III FSK 1241/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia WSA (del.) Anna Sokołowska (sprawozdawca), Protokolant starszy asystent sędziego Jakub Witan, po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 1525/22 w sprawie ze skargi P.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 6 maja 2022 r., nr 1401-IEW4.4123.2.2022.10/MO w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P.G. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 1. Wyrok Sądu I instancji. 1.1 Wyrokiem z 28 kwietnia 2023 r., III SA/Wa 1525/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 6 maja 2022 r., nr 1401-IEW4.4123.2.2022.10/MO, w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2016 r. Wskazany wyrok (podobnie jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. 1.2. Z uzasadnienia wyroku wynika, że decyzją z 6 maja 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej: "organ II instancji") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z 22 listopada 2021 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej P.G. (dalej: "podatnik", "skarżący") jako byłego członka zarządu F. sp. z o.o. (dalej: "spółka") za jej zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2016 r. w łącznej kwocie 892.348,89 zł wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości podatkowych w wysokości 578.278 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 40.164,90 zł. Sąd I instancji, po rozpoznaniu skargi podatnika, nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, uznając, że organy podatkowe prawidłowo wykazały, iż zaistniały przewidziane w art. 116 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U.2021.1540 ze zm.; dalej: "o.p.") przesłanki orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe tej spółki. Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie niesporne było, iż: – na dzień wydawania decyzji przez organ II instancji nie doszło w stosunku do spółki do przedawnienia zobowiązań z tytułu podatku VAT za okresy objęte decyzją (z uwagi na wystąpienie okoliczności przewidzianych w art. 70 § 4 oraz art. 70 § 6 pkt 1 o.p); – w stosunku do spółki wydano decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w W. z 7 listopada 2018 r. utrzymaną w mocy decyzją z 4 lutego 2019 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2016 r. (zobowiązania z tego tytułu nie zostały uregulowane); – w okresie, w którym przypadały terminy płatności zobowiązań za okresy objęte decyzją, skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki (funkcję tę sprawował w okresie od 29 września 2015 r. do 3 sierpnia 2017 r.); – zaistniał stan bezskuteczności egzekucji (NUS postanowieniami z 24 lipca 2019 r. umorzył prowadzone w stosunku do spółki postępowanie egzekucyjne, z uwagi na jego bezskuteczność); – skarżący nie wskazał mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych. Jednocześnie Sąd I instancji – wbrew stanowisku prezentowanemu przez skarżącego – uznał, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, nie budziła wątpliwości okoliczność, iż w okresie kiedy skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki zaistniała podstawa, o której mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (t.j. Dz.U.2016.2171 ze zm.; dalej: "u.p.u."), do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Przy czym, odmiennie niż organ II instancji, Sąd stwierdził, że spółka była niewypłacalna od 26 października 2016 r., a miesięczny termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości upływał 26 listopada 2016 r., co jednak nie wpływało na prawidłowość rozstrzygnięcia organu. Jednocześnie Sąd przyjął, że na przeszkodzie do zgłoszenia wniosku w tym terminie nie mogło stać ani to, że jedynym wierzycielem spółki był Skarb Państwa, ani to, że decyzja korygująca wysokość zobowiązań spółki została wydana już po odwołaniu skarżącego z funkcji w zarządzie. Ponadto Sąd podzielił stanowisko organu II instancji, że wniosek o ogłoszenie upadłości, który został złożony dopiero 22 marca 2019 r., był spóźniony. Uznał także, że skarżący nie wskazał żadnych okoliczności (obiektywnych przeszkód), które mogłyby świadczyć o braku jego winy w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie, pomimo wystąpienia ku temu podstaw. Końcowo Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia prawa w oddaleniu przez organ zgłaszanych przez skarżącego wniosków dowodowych. W ocenie Sądu, zbędne było przesłuchiwanie skarżącego na okoliczność sytuacji finansowej spółki, gdyż powyższe ustalono na podstawie sprawozdania finansowego spółki. Zbędne było również przeprowadzanie dowodów na okoliczność złożenia w 2019 r. wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, ponieważ okoliczność ta nie była w sprawie kwestionowana. 