I SA/Gl 184/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M., W. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania spadkodawcy w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w kwestii wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, oznaczoną w sentencji postanowienia, w przedmiocie odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania spadkodawcy w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości J. M. i W. O., reprezentowani przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżących wskazał, że biorąc pod uwagę okres rozpoznania skargi i procedurę sądową, wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody bądź trudne do odwrócenia skutki w zakresie zarówno sytuacji finansowej skarżących, ale przede wszystkim wyrządzić trudne do odwrócenia skutki natury osobistej, a ściśle zawodowej dla skarżącej. Podniósł, że skarżąca na co dzień pracuje w szkole średniej ([...]) w W. na stanowisku [...] i cieszy się nieposzlakowaną opinią zawodową i osobistą. Jednocześnie w przedmiotowej sprawie nie działała ze świadomością i zamiarem bezpośrednim naruszenia przepisów prawa podatkowego i narażenia państwa na jakiekolwiek uszczuplenie majątkowe. Zdaniem pełnomocnika zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych wobec skarżącej może narazić nawet na utratę opinii w swoim środowisku, spowodować konieczność wielu wyjaśnień, być może w konsekwencji nawet utratę zatrudnienia. Jednocześnie skarżąca jest w trakcie postępowania rozwodowego, co zdaniem pełnomocnika niewątpliwie ma również znaczenie co do sytuacji zarówno osobistej, jak i finansowej skarżącej. Ostatecznie wskazał, że kwota sporna wynosi [...]zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części na wniosek skarżącego po przekazaniu skargi może mieć miejsce, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewątpliwie również wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy, ponieważ art. 61 § 3 P.p.s.a. uzależnia zastosowanie tej instytucji od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Regulacja ta nakłada na wnioskodawcę określone obowiązki. Strona dążąc bowiem do wstrzymania wykonania decyzji musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 363/14, opubl. w Lex nr 1464732; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Ponieważ postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady wykonalności decyzji, strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenia płynące z jej wykonania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12, opubl. w Lex nr 1145639). We wniosku należy wskazać, w czym miałoby się wyrażać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 763/14, opubl. w Lex nr 1470059). Ponadto dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., II GSK 1799/11, LEX nr 965117). Podniesiona przez pełnomocnika skarżących argumentacja nie może doprowadzić do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że nie przedłożył on dokumentów uwiarygadniających sytuację finansową skarżących, w szczególności dotyczących ich płynności finansowej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, iż Sąd nie ma obowiązku wzywania strony do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w trybie, o jakim mowa w art. 49 § 1 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt II FZ 21/18, z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt I FZ 64/14, z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II FZ 21/18 i inne). Sam fakt określenia odpowiedzialności skarżących jako spadkobierców za zobowiązania spadkodawcy w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w wysokości [...] zł nie przesądza automatycznie o wystąpieniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Kwota ta musi być bowiem odniesiona do całokształtu aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej, w tym ich płynności finansowej (por. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2017 r., sygn. akt II GZ 106/17, z dnia 24 stycznia 2017 r., sygn. akt II GZ 1360/16 czy z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II GZ 941/17). Odnosząc się do argumentacji pełnomocnika skarżących, dotyczącej ewentualnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji dla sfery osobistej, w tym zawodowej skarżącej stwierdzić należy, że pozostają one bez adekwatnego związku przyczynowo-skutkowego dla niniejszej sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu będzie bowiem decyzja orzekająca o odpowiedzialności skarżących jako spadkobierców za zobowiązania spadkodawcy, nie zaś skarżącej za zobowiązanie związane z wykonywanym przez nią zawodem, czy funkcją. Kwestia celowego działania czy zamiaru bezpośredniego nie jest analizowana w postępowaniu podatkowym, a z takim mamy do czynienia w niniejszej sprawie, a jedynie w postępowaniu karnym lub karnoskarbowym, które co do zasady nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Niezrozumiałym jest zatem twierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby doprowadzić do utraty nieposzlakowanej opinii w środowisku, a wręcz nawet do utraty zawodu. Również kwestia prowadzenia postępowania rozwodowego pozostaje bez wpływu na możliwość udzielenia ochrony tymczasowej. Ostatecznie Sąd analizując akta administracyjne sprawy również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. pozwalałyby na wstrzymanie wykonania postanowienia. W szczególności taką okolicznością nie jest sama konieczność uregulowania zobowiązania pieniężnego. Podkreślić wypada, że każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych powoduje dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 49/11, opubl. w Lex nr 742913). Wykonanie aktów dotyczących należności pieniężnych nie ma charakteru nieodwracalnego, gdyż ewentualne uwzględnienie skargi może spowodować, iż wszelkie należności uiszczone na ich podstawie zostaną zwrócone i to wraz z odsetkami. Dlatego też, na podstawie art. 61 §§ 3 i 5 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.