II GSK 909/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-09-28

Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Wojciech Kręcisz, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawidłowe jest nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym, gdy istnieją wątpliwości co do sprawności wag użytych do pomiaru nacisków osi i procedury ważenia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż organ odwoławczy skutecznie usunął wątpliwości dotyczące sprawności wag i procedury ważenia w ponownym postępowaniu. Ustalenia faktyczne, w tym wyniki ważenia innych pojazdów i ważne legalizacje wag, potwierdziły, że kontrolowany pojazd nie spełniał wymogów dotyczących nacisków osi, co uzasadniało nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na M. B. za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA z powodu wątpliwości co do ważenia, organ odwoławczy w ponownym postępowaniu utrzymał decyzję w mocy, wyjaśniając, że wagi były sprawne i posiadały ważne legalizacje, a wyniki ważenia innych pojazdów mieściły się w dopuszczalnych odchyleniach. WSA oddalił skargę, a NSA oddalił skargę kasacyjną M. B.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od M. B. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie 2.700 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia del. WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 28 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 590/20 w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od M. B. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie 2.700 (słownie: dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 590/20 oddalił skargę M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił na wstępie stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w [...] decyzją z [...] kwietnia 2019 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15000 zł za przewóz kontrolowanym w dniach 24-25 kwietnia 2018 r. pojazdem nienormatywnym o nr rej. [...] ładunku podzielnego po drogach publicznych, wbrew zakazowi określonemu w art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1990 ze zm.) – jak za brak zezwolenia kategorii VII. W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego, decyzją z [...] czerwca 2019 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wyrokiem z 9 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 437/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję organu II instancji z [...] czerwca 2019 r. z uwagi na naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na nienależyte wyjaśnienie prawidłowości wyników ważenia kontrolowanego pojazdu. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...] kwietnia 2019 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że pismem z 25 maja 2020 r. organ I instancji poinformował, że w dniu kontroli pojazdu nie odnotowano awarii urządzeń do ważenia pojazdów w ruchu. Załączone do pisma protokoły z wynikami ważenia innych pojazdów kontrolowanych na przedmiotowych wagach w dniach 24 - 25 kwietnia 2018 r. wskazują na odchylenia obciążenia osi przy uwzględnieniu średniej wartości obciążenia osi odpowiednio o wartości: 50 kg, 0 kg, 400 kg, 475 kg oraz 100 kg, a zatem mieszczące się w granicach dopuszczalnego odchylenia 500 kg dla obciążenia osi lub osi wielokrotnej od skorygowanego obciążenia osi lub osi wielokrotnej pojazdu kontrolnego innego niż dwuosiowy podczas ważenia dynamicznego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisy prawa nie statuują obowiązku dokonywania powtórnego ważenia pojazdu w ruchu na tej samej wadze, brak jest zatem podstaw prawnych do kwestionowania procedury ważenia. Organ podkreślił, że obie wagi posiadały ważne w dniu kontroli legalizacje. Sąd I instancji oddalając skargę na powyższą decyzję na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej: p.p.s.a.) stwierdził, że organ odwoławczy prawidłowo wykonał zalecenia zawarte w wyroku w sprawie III SA/Lu 437/19 oraz wyczerpująco wyjaśnił wskazane przez Sąd okoliczności. Organ II instancji zwrócił się bowiem pismem z 21 maja 2020 r. do organu I instancji z prośbą o udzielenie informacji, czy w okresie poprzedzającym i następującym po dokonaniu kontroli pojazdu wystąpiła awaria wag samochodowych użytych do pomiaru nacisków osi pojazdu oraz przedstawienie wyników z dwukrotnych pomiarów nacisków osi innych pojazdów wykonanych na tych wagach, uzyskanych przed i po kontroli pojazdu. Zdaniem Sądu I instancji, udzielona pismem z dnia 25 maja 2020 r. odpowiedź na powyższe wystąpienie była wyczerpująca i dostatecznie jasno wyjaśniała wątpliwości co do stanu wag i różnic pomiędzy wynikami pierwszego i drugiego ważenia pojazdu. Organ II instancji miał zatem podstawy do ustalenia, że pomiar nacisków osi wykonany był na wagach nie tylko posiadających w dniu kontroli ważne świadectwa legalizacji, ale też – co dowiedziono – w pełni sprawnych. Na obu wagach dokonywano (zarówno przed pomiarem w sprawie niniejszej, jak i po tym pomiarze) pomiarów nacisków osi innych pojazdów i pomiary te nie wykazały niedopuszczalnych odchyleń. Nie ma zatem żadnych podstaw do dalszego kwestionowania sprawności wag oraz poddawania w wątpliwość wyników pomiaru, jak czyni to skarżący. Zawarte w skardze sugestie co do awarii sprzętów pomiarowych nie zostały poparte jakimikolwiek dowodami. W ocenie Sądu I instancji, rozpoznając sprawę ponownie organ wyjaśnił także – zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku w sprawie III SA/Lu 437/19 – czy typową praktyką jest dokonywanie pomiarów na dwóch różnych wagach. Organ wyjaśnił, że praktyką organu kontroli w analizowanym okresie było dokonywanie dwukrotnego ważenia pojazdów w ruchu zarówno na tej samej wadze dynamicznej, jak też na dwóch różnych wagach tego samego typu. Podkreślił przy tym, że przepisy prawa nie nakazują powtórnego ważenia pojazdu w ruchu na tej samej wadze. Wyjaśnienia organu Sąd uznał za wystarczające. Żaden przepis nie nakazuje bowiem przeprowadzenia powtórnego pomiaru na tej samej wadze, brak też jakichkolwiek podstaw do uznania wyniku pomiaru dokonanego na innej wadze za niemiarodajny. Przyczyny ważenia na dwóch różnych wagach mogą być różne i nie mają znaczenia dla oceny miarodajności wyników, jeżeli wagi były sprawne i posiadały ważne świadectwa legalizacji, nie została także naruszona procedura ważenia. Jeżeli jakiekolwiek wątpliwości co do stosowania różnych wag mogły powstać w toku rozpoznawania sprawy przez organ odwoławczy po raz pierwszy, to zostały one dostatecznie wyjaśnione po przeprowadzeniu przez ten organ uzupełniającego postępowania dowodowego. Organ wyjaśnił także przekonująco, z czego wynikać mogą różnice pomiaru. Zwrócił uwagę, że wynik pomiaru zależy od wielu okoliczności, w tym sposobu rozmieszczenia ładunku oraz umiejętności kierowcy i stosowania przez niego w czasie przejazdu przez wagę do instrukcji i wskazówek funkcjonariusza dokonującego pomiarów. W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał – zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. – dowody, na których się oparł. Ponadto organ dokonał oceny tych dowodów, przyjmując je za podstawę ustaleń faktycznych. Prawidłowe jest także stanowisko organu, że w sprawie tej istniały podstawy do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 15000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego jak bez zezwolenia kategorii VII. Organ prawidłowo stwierdził wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii VII, z uwagi na to, że pojazdem przewożony był ładunek podzielny oraz na wielkość stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń nacisku osi. Drugi pomiar, korzystniejszy dla skarżącego i przyjęty za podstawę ustaleń wykazał przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi o ponad 35%. Przekroczenie dopuszczalnych wartości o więcej niż 20% uzasadniało nałożenie kary na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) i ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Prawidłowo również uznano, że skarżący nie wykazał w toku postępowania okoliczności, które uzasadniały umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Ze wskazanych powodów skarga została oddalona. W skardze kasacyjnej skarżący zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o jego uchylenie i uchylenie decyzji organów I i II instancji, ewentualnie umorzenie postępowania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie: - przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 80 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o wadliwy materiał dowodowy niemogący uzasadniać przyjętego procesu decyzyjnego, jeśli się zważy, iż proces przeprowadzonej kontroli pojazdu, a co za tym idzie ważenie pojazdu zostało przeprowadzone niezgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym i obowiązującymi regulacjami prawnymi, przez co naruszono wyżej wskazane przepisy, w tym zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony; 2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia istoty sprawy, wskutek zaniechania poczynienia wyczerpujących ustaleń w zakresie wykorzystania podczas ważenia pojazdu dwóch różnych wag, pomimo iż skarżący wyraźnie podnosił, iż uzyskane w wyniku ważenia pomiary odbiegają od siebie znacznie ponad dopuszczalne normy, zaś okoliczności faktyczne towarzyszące procesowi ważenia nie wskazują na nastąpienie zdarzeń powodujących zmianę rozłożenia towaru na naczepie, czy też wpływ innych zewnętrznych czynników, co doprowadziło do wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie; 3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 p.p.s.a. i art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez niedopełnienie przez Sąd I instancji wnikliwej kontroli zgodności z prawem wydanego przez organ II instancji rozstrzygnięcia w sprawie w oparciu o materiał dowodowy budzący istotne wątpliwości co do ustalonego stanu faktycznego sprawy - odnoszące się w szczególności do przeprowadzonych pomiarów, na co zwracała uwagę strona w toku postępowania sądowego, jak i administracyjnego, zaś zostało to pominięte zważywszy na uzasadnienie zaskarżonego wyroku, w którym zwrócono uwagę, że przedmiotem sprawy nie jest rozmieszczenie ładunku, gdy tymczasem postawione pytanie dotyczyło zbadania poprawności uzyskanego wyniku, w związku z wątpliwościami jakie budził ów wynik, który w żadnej mierze nie znajdował potwierdzenia w zasadach mechaniki samochodowej, wprost wskazując na jego wadliwość; II. przepisów prawa materialnego: a) art. 2 ust. 35a ustawy – Prawo o ruchu drogowym poprzez ich błędne zastosowanie i wskutek tego błędne przyjęcie, iż nacisk na oś napędową podczas kontroli był większy niż dopuszczalny, podczas gdy przeprowadzone w trakcie kontroli pomiary nie mogą stanowić podstawy ustalenia rzeczywistego (faktycznego) i wiarygodnego nacisku na oś napędową, a jako niemiarodajne nie dają podstaw do nałożenia kary; b) art. 64 ust. 1 pkt 1 oraz art. 64 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym poprzez ich błędne zastosowanie, albowiem prawidłowa ocena stanu faktycznego sprawy, nie daje podstaw do przyjęcia, iż ruch zespołu pojazdów - ciągnika siodłowego o nr rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy ciężarowej o nr rej. [...] w dacie kontroli wymagał zezwolenia na ruch pojazdu nienormatywnego zgodnie z regulacją z art. 2 ust. 35a ustawy – Prawo o ruchu drogowym; c) art. 140aa ust. 1, 2 i 3 pkt 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 3b w zw. z art. 2 ust. 35a i art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym poprzez ich błędne zastosowanie, gdy tymczasem nałożona na skarżącego kara pieniężna nie znajduje uzasadnienia faktycznego, tj. aby pojazd skarżącego w dacie kontroli wymagał odpowiedniego zezwolenia na przejazd. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. W rozpatrywanej sprawie spór prawny dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym stwierdził, że kontrolowana decyzja nie jest niezgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – najogólniej rzecz ujmując – wynika, że w wykonaniu wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 437/19, którym uchylono pierwotnie wydaną w sprawie decyzję, a które zobowiązywały do wyjaśnienia wątpliwości odnoszących się do okoliczności ewentualnego uszkodzenia wag, bądź nieprawidłowości samego ważenia, a także praktyki dopuszczającej możliwość użycia dwóch różnych wag tego samego typu dla potrzeb ważenia pojazdu w ruchu, organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny rozpatrywanej sprawy, który uzasadniał, aby na jego podstawie wnioskować o zaktualizowaniu się przesłanek nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym. Zdaniem Sądu I instancji, w uzupełniającym postępowaniu wyjaśniającym organ odwoławczy skutecznie usunął bowiem wadliwości i deficyty postępowania wyjaśniającego wytknięte w pierwotnie wydanym w sprawie wyroku, a tym samym i wątpliwości odnoszące się do tej zasadniczej w sprawie kwestii, którą stanowiło ustalenie spełniania przez kontrolowany pojazd określonych przepisami prawa wymogów co do wymiarów, masy i nacisków osi, a więc innymi słowy jego normatywności. Ustalenie, że kontrolowany pojazd nie spełnia tych wymogów, gdy chodzi o dopuszczalne naciski osi, jest zdaniem Sądu I instancji prawidłowe. Zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku – a na ich gruncie zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenie prawa materialnego – nie uzasadniają twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie wyroku Sądu I instancji, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Innymi słowy, według Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna nie podważa stanowiska Sądu I instancji, że kontrolowana przez ten Sąd decyzja nie jest niezgodna z prawem. Ocenę zarzutów z pkt 1 – 3 petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które oparte zostały na podstawie z pkt 2 art. 174 p.p.s.a. – których komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie – trzeba poprzedzić koniecznym w rozpatrywanej sprawie przypomnieniem, że przez "wpływ", o którym mowa we wskazanym przepisie prawa należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc, nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. To zaś oznacza obowiązek uzasadnienia, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby inny (zob. w tej mierze również np. wyroki NSA z: 9 czerwca 2021 r. sygn. akt III FSK 3619/21; 21 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 2162/13; 13 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 2084/13; 27 listopada 2014 r. sygn. akt I FSK 1752/13; 10 października 2014 r. sygn. akt II OSK 793/13; 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2575/13). Analiza uzasadnienia skargi kasacyjnej nie udziela odpowiedzi na pytanie na czym dokładnie miałoby polegać naruszenie wymienionych przepisów prawa w relacji do określonych nimi i adresowanych do organu administracji wzorów zachowania, które z kolei, jako wzorce kontroli legalności działalności administracji publicznej miałyby zostać naruszone przez Sąd I instancji, a w rezultacie, jaki miałby być wpływ tego naruszenia na wynik sprawy. Niemniej jednak, odnosząc się do tych zarzutów należy stwierdzić, że w analizowanym zakresie, istota prezentowanego przez stronę skarżącą stanowiska zmierza do podważenia prawidłowości oceny Sądu I instancji, że ustalenia faktyczne przeprowadzone przez organ w ponownym postępowaniu były prawidłowe i wystarczające dla przyjęcia o zaistnieniu naruszenia prawa przypisanego stronie. Ocena zasadności, a co za tym idzie i skuteczności stanowiska strony skarżącej oraz prezentowanej w jego uzasadnieniu argumentacji nie może pomijać tej doniosłej prawnie okoliczności, że kontrolowany wyrok wydany został w warunkach, o których mowa w art. 153 p.p.s.a., a skarga kasacyjna nie zarzuca ani naruszenia tego przepisu prawa, ani też nie podnosi, że w rozpatrywanej sprawie nie zaktualizowały się przesłanki odstąpienia od oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w prawomocnym wyroku WSA w Lublinie z dnia 9 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 437/19. Te zaś – jak wynika to z uzasadnienia tego judykatu, w relacji do spornej w sprawie kwestii, która odnosiła się do prawidłowości ważenia pojazdu oraz jego wyniku – wyrażały się w stwierdzeniu, że wobec tego, że "[...] powoływanie się na świadectwo legalizacji ponownej nie może być uznane za wystarczające.", albowiem [...] nie można wykluczyć [...], iż także urządzenie, w stosunku do którego zostało wydane świadectwo legalizacji może ulec awarii. [...] organ odwoławczy powinien [...] przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w tym zakresie [...] i wyjaśnić, czy istotnie można wykluczyć w tej sprawie okoliczność uszkodzenia wag, bądź nieprawidłowości samego ważenia.", a w odniesieniu do okoliczności przeprowadzenia dwukrotnego ważenia pojazdu w ruchu przy użyciu dwóch różnych wag tego samego typu, organ administracji został zobowiązany do wyjaśnienia dlaczego "[...] tak dokonane pomiary są bardziej miarodajne od wykonanego dwukrotnie pomiaru na tej samej wadze. Jakie za takim sposobem działania organu przemawiają argumenty." Tak sformułowane wytyczne determinowały zakres uzupełniającego postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy, a co za tym idzie powodowały, że to w określonych nimi zakresie podlegała wyjaśnieniu oraz rozstrzygnięciu – pierwotnie niewyjaśniona w dostatecznym stopniu, a to z uwagi na towarzyszące temu deficytu – sporna w sprawie kwestia, która odnosiła się do spełniania przez kontrolowany pojazd określonych przepisami prawa wymogów co do wymiarów, masy i nacisków osi, a więc innymi słowy jego normatywności. Co więcej, z przywołanych wytycznych jasno i wyraźnie wynika przy tym, że podejmowane w ich wykonaniu działania miały zmierzać do usunięcia wątpliwości towarzyszących przeprowadzonemu ważeniu kontrolowanego pojazdu, a ściślej rzecz ujmując wynikowi tego ważenia. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji bez naruszenia prawa ocenił, że tak określony cel uzupełniającego postępowania wyjaśniającego został zrealizowany, a jego rezultat nie jest nieprawidłowy. W tej mierze, wbrew stanowisku strony skarżącej nie ma bowiem podstaw, aby podważać zasadność oceny Sądu I instancji odnośnie do stanu wag oraz różnicy pomiędzy wynikami pierwszego i drugiego ważenia. Zgromadzone w ponownie prowadzonym postępowaniu dowody, w tym pismo z dnia 25 maja 2020 r., a zwłaszcza protokoły dwukrotnego ważenia innych pojazdów w dniach 24 i 25 kwietnia 2018 r. na tych samym wygach, które użyte zostały do sprawdzenia nacisku osi kontrolowanego pojazdu – zważywszy na treść tych protokołów oraz towarzyszący im walor dowodowy – upoważniały, aby w pełni zasadnie wnioskować na ich podstawie, że wagi te nie były niesprawne, a uzyskiwane przy ich wykorzystaniu wyniki pomiarów odpowiadały, gdy chodzi o odchylenia, obowiązującym w tym zakresie wymogom (zob. s. 7 – 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Jeżeli więc we wskazanym zakresie uzyskane przy ich użyciu wyniki nie budzą zastrzeżeń, to tym samym zastrzeżeń takich nie sposób jest formułować w odniesieniu do wyników ważenia kontrolowanego pojazdu. Zwłaszcza, gdy w tym względzie odwołać się również do argumentu osadzonego na gruncie ważnych świadectw legalizacji tychże wag. W związku z powyższym – oraz w korespondencji do przedstawionych argumentów – nie sposób jest więc również podważać prawidłowości oceny Sądu I instancji odnośnie do braku wpływu na przeprowadzone w sprawie ustalenia tej okoliczności, która odnosi się do użycia dwóch różnych wag (zob. s. 8 – 9 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Jeżeli bowiem, jak wynika z powyższego, wagi te były sprawne i posiadały ważne świadectwa legalizacji, a praktyka używania różnego rodzaju wag nie została zakwestionowania pierwotnie wydanym w sprawie wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 9 stycznia 2020 r. z punktu widzenia jej zgodności z prawem, to nie sposób jest twierdzić, że wpływ omawianej okoliczności należałoby ocenić w biegunowo odmienny sposób. Zwłaszcza, że podejściu Sądu I instancji do oceny omawianej kwestii oraz kwestii przedstawionej powyżej, a dotyczącej stanu wag oraz różnicy pomiędzy wynikami pierwszego i drugiego ważenia, skarga kasacyjna nie przeciwstawia żadnych konkretnych i przekonujących argumentów – a tej mierze nie jest bez znaczenia przede wszystkim to, że z akt administracyjnych nie wynika, aby zatrudniony przez stronę skarżącą kierowca kwestionował sposób przeprowadzenia kontroli, w tym zwłaszcza przebieg i prawidłowość samego ważenia pojazdu, miejsca, w którym się ono odbywało, czy też rodzaj użytych wag, co znalazło swoje odzwierciedlenie w treści protokołu kontroli podpisanym przez kierowcę, który kwestionował jedynie wynik ważenia pojazdu – w świetle których ocenę tego Sądu oraz formułowane na jej podstawie wnioski można i należałoby uznać za nieprawidłowe. Nie jest bowiem takim argumentem ograniczenie się do stwierdzenia, że "każde urządzenie elektroniczne może się zepsuć lub zawiesić, to samo dotyczy wagi elektronicznej" (s. 8 skargi kasacyjnej), jeżeli w relacji do istoty sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie nie zostało ono poparte dosłownie żadnym racjami, które podważałyby czy to zasadność przyjętych za podstawę wnioskowania, a przedstawionych powyżej przesłanek, czy to samego tylko wniosku odnośnie do stanu wag oraz różnicy pomiarów. Nie jest więc również takim argumentem, "argument" opierający się na twierdzeniu, że kierowca kwestionował wyniki ważenia (s. 8 skargi kasacyjnej). Zwłaszcza, gdy w relacji do konsekwencji wynikających z art. 76 § 1 k.p.a. – na które słusznie w omawianym zakresie zwrócił uwagę Sąd I instancji (zob. s. 11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) – ponownie podnieść, że z akt administracyjnych nie wynika, aby zatrudniony przez stronę skarżącą kierowca kwestionował sposób przeprowadzenia kontroli, w tym zwłaszcza przebieg i prawidłowość samego ważenia pojazdu (w tym przy wykorzystaniu sygnalizatorów nieprawidłowego najazdu), miejsca, w którym się ono odbywało, czy też rodzaj użytych wag, co znalazło swoje potwierdzenie protokole przeprowadzonej kontroli. Omawianego waloru nie posiada również twierdzenie, że "[...] dokonane pomiary nie zostały pomniejszone o tzw. błąd pomiaru" (s. 8 skargi kasacyjnej). W opozycji do argumentacji prezentowanej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej (zob. s. 8 – 9). Nie dość, że stwierdzenie to ogranicza się wyłącznie do "argumentu" o różnicy pierwszego i drugiego ważenia, to pomija również – co jest to oczywiste i logiczne – że błędy graniczne wskazań wag są uwzględniane w procesie ich (ponownej) legalizacji, co siłą rzecz oznacza, że również dokonywany przy ich użyciu pomiar następuje przy uwzględnieniu wskazanego błędu granicznego, a to poprzez jego stosowną korektę. Prawidłowości stanowiska Sądu I instancji nie podważają również twierdzenia strony skarżącej odnoszące się do rodzaju przewożonego towaru, jego specyfiki i rozmieszczenia na naczepie, specyfiki ruchu pojazdów ciężarowych, plomb celnych na naczepie, czy też różnicy w czasie między pierwszym, a drugim ważeniem, które jej zdaniem nie mogłyby pozostawać bez wpływu na wadliwość wyników ważenia kontrolowanego pojazdu. Twierdzenia te nie zostały rozwinięte, a co więcej nie zostały poparte żadną argumentacją, która wcześniej nie stanowiłaby już przedmiotu oceny organu administracji, a także Sądu I instancji, który do każdej z tych okoliczności szczegółowo i wieloaspektowo odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (zob. odpowiednio, rodzaj przewożonego towaru, jego specyfika i rozmieszczenia na naczepie – s. 8, s. 10, s. 12, s. 15; specyfika ruchu pojazdów ciężarowych – s. 9, s. 10, s. 11; plomby celne na naczepie – s. 12; różnica w czasie między pierwszym, a drugim ważeniem – s. 10). To zaś powoduje, że twierdzenia te mają wyłącznie polemiczny charakter, albowiem nie przeciwstawiają ocenom Sądu I instancji żadnych miarodajnych argumentów, które oceny te oraz formułowane na ich podstawie wnioski mogłyby podważać. Wydaje się przy tym także, że strona skarżąca takimi argumentami nie dysponuje, albowiem z jej stanowiska nie wynika, aby miała jakąkolwiek wiedzę odnośnie do sposobu rozmieszczenia przewożonego ładunku na naczepie, co z pozycji konsekwencji wynikających z art. 140aa ust. 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, również stanowiło przedmiot oceny Sądu I instancji (zob. s. 15 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Tym samym podnoszony przez stronę skarżącą "zarzut" "niedoważenia drugiej osi naczepy" w relacji do osi pierwszej i trzeciej, jako osi skrajnych, nie może być uznany za uzasadniony, a osadzoną na jego gruncie sugestię odnośnie do potrzeby wypowiedzenia się w sprawie przez biegłego specjalistę trzeba w konsekwencji uznać za nieprzekonującą, a co za tym idzie przede wszystkim za nieprzydatną w rozpatrywanej sprawie. Zwłaszcza, że nałożenie na stronę skarżącą kary pieniężnej nastąpiło w związku z przekroczeniem dopuszczalnego nacisku na trzecią (składową) nienapędową oś w potrójnej grupie osi naczepy, a strona skarżąca nie wykazała – ograniczając się jedynie do ogólnych bardzo twierdzeń, a przyczyn tego stanu rzeczy trzeba upatrywać w braku jej wiedzy o rozmieszczeniu ładunku na naczepie – jakie znaczenie miałoby mieć podnoszone przez nią "niedoważenie osi drugiej", ani też nie podważyła – o czym mowa była powyżej – prawidłowości wyniku pomiaru (ważenia) osi trzeciej, który – co nie mniej istotne – gdy chodzi o pierwsze, jak i drugie ważenie wskazywał na przekroczenie dopuszczalnego nacisku o więcej niż 20%. Skutku oczekiwanego przez stronę skarżąca nie mogą odnieść również zarzuty z pkt II lit. a) – c) petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzuty naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowania wymienionych w nich przepisów ustawy – Prawo o ruchy drogowym. Ocenę ich zasadności, przede wszystkim zaś ich skuteczności, trzeba poprzedzić koniecznym w rozpatrywanej sprawie przypomnieniem, że zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów prawa materialnego, najogólniej rzecz ujmując, polega na zarzuceniu tzw. błędu subsumcji, tj. błędnym uznaniu stanu faktycznego ustalonego w sprawie za odpowiadający lub nieodpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w mającej zastosowanie w sprawie normie prawnej, co oznacza, że w tzw. formie pozytywnej zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wiąże się z zarzuceniem zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, zaś w formie negatywnej, z zarzuceniem niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana w sprawie ze względu na ustalenia jej stanu faktycznego (por. np. wyrok NSA z dnia z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15). Wobec tego zaś, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, który wymaga nie tylko przytoczenia podstaw kasacyjnych, lecz także ich uzasadnienia w sposób korespondujący z jej zarzutami, to w odniesieniu do zarzutu "niewłaściwego zastosowania prawa materialnego" wymaga ona wykazania i wyjaśnienia, jak dany przepis prawa powinien być stosowany ze względu na stan faktyczny sprawy albo dlaczego ze względu na ten stan faktyczny nie powinien być stosowany, a w przypadku zarzutu niezastosowania tego przepisu, dlaczego powinien być zastosowany w sprawie (por. np. wyroki NSA z dnia: 31 sierpnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1595/16; z dnia z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15). W związku z powyższym, o braku zasadności i skuteczności omawianych zarzutów kasacyjnych trzeba wnioskować na tej podstawie, że z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika, aby zawierało ono wskazany i konieczny jego element. Tego rodzaju deficyt uniemożliwiający rozpoznanie tych zarzutów nie jest bez znaczenia. Konsekwencją zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest bowiem to, że Sąd ten nie może domniemywać granic zaskarżenia wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, albowiem te wyznaczają zarzuty skargi kasacyjnej, a nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków, uzupełnianie, konkretyzowanie, uściślanie lub interpretowanie niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych, czy też nadawanie im innego znaczenia niż wynika to z ich treści i towarzyszącej im argumentacji, czy też stawianie jakichkolwiek hipotez i snucie domysłów w zakresie uzasadnienia podstaw kasacyjnych i domniemywanie tym samym intencji wnoszącego skargę kasacyjną (zob. np. wyroki NSA z: 29 października 2020 r. sygn. akt I GSK 285/18; 16 lipca 2020 r. sygn. akt I GSK 611/20; 4 grudnia 2019 r. sygn. II FSK 2031/18; akt 17 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1695/13). Ponadto, uwzględniając istotę zarzutu "naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie" trzeba podnieść, że ocena zasadności tego rodzaju zarzutu może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane w sprawie lub nie zostały skutecznie podważone, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który jest uznawany za miarodajny przez wnoszącego skargę kasacyjną. Również więc z przedstawionego powodu, omawiane zarzuty należało uznać za nieusprawiedliwione. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło