III OSK 284/24

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-04-09

Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Olga Żurawska-Matusiak, Hanna Knysiak-Sudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie wznowieniowe na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może być oparte na okolicznościach faktycznych lub dowodach, które były znane organowi wydającemu decyzję ostateczną, lecz zostały przez niego przeoczone?
Ratio decidendi
Postępowanie wznowieniowe na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może być wszczęte tylko wtedy, gdy ujawnione zostaną istotne nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i były nieznane organowi, który wydał tę decyzję. Przeoczenie przez organ informacji zawartych w aktach sprawy nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. W konsekwencji decyzje organów wznowieniowych wydane z pominięciem tej zasady zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
P.L. złożyła wniosek o przyznanie stypendium Rektora Uniwersytetu. Komisja Stypendialna przyznała jej stypendium na rok akademicki 2021/2022. Następnie postępowanie zostało wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a decyzją z 2023 r. odmówiono przyznania stypendium, co podtrzymała Odwoławcza Komisja Stypendialna. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Rzeszowie, który uchylił decyzje organów i postanowienia wznowieniowe. Odwoławcza Komisja Stypendialna złożyła skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...], zasądził od niej na rzecz P.L. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Rz 753/23 w sprawie ze skargi P. L. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] na rzecz P. L. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 7 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Rz 753/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P.L. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora, uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] oraz postanowienie Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] (pkt I), a także zasądził od Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] na rzecz skarżącej P.L. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt II). Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 5 października 2021 r. P.L. (dalej: "skarżąca") wystąpiła o przyznanie świadczenia w postaci stypendium Rektora [...]. We wniosku podała, iż w lipcu 2020 r. ukończyła studia I stopnia na kierunku [...], zaś w chwili obecnej studiuje na [...] na kierunku [...]. Komisja Stypendialna [...] (dalej: "KS [...]") decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] przyznała skarżącej stypendium Rektora na rok akademicki 2021/2022. Komisja Stypendialna [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] - działając na mocy art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 149 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, zwana dalej: "k.p.a.") - wznowiła postępowanie administracyjne w sprawie przyznania skarżącej stypendium Rektora w roku akademickim 2021/2022, zakończonej swą ostateczną decyzją z [...] listopada 2021 r., a decyzją z [...] stycznia 2023 r., uchyliła tę decyzję oraz odmówiła przyznania skarżącej stypendium. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie. Odwoławcza Komisja Stypendialna [...] (dalej: "OKS [...]") decyzją z [...] marca 2023 r. nr [...] - działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. oraz ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574, zwana dalej: "u.P.s.w.") w zw. z art. 281 ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668 z późn. zm.), a także zgodnie z Regulaminem świadczeń dla studentów URz stanowiącym załącznik do Zarządzenia 113/2022 Rektora [...] z 26 września 2022 r. oraz Zarządzeniem nr 139/2022 Rektora [...] z 7 listopada 2022 r. w sprawie określenia wysokości dochodu uprawniającego do ubiegania się o stypendium socjalne oraz wysokości świadczeń dla studentów /doktorantów [...] w roku akademickim 2022/2023 - utrzymała w mocy decyzję KS [...]. P.L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze zaskarżyła w całości decyzję OKS [...] z [...] marca 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję [...] z [...] stycznia 2023 r. i postanowienie KS [...] z [...] grudnia 2022 r. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji oraz postanowienia organu I instancji z [...] grudnia 2022 r., zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm prawem przepisanych oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z: - całości akt postępowania, w tym w szczególności wniosku o przyznanie stypendium wraz z kartą zawierającą oświadczenia w przedmiocie ukończonych i podjętych kierunkach studiów - celem wykazania faktu złożenia przez skarżącą kompletnego wniosku o przyznanie stypendium Rektora [...], złożenia oświadczenia o ukończeniu przez skarżącą studiów I stopnia oraz podjęcia drugiego kierunku studiów I stopnia, przyznania świadczenia stypendialnego skarżącej, posiadania przez organ wszelkich dowodów i informacji pozwalających na prawidłowe rozpoznanie wniosku o przyznanie stypendium już w momencie wydawania decyzji z [...] listopada 2021 r., braku podstaw do wznowienia postępowania w sprawie; - wezwania do zapłaty z 21 marca 2023 r. - celem wykazania faktu podjęcia przez organ czynności mających na celu wyegzekwowanie kwoty wypłaconego skarżącej świadczenia stypendialnego. W odpowiedzi na skargę OKS [...] wniosła o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd pierwszej instancji wskazał, że podstawą wznowienia w rozpatrywanej sprawie był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., z którego wynika, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W niniejszej sprawie za te "nowe okoliczności" organy uznały fakt posiadania przez skarżącą będącą studentką [...] na kierunku [...], w dacie złożenia wniosku o przyznanie stypendium Rektora, tytułu licencjata uzyskanego na innym kierunku studiów, co w świetle art. 93 ust. 3 u.P.s.w. i § 4 ust. 4 pkt d Regulaminu świadczeń dla studentów wykluczało przyznanie wnioskowanego stypendium Rektora [...]. O ile poza sporem pozostaje w rozpoznawanej sprawie fakt, że skarżąca w dacie złożenia wniosku istotnie legitymowała się tytułem licencjata w związku z ukończeniem studiów I stopnia na kierunku [...], o tyle sporne jest, czy można przyjąć, czy fakt ten był znany organowi wydającemu decyzję w dniu [...] listopada 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, że należy w pełni przyznać rację stronie skarżącej, że braku znajomości przez organ "nowych okoliczności" czy "nowych dowodów" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie można utożsamiać z ich pominięciem wynikającym z przeoczenia informacji zawartych w dokumentach znajdujących się w dniu orzekania w dyspozycji organu, a przedłożonych przez stronę. Organ odwoławczy zresztą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyznał, że KS [...] dysponowała niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym odmowne załatwienie sprawy, tj. informacją o ukończeniu przez skarżącą studiów I stopnia zawartą w złożonym przez nią oświadczeniu. Sąd, w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, nie podziela stanowiska wyrażonego w przytoczonym w uzasadnieniu decyzji wyroku WSA w Łodzi z 6 października 2021 r. II SA/Łd 246/21 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że bez znaczenia pozostaje, czy brak wiedzy organu o tych faktach (dowodach) nastąpił w wyniku jego zaniedbań, czy też bez jego winy. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie przyjęcie takiej perspektywy dopuszczałoby możliwość sanowania w postępowaniu wznowieniowym wszelkich błędów organów administracji publicznej wynikających z niedbałości orzeczniczej, wyrażającej się w pomijaniu znajdujących się w aktach sprawy istotnych dowodów z dokumentów. Obarczanie stron konsekwencjami błędów organów, niezależnie od tego, czy były one zamierzone czy nie, podważałoby zaufanie stron do organów władzy publicznej. Pojęcie "wyjdą na jaw" oznacza bowiem takie dowody, co do których istnienia strona postępowania nie posiadała wiedzy. Nie można przyjąć, że dany dowód lub okoliczność były nieznane organowi który wydał decyzję, jeżeli wynikały one z materiałów będących w dyspozycji tego organu (wyrok WSA w Łodzi z 6 września 2023 r. II SA/Łd 636/23, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie należy pomijać również tego aspektu sprawy, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych. W konsekwencji powyższego, w ocenie Sądu, decyzja KS [...] o uchyleniu decyzji w sprawie przyznania stypendium Rektora i odmawiająca jego przyznania, jak również utrzymująca ją w mocy decyzja OKS [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż nie zostały spełnione przesłanki do jego zastosowania, co skutkowało także stwierdzeniem braku podstaw do wznowienia postępowania z tej przyczyny. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję - utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji - dodatkowo naruszył art. 138 § 1 k.p.a. Sąd I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżoną decyzję OKS [...] z [...] marca 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję KS [...] z [...] stycznia 2023 r., a także postanowienie KS [...] z [...] grudnia 2022 r. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Odwoławcza Komisja Stypendialna [...], zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b i c p.p.s.a w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 8 k.p.a. poprzez niezasadne zastosowanie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a. i przyjęcie, że zaskarżona decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] marca 2023 [...], poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] oraz postanowienie Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium Rektora - wydane zostały z rażącym naruszeniem przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a także z naruszeniem przepisu "art. 138 § 1 pk.1 k.p.a.", podczas gdy w/w orzeczenia wydane zostały na skutek zasadnego i prawidłowo przeprowadzonego postępowania wznowieniowego, tj. w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., art. 147 k.p.a. i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a decyzja z dnia [...] marca 2023 r. [...] wydana została prawidłowo na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz z poszanowaniem zasady zaufania do władzy publicznej i utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw wyrażonej w art. 8 k.p.a. Nadto skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich podstaw prawnych rozstrzygnięcia, w szczególności poprzez wybiórczą analizę orzecznictwa sądów administracyjnych przywołanego w odpowiedzi na skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Mając powyższe na uwadze skarżąca kasacyjnie OKS [...] wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, zasądzenie kosztów sądowych według norm przepisanych, a także oświadczyła, że zrzeka się rozprawy. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną P.L. wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), gdyż skarżący kasacyjnie organ zrzekł się rozprawy, a skarżąca P. L. nie zażądała jej przeprowadzenia. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skarga kasacyjna w niniejszej sprawie podlegała rozpoznaniu w granicach przytoczonej w niej podstawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd i zamieścić uzasadnienie podstawy kasacyjnej, czyli uzasadnić uchybienia zarzucane sądowi. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. W niniejszej sprawie zostały postawione jedynie zarzuty naruszenia przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności należy odnieść się do najdalej sięgającego zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut naruszenia powyższego przepisu może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy kwestionować stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a., w sytuacji gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku (por. postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14). Tymczasem uzasadnienie zaskarżonego w niniejszej sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Sąd pierwszej instancji odniósł się do wszystkich kwestii istotnych z punktu widzenia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i wskazał powody, dla których uznał, że skarga na decyzję organu w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora zasługiwała w niniejszej sprawie na uwzględnienie. Treść uzasadnienia zaskarżonego w niniejszej sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie czyni go więc w pełni poddającym się kontroli kasacyjnej i wprost wynika z niego rezultat i wnioski przeprowadzonej kontroli działalności administracji publicznej. Z wywodów Sądu pierwszej instancji wynika, dlaczego w jego ocenie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze i jakie przyjął znaczenie norm prawnych stosowanych w niniejszej sprawie, a także co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku. Sąd pierwszej instancji ocenił stanowisko skarżącej nie mając przy tym, wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, bezwzględnego obowiązku odnoszenia się osobno do każdego z argumentów, mających w ocenie strony świadczyć o zasadności czy też niezasadności zarzutu (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2013 r., II FSK 2204/11, LEX nr 1351331), jak również nie mając obowiązku dokonywania szczegółowej analizy orzecznictwa sądów administracyjnych powoływanego przez organ w odpowiedzi na skargę. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak szczegółowego odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze czy też odpowiedzi na skargę i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2004 r., FSK 2633/04, LEX 173345; wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014 r., I OSK 2721/13). Przedstawiona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie argumentacja jest czytelna sprawiając, że wyrok – wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie - poddaje się kontroli instancyjnej, a to wszystko czyni zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. bezskutecznym. Zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można natomiast kwestionować oceny prawnej wojewódzkiego sądu administracyjnego, co w istocie stara się czynić skarżący kasacyjnie. Omawiany zarzut skargi kasacyjnej jest zatem bezzasadny. Nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b i c p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 8 k.p.a. Należy przypomnieć, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, a przesłanką wznowienia wskazaną w kontrolowanej decyzji był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem: "w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję". Przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. Przy ocenie wymienionych przesłanek najistotniejszym warunkiem jest istnienie tych okoliczności i dowodów w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Jeżeli okoliczności te i dowody powstały po dacie wydania ostatecznej decyzji, nie będą mogły stanowić podstawy wznowienia, lecz mogą stanowić podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie. Podkreślić natomiast trzeba, że "nowe dowody" i "nowe okoliczności" muszą mieć charakter obiektywny, co oznacza, że ich ujawnienie nie daje podstaw do dokonywania ustaleń, czy i z jakich powodów nie były one znane organowi pierwotnie prowadzącemu postępowanie. Jak podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie, nie jest istotne, z jakich powodów nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie. Nawet w przypadku ustalenia, że doszło do zaniedbań organu, o ile zostaną spełnione pozostałe przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uzasadnione będzie wznowienie postępowania (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 557, M. Jaśkowska [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego – komentarz do art. 145, LEX oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lipca 2012 r., II OSK 768/11, 15 maja 2015 r., II OSK 2516/13, 16 maja 2018 r., I GSK 1869/18, 19 grudnia 2018 r., I GSK 846/18). W sprawie niniejszej bezspornym jest, że skarżącej zostało przyznane stypendium Rektora, mimo zaistnienia przesłanki odmowy jego przyznania określonej w art. 93 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1571), gdyż skarżąca w lipcu 2020 r. ukończyła studia I stopnia na kierunku [...]. Okoliczność powyższa nie była jednak nieznana organowi w chwili wydawania decyzji, gdyż we wniosku do Komisji stypendialnej [...] o przyznanie świadczenia w postaci stypendium Rektora [...] dla studentów (data wpływu 5.10.2021 r.) skarżąca P.L. oświadczyła (w punkcie III.3, lp. 1), że w lipcu 2020 r. ukończyła studia I stopnia na [...]. Nie można twierdzić, że okoliczność, która wynikała z dokumentacji znajdującej się w aktach postępowania administracyjnego, była nieznana organowi prowadzącemu to postępowanie. Omawiana przesłanka wznowienia postępowania nie służy natomiast konwalidacji wszelkich uchybień organu, w szczególności w zakresie oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Skoro okoliczność, że skarżąca ukończyła studia I stopnia na kierunku [...] była wskazana przez samą skarżącą we wniosku o przyznanie stypendium, to nie sposób przyjąć, że nie była znana organom orzekającym. Zatem nie można mówić o nowych okolicznościach faktycznych lub nowych dowodach. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej, a co za tym idzie przesłanki wznowienia postępowania należy intepretować wąsko. Dalej wskazać należy, że w przypadku uwzględnienia skargi można zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b lub c p.p.s.a. tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdzi nieistniejące naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a. (podobnie jak przepis art. 151 p.p.s.a.) stanowią jedynie wynik kontroli przez sąd zaskarżonego aktu. Warunkiem ich zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Naruszenie tych przepisów - powoływanych odrębnie, jak i wspólnie - jest zawsze następstwem złamania innych przepisów. W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie prawidłowo stwierdził naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., dlatego prawidłowo uwzględnił skargę, choć w podstawie rozstrzygnięcia powinien był powołać art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Skoro zatem podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do jej uwzględnienia, co z kolei skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło