i nadaje się do dalszej eksploatacji. W dalszej kolejności PINB podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 27 i art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1332) - w skrócie "P.b.", budowa instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku (do pierwszej studzienki na zewnątrz budynku) nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę ani nie wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Stwierdził także, że rolą każdego organu administracji publicznej w postępowaniu jest bieżące i stałe weryfikowanie kręgu stron na każdym etapie postępowania administracyjnego. W wyniku ponownej analizy akt sprawy za strony niniejszego postępowania uznano jedynie właścicieli w/w działki: R. J. oraz D. J. Dalej PINB zwrócił uwagę na brzmienie art. 61 § 1 k.p.a. i wyjaśnił, że uwzględniając policyjny charakter czynności organów nadzoru budowlanego, podejmowanych dla ochrony interesu publicznego, postępowanie tych organów wszczynane jest wyłącznie z urzędu. Przedstawiane organom nadzoru budowlanego żądania wszczęcia postępowania nie mają w związku z tym decydującego znaczenia dla określenia zakresu postępowania, które powinny prowadzić. Organ nadzoru budowlanego nie jest związany granicami żądania. Jednocześnie PINB zauważył, że przepis art. 28 k.p.a. musi być interpretowany w związku z przepisami prawa materialnego, zawartymi w przepisach szczególnych, które w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przedmiotowej wewnętrznej instalacji wodociągowej (doziemnej) należy odnieść do Prawa budowlanego. W powyższej sprawie takim przepisem jest art. 28 ust. 2 P.b. Przepis ten zawęża krąg osób, których interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, zdefiniowanym w art. 3 pkt 20 P.b. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie określa odległości przyłączy oraz instalacji wewnętrznych (doziemnych) wodociągowych i kanalizacyjnych od granicy sąsiednich nieruchomości. Przedmiotowe obiekty w całości zlokalizowane są na dz. nr ewid. 454, stanowiącej własność R. J. oraz D. J. i w żaden sposób nie ograniczają sposobu zagospodarowania nieruchomości skarżącego, co dałoby podstawę do uznania go za stronę postępowania. Dodatkowo PINB podkreślił, że źródłem interesu prawnego mogą być również normy o charakterze materialnoprawnym spoza prawa budowlanego, w szczególności interes prawny może wynikać z norm prawa cywilnego, z przepisów tzw. prawa sąsiedzkiego. Powyższe potwierdza zasada określona w art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. Niedopuszczalne są bowiem bezpośrednie ingerencje w wykonywanie prawa własności przez właściciela, określane w literatura jako tzw. immisje bezpośrednie. Immisje bezpośrednie polegają na celowym, bezpośrednim kierowaniu substancji (wody, ścieków) na inną nieruchomość za pomoc odpowiednich urządzeń (rowy, rury, itp.). W omawianej sprawie żaden z powyższych przypadków nie występuje. Dlatego też w tej sprawie, zdaniem organu, mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę PINB w [...] decyzją z dnia [...] nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności wybudowania i użytkowania wewnętrznej instalacji wodociągowej (doziemnej), zaś decyzją z dnia [...] nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności wybudowania i użytkowania wewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej (doziemnej) do budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. A 25 w B., na dz. nr ewid. 454, obr. [...] miasto B. Przy pismach z dnia [...] S. M. i U. Z. zostali poinformowani, iż w wyniku ponownej weryfikacji kręgu stron postępowania ustalono, że nie przysługuje im status strony i nie będą informowani o rozstrzygnięciach podjętych w powyższych sprawach. Tym samym wyrok WSA w Łodzi z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Łd 118/15, zobowiązujący organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 27 maja 2014 r. został wykonany. Na rozprawie w dniu 11 stycznia 2018 r. skarżący poparł skargę i oświadczył, że o treści wydanych przez organ decyzji dowiedział się z odpowiedzi na skargę. Kwestionuje stanowisko organu, który uznał, że skarżącemu i jego siostrze nie przysługuje przymiot strony z uwagi na to, że przyłącza kanalizacyjne i wodociągowe do budynku Państwa J., stanowiące przedmiot rozpoznania, jest prowadzone od przyłącza skarżącego. Skarżący złożył ponadto dwa szkice oraz kserokopię pisma z dnia 7 października 1987 r. skierowanego do jego ojca. Wniósł ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według przedłożonego zestawienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W rozumieniu art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 z późn.zm.) – przywoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny (§ 1). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2). Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (§ 3). Grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (§ 6). Uwzględniając skargę sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 7). W ustalonym stanie faktycznym sprawy skarga S. M. jest dopuszczalna, ponieważ przed jej wniesieniem skarżący wezwał pisemnie organ do wykonania wyroku. Przystępując w następnej kolejności do merytorycznego rozpoznania sprawy niniejszej wyjaśnić trzeba, że przez niewykonanie wyroku należy rozumieć zaniechanie podjęcia lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. O niewykonaniu wyroku można mówić dopiero po bezskutecznym upływie pewnego terminu, w którym organ miał faktyczną możliwość podjęcia nakazanych w wyroku czynności (vide: wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 października 2017 r. sygn. akt II SA/Ol 106/17 – Lex nr 2379093). Celem skargi na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu, stwierdzającego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przymuszenie organu do działania w sytuacji, gdy ignoruje on orzeczenie sądu i nie podejmuje czynności, do których został przez sąd zobowiązany. Skuteczność skargi zależy zatem od tego, czy organ podjął czynności zmierzające do wykonania wyroku bez zbędnej zwłoki i wykonał wytyczne sądu, a nie od końcowego efektu tych czynności. Nie przesądza zatem o niewykonaniu wyroku wydanie rozstrzygnięcia, niezgodnego z oczekiwaniami strony (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 września 2017 r. sygn. akt VIII SA/Wa 150/17 – Lex nr 2366456). Podkreślić również należy, że po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji kończącego postępowanie, akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi (art. 286 § 1 i 2 p.p.s.a.). Analiza akt sprawy w świetle przywołanych wyżej przepisów prawa i uwag natury ogólnej uzasadnia konkluzję o trafności skargi. Otóż wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15, tutejszy sąd, po rozpoznaniu skargi S. M. na bezczynność PINB w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; stwierdził, że bezczynność PINB miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Wspomniane orzeczenie ewidentnie nie zostało przez organ wykonane w zakreślonym przez sąd terminie, czego zresztą dobitnym dowodem są kolejne dwa wyroki WSA w Łodzi wymierzające PINB grzywny z tego tytułu, a mianowicie wyrok z dnia 3 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 1058/15 (grzywna w kwocie 2000 zł) oraz wyrok z 15 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 969/16 (kolejna grzywna w wysokości 2000 zł), stwierdzające że bezczynność PINB miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przywołane orzeczenia determinowały obecnie poddany kontroli sądu okres niewykonania wyroku, liczony od dnia 22 maja 2017 r., kiedy to zwrócono organowi akta sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 969/16 do dnia orzekania w sprawie niniejszej, tj. do dnia 11 stycznia 2018 r. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego okolicznością nie podlegającą dyskusji jest niewykonanie przez PINB wyroku II SAB/Łd 118/15 do dnia wniesienia skargi przez S. M., co miało miejsce 20 września 2017 r. Po dniu 22 maja 2017 r. pierwszą czynnością podjętą przez PINB, po upływie miesiąca, było wystosowanie w dniu 30 czerwca 2017 r. pisma do skarżącego. Następnie, po upływie kolejnych 2,5 miesięcy, PINB w dniu [...] wydał decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności wybudowania i użytkowania wewnętrznej instalacji wodociągowej (doziemnej) do budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. A 25 w B. Natomiast w dniu [...], po uzupełniniu akt sprawy o protokół sprawdzenia wewnętrznej instalacji kanalizacji z dnia [...], podjął decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie legalności wybudowania i użytkowania wewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej (doziemnej) do budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. A. Bez wątpienia więc załatwienie wniosku skarżącego z dnia [...] nastąpiło ze znacznym uchybieniem terminu określonego wyrokiem sądu II SAB/Łd 118/15. Sytuacja, z jaką mieliśmy do czynienia w realiach rozpoznawanej sprawy, prowadzi do podważenia zaufania obywateli do organów państwa, świadczy o braku poszanowania prawa przez te organy, które same są zobowiązane do jego stosowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych, które tutejszy sąd w pełni podziela, podkreśla się, że usprawiedliwieniem braku respektowania prawomocnego wyroku nie mogą być trudności kadrowe, konieczność zgromadzenia materiału dowodowego oraz wielość pism, czy skarg kierowanych przez strony, na które odpowiadać musi organ. Okoliczności te mogą jedynie wpływać na wysokość grzywny nałożonej na organ za niewykonanie prawomocnego wyroku (por. np. wyroki NSA: z dnia 8 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 2005/12 oraz z dnia 1 października 2010 r. sygn. I OSK 1166/10, a także wyrok WSA w Łodzi z dnia 28 marca 2017 r. sygn. II SA/Łd 967/16 wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W ustalonym stanie faktycznym sprawy sąd stwierdził, że grzywna w kwocie 2000 zł będzie adekwatna do stopnia, w jakim organ naruszył termin załatwienia sprawy, a jednocześnie spełni wystarczająco represyjną funkcję. Podkreślić należy, że prawomocne wyroki zobowiązywały organ do załatwienia wniosku w konkretnym terminie, a nie w terminie dowolnie wybranym przez organ. Tak rozumianego zobowiązania organ nie wypełnił. Miarkując wysokość wymierzonej grzywny sąd miał również na uwadze, iż już dwukrotnie nałożona grzywna za niewykonanie wyroku nie odniosła oczekiwanego skutku oraz trwającą bezczynność organu, która jest wyrazem niedopuszczalnej ignorancji wobec wyroków sądu administracyjnego. Sąd miał również na uwadze okoliczność, że przed wydaniem wyroku organ wydał decyzje. W związku z powyższym sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku mając na względzie brzmienie art. 154 § 1 i § 6 p.p.s.a. W punkcie drugim wyroku sąd na podstawie art. 154 § 2 in fine p.p.s.a. stwierdził, że bezczynność PINB miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest bowiem stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W orzecznictwie akcentuje się, iż rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, iż dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w pełni przywołane poglądy, czyniąc je własnym stanowiskiem w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13 oraz wyroki WSA: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Wr 14/14; w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Po 69/13; w Szczecinie z dnia 16 maja 2013 r. sygn. akt II SAB/Sz 34/13, a także w Łodzi z dnia 28 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 967/16 – dostępne jak wyżej). Niewątpliwie trzecie orzekanie w przedmiocie niewykonania wyroku przemawia za stwierdzeniem rażącej bezczynności organu w tym zakresie. Przywołane fakty, a głównie ustalenie, iż w badanym okresie organ stopnia powiatowego w istocie nie podejmował czynności istotnych i skutecznych z punktu widzenia konieczności wykonania wyroków i załatwienia sprawy przesądza o tym, że organ pozostaje w bezczynności, która osiągnęła poziom kwalifikowanego, rażącego naruszenia prawa. Mając na względzie powyższe okoliczności w punkcie trzecim wyroku sąd uwzględnił wniosek skargi o przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w trybie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. w kwocie 1000 zł, uznając wysokość żądanej przez skarżącego kwoty za zbyt wygórowaną. Należy podkreślić, że suma ta ma przede wszystkim na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej, ale nie stricte odszkodowania za poniesioną szkodę (por. np. wyrok NSA z dnia 1 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 1427/16 – dostępny jak wyżej). Kwota ta stanowi formę rekompensaty dla skarżącego za okres oczekiwania na merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Jednocześnie stanowi dodatkowy środek dyscyplinujący i mobilizujący organ do niezwłocznego podjęcia czynności w sprawie i w efekcie jej zakończenia. O zwrocie kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego sąd orzekł w punkcie czwartym wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę 296,95 zł składa się: 200 zł – wpis sądowy od skargi, 96,95 zł – udokumentowane koszty dojazdu skarżącego na rozprawę. M.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło