II SA/Go 344/24

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2024-11-28

Skład orzekający: Krzysztof Rogalski, Adam Jutrzenka - Trzebiatowski, Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wymeldowanie osoby z pobytu stałego, jeśli opuściła ona lokal z powodu pożaru, który spowodował wyłączenie budynku z użytkowania, mimo trwającego postępowania o zasiedzenie nieruchomości?
Ratio decidendi
Wymeldowanie jest dopuszczalne, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu, który stanowi jej centrum życiowe, a opuszczenie tego lokalu nastąpiło z przyczyn obiektywnych, takich jak zły stan techniczny budynku uniemożliwiający zamieszkiwanie, nawet jeśli nie było to dobrowolne opuszczenie. Celem ewidencji ludności jest odzwierciedlenie stanu faktycznego i uniknięcie fikcji meldunkowej.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy wystąpili o wymeldowanie W. L. z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego, wskazując, że od lipca 2023 r. nie przebywa ona w tym lokalu z powodu pożaru. Skarżąca podnosiła, że postępowanie jest przedwczesne ze względu na toczące się postępowanie o zasiedzenie nieruchomości oraz że opuszczenie lokalu nastąpiło wbrew jej woli z powodu pożaru i uszkodzenia budynku. Organy administracji orzekły o wymeldowaniu, uznając, że stan techniczny lokalu uniemożliwia zamieszkiwanie i dalsze utrzymywanie zameldowania prowadziłoby do fikcji meldunkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka - Trzebiatowski Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2024 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2023 r. T. G. oraz I. K., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, zwrócili się do Burmistrza [...] o wymeldowanie J. i W. L. z pobytu stałego pod adresem ul. [...] w [...]. Podali, że wymienione osoby od lipca 2023 r. nie przebywają w spornym lokalu, który opuścili z powodu pożaru. Dnia [...] listopada 2023 r. Burmistrz [...] wszczął w powyższej sprawie postępowanie administracyjne. Pismem datowanym na [...] grudnia 2023 r. W. L. wywiodła, iż postępowanie o wymeldowanie jej z miejsca pobytu stałego jest przedwczesne. W Sądzie Okręgowym toczy się bowiem sprawa o zasiedzenie spornej nieruchomości i w związku z tym postępowanie o wymeldowanie nie powinno być prowadzone. Właściciele spornego lokalu I. K. oraz T. G. nieprawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] maja 2023 r., sygn. akt [...] zostali skazani na [...] miesięcy pozbawienia wolności za zmuszanie jej oraz syna do opuszczenia lokalu przy ul. [...] w [...]. Nadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał zakaz użytkowania budynku mieszkalnego przy ul. [...], z uwagi na stwierdzone rozległe uszkodzenia zagrażające życiu i zdrowiu. Dnia [...] stycznia 2024 r. pod spornym adresem przeprowadzono oględziny. Teren posesji był ogrodzony biało-czerwoną taśmą ostrzegawczą, zaś na ogrodzeniu widniała tabliczka z napisem "nieupoważnionym wstęp wzbroniony". Ślady po pożarze widoczne były na całym budynku (m.in. brak szyb w oknach). Pismami z [...] oraz [...] stycznia 2024 r. W. L. opisała m.in. konflikt z I. K. oraz T. G., u podstaw którego leży spór o własność nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Wyjaśniła, iż miejsce to stanowi jej stały i jedyny ośrodek życiowy, do opuszczenia którego została zmuszona wbrew woli, z przyczyn od niej niezależnych, tzn. z powodu pożaru. Prokuratura Rejonowa prowadzi śledztwo w sprawie podpalenia tego domu. Wyprowadzka do lokalu w [...] miała w ocenie strony charakter przymusowy z racji sytuacji życiowej, nie trwały lecz czasowy i nie dobrowolny. Postępowanie w przedmiocie wymeldowania strony i jej syna z dotychczasowego miejsca pobytu, z uwagi na toczące się postępowanie o zasiedzenie nieruchomości, jest przedwczesne, niezasadne i powinno zostać umorzone. W związku z powyższym zwróciła się o wzięcie przez organ od uwagę wszystkich aspektów sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] Burmistrz [...] orzekł o wymeldowaniu W. L. z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego w [...] przy ul. [...]. Jak wyjaśnił organ w uzasadnieniu, w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że strona nie zamieszkuje pod powyższym adresem od [...] lipca 2023 r., ponieważ lokal nie nadaje się do zamieszkania. W. L. oraz jej syn J. L. opuścili sporny lokal, ponieważ z powodu pożaru nie nadaje się on do zamieszkania i w ocenie PINB w [...] podlega rozbiórce. Właściciele nieruchomości czekają na decyzję organu o jego rozbiórce. W. i J. L. na mocy wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] czerwca 2007 r. mieli nakaz opróżnienia i wydania spornej nieruchomości właścicielom, lecz egzekucja okazała się bezskuteczna. Jednocześnie otrzymali oni lokal mieszkalny z zasobów gminnych w miejscowości [...]. Ustalono przy tym, iż zamieszkują pod tym adresem, co potwierdziła sołtys wsi [...]. Wobec powyższych okoliczności w ocenie organu zaistniały przesłanki określone w art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1191 ze zm., dalej u.e.l.) do wymeldowania strony z dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Stan techniczny spornego lokalu uniemożliwia stałe w nim przebywanie i zaspokajanie elementarnych potrzeb człowieka związanych z zamieszkiwaniem. Nie można zameldować osoby w obiekcie (budynku, lokalu) którego stan techniczny zagraża życiu lub zdrowiu, z drugiej zaś strony fikcją sprzeczną z funkcją przypisaną ewidencji ludności byłoby utrzymywanie zameldowania osoby w takim właśnie obiekcie. Powrót W. L. do miejsca dotychczasowego zameldowania na pobyt stały aktualnie nie jest realny, a przedmiotowa nieruchomość nie stanowi miejsca koncentracji jej spraw życiowych, co zostało dostatecznie udokumentowane w zebranym materiale dowodowym. Po wniesieniu przez W. L. odwołania, decyzją z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza [...]. W uzasadnieniu decyzji, przyjmując jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia art. 35 u.e.l., organ odwoławczy wyjaśnił m.in., iż W. L. nie zamieszkuje w miejscu zameldowania od lipca 2023 r. Złożone w toku postępowania przez strony oraz świadków wyjaśnienia jednoznacznie wskazują, że strona nie przebywa fizycznie w spornym lokalu. Nie zgadza się ona jednak na wymeldowanie, ponieważ w sądzie powszechnym toczy się sprawa o zasiedzenie spornej nieruchomości przez państwa L. W ocenie organu zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Do zasiedzenia nieruchomości mieszkalnej nie jest konieczne zameldowanie w niej. Zameldowanie jako obowiązek publicznoprawny nie jest przesłanką zasiedzenia i nie stwarza podstaw do zasiedzenia, w tym celu konieczne jest nieprzerwane samoistne posiadanie nieruchomości. Toczące się postępowanie o zasiedzenie spornej nieruchomości nie ma wpływu na postępowanie o wymeldowanie, którego celem jest ustalenie faktycznego miejsca pobytu osoby. W sprawie, nie została co prawda spełniona przesłanka dobrowolności opuszczenia miejsca stałego pobytu, gdyż nastąpiło to na skutek zdarzenia losowego w postaci pożaru, jednak powrót skarżącego do dotychczasowego miejsca zamieszkania z przyczyn obiektywnych jest niemożliwy. Jak wynika bowiem z protokołu kontroli PINB, stan techniczny lokalu może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, dlatego budynek nie nadaje się do użytkowania. Ponadto skarżący nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości, a między nim i obecnymi właścicielami nieruchomości istnieje spór, który nie pozwala przyjąć, że po ewentualnej odbudowie domu zgodzą się oni na ponowne zamieszkanie w nim przez skarżącego. Na równi z dobrowolnym opuszczeniem lokalu traktuje się również sytuację, gdy osoba w nim zameldowana została zmuszona zewnętrznymi okolicznościami obiektywnymi do opuszczenia tego lokalu. Skoro zatem z akt sprawy bezspornie wynika, że w nieruchomości był pożar, który spowodował uszkodzenie budynku mieszkalnego, zmuszając tym samym stronę do przeprowadzki do lokalu tymczasowo przyznanego jej przez gminę, to tym samym bezcelowym byłoby dalsze analizowanie przesłanki dobrowolności. W postępowaniu udowodniono, że W. L. przebywa w miejscu stałego zameldowania od lipca 2023 r., zatem dalsze podtrzymywanie zameldowania jej w spornym lokalu prowadziłoby do utrzymywania fikcji meldunkowej. Na powyższą decyzję Wojewody [...] W. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarzucając naruszenie prawa materialnego, jak również naruszenie prawa procesowego poprzez wadliwą wykładnię i niezgodność rozstrzygnięcia ze stanem faktycznym oraz prawnym, a także nieuwzględnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie na przebieg i wynik sprawy. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wywiodła, że stwierdzenie zaistnienia przesłanki opuszczenia miejsca stałego pobytu może nastąpić w przypadku ustalenia faktu niezamieszkiwania danej osoby w lokalu, a następnie ustalenia, że opuszczenie przez tę osobę lokalu (miejsca stałego pobytu) miało charakter dobrowolny i trwały. Obowiązek meldunkowy służy zarówno prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji, jak i ochronie interesów zainteresowanych meldunkiem oraz ochronie prawa osób trzecich. W ustaleniu, czy istnieją przesłanki wymeldowania danej osoby z lokalu organ rozstrzygający podejmuje postępowanie wyjaśniające (dowodowe), które prowadzone jest w oparciu o reguły ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. W postępowaniu tym organ powinien dokonać stosownych ustaleń, które wykażą, czy dana osoba opuściła lokal i czy opuszczenie to nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały. Ustalenia muszą być dokonane w sposób rzetelny, z poszanowaniem reguł wyznaczonych przez k.p.a., zwłaszcza z art. 7, 8, 9, 10, 77 § 1 i 80. W niniejszej sprawie zakres weryfikowanej sprawy, konieczny do podjęcia decyzji, nie został dostatecznie wyjaśniony przez organy, co stanowiło naruszenie art. 7 i 77 k.p.a., i co miało wpływ na ocenę dokonywaną zgodnie z art. 80 k.p.a., a tym samym mogło istotnie rzutować na wynik prowadzonej sprawy. Powiązanie przesłanki opuszczenia miejsca zamieszkania z kwestią dobrowolności ma takie znaczenie, że nie może dojść do wymeldowania tak długo, jak długo zainteresowany może podjąć próby przywrócenia zamieszkiwania, usunięcia skutków zastosowania przymusu, likwidacji stanu niezgodnego z jego wolą polegającego na braku możliwości zamieszkiwania. Dopiero bezskuteczne wyczerpanie tych środków lub rezygnacja z ich zastosowania stanowi okoliczność usuwającą stan przymusu, a zatem otwierającą drogę do wymeldowania. Takie kroki prawne są przez stronę podejmowane i udokumentowane one zostały pismem Sądu Rejonowego na temat będącej w toku sprawy o sygn. akt [...] o zasiedzenie nieruchomości, z której stronę eksmitowano i wymeldowano, co było przedwczesne. Zdaniem skarżącej zasadne jest dokonanie weryfikacji okoliczności sprawy i uzupełnienie materiału dowodowego. Dotychczas zgromadzone przez organy dowody nie potwierdzają zasadności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, dlatego wskazane jest uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] września 2024 r. W. L. wniosła o przesłuchanie w charakterze świadków osób wskazanych w złożonym w toku postępowania administracyjnego wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. Z kolei pismem z dnia [...] listopada 2024 r. skarżąca wniosła o "umorzenie – zawieszenie" postępowania sądowego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia toczącej się przed Sądem Rejonowym od 31 sierpnia 2024 r. sprawy o przywrócenie utraconego posiadania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zakresie swej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, aktualnych w dacie wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 35 u.e.l., w myśl którego organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Jak wynika z treści art. 25 ust. 1 u.e.l., pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Na pojęcie zamieszkiwania składają się zatem dwa elementy, tj. faktyczne przebywanie i zamiar. Opuszczenie miejsca pobytu stałego cechować musi zatem zarówno element faktyczny, polegający na stałym nieprzebywaniu w mieszkaniu, jak i element wolicjonalny, łączony z dobrowolnością zmiany miejsca pobytu. Dla zaistnienia przesłanki opuszczenia miejsca pobytu konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu niż miejsce pobytu stałego towarzyszył zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego (por. wyroki NSA z 23 kwietnia 2001 r., V SA 3169/00, a także z 19 grudnia 2018 r., II OSK 637/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zamiar taki określa się na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Przez pojęcie "zamiar" w przypadku opuszczenia miejsca pobytu należy rozumieć nie tylko wolę wewnętrzną, ale także wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Z wymienionego przepisu wynika zatem, że miejscem pobytu stałego jest lokal, w którym dana osoba zamieszkuje, w którym znajduje się jej centrum życiowe oraz w którym skoncentrowane są jej sprawy rodzinne, osobiste i majątkowe. Zamieszkiwanie w lokalu polega natomiast na stałym korzystaniu z jego urządzeń, nocowaniu, spędzaniu wolnego czasu oraz zaspokajaniu swoich funkcji życiowych (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 23 czerwca 2010 r., II SA/Bd 355/10). Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny – przez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany – przez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. Nadto zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych przez opuszczenie lokalu rozumie się fizyczne nieprzebywanie w nim, połączone z zamiarem opuszczenia danego lokalu i skoncentrowanie swoich interesów osobistych i majątkowych w nowym miejscu. Opuszczenie lokalu musi być oczywiste i trwałe. Innymi słowy chodzi o sytuację, w której osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby. Trwałe opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego związane jest zazwyczaj z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i brakiem woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania. Z kolei opuszczenie lokalu można uznać za dobrowolne, jeżeli wynikało ono z nieskrępowanej woli przeniesienia swoich interesów życiowych w inne miejsce. O dobrowolności decyduje więc samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym czy psychicznym osoby trzeciej. Tym niemniej w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się nadto, iż na równi z dobrowolnością opuszczenia lokalu należy traktować te sytuacje, w których osoba podlegająca wymeldowaniu nie może zgodnie z prawem lub na skutek okoliczności faktycznych dalej zamieszkiwać w miejscu, w którym była zameldowana (np. nakaz eksmisji, odbywanie kary pozbawienia wolności, nakaz opuszczenia lokalu, zakaz zbliżania się do rodziny). Chodzi tu o wszystkie te sytuacje, gdy opuszczenie lokalu jest wynikiem wykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych bądź orzeczeń właściwych organów administracji publicznej. Jednocześnie zwraca się uwagę, że powiązanie przesłanki opuszczenia miejsca stałego pobytu z kwestią dobrowolności ma jedynie takie znaczenie, że nie może dojść do wymeldowania tak długo, jak długo zainteresowany może podjąć próby przywrócenia zamieszkiwania, usunięcia skutków zastosowania przymusu, likwidacji stanu niezgodnego z jego wolą, a polegającego na braku możliwości zamieszkiwania. Tym samym na równi z dobrowolnym opuszczeniem lokalu traktuje się również sytuację, gdy opuszczenie go przez osobę w nim zameldowaną nastąpiło w drodze przymusu psychicznego lub fizycznego, jednak osoba ta nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu lub środki te nie będą prawnie skuteczne (wyroki NSA z 9 maja 2012 r., II OSK 299/11, z 20 maja 2016 r., II OSK 2065/14; z 11 stycznia 2018 r., II OSK 1177/17). W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, w myśl którego dopuszczalne jest wymeldowanie danej osoby z lokalu, który został wyłączony z użytkowania. Spełnienie przesłanki dobrowolności zachodzi również w sytuacji, gdy opuszczenie przez daną osobę lokalu następuje na skutek okoliczności obiektywnych, jakimi są bardzo zły stan techniczny budynku, uniemożliwiający zamieszkiwanie w nim lub rozbiórka budynku. W wielu przypadkach nawet przymusowe opuszczenie lokalu będzie uzasadniało wymeldowanie danej osoby z pobytu stałego w tym lokalu, gdyż zostanie spełniona podstawowa przesłanka ustawowa wymeldowania, tzn. opuszczenie miejsca pobytu stałego (por. wyroki NSA z 18 stycznia 2011 r., II OSK 46/10, z 26 kwietnia 2013 r., II OSK 2056/11, a także z 22 października 2014 r.). W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżąca od dnia [...] lipca 2023 r. nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w [...] z powodu pożaru budynku. Budynek, w którym zamieszkiwała, został decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2023 r., wydaną na podstawie art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 725) wyłączony w całości z użytkowania do czasu usunięcia nieprawidłowości z uwagi na fakt, że jego stan techniczny może zagrażać życiu lub osób w nim przebywających. Skarżąca wraz z synem otrzymała od Gminy [...] lokal zastępczy, w którym przebywają. Z kolei opisywany budynek został zamknięty i zabezpieczony przed dostępem osób trzecich. Nie może budzić zatem wątpliwości, że przyczyną opuszczenia przez skarżącą oraz jej syna lokalu było zgodne z prawem działanie organu administracji, którego konsekwencją był zakaz użytkowania budynku, jak również obiektywne okoliczności faktyczne, tzn. bardzo zły stan techniczny budynku – jak wynika z ustaleń PINB w [...] – uniemożliwiający zamieszkiwanie w nim oraz zagrażający życiu lub zdrowiu osób w nim przebywających. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że organy właściwe w sprawach ewidencji ludności winny podejmować wszelkie działania w celu zapewnienia zgodności zapisów ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek zameldowania lub wymeldowania. Istotę ewidencji ludności stanowi gromadzenie informacji w zakresie danych o miejscu pobytu osób. Chodzi o to, by dane te odpowiadały stanowi faktycznemu i nie tworzyły fikcji meldunkowej. Organy prowadzące ewidencję mają obowiązek podejmować wszelkie czynności służące rejestracji prawdziwych danych o miejscu pobytu osób. Decyzja o wymeldowaniu (podobnie jak zameldowanie) ma wyłącznie charakter ewidencyjny, czyli rejestrowy. Oznacza tylko i wyłącznie, że strona opuściła dany lokal i w nim nie przebywa przez określony czas, a swoje interesy życiowe koncentruje w innym miejscu. Wymeldowanie jest jedynie stwierdzeniem pewnego faktu i nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia strony wynikające z prawa własności czy innych praw do lokalu (por. wyroki NSA z 10 lipca 2012 r., II OSK 824/11 oraz z 30 czerwca 2015 r., II OSK 2883/13). Zainicjowane przez skarżącą postępowanie przed sądem powszechnym w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości, jak również jego wynik, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy o wymeldowanie. Podobnie wpływu na wynik niniejszej sprawy nie może wywrzeć podnoszona przez skarżącą okoliczność złożenia pozwu o przywrócenie utraconego posiadania. Pozew ten został złożony po wydaniu zaskarżonej decyzji, tzn. w dniu [...] września 2024 r. (k. 48 akt sądowych). Niezależnie od tego, nawet w przypadku ewentualnego korzystnego dla skarżącej rozstrzygnięcia postępowania o przywrócenie utraconego posiadania, orzeczenie sądu powszechnego odnosić się będzie do władania nieruchomością gruntową położoną przy ul. [...] w [...], której budynek jest częścią składową, nie będzie natomiast równoznaczne z możliwością zamieszkania w budynku, z uwagi na fakt wyłączenia tego obiektu z użytkowania przez organ nadzoru budowlanego, uniemożliwiający zamieszkiwanie w nim, co z kolei doprowadziło do opuszczenia lokalu przez skarżącą. Z tej też przyczyny zawarty w piśmie procesowym skarżącej datowanym na [...] listopada 2024 r. wniosek o zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy z powództwa skarżącej o przywrócenie utraconego posiadania nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu [...] listopada 2024 r., na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., został oddalony. Sąd nie dopatrzył się również żadnych podstaw do umorzenia niniejszego postępowania sądowego, wobec czego postanowieniem z tej samej daty zawarty w w/w piśmie procesowym wniosek o umorzenie postępowania sądowego został oddalony na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wbrew temu wnioskowi, z całokształtu stanowiska procesowego skarżącej w oczywisty sposób wynika, iż oczekiwała ona merytorycznego rozpoznania swojej skargi na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie wymeldowania, co niniejszym wyrokiem nastąpiło, jednakże z przyczyn przedstawionych w uzasadnieniu skarga nie mogła zostać uwzględniona. Oddaleniu podlegał również wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków wskazanych w piśmie procesowym z dnia [...] września 2024 r. (k. 45 akt sądowych). Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd administracyjny zasadniczo nie czyni własnych ustaleń faktycznych, lecz orzeka na podstawie stanu faktycznego wynikającego z akt administracyjnych sprawy (art. 133 § 1 w związku z art. 106 § 3 p.p.s.a. – por. wyrok NSA z 14 marca 2014 r., II OSK 2546/12). W postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może być zatem przeprowadzony dowód z zeznań świadków, o co wnosiła skarżąca. Jak już wskazano, dopuszczalne jest wymeldowanie osoby z lokalu, który został wyłączony z użytkowania. Chodzi przy tym o to, by dane te odpowiadały stanowi faktycznemu i nie tworzyły fikcji meldunkowej. Skoro skarżąca faktycznie nie zamieszkiwała w lokalu, który nie nadawał się do zamieszkania, co potwierdza decyzja organu nadzoru budowlanego o zakazie użytkowania budynku, to stan rzeczy polegający na dalszym zameldowaniu skarżącej pod wyżej wskazanym adresem przy ul. [...] w [...] oznaczałoby sankcjonowanie fikcji meldunkowej (por. wyrok NSA z 26 kwietnia 2013 r., II OSK 2056/11). W konsekwencji stwierdzić należało, że zostały spełnione przesłanki wymeldowania skarżącej z pobytu stałego pod powyższym adresem. Jednocześnie Sąd nie stwierdził naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego (w szczególności art. 7, art. 77 § 1 czy art. 80 k.p.a.) które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższych okoliczności skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło