II SA/Kr 315/22
WyrokWSA w Krakowie2022-06-02
Skład orzekający: Paweł Darmoń, Joanna Człowiekowska, Magda Froncisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o umorzeniu postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, w sytuacji gdy użytkownik wieczysty (Instytut Badawczy) powołuje się na ustawowe zwolnienie z opłat, jest prawidłowa?Ratio decidendi
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o umorzeniu postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest wadliwa. Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest nieuzasadnione, gdy istnieje spór co do istnienia obowiązku uiszczania opłaty lub jej wysokości. Organ administracji publicznej powinien rozstrzygnąć sprawę co do istoty, a nie umarzać postępowanie, nawet jeśli stwierdzi brak podstaw prawnych do pobierania opłaty w dotychczasowej wysokości.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wypowiedział Instytutowi Badawczemu dotychczasową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, oferując nową, wyższą stawkę. Instytut złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona, powołując się na ustawowe zwolnienie z opłat. SKO umorzyło postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe. Prezydent Miasta i Instytut wnieśli skargi do WSA w Krakowie. WSA uwzględniło skargę Prezydenta Miasta, uchylając decyzję SKO.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 czerwca 2022 r. sprawy ze skarg Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta [...] i Sieci Badawczej [...] w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 10 grudnia 2021 r., znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej I. odrzuca skargę Sieci Badawczej [...] w K., II. w uwzględnieniu skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta [...] uchyla zaskarżoną decyzję, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta [...] kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, IV. zarządza zwrócić Sieci Badawczej [...] w K. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Prezydent Miasta K. (działający w imieniu Skarbu Państwa), w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami - pismem z dnia 12 sierpnia 2021 r. Nr [...] nr [...] wypowiedział Sieci [...] w K. (dalej także jako "Instytut") dotychczas obowiązującą wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego udziału w nieruchomości gruntowej obejmującej działkę nr [...], obręb [...] jednostka ewidencyjna K., o pow. 242 m2 położonej przy ul. [...] w K., objętej księgą wieczystą nr [...], wynoszącą [...] zł, oferując nową wysokość opłaty rocznej wynoszącą [...] zł, która stanowi 3% aktualnej wartości gruntu.
Pismem z dnia 13 września 2021 r. Sieć Badawcza [...] w K. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosek o ustalenie, że dokonana aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego wyżej określonej nieruchomości gruntowej jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że brak jest podstaw do ustalenia opłaty za użytkowanie wieczyste przedmiotowego terenu wobec Instytutu w ogóle. Wywiedziono, iż zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o Sieci Badawczej [...] (Dz. U. z 2019r. poz. 534 z późn. zm.), Centrum Ł. i Instytuty Sieci są zwolnione z opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa i gminy, z wyjątkiem części wykorzystywanych wyłącznie do działalności gospodarczej. Przedmiotowa nieruchomość nie jest w całości wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lecz służy również Instytutowi do prowadzenia swojej ustawowej i statutowej działalności. Na tą okoliczność przedłożono dokumenty, m.in. w postaci wydruków map, z których wynika, że działka ta stanowi część większego kompleksu przy ul. [...], gdzie badania prowadzi Instytut. Powyższe zaś w ogóle nie zostało uwzględnione przez właściciela gruntu, a Prezydent Miasta K. dokonał aktualizacji, która objęła całą nieruchomość gruntową pozostającą w użytkowaniu wieczystym Instytutu. Dalej wnioskodawca, powołując się na ostrożność procesową, w sytuacji gdyby Kolegium nie uznało powyższych zarzutów za trafne, wskazał również na liczne uchybienia operatu szacunkowego, w wyniku których opłata jest zawyżona oraz niezasadnie przyjęto stawkę procentową określoną na 3%. Ewentualnie, w razie nieuwzględnienia powyższego wniosku, zwrócono się o uznanie, że dokonana aktualizacja jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 10 grudnia 2021 r., znak [...] - w związku z wnioskiem Sieci Badawczej [...] z dnia 13 września 2021 r. o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Skarbu Państwa obejmującej działkę nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K., o pow. 242 m2 położonej przy ul. [...] w K., dokonana przez Prezydenta Miasta K. pismem z dnia 12 sierpnia 2021 r., [...] nr [...] jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości - na podstawie art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U z 2021 r., poz. 1899 ze zm., dalej też jako "u.g.n.") w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej też jako "k.p.a.") w związku z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o Sieci Badawczej [...] (Dz. U. z 2019 r. poz. 534 z późn. zm.)
- umorzyło postępowanie w wyżej wskazanej sprawie w całości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, co następuje:
W myśl art. 77 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. opłaty za użytkowanie wieczyste podlegają aktualizacji na skutek zmiany wartości gruntów nie częściej niż raz na trzy lata. Aktualizacji tej organy dokonują na podstawie oszacowania wartości gruntów dokonywanego przez rzeczoznawców uprawnionych w zakresie szacowania wartości nieruchomości.
Zgodnie z art. 78 u.g.n. właściwy organ zamierzający zaktualizować opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej powinien wypowiedzieć na piśmie wysokość dotychczasowej opłaty, do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia jej nowej wysokości. W wypowiedzeniu należy wskazać sposób obliczenia nowej wysokości opłaty i pouczyć użytkownika wieczystego o sposobie zakwestionowania wypowiedzenia. Do wypowiedzenia dołącza się informację o wartości nieruchomości, o której mowa w art. 77 ust. 3, oraz o miejscu, w którym można zapoznać się z operatem szacunkowym. Do doręczenia wypowiedzenia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości.
Przepis art. 79 ust. 3 u.g.n. stanowi, że rozpatrując wniosek o ustalenie, że opłata za użytkowanie wieczyste jest nieuzasadniona, Samorządowe Kolegium Odwoławcze może bądź wniosek oddalić bądź ustalić opłatę w nowej wysokości.
Z kolei zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o Sieci Badawczej [...] (Dz. U. z 2019 r. poz. 534 z późn. zm.) stwierdza, iż Centrum [...] i Instytuty Sieci są zwolnione z opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa i gminy, z wyjątkiem części wykorzystywanych wyłącznie do działalności, gospodarczej.
Jak wynika z materiałów załączonych przez wnioskodawcę, z dniem 1 kwietnia 2020 r. doszło do połączenia Sieci Badawczej [...] Instytut Zaawansowanych Technologii Wytwarzania (o którym mowa w art. 98 ust. 2 pkt 34 ustawy), z Siecią Badawczą [...] - Instytut Odlewnictwa (o którym mowa w art. 98 ust. 2 pkt 19 ustawy). Połączenie w oparciu o art. 40 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 44 ust. 1 pkt 1, w zw. art. 44 pkt 1 polegało na włączeniu Sieci Badawczej [...] - Instytut Zaawansowanych Technologii Wytwarzania do Sieci Badawczej [...] - Instytut Odlewnictwa (dowód - załączone wydruki z KRS oraz uchwała o połączeniu Instytutów Sieci).
Celem działania Instytutu jest realizacja projektów badawczych w ramach celu Sieci, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy, komercjalizacja, współpraca międzynarodowa w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych oraz komercjalizacji (dowód - Statut Sieć Badawcza [...] - K. Instytut Technologiczny). Co do zasady zatem, w świetle powołanych wyżej przepisów Kolegium zauważa, że zasada, zgodnie z którą instytuty badawcze są zwolnione z ponoszenia opłat została wprowadzona ustawą z dnia 24 kwietnia 1997 r. o zmianie ustawy o jednostkach badawczo-rozwojowych (ustawa ta poprzedzała aktualnie obowiązującą ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych). To przepis art. 1 wspomnianej noweli wprowadził do ówczesnej ustawy po art. 18 art. 18a w brzmieniu: "Art. 18a. Jednostki badawczo-rozwojowe są zwolnione z opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy, z wyjątkiem części tych gruntów wykorzystywanej wyłącznie do działalności gospodarczej." Zasada ta znalazła kontynuacje w art. 20 ust. 1 aktualnie obowiązującej ustawy. Analogiczna zasada została ujęta w cytowanym już art. 34 ustawy o Sieci Badawczej [...].
Należy zatem wyrazić wątpliwość, czy w związku z powyższym, niezależnie od kwestii ewentualnego prowadzenia przez Instytut działalności gospodarczej na przedmiotowym terenie (o czym będzie mowa poniżej), w ogóle możliwa była aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości.
Przyjmując jednak na potrzeby dalszych rozważań, że aktualizacja jako taka była możliwa, SKO stwierdziło, co następuje.
Zgodnie z art. 233 k.c., użytkowanie wieczyste, które może powstać na gruncie Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jest prawem rzeczowym, którego istota polega na tym, że użytkownik wieczysty może - z wyłączeniem innych osób - korzystać z gruntu, na którym ustanowiono użytkowanie wieczyste, oraz rozporządzać tym prawem. Uprawnienia do korzystania z gruntu i do rozporządzania użytkowaniem wieczystym przysługują użytkownikowi wieczystemu w granicach określonych przez ustawy, zasady współżycia społecznego oraz przez umowę, którą zawarł z właścicielem. Budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste (art. 235 § 1 k.c.). Przy czym, jak stanowi art. 235 § 2 k.c., przysługująca wieczystemu użytkownikowi własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym. W przyjętej na gruncie tego przepisu konstrukcji prawo użytkowania wieczystego gruntu jest prawem nadrzędnym wobec prawa własności gruntu. W ramach stosunku prawnego łączącego użytkownika wieczystego z właścicielem gruntu, użytkownik wieczysty przez czas trwania tego prawa ma obowiązek uiszczać opłatę roczną (art. 238 k.c.).
Z powyższych regulacji, określających najważniejsze cechy prawa użytkowania wieczystego, wynika, że opłata roczna, jaką ma obowiązek uiszczać użytkownik wieczysty właścicielowi gruntu jest opłatą za możliwość korzystania przez użytkownika wieczystego z gruntu z wyłączeniem innych osób w granicach określonych w art. 233 k.c. Konstrukcyjnie opłata ta nie jest natomiast powiązana z korzystaniem przez użytkownika wieczystego z powierzchni budynków posadowionych na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste. Opłata należy się natomiast także od powierzchni gruntu zajmowanego przez posadowione na nim budynki stanowiące własność użytkownika wieczystego. W takim bowiem zakresie użytkownik wieczysty jako właściciel tych budynków korzysta również z gruntu oddanego mu w użytkowanie wieczyste.
Do takiej interpretacji skłania także analiza przepisów szczegółowo określających sposób ustalania wysokości opłat rocznych zawartych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 71 ust. 1 u.g.n., za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste pobiera się pierwszą opłatę i opłaty roczne. Natomiast art. 72 ust. 1 u.g.n. stanowi, że opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ustala się według stawki procentowej od ceny nieruchomości gruntowej określonej zgodnie z art. 67. Budynki oraz ich powierzchnie wpływają na cenę całej nieruchomości, ale nie są uwzględniane przy obliczaniu opłat rocznych, gdyż tu uwzględnia się tylko cenę gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste. Wysokość stawek procentowych uwzględnianych przy obliczaniu opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego jest uzależniona od określonego w umowie celu, na jako nieruchomość gruntowa została oddana i jest zróżnicowana od 0,3% ceny do 3% ceny (por. art. 72 ust. 3 u.g.n.).
W stosunku do tego ostatniego przepisu art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o Sieci Badawczej [...] istnieje przepis szczególny stanowiąc, że instytut jest zwolniony z opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy, z wyjątkiem części tych gruntów wykorzystywanej wyłącznie do działalności gospodarczej. Z przepisu tego wynika więc, że co do zasady instytuty badawcze, inaczej niż to wynika z art. 236 k.c. oraz art. 71 ust. 1 u.g.n., nie wnoszą opłat rocznych na rzecz podmiotów wymienionych w tym przepisie, jeżeli grunt (jego część) jest wykorzystywany na działalność gospodarczą, a obowiązek uiszczania opłat rocznych przez Instytut dotyczy więc tylko tej części gruntu wykorzystywanej wyłącznie na działalność, gospodarczą. Do tej części gruntu ma zastosowanie stawka opłaty rocznej w wysokości 3% ceny nieruchomości gruntowej przewidziana w art. 72 ust. 3 u.g.n. Kolegium zauważyło, że przedmiotowy grunt obejmuje niewielką, niezabudowaną działkę, porośniętą zielenią (krzewy, drzewa), jaka znajduje się w kompleksie budynków Instytutu przy ul. [...]. Tym samym, w ocenie Kolegium, z charakteru nieruchomości nie wynika zupełnie, iż jest ona wykorzystywana na działalność gospodarczą.
Kolegium odniosło się do orzecznictwa w zakresie przepisów ustawy o instytutach badawczych, których podobna konstrukcja znajduje się w ustawie obowiązującej w badanej sprawie, tj. ustawie o Sieci Badawczej [...]. I tak, jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 grudnia 2019 r.: "Przepisy określające wysokość opłat rocznych, które zobowiązany jest uiszczać użytkownik wieczysty przez czas trwania jego prawa, w tym art. 71 ust. 1 i 4, art. 72 ust. 1 i 3 oraz art. 20 ust. 1 u.i.b. mają charakter bezwzględnie obowiązujący i powinny podlegać wykładni ścisłej, gdyż określają wysokość świadczeń pieniężnych o charakterze cywilnoprawnym na rzecz podmiotów publicznych będących właścicielami nieruchomości oddanych w użytkowanie wieczyste. Określając wysokość tych opłat, nie można więc uwzględniać czynników, które nie wynikają z tych przepisów". Z powyższego wynika, na co również zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w powołanym wyroku, iż skoro w art. 20 ust. 1 ustawy o instytutach badawczych ustawodawca posłużył się pojęciem "części gruntów" wykorzystywanych przez instytuty badawcze na działalność, o której mowa w art. 2 ust. 4 tej ustawy, to dotyczy to powierzchni gruntu lub gruntów (działek wyodrębnionych geodezyjnie) oddanych w użytkowanie wieczyste faktycznie wykorzystywanych wyłącznie do tej działalności. Na wysokość opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nie mogą wpływać żadne inne, nieznane ustawie, czynniki, w tym w szczególności współczynnik (udział) powierzchni wykorzystywanej w budynkach na działalność, o której mowa w art. 2 ust. 4 u.i.b., w stosunku do powierzchni użytkowej wszystkich budynków lub też gruntów. Uwzględnienie tych czynników oznaczałoby bowiem, że na wysokość rocznych opłat należnych właścicielowi gruntu od użytkownika wieczystego będącego instytutem badawczym miałaby wpływ nie tylko powierzchnia gruntu wykorzystywana na działalność, o której mowa w art. 2 ust. 4 u.i.b., lecz pośrednio także wielkość powierzchni budynków niestanowiących własności właściciela gruntu, lecz użytkownika wieczystego. Zastosowanie tej metody prowadzi także do takiego skutku, że wysokość opłat rocznych ustalana byłaby także od części gruntów, które nie są wykorzystywane wyłącznie przez instytuty badawcze na działalność wskazaną w art. 2 ust. 4 ustawy.
Kolegium, podzielając w pełni zacytowane wyżej stanowisko Sądu Najwyższego, stwierdziło zatem, iż okoliczność, że w jedynym z pomieszczeń w budynku stanowiącym własność Instytutu, a posadowionym na oddanym w użytkowanie wieczyste gruncie, prowadzona była pozastatutowa działalność gospodarcza polegająca na wynajmie tego pomieszczenia podmiotowi zewnętrznemu, nie może stanowić podstaw naliczenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu. Oznaczałoby to bowiem de facto rozszerzenie zakresu normowania wyjątku od zasady nieobciążania instytutów badawczych opłatami, poprzez naliczenie opłaty pomimo braku wykazania, iż istniej w analizowanym przypadku "część gruntu wykorzystywana wyłącznie na cele, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy". W świetle ogólnych zasada wykładni oraz treści powołanych przepisów takie rozciągnięcie zakresu normowania owego wyjątku nie jest możliwe.
Zgodnie z art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Stwierdzenie w przedmiotowej sprawie, że zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego znajduje art. 34 ust. 1 ustawy o Sieci Badawczej [...] powoduje, że brak jest podstawy prawnej do orzekania w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. Brak podstawy prawnej do orzekania stanowi brak jednego z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, co w konsekwencji przesądza o bezprzedmiotowości postępowania w mniejszej sprawie.
Prezydent Miasta K., działający w imieniu Skarbu Państwa oraz Sieć Badawcza [...] Instytut Technologiczny w K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dwie niezależne skargi na ww. decyzję SKO.
Prezydent Miasta K. zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. Naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.
- art. 105 k.p.a. w zw. z art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 34 ust. 1 ustawy o Sieci Badawczej [...] poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że ustawowe zwolnienie użytkownika wieczystego tj. Sieć Badawczą [...] Instytut Technologiczny z ponoszenia opłat z tytułu użytkowania wieczystego uniemożliwia wypowiedzenie wysokości rocznej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, co skutkuje brakiem podstaw do wydania orzeczenia merytorycznego na podstawie art. 79 ust. 3 u.g.n., a tym samym powoduje konieczność umorzenia postępowania;
II. Naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 34 ust. 1 ustawy o Sieci Badawczej poprzez jego błędną wykładnię i w związku z tym przyjęcie, iż zwolnienie przez ustawodawcę Centrum [...] i instytutów badawczych tworzących Sieć Badawczą [...], w tym Instytut, z obowiązku uiszczania opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów, z zastrzeżeniem istnienia takiego obowiązku w odniesieniu do części gruntów wykorzystywanych wyłącznie do działalności gospodarczej, powoduje brak podstaw prawnych do przewidzianej przepisem art. 77 u.g.n., aktualizacji wartości nieruchomości, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż w sytuacji zaistnienia przesłanek z art. 77 ust. 1 u.g.n., tj. wzrostu wartości nieruchomości, należy wypowiedzieć dotychczasową wysokość opłaty rocznej, niezależnie od tego czy zachodzi wyjątek przewidziany przepisem art. 34 ustawy o Sieci Badawczej, bowiem generalne zwolnienie Centrum [...] i instytutów badawczych tworzących Sieć Badawczą [...] z obowiązku zapłaty opłaty nie wyłącza procedury ustalenia prawidłowej wartości nieruchomości tj. wartości na poziomie aktualnym, co do której następnie zastosowanie znajdzie generalne zwolnienie z obowiązku uiszczania opłaty z zastrzeżeniem wyjątku przewidzianego tym przepisem;
- art. 34 ust. 1 ustawy o Sieci Badawczej, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe przyjęcie, iż prowadzenie przez Instytut działalności gospodarczej w jednym z pomieszczeń w budynku posadowionym na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste, nie skutkuje przyjęciem, że istnieje wyodrębniona część gruntu wykorzystywana wyłącznie na działalność gospodarczą, podczas gdy opłata z tytułu użytkowania wieczystego należy się także od powierzchni gruntu zajmowanego przez posadowione na nim budynki stanowiące własność Instytutu, w takim bowiem zakresie Instytut jako właściciel tych budynków korzysta również z gruntu oddanego mu w użytkowanie wieczyste, zatem wynajem przez Instytut podmiotowi zewnętrznemu części budynku (jednego pomieszczenia), skutkuje obowiązkiem zapłaty opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntu w części obejmującej nieruchomość przeznaczoną do prowadzenia pozastatutowej działalności gospodarczej polegającej na wynajmie tego pomieszczenia podmiotowi zewnętrznemu.
Prezydent Miasta K. w uzasadnieniu skargi rozwinął powyższe zarzuty i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądzenie na rzecz Skarbu Państwa kosztów postępowania sądowego.
Sieć Badawcza [...] – K. Instytut Technologiczny w K. zaskarżonej decyzji SKO zarzuciła:
1) naruszenie art. 105 k.p.a. w zw. z art. 79 ust. 7 u.g.n. oraz art. 104 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 79 ust. 7 u.g.n. poprzez wydanie decyzji umarzającej postępowanie w sprawie zainicjowanej wnioskiem Instytutu o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego spornej nieruchomości jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, podczas gdy przedmiotowe rozstrzygnięcie uznać należy za nieprawidłowe, a z rozstrzygnięcia organu winno wynikać, że uznaje on sposób dokonania podwyższenia opłaty za użytkowanie wieczyste za nieprawidłowy, a tym samym bezskuteczny,
2) naruszenie art. 34 ust. 1 ustawy o Sieci Badawczej [...] w zw. z art. 73 ust. 1 u.g.n. poprzez przyjęcie, że wykorzystywanie danego gruntu na działalność gospodarczą oznacza automatycznie, że w stosunku do tej części nieruchomości zastosowanie znajduje stawka 3% określona w art. 72 ust. 3 pkt 5 u.g.n., podczas gdy z literalnego brzmienia art. 73 ust. 1 u.g.n. wynika, że stawkę opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w przypadku nieruchomości gruntowej oddanej w użytkowanie wieczyste na więcej niż jeden cel przyjmuje się przy uwzględnieniu celu podstawowego, na który nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste, a zatem w stosunku do części gruntu wykorzystywanego przez Instytut na prowadzenie działalności gospodarczej winna znaleźć zastosowanie stawka odpowiadająca głównemu celowi, na który dana nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste.
Sieć Badawcza [...] Instytut Technologiczny w K. w uzasadnieniu skargi rozwinęła powyższe zarzuty i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie wadliwego rozstrzygnięcia i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skarg i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z 2 czerwca 2022 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie, na zasadzie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U z 2022 r., poz. 329), dalej "P.p.s.a.", połączył sprawy wszczęte ww. odrębnie wniesionymi skargami do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. II SA/Kr 315/22, bowiem skargi dotyczyły tej samej zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Do dnia orzekania przez Sąd stan epidemii nie został odwołany (od 16 maja 2022 r. obowiązujący dotąd stan epidemii został zastąpiony stanem zagrożenia epidemicznego).
Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.; dalej: ustawa o COVID), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020r., poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2).
Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3). W niniejszej sprawie Przewodniczący II Wydziału WSA w Krakowie zarządzeniami z 29 kwietnia 2022 r. wyznaczył na 2 czerwca 2022 r. posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów. Przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie stanowiłoby nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a jednocześnie nie ma technicznych możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość, z bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Skierowanie sprawy na posiedzenie niejawne w trybie wyżej opisanym było poprzedzone próbą uzyskania od stron postępowania potwierdzenia istnienia technicznych możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 20 kwietnia 2022 r.). Jednak nie uzyskano od wszystkich stron postępowania potwierdzenia posiadania ww. technicznych możliwości.
Skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów umożliwiło jej rozstrzygnięcie bez szkody dla wyjaśnienia sprawy. Przy tym rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji skarżących, uczestników i skarżonego organu, bowiem podnoszone przez nich argumenty są rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz skargę, odpowiedź na skargę i inne pisma procesowe. Z tych względów Sąd rozpoznał na podstawie cytowanego powyżej art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z regulacją art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Z powyższego przepisu wynika jednoznacznie, że aby można było nadać skardze dalszy bieg, wszystkie jej braki winny być uzupełnione w wyznaczonym terminie.
Z akt sądowych sprawy o sygn. II SA/Kr 316/22 wynika, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi Sieci Badawczej [...] – [...] Instytut Technologiczny w K. (dowód doręczenia wezwania, doręczonego 25 marca 2022 r., k. 24 akt sprawy II SA/Kr 316/22) upłynął bezskutecznie z dniem 1 kwietnia 2022 r. (piątek).
Braki skargi nie zostały uzupełnione w terminie, lecz dnia 4 kwietnia 2022 r. (poniedziałek - pismo skarżącej z 4 kwietnia 2022 r. – k. 29, nadane Pocztą dnia 4 kwietnia 2022 r. – koperta k. 30).
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, odrzucając skargę Sieci Badawczej [...] Instytutu Technologicznego w K., której braków nie uzupełniono w wyznaczonym terminie, lecz z uchybieniem terminu.
Zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Na podstawie tego przepisu orzeczono jak w pkt IV sentencji wyroku, zarządzając zwrócić Sieci Badawczej [...] Instytutowi Technologicznemu w K. kwotę [...]zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Sąd zwraca przy tym uwagę, że – o czym mowa poniżej – zaskarżona decyzja została uchylona (wyeliminowana z obrotu prawnego) w uwzględnieniu skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K., co oznacza, że został osiągnięty skutek zamierzony przez skarżącą Sieć Badawczą [...] – [...] Instytut Technologiczny w K..
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Na skutek skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K., kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, Sąd stwierdził, że skarga Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K. okazała się być uzasadniona.
Przedmiotem zaskarżenia w przedmiotowej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego umarzająca postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Zdaniem Kolegium bezprzedmiotowość postępowania przejawia się w tym, że w świetle art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o Sieci Badawczej [...] (Dz.U. z 2019 r. poz. 534 z późn.zm.) nie ma co do zasady podstaw, aby Sieć Badawcza [...] – K. Instytut Technologiczny ponosiła koszty użytkowania wieczystego, a tym bardziej nie ma podstaw do aktualizowania tej opłaty. Brak podstawy prawnej do aktualizowania opłaty stanowi z kolei, zdaniem SKO, brak jednego z elementów sprawy administracyjnej, co pociąga za sobą konieczność umorzenia postępowania.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznawał niniejszą sprawę mimo, że przedmiotem skargi jest orzeczenie Kolegium wydane w trybie określonym w przepisach art. 77 – 81 u.g.n. Wprawdzie orzeczenia wydane przez Kolegium w tym trybie podlegają zaskarżeniu w drodze sprzeciwu do sądu powszechnego, jednakże ukształtowała się praktyka orzecznicza, zgodnie z którą w przypadku, gdy orzeczenie to nie rozstrzyga sprawy co do istoty (orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty), podlega ono zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt 876/07, publ. LEX 413615, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1141/06, publ. LEX 299413).
Zaskarżona decyzja SKO jest wadliwa.
W niniejszej sprawie z treści wypowiedzenia opłaty rocznej z dnia 12 sierpnia 2021 r. (k. 25 akt adm.), które zakwestionowała strona Sieć Badawcza [...], wynika, że Instytut uiszczał opłatę roczną w wysokości [...] zł. Fakt uiszczania opłaty za użytkowanie wieczyste w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej potwierdza również treść skargi złożonej przez Skarb Państwa, zatem w sprawie chodziło o rozstrzygnięcie, czy istniały podstawy do podwyższenia uiszczanej opłaty rocznej.
Wydając zaskarżoną decyzję SKO naruszyło art. 105 § 1 k.p.a., umarzając postępowanie w sytuacji, gdy nie było do tego podstaw, tzn. nie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego.
Uzasadniając to naruszenie należy na wstępie zaznaczyć, że opłaty z tytułu użytkowania wieczystego mają charakter cywilnoprawny i stanowią swoistego rodzaju ekwiwalent za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste. Tryb ustalania i aktualizacji tych opłat został uregulowany w ustawie o gospodarce nieruchomościami, która przewiduje dwustopniową procedurę rozstrzygania sporów o ustalenie przedmiotowej opłaty.
Procedura ta ma mieszany charakter: w pierwszym etapie - administracyjny, w drugim zaś sądowy. Z art. 77 ust. 1 zdanie 1 tej ustawy wynika bowiem, że wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej może być aktualizowana, nie częściej niż raz w roku, jeżeli wartość tej nieruchomości ulegnie zmianie. Właściwy organ zamierzający dokonać aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej winien, zgodnie z art. 78 ust. 1 tej ustawy, wypowiedzieć na piśmie wysokość dotychczasowej opłaty do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia jej nowej wysokości. W tym stadium postępowania, ustawodawca przewidział jednak ochronę użytkownika wieczystego przed nieuzasadnionym wypowiedzeniem opłaty, wprowadzając w art. 78 ust. 2 i 3 cytowanej ustawy, uprawnienie tego podmiotu do złożenia do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Z treści art. 79 ust. 3 powołanej ustawy wynika natomiast, że Kolegium powinno dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody, a jeżeli do ugody nie dojdzie, organ ten wydaje orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty. Od orzeczenia Kolegium odwołanie nie przysługuje, co oznacza, że orzeczenie to kończy administracyjny etap w sprawie aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Zgodnie bowiem z art. 80 ust. 1 i 2 tej ustawy, od orzeczenia Kolegium właściwy organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości i inicjuje drugi (sądowy) etap tego postępowania. Kolegium przekazuje zatem właściwemu sądowi akta sprawy wraz ze sprzeciwem, a złożony na skutek otrzymania wypowiedzenia wniosek użytkownika wieczystego o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, zastępuje pozew.
W orzecznictwie podkreśla się, że orzeczenie Kolegium, jako kończące postępowanie przed organem administracji publicznej, powinno umożliwiać stronie przeniesienie sporu co do opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przed sąd powszechny, jako że sprawa ta ma w istocie charakter cywilnoprawny (vide: wyrok WSA w Olsztynie z 25 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Ol 249/10, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 11 lutego 2009r. sygn. akt II SA/Sz 889/08 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8 marca 2007r. sygn. akt II SA/Gd 472/06).
Tymczasem wydane w niniejszej sprawie orzeczenie Kolegium o umorzeniu postępowania zamyka stronom możliwość rozstrzygnięcia sporu, mimo złożenia przez użytkownika wieczystego wniosku, o którym mowa w art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Pomimo, że Kolegium przyznało rację użytkownikowi wieczystemu - sprawa aktualizacji opłaty nie została przez ten organ rozstrzygnięta.
Należy również dodać, iż art. 105 § 1 k.p.a., na który powołał się organ, wiąże bezprzedmiotowość postępowania z brakiem któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co w konsekwencji powoduje niemożność rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty (por. A. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2005, str. 485). Decyzja o umorzeniu postępowania zapada więc w sytuacji, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub organ administracji stwierdził oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego bezprzedmiotowość postępowania rozumiana jest jako brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA 2225/01, niepublikowany). Jeżeli w toku prowadzonego postępowania administracyjnego okaże się, że brak jest ustawowej przesłanki uwzględnienia żądania, to w takiej sytuacji można mówić o bezzasadności żądania, nie zaś o bezprzedmiotowości postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Oznacza to konieczność załatwienia sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 789/09, niepublikowany). Umorzenie postępowania następuje w szczególności, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Uwzględniając powyższe argumenty należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania.
Na str. 3 zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało cyt.: "Należy zatem wyrazić wątpliwość, czy w związku z powyższym, niezależnie od kwestii ewentualnego prowadzenia przez Instytut działalności gospodarczej na przedmiotowym terenie (o czym będzie mowa poniżej), w ogóle możliwa była aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości."
Jeśli, w ocenie Kolegium, brak było podstaw do wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty uwagi na fakt, iż opłata ta w ogóle nie powinna być od Instytutu pobierana, to organ winien zakończyć postępowanie jednym z rozstrzygnięć merytorycznych, przewidzianych w art. 73 ust. 3 u.g.n., a nie umarzać postępowanie administracyjne. Istota sprawy sprowadza się bowiem do usunięcia przed organem administracji publicznej wielopoziomowego sporu: o istnienie obowiązku uiszczania opłaty w ogóle, a w razie ustalenia istnienia tego obowiązku o wysokość tej opłaty. Strona Sieć Badawcza [...] kwestionuje bowiem również m.in. wysokość przyjętej stawki procentowej i wzrost wartości nieruchomości.
W niniejszej sprawie Kolegium przyjęło jednak, że aktualizacja jako taka była możliwa.
Zupełnie bezpodstawne jest zatem stwierdzenie Kolegium, że w sprawie brakuje podstawy prawnej do orzekania oraz zachodzi brak sprawy administracyjnej. Istotnym błędem myślowym było utożsamienie braku uprawnienia do pobierania opłaty za użytkowanie wieczyste przez Skarb Państwa z brakiem podstawy prawnej do orzekania. Stwierdzenie w toku postępowania, że dla ustalonego stanu faktycznego należy zastosować inne przepisy prawa materialnego, niż przyjęto we wcześniejszej fazie postępowania, nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania, lecz jedynie zmianę kwalifikacji prawnej rozpatrywanej sprawy. O ile umorzenie postępowania administracyjnego podyktowane jest przesłankami procesowymi, o tyle istnienie bądź nieistnienie przesłanek materialnych, od których uzależnione jest przyznanie stronie określonego uprawnienia, powinno skutkować merytorycznym rozpatrzeniem żądania strony (por. wyroki NSA: z 11.09.2012 r., II OSK 224/11, LEX nr 1251923; z 17.03.2011 r., I OSK 1740/10, LEX nr 1079716; z 20.09.2011 r., I OSK 697/11, LEX nr 1068530).
W świetle powyższych rozważań zawarty w rozpoznawanej skardze wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji Kolegium jest w pełni uzasadniony.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium winno zatem na wstępie dokonać dokładnych ustaleń faktycznych, zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a następnie, zgodnie z wymogami art. 79 ust. 3 u.g.n., dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody. Jeżeli zaś nie dojdzie do zawarcia ugody, Kolegium wyda orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty. Raz jeszcze wracając do cywilnego charakteru spornej opłaty należy podkreślić, że rozstrzygnięcie zasadności pobierania opłaty, czy jej wysokości, uzależnionego chociażby od celu przeznaczenia gruntu, nie leży w kognicji sądu administracyjnego, który bada wyłącznie, czy w sprawie zaszły przesłanki uzasadniające umorzenie postępowania administracyjnego (co uczyniło Kolegium zaskarżona decyzją). Zgodnie z wyraźnym wskazaniem cyt. ustawy, rozstrzygnięcie Kolegium w tym przedmiocie może zostać zweryfikowane przez sąd powszechny.
Wobec powyższego, w uwzględnieniu skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K., Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - orzekł jak w pkt II sentencji wyroku uchylając zaskarżoną decyzję Kolegium.
Podobne stanowisko zajął WSA w Krakowie w nieprawomocnych wyrokach w sprawach o sygn. II SA/Kr 313/22 i II SA/Kr 317/22.
O kosztach postępowania wobec Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K. Sąd orzekł w pkt III sentencji wyroku, na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a., zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K. 680 zł, w tym: 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego tę skarżącą, ustaloną jako stawka minimalna na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 poz. 265) oraz 200 zł wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło