I GSK 556/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-09-09

Skład orzekający: Piotr Piszczek, Małgorzata Grzelak, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie płatności ekologicznej na rok 2016, złożony po negatywnym rozstrzygnięciu dotyczącym płatności za rok 2015, może być uznany za rozpoczęcie nowego pięcioletniego zobowiązania ekologicznego, mimo braku formalnego zgłoszenia takiego zamiaru?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że skarżący nie wykazał rozpoczęcia nowego pięcioletniego zobowiązania ekologicznego w 2016 roku. Brak było podstaw do zakwalifikowania wniosku jako nowego zobowiązania z urzędu, a kwestia płatności za rok 2015 została już prawomocnie rozstrzygnięta. W związku z tym, nie można było mówić o przyznaniu płatności na podstawie przepisów dotyczących nowego zobowiązania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności ekologicznej na rok 2016. Skarżący kwestionował decyzję Dyrektora ARiMR, która została utrzymana w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym niezastosowanie przepisów dotyczących rozpoczęcia nowego zobowiązania ekologicznego oraz błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie realizacji zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
1. oddala skargę kasacyjną; 2. umarza postępowanie w sprawie wniosku o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji; 3. zasądza od K. K. na rzecz Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski po rozpoznaniu w dniu 9 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 stycznia 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 624/20 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie płatności ekologicznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. umarza postępowanie w sprawie wniosku o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji; 3. zasądza od K. K. na rzecz Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 28 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 624/20 oddalił skargę K. K. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR z [...] czerwca 2020 r. w przedmiocie przyznania płatności ekologicznej na rok 2016. Skargę kasacyjną – stosownie do treści art. 173 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zaskarżając wyrok w całości, wywiódł pełnomocnik skarżącego, któremu zarzucił na postawie: I. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez: a. niezastosowanie § 6 ust. 3 Rozporządzenia. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 (Dz.U. z 2015 r. poz. 370 ze zm.; dalej: rozporządzenie ekologiczne) w związku z § 30 ust. 5 rozporządzenia ekologicznego poprzez ich niezastosowanie i nieustalenie, że w 2016 roku doszło do rozpoczęcia nowego pięcioletniego zobowiązania ekologicznego odnośnie do wariantu 6.1; b. naruszenie § 16 ust 1 i 2 rozporządzenia ekologicznego poprzez błędne ustalenie, że za rok 2016 nie przysługuje płatność ekologiczna do wariantu 6.1, co skutkuje nieprzyznaniem kosztów transakcyjnych, c. niewłaściwe zastosowanie art. 19 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (DZ. UE L 181/48; dalej: Rozporządzenie Komisji (UE) nr 640/2014) poprzez uznanie ustaleń organu, że różnica między obszarem zgłoszonym we wniosku, dotyczącym działki o powierzchni 0,16 ha, na którym był realizowany w 2016 roku wariant 6.1 a zatwierdzonym przekroczyła 50% obszaru zatwierdzonego, (w odniesieniu do danej grupy upraw) i nieprzyznanie żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego w odniesieniu do 2016 roku; d. niewłaściwe zastosowanie art. 19 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014, poprzez uznanie ustaleń organu, iż różnica między obszarem zgłoszonym we wniosku, dotyczącym działki o powierzchni 5,64 ha, na którym był realizowany w 2016 roku wariant 7.1, a zatwierdzonym przekroczyła 20% obszaru zatwierdzonego, (w odniesieniu do danej grupy upraw) i nieprzyznanie żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego w odniesieniu do 2016 roku oraz ustalenie, iż zobowiązanie ekologiczne jest realizowane na gruntach o powierzchni 22,11 ha. II. art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: a. art. 7, art. 77 § 1, art. 75 § 1, art. 76 § 1, § 2, § 3, art. 84 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2020 poz. 256; dalej: k.p.a.) w związku z art. 72 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz.U. L 250 z 18.09.2008 r., s. 1) art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 217 ze zm.; dalej: ustawa PROW), poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niezebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności nieobjęcie zakresem kontroli rejestrów, o których mowa w art. 72 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. i przez to przyjęcie argumentacji organu odnośnie do ustalenia stanu faktycznego, że zobowiązanie ekologiczne co do wariantu 7.1 w części dotyczącej działki rolnej H1a o powierzchni 5,64 ha nie zostało skutecznie przez skarżącego podjęte w 2015 roku, b. art. 7, art. 12, art. 77 § 1, art., 75 § 1, art. 76 § 1, § 2, § 3, art. 84 k.p.a. w związku z art. 24 i 25 ust. 1 i 2 ustawy o PROW poprzez uznanie, że organ wystarczająco zebrał i rozważył materiał dowodowy, podczas gdy nie nastąpiło rozpatrzenie wniosku o przyznanie pomocy w terminie nie dłuższym niż niezbędny do należytego wyjaśnienia sprawy, w tym do przeprowadzenia kontroli administracyjnych i kontroli na miejscu oraz innych kontroli podmiotu ubiegającego się o przyznanie pomocy przeprowadzanych przez podmiot wdrażający na podstawie ustawy oraz nieinformowania skarżącego o stwierdzonych brakach oraz o skutkach ich nieusunięcia w sytuacji, gdy fakt prowadzenia przez rolnika odpowiednich rejestrów jest znany organowi z urzędu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci uznania, że skarżący nie uzyskał wymaganych produktów rolnictwa ekologicznego w 2015 r., a przez to nie spełnił warunków do przyznania płatności za 2016 r., ponieważ nie kontynuował zobowiązania ekologicznego; c. art. 8 i art. 12 k.p.a., czyli zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, która traktowana jest w doktrynie jako odbicie konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego poprzez nieuwzględnienie przez Sąd okoliczności, które stanowiły dla skarżącego trudności w uczestniczeniu w postępowaniu prowadzonym przez organ, a to poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie płatności ekologicznych i podejmowanie działań dopiero na wniosek strony, kilkukrotne kierowanie sprawy do ponownego rozpoznania, co doprowadziło do prowadzenia postępowania już przez 5 lat, co miało istotny wpływ na działanie skarżącego w braku zaufania do organów państwowych. Trudno oczekiwać od obywatela lepszej znajomości przepisów administracyjnych od samych organów, które jak można zauważyć, analizując akta sprawy, nie dążyły do wnikliwego zgromadzenia i rozważenia materiału dowodowego w sprawie. Mając powyższe na względzie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, dopuszczenie dowodów z dokumentów – odpisu faktury o nr [...] z 13 grudnia 2015 r., odpisu rejestru ekologicznej produkcji roślinnej – rejestru zbiorów i ewidencji towarowej za 2015 rok, dotyczący lucerny mieszańcowej, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora ARiMR na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., ponieważ zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego. Nadto skarżący na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. zrzekł się rozprawy. W motywach wskazano argumenty przemawiające za uwzględnieniem skargi. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący w piśmie z 14 czerwca 2021 r. podtrzymał zarzuty skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. (por. wyroki NSA: z 25 listopada 2016 r. sygn. akt I FSK 1376/16; z 17 stycznia 2017 r. sygn. akt. I GSK 1294/16; z 8 lutego 2017 r. sygn. akt I GSK 1371/16; z 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt I GSK 91/17; z 27 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 1869/17; baza orzeczeń nsa.gov.pl). Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. dotyczy naruszenia przepisów postępowania, ale tylko takiego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie NSA wielokrotnie zwracano uwagę, że zarzuty oparte na podstawie kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. winny wykazać, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Tak więc kasator powinien wykazać i uzasadnić, że wojewódzki sąd administracyjny nieprawidłowo odczytał normę prawną wynikającą z treści przepisu prawa materialnego, bądź mylnie zrozumiał treść przepisu prawa materialnego. W każdym więc z tych przypadków chodzi o sytuację, gdy wykładnia dokonana przez sąd jest nie do przyjęcia w kontekście logiczno-językowym, pozostałych przepisów prawa lub celu, w jakim został wprowadzony dany przepis. Natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu dlaczego powinien być zastosowany (vide wyrok NSA z 14 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 2735/15; wyrok NSA z 6 czerwca 2017 r. sygn. akt II FSK 1342/15; wyrok NSA z 6 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 2668/15; niepublikowane). W rozpoznawanej skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty oparte na obydwu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii naruszenia norm prawa procesowego, gdyż stosowanie norm materialnych może być oceniane wówczas, kiedy prawidłowo został ustalony stan faktyczny w następstwie niewadliwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. W dalszej kolejności – stosownie do treści argumentacji zawartej w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1893/15 – wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej i sformułowanymi w niej zarzutami (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że "gospodarzem" procesu kontrolnego na poziomie sądu kasacyjnego jest autor skargi kasacyjnej, do niego należy wybór podstaw kasacyjnych, wytknięcie stwierdzonych uchybień i określenie ich formy. Na wstępie – w powyższym kontekście – zwrócić należy uwagę na dwie kwestie, które rzutują na ocenę treści stawianych zarzutów. Po pierwsze, to wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 września 2021 r., I GSK 702/21, z którego to treści wynika, że skarżący kasacyjnie w 2015 r. nie podjął skutecznego zobowiązania ekologicznego w ramach wskazanych wariantów 6.1 i 7.1., które były pierwszym rokiem realizacji tego zobowiązania. Tym orzeczeniem Sąd II instancji zaaprobował także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 28 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 623/20 a pośrednio także z 5 lutego 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 986/18. Jest zatem oczywiste, że w niniejszej sprawie nie można ponownie kontrolować ustaleń odnoszących się do płatności ekologicznej przyznanej skarżącemu za rok 2015. Po drugie wyjaśnić należy, że postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone na podstawie ustawy o PROW, a zgodnie z art. 4, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w formie decyzji administracyjnej stosuje się przepisy k.p.a., chyba że ustawa stanowi inaczej. Jednak zgodnie z art. 27 ust. 1 w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1. stoi na straży praworządności; 2. jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3. udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4. zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. W myśl zaś art. 27 ust. 2 ustawy o PROW strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne, co oznacza, że to właśnie skarżący winien – poprzez inicjatywę dowodową – wykazać zasadność swoich żądań, zaś organowi pozostaje jedynie w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, który przedstawiła strona. Mając to na względzie wskazać należy, że za bezzasadny należało uznać zarzut II.a petitum skargi kasacyjnej, gdyż – w świetle motywów wskazanych wyżej wyroków WSA w Łodzi i Naczelnego Sądu Administracyjnego – kwestia podjęcia zobowiązania ekologicznego w 2015 r. "co do wariantu 7.1. w części dotyczącej działki rolnej H1a o pow. 5,64 ha" została prawomocnie rozstrzygnięta, zaś zarzut "nieobjęcia zakresem kontroli rejestrów" mógł być jedynie skutecznie podnoszony w zakresie płatności ekologicznej za 2015 r. Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut II.b petitum skargi kasacyjnej gdyż – jak już wcześniej zaznaczono – organ udziela stosownych pouczeń na wyraźne żądanie strony. Dalej wskazać trzeba, że organ procedując w postępowaniu dotyczącym płatności ekologicznej za 2015 r. nie mógł określać wiążąco dla skarżącego warunków, jakim powinien odpowiadać wniosek na 2016 r., bowiem kwestia płatności za 2015 r. była przedmiotem dwukrotnych orzeczeń WSA w Łodzi, jak też kończącego spór wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z 9 września 2021 r., sygn. akt I GSK 702/21). Czas trwania postępowania był uwarunkowany koniecznością wydania stosownych decyzji w postępowaniu administracyjnym, a także wskazanych wyżej rozstrzygnięć w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sam skarżący nie wskazuje, jak należy rozumieć zarzut, iż rozpatrzenie wniosku o przyznanie pomocy nastąpiło "w terminie nie dłuższym niż niezbędny do należytego wyjaśnienia sprawy", zwłaszcza że w sprawie wydano kilka decyzji uchylanych następnie przez organ II instancji. Nie bez znaczenia było to, że równolegle – w znacznym okresie czasu – toczyło się postępowanie w zakresie płatności ekologicznej za 2015 r. Nie ma usprawiedliwionych podstaw zarzut II.c petitum skargi kasacyjnej albowiem skarżący nie wykazał, że naruszenie treści art. 8 i art. 12 k.p.a. wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Zarówno realizacja zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, jak też zasady oddziaływania organów Państwa na świadomość i kulturę prawną obywateli, czy zasady szybkości postępowania, nie "doprowadziły do prowadzenia postępowania przez 5 lat, co miało wpływ na działanie skarżącego w braku zaufania do organów", gdyż ten wpływ potencjalnych naruszeń winien być odnoszony do wyniku sprawy (patrz art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a nie do zachowań strony. Nie zasługują na uwzględnienie także zarzuty skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności Ia i Ib, gdyż nie można mówić o podjęciu – w chwili złożenia wniosku o płatności za 2016 r. – nowego zobowiązania ekologicznego. Z akt sprawy też nie wynika, by skarżący na jakimkolwiek etapie trwającego postępowania (chociażby w kilku odwołaniach) wskazywał, że jego wniosek dotyczył podjęcia nowego zobowiązania ekologicznego. W sprawie strona – patrz wyżej przytoczona treść art. 27 ust. 2 ustawy o PROW – nie przedstawiła dowodów, które mogły prowadzić do ustaleń odmiennych od dokonanych przez organy, jak i Sąd I instancji, w szczególności skarżący nie wykazał, że rozpoczął nowe zobowiązanie ekologiczne. Znamienne jest także, że po wniesieniu skargi w kolejnym piśmie (k. 24 akt sądowych) skarżący nie wskazał, że z uwagi niekorzystne rozstrzygnięcia, jakie zapadły w 2015 r., podjął w 2016 r. nowe zobowiązanie ekologiczne. Logiczne i uzasadnione jest zatem twierdzenie, że skoro – jak wynika to z zarzutów I.a i I.b skargi kasacyjnej – skarżący miał rozpocząć w 2016 r. nowe zobowiązanie ekologiczne, to zbędna była negacja ustaleń w sprawie płatności ekologicznej za 2015 r. (sprawa o sygn. I GSK 702/21). Końcowo nadmienić należy, że przepis § 6 ust. 3, § 30 ust. 5, a także § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia ekologicznego nie stanowi podstawy – w realiach niniejszej sprawy – do tego, aby wniosek stanowiący podstawę do płatności za 2016 r. mógł być z urzędu zakwalifikowany, jako rozpoczęcie nowego zobowiązania ekologicznego i aby – w tym trybie – mogła być przyznana płatność. Skarga kasacyjna w obszarze powołania § 6 ust. 3 rozporządzenia ekologicznego nie spełnia bowiem warunków formalnych, gdyż przepis ten posiada dalsze jednostki redakcyjne (trzy), co – z braku jednoznacznego oznaczenia przepisu, który został naruszony – uniemożliwia ocenę stawianego zarzutu, w szczególności nie wiadomo, którego punktu ust. 3 § 6 rozporządzenia zarzut dotyczy. Z kolei § 30 ust. 5 rozporządzenia ekologicznego dotyczy posiadania planu działalności ekologicznej i wynikających stąd konsekwencji, co nie upoważnia do wyrażenia poglądu, iż przepis ten stanowi podstawę do ustalenia, że "w 2016 r. doszło do rozpoczęcia nowego pięcioletniego zobowiązania ekologicznego odnośnie do wariantu 6.1." Konsekwentnie –wobec braku skutecznego złożenia wniosku o rozpoczęcie w 2016 r. nowego zobowiązania ekologicznego – nie przysługuje płatność z § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia ekologicznego. Nie posiada usprawiedliwionych podstaw zarzut I.c petitum skargi kasacyjnej, gdyż wbrew uzasadnieniu zarzutu (str. 11 motywów wniesionego środka zaskarżenia) w 2016 r. rolnik nie rozpoczął nowego zobowiązania ekologicznego, a w 2015 r. działka N1 o pow. 0,16 ha nie została zakwalifikowana do płatności dla wariantu 6.1 z uwagi na brak prowadzenia produkcji zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, co także potwierdziła jednostka certyfikująca. Brak jest też podstaw do uwzględnienia zarzutu I.d petitum skargi kasacyjnej gdyż – w uzasadnieniu (str. 12) – wskazuje się, że nieprawidłowe ustalenia stanu faktycznego wpłynęły na zastosowanie art. 19 ust. 1 Rozporządzenia (UE) nr 640/2014. Wskazując na wytworzenie nasion lucerny mieszańcowej w 2015 r. skarżący uważa, że wariant 7.1 zobowiązania ekologicznego był właściwie realizowany, co umożliwia jego kontynuację w 2016 r. Innego zdania był Naczelny Sąd Administracyjny, który w powołanym wyroku z 9 września 2021 r., sygn. akt I GSK 702/21 (zwłaszcza jego uzasadnieniu) wykluczył działkę H1 o pow. 5,64 ha z płatności ekologicznej za rok 2015, a zatem – z braku jej formalnego zgłoszenia do tej płatności w 2016 r. - prawidłowo zastosowano wskazany w zarzucie przepis prawa materialnego, tj. art. 19 ust. 1 Rozporządzenia (UE) nr 640/2014. Mając na względzie to, że skarga kasacyjna okazała się niezasadna, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawia art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie w sprawie złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (tak też postanowienie NSA z 14 grudnia 2014 r., sygn. akt I FSK 1974/14 i wyrok z 6 października 2017 r. , sygn. akt I GSK 831/17). Mając na względzie treść art. 184 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) i ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło