II SA/Łd 560/18

WyrokWSA w Łodzi2018-08-07

Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda –Lenczewska, Sławomir Wojciechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu I instancji odmawiające wznowienia postępowania i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ uznał, że wniosek o wznowienie postępowania, oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., został złożony w ustawowym terminie. Sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej, ogranicza się do kontroli prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. i nie bada innych naruszeń prawa materialnego czy procesowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu P.S. od postanowienia Wojewody, które uchyliło postanowienie Starosty o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Pełnomocnik Z.M. złożyła wniosek o wznowienie postępowania, argumentując brak udziału w pierwotnym postępowaniu i kwestionując spełnienie wymogów planu zagospodarowania terenu. Organ I instancji odmówił wznowienia, uznając uchybienie terminu. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie, uznając termin dochowany. Skarżący P.S. zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez błędne uznanie terminu dochowanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono sprzeciw.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 sierpnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda –Lenczewska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2018 roku sprawy ze sprzeciwu P. S. od postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala sprzeciw. a.bł. Postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], znak: [...], Wojewoda [...], po rozpatrzeniu zażalenia K.O., pełnomocnika Z. M., na postanowienie Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą P.S. i P.S., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z WLZ, zewnętrzną instalacją kanalizacji sanitarnej i wodociągowej, na działce nr ewid. 649, obręb [...], położonej w K. przy ul. A 15, na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, ze zm.), dalej jako k.p.a., uchylił postanowienie organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, że Starosta [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. ostateczną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r., o pozwoleniu na budowę w ww. zakresie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła K. O. w imieniu Z.M. Strona nie zgodziła się ze stanowiskiem organu I instancji wyrażonym w zaskarżonym rozstrzygnięciu, w kwestii terminu powzięcia wiedzy przez skarżącą o ww. decyzji o pozwoleniu na budowę w ww. zakresie. Ponadto skarżąca podniosła, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę faktu stwierdzenia przez skarżącą w sposób jednoznaczny w piśmie z dnia 23 stycznia 2018 r., że o przedmiotowej decyzji dowiedziała się, gdy otrzymała ją od organu I instancji w dniu 3 stycznia 2018 r. Skarżąca podniosła także merytoryczne kwestie m.in., że wydana decyzja została wydana w sytuacji, gdy inwestycja nie spełnia wymogów miejscowego planu zagospodarowania terenu. Przywołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. Wojewoda [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznanie przez organ I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, jest dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a. Z akt sprawy wynika, iż K.O. 11 grudnia 2017 r. złożyła w organie I instancji pismo zatytułowane "Wniosek o ponowne wszczęcie postępowania", motywując brakiem udziału w tym postępowaniu, skutkującym posadowieniem budynku negatywnie oddziałującym na nieruchomość jej mocodawcy. Rozpatrując powyższy wniosek, 12 grudnia 2017 r. organ I instancji wystąpił do K. O. z informacją, że ww. wniosek nie może być potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania, gdyż wniosek winien wskazywać konkretną przyczynę wznowienia postępowania, a ponadto winien być podpisany przez wnioskodawcę lub pełnomocnika, dołączając stosowne pełnomocnictwo. W załączeniu pisma przekazano kserokopię zanonimizowanej ww. decyzji o pozwoleniu na budowę. W następstwie powyższego K.O. 8 stycznia 2018 r. ponownie złożyła w organie I instancji wniosek z dnia 3 stycznia 2018 r. o wznowienie postępowania, zakończonego ww. decyzją o pozwoleniu na budowę, wskazując na brak udziału w tym postępowaniu i przedkładając m.in. notarialne pełnomocnictwo od Z.M. Organ I instancji pismem z dnia 9 stycznia 2018 r., na podstawie art. 64 § 2 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a., wezwał K. O. do uzupełnienia wniosku z dnia 8 stycznia 2018 r. poprzez wskazanie i udokumentowanie kiedy dowiedziała o decyzji nr [...] i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Organ poinformował, iż z przesłanki określonej z art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., zachowanie terminu musi być udowodnione ze ścisłością dostateczną do jego ustalenia, nie wystarczy uprawdopodobnienie, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym. W odpowiedzi na wezwanie K.O. w piśmie z dnia 23 stycznia 2018 r. wskazała, że o treści decyzji dowiedziała się w dniu kiedy otrzymała od organu I instancji decyzję, tj. 3 stycznia 2018r. Po rozpatrzeniu materiału dowodowego organ I instancji wydał zaskarżone postanowienie uznając, iż K. O. o decyzji dowiedziała się 13 listopada 2017 r., a wniosek o wznowienie postępowania złożyła w organie I instancji 8 stycznia 2018 r., nie dochowując ustawowego jednomiesięcznego terminu do jego złożenia. W ocenie organu odwoławczego termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. został przez K. O. dochowany, jak również wniosek rozpatrzony został bez zachowania właściwej procedury. Przytaczając treść art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 148 § 1 k.p.a. organ odwoławczy wyjaśnił, iż dopiero ustalenie zachowania terminu bądź nie, daje organowi administracji architektoniczno-budowlanej możliwość podjęcia właściwego rozstrzygnięcia. W przypadku zachowania terminu, mając na uwadze przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ wznawia postępowanie i po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a., w pierwszej kolejności bada legitymację strony w sprawie, a następnie stosownie do art. 151 § 1 k.p.a. wydaje decyzję. Natomiast w przypadku uchybienia terminowi, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie po rozpatrzeniu całości materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, iż wniosek K. O. o wznowienie postępowania z przyczyny braku udziału w postępowaniu, czyli z przesłanki o kreślonej art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., nadany w placówce pocztowej 5 grudnia 2017 r. (koperta sygnowana datą), wpłynął do organu I instancji 11 grudnia 2017 r. Z akt sprawy wynika, że faktycznie datą, w której skarżąca dowiedziała się o decyzji jest data 13 listopada 2017 r., co też słusznie wskazał organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Oznacza to, że K.O. dochowała jednomiesięcznego terminu do złożenia ww. wniosku. W ocenie organu II instancji nieprawidłowym działaniem Starosty [...] było wskazywanie w piśmie z dnia 12 grudnia 2017 r., że ww. wniosek z dnia 4 grudnia 2017 r. nie może być traktowany jako wniosek o wznowienie postępowania. Natomiast słusznie wskazał w tym piśmie, że taki wniosek podpisuje wnioskodawca lub pełnomocnik przedkładając na to stosowne pełnomocnictwa. Dlatego też należało wezwać K. O. do uzupełnienia wniosku o przedłożenie pełnomocnictwa od Z.M. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni w ocenie organu odwoławczego dochowała terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a., dlatego też z przesłanki określonej art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a organ I instancji winien wznowić postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą P. S. i P.S. pozwolenia na budowę. Gdy w przypadku żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ ustali, że decyzja której dotyczy postępowanie jest ostateczna i wnosząca zachowała miesięczny termin do wniesienia podania, zobowiązany jest na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. postanowieniem wznowić postępowanie. Rzeczą istotną jest to, że w przypadku żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ nie bada przymiotu strony wnoszącego w zakończonym postępowaniu, jak to ma miejsce przy pozostałych przesłankach określonych w § 1 powyższego artykułu, gdyż to jest poddane analizie po wznowieniu postępowania. W przypadku gdy wnioskodawca nie jest stroną postępowania organ wydaje decyzję stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., a gdy jest stroną postępowania organ przeprowadza postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy i po jego zakończeniu wydaje właściwą decyzję stosownie do art. 151 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że po ewentualnym wydaniu przez Starostę [...] postanowienia o wznowieniu postępowania może nastąpić weryfikacja, czy wnioskodawczyni powinna być stroną postępowania, co do którego domaga się wznowienia, oraz czy rzeczywiście w nim nie uczestniczyła. W zależności od poczynionych ustaleń organ I instancji winien wydać właściwe rozstrzygnięcie (art. 151 k.p.a.). Prawidłowość postanowienia wydanego w postępowaniu odwoławczym, poprzez sprzeciw skierowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zakwestionował P. S., reprezentowany przez adwokata, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: 1. art. 138 § 2 w zw. z art. 148 § 2 k.p.a. poprzez uchylenie postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia uznając, iż K.O. jako pełnomocnik Z. M., zachowała termin do wniesienia wniosku wznowienie postępowania, podczas gdy dowody z dokumentów wskazują, iż: a) o decyzji o pozwoleniu na budowę dowiedziała się ona już w maju 2017 r. lub najpóźniej 25 lipca 2017 r., zatem wniosek o wznowienie postępowania został złożony bez zachowania terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a., nawet jeżeli przyjąć, iż podanie zostało złożone 11 grudnia 2017 r.; b) wniosek o wznowienie postępowania został złożony faktycznie w dniu 8 stycznia 2017 r., zatem nawet jeżeli strona dowiedziała się o decyzji 13 listopada 2017 r., to nie został zachowany termin określonego określony w art. 148 § 2 k.p.a.; 2. art. 77 § 1 i art. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zgromadzonych dowodów, polegającą na uznaniu, iż K. O. jako pełnomocnik Z. M. powzięła informację o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 2016 r. w dniu 13 listopada 2017 r., podczas gdy zgromadzone dowody wskazują, iż informację tę powzięła już w maju 2017 r. W oparciu o tak sformułowane skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci wydruku maila K. O. z dnia 21 maja 2017 r. pisma organu z dnia 23 maja 2017 r. i pisma K.O. z dnia 25 lipca 2017 r., na okoliczność faktycznej daty powzięcia informacji przez stronę o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i w związku z tym wniósł o oddalenie sprzeciwu. Na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wnioski dowodowe zgłoszone w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Z dniem 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), dalej ustawa nowelizującą, która wprowadziła zmiany między innymi do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 9 pkt 7 ustawy nowelizującej, w dziale III p.p.s.a. po rozdziale 3 dodaje się rozdział 3a o tytule "Sprzeciw od decyzji". W myśl nowowprowadzonego art. 64a od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Uwzględniając zatem sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. - art. 151a § 1 zd. 1. p.p.s.a. W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw - art. 151a § 2 p.p.s.a. Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu znacznie uproszczono, bowiem organ administracji nie musi udzielać odpowiedzi na skargę (art. 64c § 4), w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3), sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1). Skróceniu uległy też terminy procesowe: sprzeciw wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji (art. 64c. § 1), organ, który wydał zaskarżoną decyzję, przekazuje sprzeciw od decyzji sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy w terminie czternastu dni od dnia jego otrzymania (art. 64c § 4), a sąd rozpoznaje sprzeciw od decyzji w terminie trzydziestu dni od dnia wpływu sprzeciwu od decyzji (art. 64d § 1). Zgodnie z art. 64e p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. W ten sposób w sposób istotny ograniczono zastosowanie w sprawie art. 134 § 1 oraz 145 p.p.s.a. (por. np. R. Stankiewicz, Nowelizacja kodeksu postępowania administracyjnego (część II), Temidium 2017, nr 3, s. 25). Tożsamy wniosek wynika z powołanego już wyżej art. 151a § 1 p.p.s.a. Sąd nie bada zatem w tym przyspieszonym postępowaniu innych naruszeń prawa niż prawidłowe zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. Sprzeciw nie jest środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych z podstawami kasatoryjnymi. Warto odnotować, że jeszcze przed wejściem w życie ustawy nowelizującej w orzecznictwie zdawał się przeważać pogląd, że sąd rozpoznając skargę na decyzję kasatoryjną nie jest władny odnosić się do meritum sprawy, skoro na skutek uchylenia decyzji organu I instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem (zamiast wielu zob. np. wyrok NSA z 9 maja 2017 r., II OSK 2219/15, CBOSA). Powołane wyżej przepisy art. 64e oraz art. 151a § 1 p.p.s.a. kwestię tę rozstrzygają w sposób jednoznaczny. Rzeczone ograniczenie zakresu kontroli sądowej jest bardzo daleko idące, zwłaszcza jeżeli zważy się, że dla oceny, czy konieczne jest przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego co do określonych okoliczności należy wpierw rozstrzygnąć, czy okoliczności te mają znaczenie dla rozstrzygnięcia. O tym zaś decydują relewantne normy prawa materialnego. Rozpoznając sprzeciw sąd zobligowany jest zatem dokonać oceny prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. mając na uwadze wykładnię prawa materialnego przyjętą przez organ II instancji. Do wniosków takich prowadzi nie tylko wykładnia językowa, ale i wykładnia celowościowa. Otóż jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy (Druk sejmowy nr 1183/ VIII kadencja), podstawowym celem nowelizacji było przyspieszenie postępowań administracyjnych, zaś sprzeciw od decyzji kasatoryjnej powinien mobilizować organ odwoławczy do wykonania jego ustawowej funkcji wynikającej z obowiązku dwukrotnego merytorycznego, a nie wyłącznie kontrolnego rozpatrzenia sprawy. Przyjętą tu wykładnie wzmacniają argumenty natury systemowej. Otóż w przypadku wyroku uwzględniającego sprzeciw nie przysługuje środek odwoławczy, z tym że na zawarte w wyroku postanowienie w przedmiocie grzywny przysługuje zażalenie (art. 151a § 3 p.p.s.a.). Formułowanie przez sąd w takim przypadku wiążących ocen prawnych dotyczących m.in. naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 153 p.p.s.a.) pozbawiłoby strony prawa do poddania prawidłowości tych ocen kontroli instancyjnej. Tym samym powstałaby wówczas zasadnicza wątpliwość co do zgodności takiego rozwiązania z art. 78 oraz 176 ust. 1 Konstytucji RP. Reasumując, Sąd rozpoznając sprzeciw ogranicza się do badania, czy doszło do naruszenia art. 138 § 2 k.p.a., a zatem do badania, czy zaszły w sprawie wskazane w tym przepisie okoliczności uzasadniające wydanie decyzji kasatoryjnej. Uwzględniając lub oddalając sprzeciw Sąd nie jest uprawniony do badania innych ewentualnych naruszeń prawa, jakie mogły mieć miejsce w sprawie, a zwłaszcza naruszeń prawa materialnego. Tożsame stanowisko zajął Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wyroku z dnia 24 listopada 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2751/17, LEX nr 2399864. Przechodząc do oceny zaskarżonego postanowienia należy przypomnieć, że zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W myśl art. 126 k.p.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przywołany przepis należy odczytywać w powiazaniu z art. 136 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. W świetle powołanych wyżej przepisów (a także art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. oraz art. 12 § 1 k.p.a.) należy przyjąć, że model administracyjnego postępowania odwoławczego jest modelem merytorycznym, a nie kasacyjnym. Celem wniesienia odwołania nie jest zatem jedynie kontrola prawidłowości (zgodności z prawem i zasadności) zakwestionowanej decyzji, lecz powtórne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy (por. np. Z. Kmieciak, Odwołania w postępowaniu administracyjnym, LEX 2011, rozdział II.5.2.). Podobnie w orzecznictwie przyjmuje się, że organ odwoławczy jest wyposażony przede wszystkim w kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie ma on kompetencje kasacyjne. Tym samym organ odwoławczy co do zasady w ramach postępowania rozpoznawczego jest zobowiązany poddać decyzję organu I instancji kompleksowej analizie i dokonać merytorycznej oraz prawnej oceny zasadności zaskarżonej decyzji, a wyniki tej oceny winny zostać zawarte w uzasadnieniu decyzji odpowiadającej wymaganiom art. 107 § 3 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1422/14, CBOSA). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, zastosowanie normy art. 138 § 2 k.p.a. do uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia, uznać należy za prawidłowe. Organ I instancji w zakwestionowanym przez Wojewodę [...] postanowieniu odmówił wznowienia postępowania uznając, że wniosek o wznowienie postępowania oparty na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. został złożony z uchybieniem terminu, o którym stanowi art. 148 § 2 k.p.a. Przywołany przepis wskazuje, iż miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Decydujące znaczenie ma wykładnia zawartego w art. 148 § 2 k.p.a. sformułowania "strona dowiedziała się o decyzji". W judykaturze dostrzec wypada ugruntowany pogląd, iż przepis ten nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dopełnienia wymogu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja. Wspomniany zwrot "strona dowiedziała się o decyzji", należy interpretować w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające jej zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Tym samym, dowiedzenie się o decyzji oznacza, że strona uzyskała informację pozwalającą jej zdefiniować fakt wydania decyzji, której jej nie doręczono w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi o dane, jaki organ wydał decyzję oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Przy tym nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy, jeżeli posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy. Zacytowane poglądy wyrażano wielokrotnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyroki NSA: z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. I OSK 289/16; z dnia 25 maja 2017 r., sygn. II OSK 2449/15; z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. II OSK 1927/11 i inne; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl), jak i wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyroki WSA w: Szczecinie z dnia 7 września 2017 r., sygn. II SA/Sz 688/17; w Białymstoku z dnia 10 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Bk 373/17; w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. II SA/Kr 141/17; w Poznaniu z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. IV SA/Po 225/13 i inne). W oparciu o materiał dowodowy zgromadzone w sprawie należy podkreślić, iż trafna jest konkluzja Wojewody [...], że K. O. już w dniu 13 listopada 2017 r. miała wiedzę o wydaniu przedmiotowej decyzji. Faktu tego nie kwestionuje również organ I instancji. Organ odwoławczy podkreślił natomiast, że jego wątpliwości dotyczą faktu, iż Starosta [...] pisma z dnia 4 grudnia 2017r. zatytułowanego "Wniosek o ponowne wszczęcie postępowania", nie potraktował, jako wniosku o wznowienie postępowania. Podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, iż zasadnym było skorzystanie w przedmiotowej sprawie z regulacji art. 64 § 2 k.p.a. Braki, o których mowa w art. 64 § 2 k.p.a. należy rozumieć bowiem szeroko i mogą one dotyczyć istotnego elementu treści pisma, np. podpisu, uzasadnienia, precyzyjnego określenia żądania, daty, jak również pełnomocnictwa. Wszystkie one podlegają uzupełnieniu, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Jednakże, aby mogło dojść do usunięcia braku formalnego podania, organ musi dokonać wezwania do uzupełnienia stwierdzonego braku. Także jeśli dotyczy to wątpliwości co do zakresu żądania (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 137/18, LEX nr 2489873). Zakres uchybień w zakresie wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności przywołanych przez organ odwoławczy niewątpliwie przekracza zakres określony w art. 136 k.p.a., co uzasadnia zastosowanie przepisu art. 138 § 2 k.p.a., a to w szczególności z uwagi na treść art. 15 k.p.a. Uprawniony jest zatem wniosek o konieczności przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji w znacznej części, co czyni, wbrew zarzutom strony, prawidłowym stanowisko Wojewody [...] wywiedzione w kwestionowanym rozstrzygnięciu. Mając na uwadze zakres kognicji sądu w sprawie wywołanej sprzeciwem (art. 64e p.p.s.a.) należało również oddalić wnioski dowodowe strony skarżącej zgłoszone w skardze i podtrzymane na rozprawie, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wobec braku przesłanek w przepisie tym wymienionych. Ewentualne dowody można zgłaszać w postępowaniu prowadzonym przed organem administracji. Biorąc pod uwagę powyższe, wobec tego, że zaskarżona decyzja nie uchybia normie art. 138 § 2 k.p.a., na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu sprzeciwu jako bezzasadnego. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło