I SA/Kr 451/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.) Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Wiesław Kuśnierz st.sek.sądowy Renata Furgalska-Pazdan po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi S. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...]zł (sto złotych). Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego A. sp. z o. o. w likwidacji z siedzibą w K., z wniosku wielu wierzycieli administracyjnych i cywilnych m.in: S. M., na podstawie tytułu wykonawczego: wyrok zaoczny Sądu Rejonowego dla [...] w K., Wydział V Sąd Gospodarczy z dnia 8 kwietnia 2011r., sygn. akt [...]. Wobec zbiegu egzekucji administracyjnej i cywilnej prowadzonej do majątku zobowiązanego, Sąd Rejonowy dla [...] w K. postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2011r., sygn. akt [...] wyznaczył Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] do łącznego prowadzenia egzekucji sądowej i administracyjnej wobec zobowiązanego do wierzytelności z rachunku bankowego. Dodatkowo Sąd Rejonowy dla [...] w K. postanowieniem z dnia 21 grudnia 2011r. sygn. akt [...] wobec dalszych zbiegów egzekucji sądowej i administracyjnej wyznaczył Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] do łącznego prowadzenia egzekucji sądowej i administracyjnej z całego majątku zobowiązanego. Od dnia 1 stycznia 2012r. administracyjnym organem egzekucyjnym właściwym dla zobowiązanego stał się Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K.. Na podstawie ww. tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny dokonywał czynności egzekucyjnych, m.in. w dniu 23 października 2013r., zawiadomieniem z dnia 21 października 2013r. nr [...], dokonano zajęcia innej wierzytelności pieniężnej przysługującej zobowiązanemu wobec G. sp. z o.o. Odpis zawiadomienia doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 23 października 2013r., a zobowiązanemu w dniu 6 listopada 2013r. w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego. G. sp. z o.o. pismem z dnia 29 października 2013r. poinformował organ egzekucyjny, że uznaje zajętą wierzytelność. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K., postanowieniem z dnia 12 października 2018r. umorzył prowadzone wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne uznając, iż w przedmiotowym postępowaniu nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wydane zostało w oparciu o przepis art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zawiadomieniem z dnia 21 listopada 2018r. organ egzekucyjny poinformował wierzyciela o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego. Wierzyciel pismem z dnia 30 listopada 2018r. zwrócił się do organu egzekucyjnego o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K., działając na podstawie art. 64c § 4 i § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wydał w dniu 19 grudnia 2018r. postanowienie nr [...] o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł. W zażaleniu S. M. zarzucił, że w dniu 27 października 2011r. złożył wniosek o wszczęcie egzekucji cywilnej, nie wnosił natomiast o wszczęcie egzekucji administracyjnej, a zatem nie powinien być obciążony kosztami tejże egzekucji. Dodał, że egzekucja nie doprowadziła do uzyskania przez wierzyciela dochodzonych należności, a naraziła na zwiększenie kosztów. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 18 lutego 2019r. nr [...], utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że podstawą wydania przez Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. postanowienia o obciążeniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi było umorzenie postępowania egzekucyjnego. Postępowanie umorzono z uwagi na ustalenie, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Postanowienie organu egzekucyjnego o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego wskazywało jako podstawę prawną naliczenia kosztów za dokonaną czynność zajęcia innej wierzytelności - art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. DIAS w K. wyjaśnił, że w myśl art. 64c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Ustawodawca przez użycie w treści przepisu zwrotu: "wierzyciel pokrywa", nie pozostawił organowi egzekucyjnemu możliwości wyboru, czy wierzyciela obciążyć kosztami egzekucyjnymi, czy też nie. Organ w takim przypadku ma obowiązek obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Unormowanie to jest niezależne od przyczyn, na skutek których koszty nie mogą zostać ściągnięte od zobowiązanego, nie wymienia też powodów faktycznych i prawnych obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. W szczególności zaś przepis ten nie wskazuje, że w przypadku, gdy koszty nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego z powodów faktycznych, to wbrew art. 64c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie pokrywa ich też wierzyciel. Uregulowanie zawarte w powyższym przepisie wyklucza uznanie, że po zakończeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej organ egzekucyjny posiada w stosunku do zobowiązanego wierzytelność o zapłatę kosztów egzekucyjnych. Wierzytelność ta istniała wobec zobowiązanego w toku postępowania egzekucyjnego i miała podstawę w wystawionym tytule wykonawczym obejmującym dochodzoną w tym postępowaniu należność pieniężną. Po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny nie ma już podstawy do ściągnięcia kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego, stąd zobowiązanym do pokrycia tych kosztów jest wierzyciel należności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym, zgodnie z cyt. przepisem art. 64 c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nadto organ II instancji odnosząc się do argumentów wierzyciela, zawartych w zażaleniu, wyjaśnił, że nie podziela zawartej w nim argumentacji. Podkreślił, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w K. administracyjnym organem egzekucyjnym do łącznego prowadzenia egzekucji sądowej i administracyjnej wobec zobowiązanego z całego majątku stał się finalnie Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K.. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla [...] przekazał zatem ww. organowi tytuł wykonawczy w celu dalszego prowadzenia egzekucji z wniosku S. M.. Powierzenie przez Sąd prowadzenia egzekucji organowi egzekucyjnemu - sądowemu lub administracyjnemu - oznacza, że organ ten ma dalej prowadzić łącznie egzekucje w trybie właściwym dla danego organu. W przypadku administracyjnego organu egzekucyjnego, jakim jest Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K., tryb prowadzenia egzekucji reguluje ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. był zatem zobligowany do wykonania nałożonego na niego przez Sąd obowiązku łącznego prowadzenia egzekucji sądowej i administracyjnej wobec zobowiązanego. Zdaniem organu II instancji w toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny zasadnie zatem podjął działania mające na celu wyegzekwowanie dochodzonych należności. Zawiadomieniem z dnia 21 października 2013r., dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnej w G. sp. z o.o. Powyższa czynność doprowadziła do powstania kosztów egzekucyjnych. Zgodnie z art. 64 § 1 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty. Opłaty te wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne. Stosownie do art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny zobowiązany był do naliczenia kosztów egzekucyjnych za dokonaną czynność egzekucyjną związaną z zajęciem innej wierzytelności pieniężnej w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności. Koszt powstały w wyniku zajęcia wierzytelności pieniężnej wyniósł [...] zł, z czego kwotę [...]zł - uzyskaną w toku egzekucji zaliczono na poczet kosztów egzekucyjnych. Kwota niezaspokojonych kosztów egzekucyjnych wynosi [...] zł. DIAS w K. wskazał przy tym, że z uwagi na to, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego zostało umorzone, to wierzyciel w myśl 64c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, został obciążony kosztami egzekucyjnymi, które nie mogły być ściągnięte od zobowiązanego. Mając więc na uwadze powyższe, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. po uwzględnieniu stanu faktycznego uznał, że brak jest podstaw prawnych, aby uchylić rozstrzygnięcie organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. M. zarzucił: - naruszenie art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, stwierdzając, że organ egzekucyjny powinien poinformować wierzyciela o wszystkich czynnościach, które mogą wywołać negatywne dla niego skutki. Tym samym powinien zostać poinformowany o możliwości obciążenia go kosztami postępowania egzekucyjnego w przypadku jego zakończenia. Powinien również zostać poinformowany jakiego rzędu będą ww. koszty, bowiem, tylko w takiej sytuacji wierzyciel mógł w pełni świadomie podjąć decyzję o kontynuowaniu postępowania, - błędną interpretację przepisu art. 64 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i tym samym złe naliczenie wysokości opłat. Skarżący stwierdził, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje środka egzekucyjnego za zajęcie rachunku bankowego, mówi jedynie o zajęciu wierzytelności. Wskazał, że nawet gdyby przyjąć, że doszło do zajęcia wierzytelności to wyliczona opłata jest za wysoka, a nakład wykonanej pracy nie jest współmierny z naliczoną wysokością kosztów postępowania egzekucyjnego. Skarżący powołał m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 września 2018r. sygn. akt I SA/Sz 474/18 zgodnie z którym "Wobec braku interwencji ustawodawcy po wyroku Trybunału Konstytucyjnego zadaniem organów jest w pierwszym rzędzie odpowiedź na pytanie, czy ustalone koszty egzekucyjne na podstawie stawek procentowych wskazanych w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017r., poz. 1201), in concreto, przystają do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i w jakim zakresie na gruncie danej sprawy należy je miarkować ". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jednocześnie zaznaczyć trzeba, iż korzystając z uprawnienia, które przyznaje sądowi administracyjnemu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 120 p.p.s.a., dopuszczający możliwość rozpoznania w postępowaniu uproszczonym skargi, której przedmiotem jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, Sąd procedował w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonych granicach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie dostrzegł naruszenie prawa, które skutkowało koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 18 lutego 2019r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. z dnia 19 grudnia 2018r. o obciążeniu skarżącego jako wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły m.in. przepisy art. 64c § 4 i 7 w związku z art. 64 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017r. poz. 1201 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.p.e.a." Na wstępie należy wskazać, że skarżący, odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego zakwestionował wysokość naliczonych kosztów egzekucyjnych i obciążenia go jako wierzyciela tymi kosztami egzekucyjnymi w sytuacji, gdy przeprowadzone czynności egzekucyjne tj. zajęcie innej wierzytelności pieniężnej przysługującej zobowiązanemu (A. . Sp. z o.o. w likwidacji w K.) wobec G. Sp. z o.o., nie doprowadziły w żaden sposób do chociażby częściowego zaspokojenia skarżącego jako wierzyciela w prowadzonym przez organ egzekucyjny postępowaniu egzekucyjnym. Przedmiotowe postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zobowiązanego zostało umorzone na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 2 u.p.e.a. z uzasadnieniem, że w tym postępowaniu nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Odnosząc się do stanowiska organów obu instancji przedstawionego w wydanych rozstrzygnięciach, Sąd uznaje, że organy, w związku z umorzeniem postępowania przeciwko zobowiązanej miały prawo, co do zasady obciążyć wierzyciela powstałymi opłatami egzekucyjnymi. W myśl art. 64c § 4 u.p.e.a., wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Ustawodawca przez użycie w treści przepisu zwrotu: "wierzyciel pokrywa", nie pozostawił organowi egzekucyjnemu możliwości wyboru, czy wierzyciela obciążyć kosztami egzekucyjnymi, czy też nie. Organ w takim przypadku ma obowiązek obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Unormowanie to jest niezależne od przyczyn, na skutek których koszty nie mogą zostać ściągnięte od zobowiązanego, nie wymienia też powodów faktycznych i prawnych obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. W szczególności zaś przepis ten nie wskazuje, że w przypadku, gdy koszty nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego z powodów faktycznych, to wbrew art. 64c § 4 u.p.e.a. nie pokrywa ich też wierzyciel. Uregulowanie zawarte w powyższym przepisie wyklucza uznanie, że po zakończeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej organ egzekucyjny posiada w stosunku do zobowiązanego wierzytelność o zapłatę kosztów egzekucyjnych. Wierzytelność ta istniała wobec zobowiązanego w toku postępowania egzekucyjnego i miała podstawę w wystawionym tytule wykonawczym obejmującym dochodzoną w tym postępowaniu należność pieniężną. Po zakończeniu postępowania egzekucyjnego (umorzeniu postępowania egzekucyjnego) organ egzekucyjny nie ma już podstawy do ściągnięcia kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego, stąd zobowiązanym do pokrycia tych kosztów jest wierzyciel należności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym. Z kolei stosownie do treści art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny w egzekucji należności pieniężnych pobiera za zajęcie innych niż wymienione w pkt 2 i 3 wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych - 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż [...] zł [...] gr. Przede wszystkim należy przypomnieć, że w dniu 28 czerwca 2016r. w sprawie SK 31/14 Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok, którego przedmiotem była kontrola zgodności z normami konstytucyjnymi niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W wymienionym wyroku Trybunał stwierdził między innymi, że: - art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. W uzasadnieniu wyżej wymienionego wyroku (pkt 4.3. uzasadnienia) TK wskazał, że nie budzi wątpliwości konstytucyjnych dopuszczalność stosowania stawek stosunkowych (procentowych) jako jednej z metod określania wysokości danin publicznych, także opłat. W tym sposobie określania wysokości danin publicznych, uwzględniając obiektywny wymiar danej opłaty, co do zasady nie bierze się pod uwagę sytuacji indywidualnego podmiotu, który te opłaty uiszcza. Stawki stosunkowe są obciążeniem proporcjonalnym do wysokości konkretnej kwoty podlegającej egzekucji. Tak określona wysokość opłaty egzekucyjnej może nie być w pełni adekwatna do nakładu pracy organu egzekucyjnego i stopnia skuteczności jego działań w konkretnej egzekucji. Jest to jednak sytuacja konstytucyjnie dopuszczalna. W tym zakresie ustawodawca ma bowiem znaczną swobodę regulacyjną. Z samej też istoty opłat wynika, że nie zawsze wiążą się one z ekwiwalentnym świadczeniem podmiotu publicznego. TK jednocześnie podkreślił, że swoboda ustawodawcy określania wysokości opłat nie jest jednak nieograniczona. Problematyka wysokości opłat w egzekucji jest bowiem nierozerwalnie związana z zapewnieniem właściwej równowagi między interesem państwa, polegającym na otrzymaniu zwrotu wydatków za przeprowadzone postępowanie egzekucyjne, a ochroną podmiotów przed nadmiernym fiskalizmem państwa. Bez wątpienia wysokość i zasady pobierania tych opłat powinny być ukształtowane w taki sposób, aby zapewnić finansowanie aparatu egzekucyjnego. Funkcja fiskalna opłat w egzekucji powinna polegać na uzyskaniu częściowego przynajmniej zwrotu kosztów funkcjonowania tego aparatu. Istotne jest jednak zachowanie przez ustawodawcę racjonalnej zależności między wysokością opłat w egzekucji a czynnościami organów, za podjęcie których opłaty te zostały naliczone. W przeciwnym razie rola tych opłat sprowadza się do swoistej kary z tytułu niewykonania określonego obowiązku, co jest niespójne z podstawowym celem postępowania egzekucyjnego, za który należy uznać wykonanie przez dłużnika ciążącego na nim obowiązku. Trybunał stwierdził, że brak określenia górnej granicy opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. powoduje, że w pewnych warunkach (w wypadku należności o znacznej wartości) następuje całkowite wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego, a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. Opłaty te nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy podmiotu obciążonego kosztami stają się jedynie sankcją pieniężną. Mechanizm ustalania opłaty stosunkowej z wyznaczoną górną jej granicą chroni przed tego typu sytuacjami. Wartość wyznaczona kwotowo zakreśla bowiem maksymalny pułap opłaty i dzięki temu limituje kwotę określoną procentowo przed jej nadmierną wysokością. Trybunał wskazał także, że brak określenia górnej granicy przedmiotowych opłat powoduje, że z punktu widzenia organu egzekucyjnego stają się one formą dochodu nieuzasadnionego wielkością, czasochłonnością czy stopniem skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych. W ujęciu materialnym stają się więc obciążeniem podatkowym. Jak uznał Trybunał, regulacje zawarte w zaskarżonych normach prawnych są nieadekwatne do podstawowego celu postępowania egzekucyjnego. Ze względu na brak określenia maksymalnych wysokości opłaty wymienionej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, opłaty te realizują w nadmiernym stopniu funkcję represyjną. Z uzasadnienia powyższego wyroku należy wyprowadzić zatem wniosek, że mechanizm ustalania opłaty stosunkowej ze wskazaną jej górną granicą chroni przed tego typu sytuacjami. Wartość wyznaczona kwotowo zakreśla bowiem maksymalny pułap opłaty i dzięki temu ogranicza kwotę określoną procentowo przed jej nadmierną wysokością. W swoim orzeczeniu Trybunał wskazał ponadto, że dla właściwej jego realizacji konieczna będzie interwencja ustawodawcy, który powinien, w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z tego wyroku, określić maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych, przeciwko którym można wysunąć zarzuty podobne do rozpatrzonych w sprawie. Należy zaznaczyć, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt SK 31/14 jest wyrokiem zakresowym o pominięciu prawodawczym, co wyraźnie wynika z jego sentencji, w której użyto sformułowania, że badane przepisy są niezgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim nie określą maksymalnej wysokości opłaty. W odniesieniu do tego rodzaju wyroków zarówno w judykaturze, jak i w orzecznictwie występują kontrowersje dotyczące skutków jakie one wywołują w procesie stosowania prawa. W ocenie sądu organy stosujące prawo nie mogą powoływać się na pominięcie prawodawcze jako okoliczność usprawiedliwiającą stosowanie niekonstytucyjnych przepisów. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, a stosownie do ust. 3 wchodzą w życie z dniem ogłoszenia. W kontrolowanej sprawie, organy orzekające w sprawie nie uwzględniły tego, że przepisy stanowiące podstawę rozstrzygnięcia od chwili ogłoszenia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego muszą być traktowane, jako niezgodne z Konstytucją. Przepisy te nadal obowiązują w systemie prawa, nie tracą mocy, jednakże od chwili orzeczenia muszą być traktowane jako niezgodne z Konstytucją, ale tylko w granicach (w zakresie) określonych w wyroku Trybunału. W pozostałym zakresie muszą być nadal stosowane przez adresatów tych przepisów. Jednakże, aby nie narazić się na zarzut naruszenia Konstytucji, przepisy te muszą być stosowane i interpretowane (w szczególności przez organy i sądy) zgodnie ze wskazówkami zawartymi w wyroku Trybunału. Stanowisko takie zostało wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 marca 2018r., sygn. akt II FSK 2206/17, a także w wyroku z 26 kwietnia 2018r., sygn. akt II FSK 2621/17, z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II FSK 2481/16, z dnia 11 maja 2018r. sygn. akt II FSK 3071/17 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę pogląd ten podziela. Sąd w obecnym składzie podziela także argumentację powołaną w wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Podnieść należy, że skutkiem wyroku Trybunału nie jest wyeliminowanie z porządku prawnego podstawy prawnej do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. z zastosowaniem procentowego sposobu obliczania opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej w odniesieniu do kwoty egzekwowanych należności. Trybunał Konstytucyjny wyraźnie wskazał, że nie budzi wątpliwości konstytucyjnych dopuszczalność stosowania stawek stosunkowych (procentowych) jako jednej z metod określania wysokości danin publicznych, także opłat. Podstawa do takiego postępowania organu egzekucyjnego pozostała, natomiast stosowanie tych przepisów nie może prowadzić do przekroczenia maksymalnego rozsądnego pułapu, który w pierwszej kolejności powinien być wyznaczony przez ustawodawcę. Dopóki jednak ustawodawca tego nie uczyni, organy stosujące prawo muszą tak określać wysokość kosztów egzekucyjnych, aby nie można było zarzucić im naruszenia standardów określonych w omawianym wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z 6 marca 2018r., sygn. akt II FSK 2206/17 i z 11 maja 2018r., sygn. akt II FSK 3071/17, wyroki WSA w Gliwicach z 20 marca 2018r., sygn. akt I SA/Gl 1299/17 i z 10 kwietnia 2018r., sygn. akt I SA/Gl 1330/17, wyroki WSA w Gdańsku z 10 kwietnia 2018r., sygn. akt I SA/Gd 165/18, z 16 października 2018 r., sygn. akt I SA/Gd 684/18 i z 13 grudnia 2018r., sygn. akt I SA/Gd 1421/17, wyrok WSA w Kielcach z 22 lutego 2018r., sygn. akt I SA/Ke 661/17 i wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 16 listopada 2017r., sygn. akt I SA/Go 378/17, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny obliczyły koszty egzekucyjne zgodnie z treścią art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., tj. przy przyjęciu odpowiednio stawek 5% egzekwowanych należności w związku z zajęciem innej wierzytelności pieniężnej. W swoich rozstrzygnięciach organy pominęły milczeniem wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2016r., a co istotne nie odniosły się do adekwatności wysokości ustalonych kosztów egzekucyjnych względem poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych. Organy nie odniosły się również do zagadnienia, że wysokość i zasady pobrania tej opłaty powinny być ukształtowane w taki sposób, aby zapewnić przynajmniej częściowe finansowanie aparatu egzekucyjnego, ale przy zachowaniu racjonalnej zależności między wysokością opłaty w egzekucji a czynnościami organów za podjęcie których, opłata ta została naliczona (z uwzględnieniem m.in. nakładu pracy, stopnia ich skomplikowania, czasochłonności czy efektywności postępowania), tak, aby opłaty nie sprowadzały się do swoistej kary i nie stanowiły sankcji finansowej. Innymi słowy, organy egzekucyjne zupełnie pominęły te argumenty, które - jak wynika z uzasadnienia wyroku Trybunału - zadecydowały o niekonstytucyjności zastosowanych przez organ przepisów. W prowadzonym ponownie postępowaniu ustalając wysokość kosztów obciążających wierzyciela, organy winny zbadać adekwatność ustalonych kosztów egzekucyjnych względem poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności, a więc odnieść się do zachowania racjonalnej zależności między wysokością opłaty w egzekucji a czynnościami organu, za podjęcie których opłata ta została naliczona, tak aby opłata ta nie przekroczyła maksymalnego rozsądnego pułapu. Okoliczności winny być wskazane w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Organy winny wykazać, że ustalone koszty egzekucyjne, którymi obciążono szczególnie wierzyciela, są adekwatne także ze względu na efektywność podjętych działań, czy długotrwałość postępowania egzekucyjnego, czego nie sposób doszukać się w wydanych rozstrzygnięciach. Podkreślenia wymaga także, że miarkowanie wysokości opłaty powinno pojawić się wówczas, kiedy można stwierdzić, że procentowo ustalone opłaty, przekraczają maksymalny rozsądny pułap poszczególnych opłat. Naliczone koszty postępowania nie mogą bowiem stać się dochodem organu nieuzasadnionym wielkością, czasochłonnością, czy stopniem skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych, szczególnie w sytuacji, gdy wierzyciel nie uzyskuje zaspokojenia z prowadzonej egzekucji. Sąd ma świadomość, że do dnia dzisiejszego przepis art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, nie został zmieniony i organy administracji winny orzekać na ich podstawie w obecnym brzmieniu. Niemniej jednak organy egzekucyjne ustając wysokość kosztów egzekucyjnych winny uwzględnić argumenty, które w ocenie Trybunału zadecydowały o niekonstytucyjności wymienionego przepisu. Koszty te winny być ustalone z zachowaniem standardów określonych w wyroku Trybunału. Ich wysokość nie może pozostawać w oderwaniu do poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy i czasochłonności przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych. W niniejszej sprawie okoliczności te nie zostały uwzględnione w zaskarżonym postanowieniu oraz w postanowieniu organu I instancji. Reasumując Sąd uznał, że skarga jest zasadna. Organy administracji ustalając wysokość kosztów egzekucyjnych nie wzięły pod uwagę skutków jakie przy określeniu kosztów wywołuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie sygn. SK 31/14. Nie uwzględniono faktu, że sposób wyliczenia kosztów określony w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. nie przystaje do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 81 Konstytucji. Nie zostało wyjaśnione, czy koszty określone wobec skarżącego pozostają w rozsądnej proporcji do działań podjętych przez organ egzekucyjny. Stanowi to naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a