2. Skarga kasacyjna. 2.1. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji złożył skarżący, reprezentowany przez adwokata. Zaskarżonemu w całości wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a.") poprzez: a. zaakceptowanie naruszenia przez organ II instancji art. 233 § 1 pkt 1 o.p., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji pomimo zaistnienia podstaw do jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie ze względu na brak materialnych pozytywnych przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki oraz występowanie przesłanek negatywnych; b. zaakceptowanie naruszenia przez organ II instancji art. 233 § 2 o.p., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, pomimo zaistnienia konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części na okoliczność wystąpienia przesłanek negatywnych orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki, których przeprowadzenia zaniechał organ I instancji (przy założeniu zaistnienia przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności); c. zaakceptowanie naruszenia przez organ II instancji art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p., art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 10 oraz art. 11 ust. 1 i 2 u.p.u., poprzez bezpodstawne uznanie, że w okresie sprawowania przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu spółki doszło do jej niewypłacalności, co obligowało skarżącego do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości i wykazywania okoliczności egzoneracyjnych, podczas gdy nawet błędnie ustalony przez organ stan faktyczny wykazuje, że spółka nigdy nie mogła mieć więcej niż jednego wierzyciela; d. zaakceptowanie naruszenia przez organ art. 11 u.p.u. i art. 116 o.p., poprzez uznanie, że zawarte w tych przepisach pojęcia wymagalności oraz terminu zapłaty są tożsame; e. zaakceptowanie naruszenia przez organ art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p., poprzez przyjęcie, że w ustalonych okolicznościach sprawy, doszło do niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie, zawinionego przez skarżącego, przyjęcie, że pomimo iż rzekome przesłanki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości mogły potencjalnie zaistnieć dopiero w związku z wydaniem decyzji przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego decyzją z 7 listopada 2018 r. utrzymanej w mocy decyzją z 4 lutego 2019 r. doręczonej spółce 19 lutego 2019 r., która to otrzymała przymiot prawomocności dopiero od dnia 22 marca 2019 r.; f. zaakceptowanie naruszenia przez organ art. 122 i art. 187 oraz art. 116 o.p., poprzez przyjęcie, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej przez organ dotyczy wyłącznie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności; g. zaakceptowanie naruszenia przez organ art. 121, art. 122 i art. 187 o.p., poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania skarżącego do organu z pominięciem działań dążących do pełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz bezpodstawne pominięcie wskazanych przez skarżącego dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie w zakresie prawidłowości złożenia wniosku o upadłość, a wręcz okoliczność ta nie była przedmiotem badania przez organ, tj.: - dowodów wskazanych w piśmie pełnomocnika z 27 sierpnia 2021 r.; - z przesłuchania w charakterze strony P.G. na okoliczność sytuacji finansowej spółki w okresie od 2016 r. do 2019 r., zakresu posiadanych przez spółkę wierzytelności i zobowiązań, złożenia wniosku o ogłoszenia upadłości; - potwierdzenia złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, dowodu uiszczenia opłaty od wniosku o upadłość, zaliczki na wydatki. Wskazując na powyższe naruszenia, skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego od organu na rzecz skarżącego, według norm przypisanych. Pismem procesowym z 27 lipca 2023 r. wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. 2.2. Organ II instancji nie udzielił odpowiedzi na skargę kasacyjną. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu biorąc pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.), nie stwierdził podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zarzuty kasacyjne nie podważają prawidłowości zaskarżonego orzeczenia. W sprawie nie zachodzą też przesłanki nieważności postępowania. Oparcie skargi kasacyjnej na obu podstawach wskazanych w art. 174 p.p.s.a. z reguły wymaga rozpoznania w pierwszej kolejności zarzutów procesowych, albowiem tylko wówczas, gdy stan faktyczny sprawy został poprawnie ustalony i nie doszło do mających wpływ na wynik sprawy naruszeń procesowych, można przejść do oceny zastosowania i wykładni prawa materialnego. Jednak w tej sprawie rozpoznanie zarzutów naruszenia prawa procesowego wymaga uprzedniego odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p., gdyż prawidłowa wykładnia tego przepisu rzutuje na ocenę stanowiska Sądu I instancji w kwestii prawidłowości ustaleń stanu faktycznego sprawy dokonanych przez organy podatkowe. W myśl art. 116 § 1 o.p. (w stanie prawnym, którego sprawa dotyczy) za zaległości podatkowe spółki z ograniczona odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: (1) nie wykazał, że: (a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo (b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy; (2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Zgodnie zaś z art. 116 § 2 o.p., odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Nadto, stosownie do art. 116 § 4 o.p., przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji. W orzecznictwie od dawna i jednolicie prezentowany jest pogląd, że w każdym przypadku wydania decyzji na podstawie art. 116 o.p. to przede wszystkim organ podatkowy jest uprawniony i zobowiązany do samodzielnych, autonomicznych ustaleń co do zaistnienia wszystkich przesłanek uzasadniających orzeczenie o odpowiedzialności osoby trzeciej (zob. wyrok NSA z 17 maja 2022 r., III FSK 32/22), jednakże wynikające z tego przepisu przesłanki egzoneracyjne, czyli okoliczności uwalniających od odpowiedzialności za zaległości spółki, powinien wskazać członek zarządu (zob. np. wyroki NSA z: 13 kwietnia 2016 r., II FSK 394/14; 7 kwietnia 2016 r., I GSK 892/14; 4 sierpnia 2017 r., II FSK 1955/15; 24 kwietnia 2018 r., II FSK 1044/16; 12 kwietnia 2018 r., II FSK 2429/17). Jedną z takich przesłanek jest brak winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Przy czym użyty w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p. zwrot "niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości" oznacza niezgłoszenie wniosku w ogóle, jak też sytuację, w której wniosek został złożony po upływie właściwego terminu (zob. wyrok NSA z 27 lutego 2020 r., II FSK 756/18). Przy czym o przesłance "braku winy", o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p., w sytuacji niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości można mówić jedynie wtedy, gdy członek zarządu spółki, przy zachowaniu wszelkiej należytej staranności podczas prowadzenia jej spraw, wniosku takiego nie złożył z przyczyn od niego niezależnych. Dla wykazania tej przesłanki egzoneracyjnej nie wystarczy subiektywne poczucie braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość. Brak takiej winy jest kategorią obiektywną i można się na nią powoływać jedynie w sytuacji, gdy członek zarządu nie miał żadnych możliwości prowadzenia spraw spółki, a brak tych możliwości wynikał z przyczyn od niego całkowicie niezależnych (zob. wyrok NSA z 18 grudnia 2024 r., III FSK 668/23). Ocena, czy członek zarządu nie ponosi winy w niezgłoszeniu "we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości" spółki powinna być dokonywana z uwzględnieniem przesłanek do zgłoszenia takiego wniosku, określonych w przepisach ustawy – Prawo upadłościowe (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r.). Stosownie do art. 10 u.p.u., upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z kolei, jak stanowi art. 11 ust. 1 u.p.u., dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Zgodnie z art. 11 ust. 1a u.p.u. domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. W takiej sytuacji, w myśl art. 21 ust. 1 u.p.u., dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie 30 dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że nie ma znaczenia, z jakiego powodu dłużnik (spółka) nie wypełnia swoich wymagalnych zobowiązań. Nie ma również znaczenia, czy są to zobowiązania publicznoprawne czy cywilnoprawne oraz to czy są one stwierdzone tytułem egzekucyjnym czy wykonawczym. Niewypłacalność istnieje zarówno wtedy, gdy dłużnik nie ma środków finansowych, jak i wtedy, gdy nie wykonuje zobowiązań z innych powodów (por. wyrok NSA z 11 maja 2022 r., III FSK 533/21). Wskazuje się także, że wykładnia gramatyczna przesłanki niewykonywania wymagalnych zobowiązań z art. 11 ust. 1 u.p.u. pozwala na wyprowadzenie wniosku, iż ziszcza się ona po upływie dnia wymagalności drugiego z niewykonanych zobowiązań – niezależnie od tego, czy powinny być one wykonane na rzecz dwóch wierzycieli, czy też tylko jednego (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2023 r., III FSK 1913/21). Ustawodawca we wskazywanym przepisie odnosi się do wielości zobowiązań, a nie wielości wierzycieli, dlatego to przepis ten znajdzie zastosowanie przy braku spłaty drugiego zobowiązania, bez względu na to, czy nastąpiło ono wobec jednego wierzyciela, czy też dwóch wierzycieli (zob. wyrok NSA z 11 września 2024 r., III FSK 1038/23). W judykaturze dominuje także pogląd, że ocena przesłanek egzoneracyjnych z art. 116 § 1 o.p., powinna nastąpić z uwzględnieniem kwoty zobowiązania podatkowego określonego w decyzji, a nie deklaracji podatkowej. Podkreśla się, że w przypadku zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa (art. 21 § 1 pkt 1 o.p.), a takim zobowiązaniem jest podatek od towarów i usług, podatnik jest zobowiązany do zapłaty podatku należnego w wysokości właściwej i we właściwych terminach. Niewypełnianie tych obowiązków uzasadnia wydanie wobec podatnika decyzji na podstawie artykułu 21 § 3 o.p. Decyzja ta nie konstytuuje jednak tego zobowiązania, a jedynie określa jego prawidłową wysokość. Zobowiązanie to powstało bowiem wcześniej i powinno zostać wykonane w terminie i wysokości przewidzianej w przepisach prawa. W przypadku zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa wymagalność tego zobowiązania nie została powiązana z datą wydania lub doręczenia decyzji określającej jego wysokość, ale z upływem terminu płatności wynikającego z przepisu prawa. Wymagalność zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa nie wymaga zatem istnienia w obrocie prawnym decyzji lub deklaracji podatkowej określającej jego wysokość, tytułów wykonawczych lub kart kontowych podatnika odnotowujących kwotę zaległości wynikającej z zobowiązania. Zobowiązanie powstaje wprost z mocy przepisów prawa i z przepisów prawa wynika termin jego płatności. Tak rozumianą wymagalność zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa należy odnosić do przesłanek egzoneracyjnych, wynikających z art. 116 § 1 o.p. w powiązaniu z art. 11 u.p.u. Inna wykładnia tych przepisów prowadziłaby do nieuprawnionego wniosku, że zarząd spółki, która nie składa deklaracji podatkowych i nie opłaca w terminie podatków powstałych z mocy prawa, lub składa te deklaracje nierzetelnie i zaniża te zobowiązania, nie odpowiadałby za zaległości podatkowe spółki, co byłoby nie do pogodzenia w kontekście konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (zob. wyroki NSA z: 19 października 2022 r., III FSK 956/21; 17 listopada 2022 r., III FSK 653/22; 9 grudnia 2022 r., III FSK 1033/21 i III FSK 1097/21; 13 czerwca 2024 r., III FSK 921/22; 7 sierpnia 2024 r., III FSK 302/23). Przekładając powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny za niezasadne uznał zaprezentowane w skardze kasacyjnej stanowisko, że w sytuacji gdy spółka zalega z płatnościami wyłącznie w odniesieniu do jednego wierzyciela, to nie występuje przesłanka do złożenia wniosku o ogłoszenie jej upadłości. Uwzględnienie takiego poglądu stawiałby bowiem w uprzywilejowanej pozycji tych członków zarządu, których spółki miałyby tylko jednego wierzyciela w stosunku do tych, których spółki miałyby co najmniej dwóch wierzycieli. Doszłoby do nierównego traktowania członków zarządu (osób trzecich) w zależności od tego, ilu wierzycieli miały zarządzane przez nich spółki oraz do osłabienia funkcji gwarancyjnej odpowiedzialności osób trzecich. Tym bardziej, że art. 116 § 1 pkt 1 lit. a o.p. nie odsyła bezpośrednio do regulacji zawartych w ustawie – Prawo upadłościowe. Stosowanie tej ostatniej ustawy jest konieczne tylko dla ustalenia takich kluczowych kwestii, jak wystąpienie stanu niewypłacalności czy terminu, w którym wniosek o ogłoszenie upadłości powinien zostać złożony (por. wyrok NSA z 23 lutego 2024 r., III FSK 4424/21). Dlatego też w badanej sprawie przeszkodą do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości nie mógł być fakt, że spółka miała tylko jednego wierzyciela (Skarb Państwa). Niezasadne jest także stwierdzenie skarżącego, że termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki winien być liczony od 22 marca 2019 r., tj. od dnia uzyskania przez decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego z 7 listopada 2018 r., określającą spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2016 r., przymiotu ostateczności i prawomocności. Ponownie zaakcentować należy, że w opisanym przypadku nie nastąpiło ustalenie zobowiązań podatkowych, które przed wydaniem decyzji nie istniały, a jedynie doszło do stwierdzenia wysokości zobowiązań podatkowych już wcześniej istniejących, powstałych z mocy samego prawa - w wyniku zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 o.p.). Dlatego też podmiot składający deklaracje podatkowe (skarżący działający w imieniu spółki) nie może twierdzić, że dopiero ostateczna i prawomocna decyzja podatkowa pozwalała spółce (cyt.) "rzeczywiście stwierdzić, iż zobowiązanie istnieje co do zasady, jak i co do wysokości". Pogląd taki pozostaje bowiem w sprzeczności z istotą samoobliczenia podatku i znaczenia jego deklarowania jako oświadczenia o wysokości zobowiązania stanowiącego podstawę jego zapłaty, a nawet przymusowego ściągnięcia w drodze egzekucji. W badanej sprawie organy podatkowe ustaliły, że spółka nie wykonywała swoich zobowiązań pieniężnych już w 2016 r., przy czym organy uznały, że spółka była niewypłacalna od 26 lipca 2016 r., zaś Sąd I instancji w uzasadniony sposób przyjął, że okoliczność ta wystąpiła od 26 października 2016 r. oraz że termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości upływał 26 listopada 2016 r. Niewątpliwie skarżący – pełniący w okresie od 29 września 2015 r. do 3 sierpnia 2017 r. funkcje Prezesa Zarządu spółki – w wymaganym terminie wniosku takiego nie złożył. Niezależnie więc od pozostałych kwestii podnoszonych w skardze kasacyjnej, nie można zgodzić się ze skarżącym, że wniosek o ogłoszenie upadłości spółki złożony w 22 marca 2019 r. został wniesiony "we właściwym czasie". Prawidłowa jest zatem konstatacja organów oraz Sądu I instancji, że skarżący nie wykazał, iż niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki nastąpiło bez jego winy. W konsekwencji niezasadne są zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia wymienionych w niej przepisów prawa materialnego. Bezzasadne są też zarzuty naruszenia przepisów procesowych w zakresie dotyczącym: ustaleń stanu faktycznego, tj. art. 121, art. 122 i art. 187 § 1 o.p. W badanej sprawie nie budzą wątpliwości ustalenia organów podatkowych co do istnienia przesłanek pozytywnych i braku przesłanek negatywnych, o których mowa w art. 116 § 1 i 2 o.p. Wbrew stanowisku skarżącego nie zachodziła więc potrzeba dopuszczenia w tej sprawie dowodu z zeznań strony oraz dowodów z dokumentów, w tym dokumentów związanych ze złożeniem 22 marca 2019 r. wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Podsumowując, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jako kompletny i wyczerpujący, w zupełności wystarczył do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2, art. 207 § 1 i art. 209 p.p.s.a., a także § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U.2023.1935 ze zm.). /-/ J. Pruszyński /-/ K. Winiarski /-/ A. Sokołowska